III SA/Wa 1687/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu L. Sp. z o.o. za zaległości spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2012 r. w kwocie 142 288 zł wraz z odsetkami. Skarżący zarzucał błędy w ustaleniach faktycznych, m.in. dotyczące jego roli w spółce i czasu pełnienia funkcji, a także naruszenie przepisów postępowania, w tym brak rozstrzygnięcia sprawy karnej. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły istnienie zaległości podatkowych, bezskuteczność egzekucji wobec spółki oraz fakt pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu w okresie, gdy powstały zobowiązania. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że skarżący nie wykazał żadnej z przesłanek egzoneracyjnych określonych w art. 116 Ordynacji podatkowej. Nie udowodnił, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub wszczęto postępowanie układowe, ani że niezgłoszenie tych wniosków nastąpiło bez jego winy. Sąd podkreślił, że spółka zaprzestała regulowania wymagalnych zobowiązań już w 2012 r., co stanowiło podstawę do zgłoszenia wniosku o upadłość, a skarżący, jako członek zarządu, miał obowiązek podjąć stosowne działania. Sąd odrzucił również argumentację skarżącego dotyczącą jego rzekomo drugorzędnej roli w spółce i braku wpływu na jej sytuację finansową, wskazując, że odpowiedzialność członka zarządu ma charakter formalny i nie zależy od faktycznego wykonywania obowiązków. Ponadto, skarżący nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja mogłaby doprowadzić do zaspokojenia wierzycieli w znacznej części. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowana interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście przesłanek egzoneracyjnych, braku winy, faktycznego zarządzania oraz momentu powstania zobowiązania podatkowego.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydania decyzji i orzeczenia. Interpretacja przepisów Prawa upadłościowego i Kodeksu spółek handlowych może ewoluować.
Zagadnienia prawne (4)
Czy były członek zarządu spółki może ponosić solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli nie wykazał przesłanek egzoneracyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, były członek zarządu może ponosić odpowiedzialność, jeśli nie wykaże przesłanek egzoneracyjnych określonych w art. 116 Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły istnienie zaległości, bezskuteczność egzekucji oraz pełnienie funkcji przez skarżącego. Skarżący nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość ani nie wskazał mienia spółki do zaspokojenia wierzycieli.
Kiedy powstaje stan niewypłacalności spółki w rozumieniu Prawa upadłościowego i naprawczego, obligujący członka zarządu do zgłoszenia wniosku o upadłość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Stan niewypłacalności powstaje z dniem, w którym spółka nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, lub gdy jej zobowiązania przekroczą wartość majątku.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zaprzestanie regulowania wymagalnych zobowiązań podatkowych już w 2012 r. przez spółkę stanowiło trwały stan niewypłacalności, obligujący członka zarządu do zgłoszenia wniosku o upadłość.
Czy okoliczność faktycznego braku wpływu na zarządzanie spółką lub pełnienia 'drugorzędnej roli' zwalnia członka zarządu z odpowiedzialności za zaległości podatkowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpowiedzialność członka zarządu ma charakter formalny i nie zależy od faktycznego zakresu wykonywanych czynności, lecz od samego pełnienia funkcji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przepisy Ordynacji podatkowej nie uzależniają odpowiedzialności członka zarządu od stanu jego wiedzy czy woli, a jedynie od formalnego pełnienia funkcji. Brak wpływu na zarządzanie nie stanowi przesłanki egzoneracyjnej.
Czy decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego wydana po zakończeniu kadencji członka zarządu wpływa na jego odpowiedzialność za zaległości powstałe w czasie pełnienia funkcji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpowiedzialność członka zarządu wiąże się z momentem powstania zobowiązania podatkowego z mocy prawa, a nie z datą wydania decyzji korygującej.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa w momencie zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże jego powstanie, a termin płatności jest kluczowy dla oceny odpowiedzialności, niezależnie od późniejszego wydania decyzji przez organ.
