III SA/WA 1827/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-10-27
NSApodatkoweŚredniawsa
koszty uzyskania przychodówpodatek dochodowy od osób prawnychbilety lotniczedowodyzwiązek z przychodemamortyzacjaustawa o CITOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że wydatki na międzynarodowe bilety lotnicze nie stanowiły kosztów uzyskania przychodów z powodu braku wystarczających dowodów na związek z działalnością gospodarczą.

Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, który zakwestionował zaliczenie wydatków na międzynarodowe bilety lotnicze do kosztów uzyskania przychodów za 2000 rok. Spółka argumentowała, że podróże miały na celu poszukiwanie kontrahentów, a przedłożone zaświadczenie chińskiej firmy potwierdzało zaproszenia. Organy podatkowe uznały jednak, że brak było wystarczających dowodów na rzeczywiste odbycie rozmów handlowych i ich związek z przychodami. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.

Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, która określiła spółce podatek od osób prawnych za 2000 rok. Kluczowym zagadnieniem było zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na międzynarodowe bilety lotnicze w kwocie [...] zł. Organ I instancji nie uznał tych wydatków, argumentując brak bezpośredniego, faktycznego związku z działalnością gospodarczą, mimo wyjaśnień spółki o poszukiwaniu kontrahentów. Spółka przedłożyła zaświadczenie chińskiej firmy o zaproszeniach na rozmowy handlowe, twierdząc, że brak późniejszego obrotu nie eliminuje możliwości zaliczenia wydatku do kosztów. Organy podatkowe uznały, że brak jest dowodów na rzeczywiste odbycie rozmów. Zakwestionowano również sposób naliczania odpisów amortyzacyjnych od komputera i drukarki. Spółka odwołała się, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o CIT. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał decyzję organu I instancji, kwestionując możliwość podwyższenia stawki amortyzacji w 2000 r. oraz brak korekty kosztów dla drukarki. Podtrzymał również stanowisko w sprawie biletów lotniczych, podkreślając obowiązek podatnika udowodnienia związku wydatku z przychodami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że spółka nie wykazała wystarczających dowodów na związek wydatków na bilety lotnicze z celem uzyskania przychodów. Sąd podkreślił, że choć nie jest wymagane rzeczywiste osiągnięcie przychodu, to związek ten musi wynikać z okoliczności sprawy i mieć odzwierciedlenie w materiale dowodowym, a samo zaświadczenie o zaproszeniach nie dowodzi odbycia rozmów ani związku z działalnością.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli podatnik nie przedstawi wystarczających dowodów potwierdzających związek wydatku z działalnością gospodarczą i możliwością osiągnięcia przychodu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć nie jest wymagane rzeczywiste osiągnięcie przychodu, to związek wydatku z przychodem musi wynikać z okoliczności sprawy i być udokumentowany. Samo zaświadczenie o zaproszeniach nie jest wystarczające, a faktury za bilety bez wskazania celu podróży nie dowodzą jej związku z działalnością gospodarczą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.d.o.p. art. 15 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Koszty uzyskania przychodów to wszelkie koszty poniesione w celu uzyskania przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Istotny jest związek przyczynowy między wydatkiem a możliwością powstania lub zwiększenia przychodu. Nie wystarcza sam związek z działalnością gospodarczą.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 16 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Wymienia koszty, które nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

u.p.d.o.p. art. 16i § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Dotyczy stawek amortyzacyjnych.

u.p.d.o.p. art. 16i § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Pozwala na podwyższanie stawek amortyzacyjnych dla niektórych środków trwałych.

u.p.d.o.p. art. 16i § 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Określa moment, od którego można dokonywać podwyższenia stawek amortyzacyjnych.

u.p.d.o.p. art. 16d § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Dotyczy jednorazowych odpisów amortyzacyjnych.

u.p.d.o.p. art. 15 § 6

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Dotyczy odpisów amortyzacyjnych.

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

O.p. art. 125 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada szybkości postępowania.

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

O.p. art. 180 § 1

Ordynacja podatkowa

Dopuszczalność dowodów.

O.p. art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

Wymogi uzasadnienia decyzji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wydatki na międzynarodowe bilety lotnicze powinny zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ były poniesione w celu poszukiwania kontrahentów, a zaświadczenie chińskiej firmy potwierdzało zaproszenia. Zastosowanie stawki amortyzacji 60% dla komputera było prawidłowe. Spółka miała prawo do jednorazowego odpisu amortyzacyjnego od drukarki. Organy podatkowe naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności zasady prawdy obiektywnej, swobodnej oceny dowodów i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Nie jest natomiast wystarczający sam związek poniesionego wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nie każdy zatem wydatek, nawet racjonalny z punktu widzenia podatnika i w jego ocenie niezbędny do funkcjonowania przedsiębiorstwa spełnia równocześnie warunki uznania go za koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. Związek ten bowiem musi wynikać z okoliczności sprawy i mieć odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Firma chińska potwierdziła jedynie, że przedstawiciel Skarżącej był wielokrotnie zapraszany na rozmowy do Chin w latach 2000-2001. W żadnym razie nie jest to równoznaczne, jak chce Skarżąca, z potwierdzeniem faktu odbycia takich rozmów. Samo gołosłowne twierdzenie o istnieniu pewnych faktów nie jest wystarczającą przesłanką do uznania poniesionych wydatków za koszt uzyskania przychodów. To podatnika obciąża obowiązek udokumentowania zdarzeń gospodarczych.

Skład orzekający

Bożena Dziełak

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

członek

Joanna Tarno

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie, dlaczego dowody przedstawione przez podatnika (np. zaświadczenie o zaproszeniach, faktury bez celu podróży) mogą być niewystarczające do zaliczenia wydatków na podróże zagraniczne do kosztów uzyskania przychodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o CIT i Ordynacji podatkowej obowiązujących w 2000 roku, choć ogólne zasady dotyczące dowodzenia kosztów uzyskania przychodów pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem podatkowy związany z dowodzeniem kosztów uzyskania przychodów, szczególnie w kontekście wydatków na podróże zagraniczne i potrzebę posiadania konkretnych dowodów.

Czy podróż służbowa bez konkretnych dowodów może być kosztem firmy? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 1827/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Dziełak /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Tarno
Jolanta Sokołowska
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędzia WSA Joanna Tarno, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2005 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000r. oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. na kwotę [...] zł określił należny od "M." sp. z o.o. w W. podatek od osób prawnych za 2000 rok.
W oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm), powoływanej dalej jako "u.p.d.o.p.", za koszty uzyskania przychodu Skarżącej, przyjętego w wysokości wynikającej ze złożonego przez nią zeznania CIT-8, nie uznał wydatków w kwocie [...] zł na zakup międzynarodowych biletów lotniczych. Jego zdaniem brak było bowiem bezpośredniego, faktycznego związku tego wydatku z prowadzoną przez Skarżącą działalnością gospodarczą. Prezes Zarządu spółki L. wyjaśnił, że celem podróży, w związku z którymi nabyto bilety, było poszukiwanie kontrahentów. Nie udało się ich pozyskać, ponieważ rynek polski "przydzielony" był na prawach wyłączności innym firmom. Korzystając z prawa wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, Skarżąca przedłożyła "zaświadczenie" z dnia 15 grudnia 2004 r. wystawione przez firmę X.., z którego treści wynikało, że w latach 2000-2001 przedstawiciel Skarżącej był wielokrotnie zapraszany na rozmowy handlowe do Chin. Jej zdaniem fakt, że w późniejszym okresie nie dokonywała ona obrotu towarowego z zagranicą, w tym z ww. firmą nie eliminuje możliwości zaliczenia przedmiotowego wydatku do kosztów uzyskania przychodów.
Organ I instancji nie negując argumentacji Skarżącej i treści zaświadczenia, stwierdził, że nie dysponuje dowodami jednoznacznie wskazującymi na to, że rozmowy takie rzeczywiście miały miejsce w Chinach lub w jakimkolwiek innym miejscu. Dowodami wskazującymi kto, kiedy, w jakim celu i do jakiego miejsca odbył podróże związane z działalności firmy mogą być rozliczenia kosztów podróży zagranicznej, noclegów i wyżywienia, czy też jakikolwiek dokument źródłowy potwierdzający fakt odbycia podróży i ich związek z działalnością gospodarczą.
Za koszt uzyskania przychodu nie została też uznana kwota [...] zł, będąca różnicą pomiędzy prawidłowo obliczoną wartością odpisów amortyzacyjnych z tytułu zużycia środka trwałego tj. komputera "Notebook PCMCIA" (zakupionego w dniu 8 marca 2000 r.) a wartością odpisów amortyzacyjnych zaliczoną do kosztów uzyskania przychodów przez Skarżącą. W ocenie organu, wbrew art. 16i ust. 1 u.p.d.o.p., Skarżąca zawyżyła wartość odpisów amortyzacyjnych, ponieważ do jej wyliczenia zastosowała stawkę 60%. Zgodnie zaś z ww. przepisem oraz Wykazem rocznych stawek amortyzacyjnych należało zastosować stawkę 30%.
Za koszt uzyskania przychodu nie została również uznana kwota [...] zł, stanowiąca różnicę pomiędzy wartością jednorazowego odpisu amortyzacyjnego dokonanego od drukarki, kupionej w dniu 3 maja 2002 r. a wartością odpisów amortyzacyjnych obliczonych za 2000 r. według stawki 30%, wynikającej z Wykazu rocznych stawek amortyzacyjnych. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wskazał tu art. 15 ust. 6 u.p.d.o.p.
Od decyzji tej Skarżąca złożyła odwołanie, w którym wniosła o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania w sprawie.
Zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej: art. 121 § 1 poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych, art. 122 i art. 125 § 1 poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, art. 187 § 1 poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, art. 191 poprzez złamanie zasady swobodnej oceny dowodów i ocenę zebranego materiału dowodowego w sposób dowolny, a także przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych: art. 15 ust. 1 poprzez błędną interpretację i nieuznanie za koszty uzyskania przychodów poniesionych w celu osiągnięcia przychodów wydatków na nabycie biletów oraz art. 16d ust. 1 i art. 16i ust. 2 pkt 3 poprzez ich niezastosowanie.
Zdaniem Skarżącej przedłożone przez nią zaświadczenie z dnia [...] grudnia 2004 r. jest dowodem istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy poniesionymi przez nią wydatkami związanymi z podróżami zagranicznymi (poszukiwanie kontrahentów, kontaktów handlowych) a uzyskanym (spodziewanym) przychodem. Dokument ten obrazuje bowiem okoliczność, że przedstawiciel Skarżącej był zapraszany na rozmowy handlowe do Chin. Skarżąca ponownie podniosła, że brak w późniejszym okresie obrotu towarowego z zagranicą, w tym z wystawcą zaświadczenia, nie eliminuje możliwości zaliczenia przedmiotowego wydatku do kosztów uzyskania przychodów. Był to bowiem wydatek poniesiony "w celu" osiągnięcia przychodu, a ustawodawca nie wprowadza warunku rzeczywistego osiągnięcia przychodu. Na poparcie swojego stanowiska Skarżąca przytoczyła orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Podniosła, że pomijając dowód z przesłuchania Prezesa Zarządu L., a także ww. zaświadczenie organ I instancji naruszył art. 122 oraz art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.
Skarżąca przytoczyła treść art. 16d ust. 1 u.p.d.o.p. oraz art. 16f ust. 3 tejże ustawy, zgodnie z którym w przypadku, gdy wartość początkowa środka trwałego jest równa lub niższa niż [...] zł, podatnicy mogą dokonywać albo odpisów amortyzacyjnych zgodnie z art. 16h-16m albo uczynić to jednorazowo w miesiącu oddania tego środka trwałego do używania. Oznacza to, zdaniem Skarżącej, że prawidłowo dokonała ona odpisu amortyzacyjnego od drukarki.
Skarżąca podniosła też, że stosownie do art. 16i ust. 2 pkt 3 u.p.d.o.p. podatnicy mogą podwyższać, przy zastosowaniu współczynników nie wyższych niż 2.0, stawki podane w Wykazie stawek amortyzacyjnych dla maszyn i urządzeń zaliczonych do grupy 4-6 i 8 Klasyfikacji rodzajowej środków trwałych Głównego Urzędu Statystycznego, poddanych szybkiemu postępowi technicznemu. W przypadku tych urządzeń można zatem stosować stawkę 60%. Bezspornym jest, że zespoły komputerowe są urządzeniami tego rodzaju, zaliczanymi do grupy 4, podgrupy 49 "pozostałe maszyny, urządzenia i aparaty specjalizowane i specjalne ogólnego zastosowania (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Klasyfikacji Środków trwałych (KŚT) – Dz.U. Nr 112, poz. 1317 ze zm.).
Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzję organu I instancji utrzymał w mocy.
Stwierdził, że dla środka trwałego w postaci "Notebook PCMCIA" prawidłowa była 30% stawka amortyzacji, zgodnie z art. 16i u.p.d.o.p. Skarżąca mogła podwyższyć jej wartość w oparciu o wskazany przez nią art. 16i ust. 2 pkt 3 u.p.d.o.p. Jednakże art. 16i ust. 4 tejże ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 2000 r., określa moment, od którego podatnicy mogą dokonywać podwyższenia stawek. Zgodnie z tym przepisem podwyższenia stawek dla środków trwałych wymienionych w ust. 2 pkt 3, bądź rezygnacji z ich stosowania podatnicy mogą dokonać począwszy od pierwszego miesiąca następnego roku podatkowego, a więc dopiero od 2001 r.
Organ odwoławczy zgodził się ze Skarżącą, że mogła ona dokonać jednorazowego odpisu z tytułu zużycia drukarki, stosownie do art. 16d ust. 1 u.p.d.o.p. Jednakże następnie z prawa tego zrezygnowała. Jak wynika bowiem z tabel amortyzacyjnych, rozłożyła wartość odpisu amortyzacyjnego na raty i kontynuowała go w 2001 r. Nie dokonała zaś stosownej korekty kosztów uzyskania przychodów 2000 r.
Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu I instancji w przedmiocie wydatków na bilety lotnicze. Jego zdaniem kosztem uzyskania przychodów byłyby uzasadnione racjonalnie i gospodarczo wydatki i nakłady związane z działalnością gospodarczą podatnika, który przez ich poniesienie zmierza do osiągnięcia przychodów z tego źródła. Takiej oceny musi dokonać sam podatnik decydując się na poniesienie określonych kosztów, bo to na nim w ostateczności spoczywa ciężar dowodu tego faktu, skoro wywodzi on z niego określone skutki prawne w postaci zaliczenia poniesionych wydatków w ciężar kosztów uzyskania przychodów.
Wyjaśnił, że w związku z przedłożonym przez Skarżącą zaświadczeniem, wezwał ją do przedstawienia dowodów korzystania ze wskazanych w nim zaproszeń. W odpowiedzi Skarżąca raz jeszcze przysłała to zaświadczenie i stwierdziła, że dowodem na korzystanie z zaproszeń są właśnie kwestionowane faktury, dotyczące zakupu biletów.
Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowe zaświadczenie, wystawione w 2004 r., nie dowodzi faktu korzystania z zaproszeń firmy chińskiej. Faktury na zakup biletów nie precyzują celu podróży. Skarżąca nie przedstawiła dowodów, że rozmowy handlowe miały miejsce w Chinach lub jakimkolwiek innym miejscu za granicą, a także, iż były związane z przedmiotem jej działalności.
Organ II instancji nie dopatrzył się naruszenia art. 121 § 1, art. 122, art. 125 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Zarzuty naruszenia tych przepisów nie znajdują odzwierciedlenia w zgromadzonym w aktach materiale dowodowym.
Na decyzję powyższą Skarżąca złożyła skargę, w której wniosła o jej uchylenie, a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.
Zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. przepisów Ordynacji podatkowej: art. 122 i 187 poprzez dokonanie dowolnych ustaleń i błędną ocenę istniejącego w sprawie stanu faktycznego, art. 180 i 191 poprzez bezzasadne pominięcie istotnego materiału dowodowego zebranego w sprawie, art. 210 § 4 poprzez brak uzasadnienia przyczyn, dla których odmówiono uznania dowodów przemawiających na jej korzyść. Zarzuciła też rażące naruszenie prawa materialnego tj. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.
Skarżąca przedstawiła stan faktyczny sprawy i przebieg postępowania. Przytoczyła treść art. 191 Ordynacji podatkowej. Stwierdziła, że z zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 tejże ustawy, wynika ogólna reguła, zgodnie z którą ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia spoczywa na organie podatkowym. Powołała się przy tym na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaznaczyła, że w postępowaniu nie wykazywała postawy biernej, bowiem organom zostały przedstawione dowody związku poniesionego kosztu z przedmiotem jej działalności.
Zdaniem Skarżącej organ podatkowy ma obowiązek w sposób obiektywny i spójny logicznie odnieść się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonych dowodów. Podniosła, że normalną praktyką jest wystawianie faktur związanych z zakupem usługi przelotu bez wskazania celu, na jaki bilety są kupowane. Żadne linie lotnicze nie wystawiają faktur wskazujących cel podróży. Dlatego też organ podatkowy powinien był wziąć pod uwagę inne dowody, w szczególności zaś przedstawione zaproszenie oraz wyjaśnienia członka zarządu.
Skarżąca wskazała, że realizacji zasady prawdy obiektywnej służą przede wszystkim określone reguły postępowania dowodowego, a w szczególności art. 180 i 191 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy nie może ograniczyć się do przeprowadzenia tylko niektórych dowodów, kierując się z góry przyjętym założeniem, że inne dowody są zbędne. Nie może też pominąć któregokolwiek ze zgromadzonych dowodów, przyjmując założenie, że nie ma on znaczenia dla sprawy. Skarżąca przytoczyła orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, który stwierdził, że pominięcie jakiegokolwiek dowodu może nasuwać wątpliwości co do zgodności z rzeczywistością ustalonego stanu faktycznego oraz co do trafności oceny innych dowodów.
W ocenie Skarżącej organ błędnie przyjmuje, że nie przedstawiła ona dowodów na to, że rozmowy handlowe miały miejsce w Chinach. Tym dowodem jest właśnie zaświadczenie z dnia [...] grudnia 2004 r. Skarżąca powtórzyła tu dosłownie argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Podtrzymał w całości poglądy wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem sporu między stronami jest prawidłowość zastosowania art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p jako przepisu określającego warunki uznania za koszty uzyskania przychodów poniesionych przez Skarżącą wydatków na zakup biletów na przeloty międzynarodowe. Warunki te, w ocenie organów, nie zostały spełnione.
Zdaniem Sądu w sprawie niniejszej nie doszło do wydania decyzji z naruszeniem tego przepisu, a jego zastosowanie było uzasadniane wynikami przeprowadzonego postępowania dowodowego.
Zgodnie art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu uzyskania przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Ustawodawca wyraźnie wiąże koszty uzyskania przychodów z celem ich poniesienia, jakim jest osiągnięcie przychodu. Istota zależności pomiędzy kosztami, a przychodem sprowadza się do zaistnienia między nimi związku przyczynowego: poniesienie wydatku musi mieć realny wpływ na możliwość powstania lub zwiększenia przychodu, lub też może mieć bezpośredni wpływ na jego wielkość. Nie jest natomiast wystarczający sam związek poniesionego wydatku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nie każdy zatem wydatek, nawet racjonalny z punktu widzenia podatnika i w jego ocenie niezbędny do funkcjonowania przedsiębiorstwa spełnia równocześnie warunki uznania go za koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. O ile ocena samej racjonalności wydatków z gospodarczego punktu widzenia nie należy do organów podatkowych, to mają one prawo badać i oceniać ich związek z przychodami. Zaliczenie określonego wydatku do kosztów uzyskania przychodów wymaga zatem od podatnika wykazania bezpośredniego związku tego wydatku nie tylko z prowadzoną działalnością gospodarczą, ale przede wszystkim wpływu, jaki jego poniesienie miało lub mogło mieć na wielkość osiągniętego w roku podatkowym przychodu (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2003 r., sygn. akt I SA/Ka 946/02 – niepubl.; z dnia 18 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 356/04 – niepubl.; z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt III SA 30/94 – Mon.Pod. Nr 1 z 1995 r.; z dnia 29 listopada 1994 r., sygn.akt SA/Wr 1242/94 - ONSA z 1996 r. Nr 1, poz. 1).
Zgodzić się należy ze Skarżącą, że dla uznania wydatku za koszt uzyskania przychodów nie jest konieczne, aby przychód ten rzeczywiście został osiągnięty. Istotny jest bowiem cel, w jakim go poniesiono. Nie oznacza to jednakże, iż wystarczające jest w tym względzie samo subiektywne przekonanie Skarżącej o związku wydatku z przychodami. Związek ten bowiem musi wynikać z okoliczności sprawy i mieć odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. W oparciu o ten materiał możliwa jest bowiem ocena istnienia w konkretnej sprawie okoliczności istotnych z punktu widzenia art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.
Skarżąca jako dowody związku poniesionego wydatku z przychodami wskazała faktury zakupu międzynarodowych biletów lotniczych wystawione przez T. sp. z o.o. w W. w dniach 25 kwietnia i 11 sierpnia 2000 r. (protokół z kontroli s. 9), zaświadczenie z dnia [...] grudnia 2004 r. wystawione przez firmę X. [...] Ltd. oraz wyjaśnienia Prezesa Zarządu L., przesłuchanego w charakterze strony.
Przede wszystkim zważyć należało, że organy podatkowe nie kwestionowały samego faktu poniesienia przez Skarżącą wydatków na nabycie biletów lotniczych, a ta właśnie okoliczność, wynika z faktur dokumentujących ich zakup. Skoro w fakturach tych nie wskazano celu podróży, to bez względu na powód takiego stanu rzeczy, nie mogły być one dowodem tegoż celu. Prawidłowo zatem Dyrektor Izby Skarbowej podniósł to w swojej decyzji.
Za dowód związku poniesionego wydatku z przychodami, ani nawet z prowadzoną przez Skarżącą działalnością gospodarczą, nie może być uznane przedłożone przez Skarżącą zaświadczenie z dnia 15 grudnia 2004 r. Jego treść jest jednoznaczna i nie budzi żadnych wątpliwości. Firma chińska potwierdziła jedynie, że przedstawiciel Skarżącej był wielokrotnie zapraszany na rozmowy do Chin w latach 2000-2001. W żadnym razie nie jest to równoznaczne, jak chce Skarżąca, z potwierdzeniem faktu odbycia takich rozmów. Przede wszystkim bowiem nic takiego nie stwierdził wystawca zaświadczenia. Zdaniem Sądu organy podatkowe prawidłowo oceniły znaczenie dowodowe tego zaświadczenia.
Prezes Zarządu przesłuchany w dniu [...] grudnia 2004 r. wyjaśnił jedynie, że celem podróży było pozyskanie kontrahentów, który to cel nie został zrealizowany.
Skarżąca zarzuciła organom naruszenie szeregu przepisów postępowania. Zarzut ten, zdaniem Sądu nie jest zasadny.
Organy podatkowe podjęły swoje rozstrzygnięcie w oparciu o przedstawiony wyżej materiał dowodowy.
Zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W przepisie tym wyrażona została zasada swobodnej oceny dowodów oznaczająca, że "organ podatkowy prowadzący postępowanie podatkowe przy ocenie wiarygodności zgromadzonych dowodów nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonuje tej oceny w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na zebranym materiale dowodowym" (S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka–Medek; Ordynacja podatkowa. Komentarz; Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r. s. 529).
Zastosowanie zasady swobodnej oceny dowodów uwarunkowane jest wszechstronnym zebraniem materiału dowodowego.
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organy podatkowe nie przekroczyły granic oceny zakreślonych przez tę zasadę, rozumianą w przedstawiony wyżej sposób.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela wypracowany w orzecznictwie sądowym pogląd, iż obowiązkiem organu podatkowego jest wyjaśnienie niejako "z urzędu" wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zgromadzenie i rozpatrzenie materiału dowodowego niezależnie od tego, czy potwierdzi on tezy korzystne dla podatnika, czy też je podważy. Nie oznacza to jednak, że na organach podatkowych prowadzących postępowanie dowodowe spoczywa nieograniczony obowiązek poszukiwania faktów i dowodów potwierdzających określone okoliczności, jeżeli argumentów w tym względzie nie dostarczył sam podatnik (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 1 czerwca 1999 r. sygn. akt III SA 5688/98 – "Serwis podatkowy" 2001/4/19; z dnia 13 stycznia 2000 r. Sygn. akt I SA/Ka 960/98 "Biuletyn skarbowy Nr 2000/2/19).
Podkreślić przy tym należy, że to podatnika obciąża obowiązek udokumentowania zdarzeń gospodarczych. Skoro Skarżąca nie zadbała o udokumentowanie okoliczności związanych z wyjazdami zagranicznymi, to tym samym praktycznie uniemożliwiła sobie wykazanie nie tylko ich związku z przychodami, ale i tego, że rzeczywiście miały one miejsce.
Organy podatkowe umożliwiły Skarżącej udział w postępowaniu dowodowym. Przesłuchały w charakterze strony Prezesa Zarządu skarżącej Spółki. Dyrektor Izby Skarbowej wezwał Skarżącą do przedłożenia dowodów skorzystania z zaproszeń, o których mowa w zaświadczeniu z dnia [...] grudnia 2004 r. Skarżąca dowodów takich nie przedłożyła, ponownie przesyłając przedmiotowe zaświadczenie.
Jak słusznie przyjęły organy podatkowe zaświadczenie to nie mogło być dowodem nie tylko związku poniesionego wydatku z działalnością Skarżącej i osiąganymi przez nią przychodami, ale nawet odbycia podróży. Prezes Zarządu stwierdził jedynie, że celem wyjazdu było poszukiwanie kontrahentów. Nie wskazał chociażby kto w imieniu Skarżącej wyjeżdżał na te rozmowy.
Samo gołosłowne twierdzenie o istnieniu pewnych faktów nie jest wystarczającą przesłanką do uznania poniesionych wydatków za koszt uzyskania przychodów.
Skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności, które potwierdzałyby zasadność jej twierdzeń. Zdaniem Sądu nie musiały to być dokumenty, ponieważ zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Jak to wyjaśnił Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej dowodami takimi w niniejszej sprawie mogły być rozliczenia kosztów podróży zagranicznej, noclegów i wyżywienia, czy też jakikolwiek dokument źródłowy potwierdzający fakt odbycia podróży i jej związek z działalnością gospodarczą. Jednakże Skarżąca nie podała nawet istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, które mogłyby być przedmiotem weryfikacji organów podatkowych. Nie istniał żaden dokument świadczący o poniesieniu wydatków dotyczących podróży zagranicznych, innych niż związanych z zakupem biletów lotniczych. Na marginesie jedynie Sąd zauważa, że jak wynika z treści protokołu przesłuchania Prezesa Zarządu z dnia 2 grudnia 2004 r., Skarżąca dysponowała dokumentami rozliczeniowymi podróży zagranicznej z dnia 31 grudnia 2001 r., a były to właśnie koszty noclegów.
Zważyć należało i to, że w toku postępowania Skarżąca nie twierdziła, że prowadziła jakiekolwiek rozmowy w innych krajach. Jednoznacznie powiązała ona wydatek na bilety lotnicze z wyjazdami do Chin na zaproszenia, o których mowa w zaświadczeniu. Prawidłowo zatem organy podatkowe skoncentrowały się na wyjaśnieniu okoliczności dotyczących tych właśnie wyjazdów.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie dowodów korzystnych dla Skarżącej, Sąd stwierdza, że jest on niezasadny.
Wbrew twierdzeniom Skarżącej organy podatkowe w niniejszej sprawie nie pominęły żadnego z uzyskanych w toku postępowania dowodów. Za dowód w sprawie uznały zarówno faktury, zaświadczenie, jak i wyjaśnienia Prezesa Zarządu. Okoliczność, że dokonana przez nie ocena tych dowodów jest odmienna od oceny Skarżącej nie uzasadnia przyjęcia, iż doszło do naruszenia art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej.
Sąd stwierdza, że w sprawie niniejszej materiał dowodowy został zgromadzony w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej), a oparta na nim ocena stanu faktycznego, dokonana przez organy podatkowe, nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 tejże ustawy). Skoro zaś postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy, to brak jest podstaw do uznania za zasadne zarzutów naruszenia określonych przepisami Ordynacji podatkowej zasad ogólnych postępowania tj. zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1) oraz zasady prawdy obiektywnej (art. 122). Nie została również naruszona wynikająca z art. 125 Ordynacji podatkowej zasada szybkości postępowania, przy czym Skarżąca naruszenie tej zasady powiązała z niewyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy.
Uzasadnienie, jakie podały organy podatkowe dla twierdzenia, że przedmiotowy wydatek nie stanowi kosztu uzyskania przychodu jest logiczne i wynika z dokonanych przez nie ustaleń, te zaś sprowadzały się to tego, że Skarżąca nie dysponuje żadnymi dowodami potwierdzającymi związek wydatków na nabycie biletów z przychodami osiągniętymi lub możliwymi do osiągnięcia.
W ocenie Sądu, w świetle powyższego, nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez brak wskazania przyczyn, dla których odmówiono uznania dowodów przemawiających na korzyść Skarżącej.
Rzecz bowiem w tym, że dowodów takich w sprawie nie było. To, że zarówno faktury, zaświadczenie, jak i wyjaśnienia Prezesa Zarządu potwierdzają okoliczności podnoszone przez Skarżącą, a mianowicie związek poniesionego wydatku z przychodami, jest subiektywną oceną Skarżącej. Domaga się ona w gruncie rzeczy, aby organy podatkowe ocenę tę zaakceptowały.
Jak to już wskazano wyżej organy podatkowe prawidłowo oceniły jakie okoliczności rzeczywiście udokumentowane zostały tymi dowodami i ocenę tę wyraziły w swoich decyzjach.
W ocenie Sądu, orzekając w niniejszej sprawie organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI