Orzeczenie · 2017-05-18

III SA/Wa 1922/16Odpowiedzialność członka zarządu za dlugi spółki VAT 12

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2017-05-18
NSAPodatkoweWysokawsa
odpowiedzialność podatkowaczłonek zarząduzaległości podatkoweVATprzekształcenie spółkisukcesja podatkowaOrdynacja podatkowabezskuteczność egzekucjistwierdzenie nieważności

Sprawa dotyczyła skargi E. H., byłego członka zarządu spółki I. sp. z o.o., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości spółki w podatku od towarów i usług za okres styczeń, kwiecień-lipiec 2014 r. Skarżący wnioskował o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, zarzucając rażące naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (O.p.) i Kodeksu spółek handlowych (Ksh) w związku z przekształceniem spółki I. sp. z o.o. w spółkę komandytową I. sp. z o.o. sp.k. Twierdził, że organ I instancji błędnie zastosował przepisy dotyczące podziału lub przejęcia spółki zamiast przepisów o sukcesji generalnej w wyniku przekształcenia, a także nie zastosował przepisów dotyczących odpowiedzialności komplementariusza. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja organu I instancji nie naruszyła prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podtrzymując swoje zarzuty. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że postępowanie w trybie nadzwyczajnym nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy, a decyzja organu pierwszej instancji nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Sąd podkreślił, że przesłanki odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki (art. 116 O.p.) zostały spełnione, a postępowanie egzekucyjne wobec spółki okazało się bezskuteczne. Sąd uznał również, że oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki na podstawie art. 13 ust. 1 P.u.n. świadczy o spóźnieniu wniosku, co wyklucza możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności. Sąd nie dopatrzył się również rażącego naruszenia przepisów dotyczących sukcesji prawnej czy odpowiedzialności wspólników spółek osobowych, wskazując, że postępowania w przedmiocie odpowiedzialności różnych kategorii osób trzecich są odrębne i niezależne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, zasady odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki, znaczenie oddalenia wniosku o upadłość dla odpowiedzialności podatkowej, a także zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu nadzwyczajnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki i odpowiedzialności członka zarządu, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.

Zagadnienia prawne (5)

Czy decyzja orzekająca o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, wydana po przekształceniu spółki, może być uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja organu pierwszej instancji nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a postępowanie w trybie nadzwyczajnym nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postępowanie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu jedynie ustalenie, czy rozstrzygnięcie nie naruszyło rażąco prawa, a nie ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy. Wskazał, że przesłanki odpowiedzialności członka zarządu zostały spełnione, a postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne.

Czy oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki na podstawie art. 13 ust. 1 P.u.n. świadczy o spóźnieniu wniosku i wyklucza możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej członka zarządu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości na podstawie art. 13 ust. 1 P.u.n. oznacza, że wniosek był spóźniony, co wyklucza możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd powołując się na orzecznictwo administracyjne i cywilne, stwierdził, że oddalenie wniosku o upadłość z powodu braku majątku na pokrycie kosztów postępowania jest jednoznacznym dowodem na spóźnienie wniosku, co stanowi przesłankę do przypisania odpowiedzialności członkowi zarządu.

Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może służyć weryfikacji ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu zwykłym, w tym ocenie właściwego czasu do zgłoszenia wniosku o upadłość?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie służy weryfikacji ustaleń faktycznych ani ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że postępowanie nadzwyczajne ma na celu jedynie badanie podstaw nieważności decyzji, a nie zastępowanie kontroli instancyjnej czy rozpatrywanie sprawy co do istoty.

Czy brak zastosowania przepisów dotyczących sukcesji prawnej w wyniku przekształcenia spółki (art. 93a, 93c, 117 O.p.) w decyzji orzekającej o odpowiedzialności członka zarządu stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo powołanie przepisów dotyczących sukcesji w uzasadnieniu decyzji, bez oparcia na nich rozstrzygnięcia, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego opierała się na przepisach o odpowiedzialności osoby trzeciej (art. 116 O.p.), a nie na przepisach o sukcesji, co wyklucza zarzut rażącego naruszenia tych ostatnich.

Czy postępowania w przedmiocie odpowiedzialności różnych kategorii osób trzecich (np. członków zarządu i wspólników spółek osobowych) są odrębne i niezależne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postępowania w przedmiocie odpowiedzialności poszczególnych kategorii osób trzecich są odrębne i niezależne.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują solidarnej odpowiedzialności pomiędzy różnymi kategoriami osób trzecich, co oznacza, że brak zastosowania art. 115 O.p. w decyzji dotyczącej odpowiedzialności członka zarządu nie narusza prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki.

Przepisy (30)

Główne

O.p. art. 247 § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

O.p. art. 116 § 1

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe spółki.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

O.p. art. 116 § 2

Ordynacja podatkowa

Zakres odpowiedzialności członków zarządu obejmuje zaległości, których termin płatności upływał w czasie pełnienia obowiązków.

O.p. art. 107 § 1

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność osób trzecich solidarnie z podatnikiem.