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 116 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe spółki, w tym przesłanki odpowiedzialności i przesłanki egzoneracyjne.
P.u.n. art. 11 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze
Definicja niewypłacalności dłużnika jako niewykonywanie wymagalnych zobowiązań.
P.u.n. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze
Termin na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości.
Pomocnicze
O.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem dochodzenia w sprawie o przestępstwo skarbowe.
O.p. art. 108 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące orzekania o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej w drodze decyzji oraz warunki dopuszczalności wszczęcia takiego postępowania.
K.s.h. art. 201 § § 1
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych
Zadaniem zarządu jest prowadzenie spraw spółki i jej reprezentowanie.
K.s.h. art. 204 § § 1
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych
Zakres reprezentacji spółki przez zarząd.
k.k.s. art. 56 § § 1
Ustawa z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy
Przepis dotyczący przestępstwa skarbowego.
k.k.s. art. 62 § § 2 i § 3
Ustawa z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy
Przepis dotyczący przestępstwa skarbowego.
k.k.s. art. 6 § § 2
Ustawa z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy
Przepis dotyczący przestępstwa skarbowego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 116 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej i skierowanie decyzji do członka zarządu, który ustąpił w 2013 r., gdy spółka nie była w kondycji wymagającej wniosku o upadłość. • Błąd w ustaleniach faktycznych poprzez niesłuszne przyjęcie, że skarżący miał wpływ na bieg spraw spółki i brak wskazania zakresu jego czynności. • Obrazę przepisów postępowania polegającą na wydaniu decyzji o odpowiedzialności pomimo nierozstrzygnięcia sprawy karnej dotyczącej zarzucanych czynów. • Niespójność decyzji z innymi działaniami organów skarbowych, w ramach których obarczono odpowiedzialnością trzech członków zarządu. • Skarżący nie miał realnej 'władzy' w spółce, a jedyną osobą zarządzającą był R. S. • Organy bezpodstawnie pominęły osobę R. S., przenosząc odpowiedzialność na skarżącego i A. S. • Decyzja wymiarowa została wydana wobec spółki w okresie, gdy skarżący nie był już członkiem jej zarządu. • W okresie, gdy pełnił funkcję, nie było podstaw do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. • Osobą posiadającą środki na spłatę zaległości podatkowych spółki jest R. S. • Skarżący nie posiada środków finansowych ani majątku pozwalającego na zapłatę orzeczonych zaległości. • Był członkiem zarządu spółki ostatnie dwa tygodnie 2012 r.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. z tytułu zaległości powstałych w 2012 r. kształtują się następująco. • Za zaległości spółki z o.o. odpowiadają solidarnie całym swym majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo b) że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy, 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. • W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, jakimi są zarówno aktualni jak i byli członkowie zarządu spółki kapitałowej, na podstawie art. 116 O.p. organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a termin płatności zobowiązań podatkowych, których dotyczą, upływał w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Członka zarządu obciąża natomiast obowiązek wykazania istnienia przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność. • Z biernej postawy członka zarządu nie można wywodzić zwolnienia z odpowiedzialności za zobowiązania spółki. […]
Skład orzekający
Aneta Trochim-Tuchorska
przewodniczący
Anna Zaorska
członek
Konrad Aromiński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki, w szczególności w kontekście przesłanek egzoneracyjnych, braku winy, faktycznego zarządzania oraz momentu powstania zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w czasie wydania decyzji i orzeczenia. Interpretacja przepisów Prawa upadłościowego i Kodeksu spółek handlowych może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej członka zarządu za długi spółki, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie wśród przedsiębiorców i prawników. Wyjaśnia kluczowe kwestie związane z przesłankami odpowiedzialności i możliwościami jej uniknięcia.
“Czy możesz stracić majątek przez długi spółki? Odpowiedzialność członka zarządu w praktyce.”
Dane finansowe
WPS: 142 288 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.