III SA/Wa 1697/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skarg J. i M. S. na postanowienia Ministra Finansów, które utrzymały w mocy odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Skarżący wnioskowali o wstrzymanie egzekucji z ich rachunków bankowych, powołując się na trudną sytuację materialną, wysokie obciążenia kredytowe oraz konieczność utrzymania rodziny i spłaty najpilniejszych zobowiązań. Argumentowali, że zajęcie kont uniemożliwia im korzystanie ze środków niezbędnych do życia. Organy administracji, począwszy od Dyrektora Izby Skarbowej, a skończywszy na Ministrze Finansów, odmówiły wstrzymania, wskazując, że art. 23 ust. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) przyznaje organom nadzoru uznanie administracyjne w tej kwestii. Podkreślono, że szczególnie uzasadnione przypadki to te spowodowane czynnikami niezależnymi od zobowiązanego, o charakterze losowym, a trudna sytuacja materialna czy złożenie skargi do sądu nie spełniają tych kryteriów. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2 i 8 ust. 2) oraz zasad postępowania administracyjnego (art. 7 i 8 k.p.a.), w tym brak uwzględnienia słusznego interesu obywateli i pogłębiania zaufania do organów państwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd wyjaśnił, że instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego ma charakter uznaniowy i wymaga wyjątkowych okoliczności, takich jak zdarzenia losowe, a nie zwykłe problemy finansowe czy skorzystanie z prawa do kontroli sądowej. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo, a zarzuty naruszenia zasad postępowania nie znalazły potwierdzenia, gdyż organy wyważyły interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 23 ust. 6 u.p.e.a. w kontekście uznania administracyjnego i przesłanek wstrzymania postępowania egzekucyjnego, zwłaszcza w przypadku trudnej sytuacji materialnej zobowiązanego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy administracji odmówiły wstrzymania egzekucji, a sąd administracyjny uznał te odmowy za zgodne z prawem. Nie stanowi ono przełomu w orzecznictwie, ale potwierdza utrwaloną linię interpretacyjną.
Zagadnienia prawne (2)
Czy trudna sytuacja materialna zobowiązanego oraz złożenie skargi na decyzję wymiarową do sądu administracyjnego mogą stanowić podstawę do wstrzymania postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 23 ust. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, trudna sytuacja materialna oraz złożenie skargi do sądu nie są wystarczającymi przesłankami do wstrzymania postępowania egzekucyjnego w ramach uznania administracyjnego, które wymaga szczególnie uzasadnionych przypadków o charakterze wyjątkowym i niezależnym od zobowiązanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 23 ust. 6 u.p.e.a. przyznaje organom nadzoru uznanie administracyjne, a przesłanki wstrzymania muszą mieć charakter wyjątkowy, niezależny od zobowiązanego (np. zdarzenie losowe). Zwykła trudność finansowa czy skorzystanie z prawa do kontroli sądowej nie spełniają tych kryteriów. Organy prawidłowo oceniły, że w sprawie nie wystąpiły okoliczności szczególne.
Czy organy administracji publicznej, odmawiając wstrzymania postępowania egzekucyjnego z powodu trudnej sytuacji materialnej zobowiązanego, naruszyły zasady ogólne postępowania administracyjnego, takie jak zasada uwzględniania słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) i zasada pogłębiania zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie naruszyły tych zasad, ponieważ prawidłowo wyważyły interes społeczny i słuszny interes obywateli, a ich rozstrzygnięcie oparte było na obowiązujących przepisach prawa, co nie jest równoznaczne z obowiązkiem podjęcia rozstrzygnięcia zgodnego z oczekiwaniami strony.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy oparły swoje rozstrzygnięcia na ustalonym stanie faktycznym i przepisach prawa. Zasada z art. 7 k.p.a. wymaga wyważenia obu interesów, a nie prymatu interesu indywidualnego. Rozstrzygnięcie zgodne z prawem, nawet jeśli nie odpowiada oczekiwaniom strony, nie narusza zasady zaufania do organów państwa.
Przepisy (8)
Główne
u.p.e.a. art. 23 § 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis ten przyznaje organom nadzoru uznanie administracyjne w kwestii wstrzymania postępowania egzekucyjnego w szczególnie uzasadnionych przypadkach, które muszą mieć charakter wyjątkowy i być niezależne od zobowiązanego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wymagająca wyważenia obu tych interesów.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych – kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Okoliczności uzasadniające uchylenie lub stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Konstytucja RP art. 8 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Bezpośrednie stosowanie przepisów Konstytucji.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja materialna zobowiązanych. • Złożenie skargi na decyzję wymiarową do sądu administracyjnego. • Naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 7 i 8 k.p.a.). • Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2 i 8 ust. 2).
Godne uwagi sformułowania
wstrzymanie postępowania egzekucyjnego zależy od uznania organu nadzoru i ogranicza się do uzasadnionych wypadków spowodowanych działaniem czynników, na które zobowiązany nie miał wpływu • budżet państwa nie partycypuje w kosztach rozwiązywania problemów finansowych gospodarstw domowych • instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego oparta jest na zasadzie uznania administracyjnego • szczególnie uzasadnione przypadki to takie, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które zobowiązany nie miał wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania (np. wypadek losowy, klęska żywiołowa) • organ administracji powinien zagwarantować ochronę prawną interesu indywidualnego nawet posuniętego do granic kolizji z interesem społecznym
Skład orzekający
Bożena Dziełak
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Płusa
członek
Sylwester Golec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 23 ust. 6 u.p.e.a. w kontekście uznania administracyjnego i przesłanek wstrzymania postępowania egzekucyjnego, zwłaszcza w przypadku trudnej sytuacji materialnej zobowiązanego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organy administracji odmówiły wstrzymania egzekucji, a sąd administracyjny uznał te odmowy za zgodne z prawem. Nie stanowi ono przełomu w orzecznictwie, ale potwierdza utrwaloną linię interpretacyjną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje konflikt między potrzebami obywateli w trudnej sytuacji finansowej a rygorystycznym stosowaniem przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego. Jest to typowy przykład sprawy, w której sąd musi wyważyć interesy jednostki i państwa.
“Czy trudna sytuacja finansowa zawsze usprawiedliwia wstrzymanie egzekucji? Sąd wyjaśnia granice uznania administracyjnego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.