O.p. art. 107 § 1a

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność osób trzecich solidarnie z następcą prawnym podatnika.

O.p. art. 108 § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy orzeka o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej w drodze decyzji.

O.p. art. 108 § 2 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Postępowanie w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

O.p. art. 115 § 1

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność wspólnika spółki osobowej (w tym komplementariusza) za zaległości podatkowe spółki.

O.p. art. 115 § 2

Ordynacja podatkowa

Zakres odpowiedzialności byłego wspólnika.

O.p. art. 93a § 1

Ordynacja podatkowa

Sukcesja praw i obowiązków podatkowych w wyniku przekształcenia osoby prawnej.

O.p. art. 93a § 2 pkt 1 lit. b

Ordynacja podatkowa

Zastosowanie art. 93a § 1 do osobowej spółki handlowej powstałej w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej.

O.p. art. 93c § 1

Ordynacja podatkowa

Sukcesja zobowiązań podatkowych w razie podziału lub przejęcia osoby prawnej.

O.p. art. 117 § 1

Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność osób prawnych przejmujących lub powstałych w wyniku podziału.

O.p. art. 117 § 2

Ordynacja podatkowa

Ograniczenie odpowiedzialności osób prawnych przejmujących do wartości aktywów netto.

Ksh art. 551

Ustawa z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych

Przepisy dotyczące przekształcenia spółek.

Ksh art. 553 § 3

Ustawa z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych

Wstąpienie wspólników spółki przekształcanej do spółki przekształconej.

Ksh art. 102

Ustawa z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych

Definicja spółki komandytowej.

O.p. art. 115 § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność wspólników po rozwiązaniu spółki osobowej.

u.krs art. 15 § 1

Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997r. o Krajowym Rejestrze Sądowym

Przepisy dotyczące Krajowego Rejestru Sądowego.

u.z.e.i.p. art. 14a

Ustawa z dnia 13 października 1995r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników

Przepisy dotyczące rejestru podatników.

u.z.e.i.p. art. 14 § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 13 października 1995r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników

Przepisy dotyczące rejestru podatników.

u.z.e.i.p. art. 14 § 3a

Ustawa z dnia 13 października 1995r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników

Przepisy dotyczące rejestru podatników.

u.z.e.i.p. art. 14 § 3b

Ustawa z dnia 13 października 1995r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników

Przepisy dotyczące rejestru podatników.

P.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość dopuszczenia dowodu z dokumentów.

P.u.n. art. 13 § 1

Ustawa z dnia 28 lipca 2005r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Podstawa oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości z powodu braku majątku na pokrycie kosztów postępowania.

P.u.n. art. 11

Ustawa z dnia 28 lipca 2005r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Definicja niewypłacalności dłużnika.

P.u.n. art. 373

Ustawa z dnia 28 lipca 2005r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Przesłanki orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej.

k.k.s. art. 57 § 1

Kodeks karny skarbowy

Czyn określany jako wykroczenie skarbowe.

k.k.s. art. 9 § 3

Kodeks karny skarbowy

Określenie czynu jako wykroczenia skarbowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu pierwszej instancji nie naruszyła prawa w sposób rażący. • Postępowanie w trybie nadzwyczajnym nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy. • Przesłanki odpowiedzialności członka zarządu zostały spełnione, a postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. • Oddalenie wniosku o upadłość świadczy o spóźnieniu wniosku i wyklucza możliwość uwolnienia się od odpowiedzialności.

Odrzucone argumenty

Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego została wydana z rażącym naruszeniem przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu spółek handlowych. • Organ błędnie zastosował przepisy dotyczące sukcesji zobowiązań podatkowych po przekształceniu spółki. • Organ nie zastosował przepisów dotyczących odpowiedzialności komplementariusza. • Właściwy czas na zgłoszenie wniosku o upadłość nie zaistniał, a Skarżący nie ponosi winy w niezłożeniu wniosku. • Postępowania w przedmiocie odpowiedzialności różnych kategorii osób trzecich powinny być prowadzone łącznie.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie w trybie nadzwyczajnym nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy. • Rażące naruszenie prawa zachodzi wówczas, gdy między rozstrzygnięciem podjętym w decyzji przez organ podatkowy, a zastosowanym przepisem prawa występuje wyraźna i oczywista sprzeczność. • Oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości na podstawie art. 13 ust. 1 P.u.n. oznacza, że wniosek był spóźniony.

Skład orzekający

Alojzy Skrodzki

przewodniczący

Barbara Kołodziejczak-Osetek

sędzia

Aneta Trochim-Tuchorska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, zasady odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki, znaczenie oddalenia wniosku o upadłość dla odpowiedzialności podatkowej, a także zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu nadzwyczajnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki i odpowiedzialności członka zarządu, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki po jej przekształceniu, co jest częstym problemem w praktyce. Wyjaśnia również istotne kwestie proceduralne dotyczące trybu stwierdzenia nieważności decyzji.

Czy członek zarządu odpowiada za długi spółki po jej przekształceniu? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 16 324 317,08 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst