III SA/Po 877/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-01-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdyegzaminunieważnienieoznakowanie drogoweznak B-1zagrożenie WSA Poznańruch drogowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę egzaminatora na postanowienie o unieważnieniu egzaminu na prawo jazdy, uznając, że przerwanie egzaminu z powodu rzekomego zagrożenia było niezasadne z uwagi na wadliwe oznakowanie drogi.

Egzaminator A.S. przerwał egzamin na prawo jazdy, uznając, że egzaminowana nie zastosowała się do znaku B-1 i stworzyła zagrożenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze unieważniło egzamin, uznając, że oznakowanie było wadliwe, a przerwanie egzaminu niezasadne. Egzaminator zaskarżył tę decyzję, argumentując, że jego obowiązkiem jest przestrzeganie znaków, a nie ich ocena. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że przerwanie egzaminu było niezasadne z powodu nieprawidłowego oznakowania i braku realnego zagrożenia.

Sprawa dotyczyła skargi egzaminatora A.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które unieważniło egzamin na prawo jazdy kategorii B. Egzamin został przerwany przez egzaminatora z powodu rzekomego niezastosowania się przez egzaminowaną do znaku B-1 i stworzenia bezpośredniego zagrożenia dla uczestników ruchu. Egzaminowana wniosła skargę, podnosząc, że znak był postawiony nieprawidłowo i wprowadzał w błąd. Marszałek Województwa unieważnił egzamin, a następnie Kolegium utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że wadliwe oznakowanie drogi było podstawą do unieważnienia egzaminu, a przerwanie go przez egzaminatora było niezasadne. Egzaminator zaskarżył decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną ocenę zasadności przerwania egzaminu. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że organ prawidłowo ocenił, iż przerwanie egzaminu było niezasadne z uwagi na wadliwe oznakowanie drogi i brak bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Sąd podkreślił, że ocena egzaminatora w dynamicznej sytuacji drogowej powinna być weryfikowana przez organ nadzorczy, zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do prawidłowości oznakowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przerwanie egzaminu na prawo jazdy z powodu niezastosowania się do znaku drogowego jest niezasadne, jeśli oznakowanie tego znaku było wadliwe i nie stwarzało bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia uczestników ruchu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wadliwe oznakowanie drogi, które wprowadzało w błąd i nie stwarzało bezpośredniego zagrożenia, nie stanowiło podstawy do przerwania egzaminu na prawo jazdy. Ocena egzaminatora w dynamicznej sytuacji drogowej powinna być weryfikowana przez organ nadzorczy, a wątpliwości co do prawidłowości oznakowania powinny być rozstrzygane na korzyść osoby egzaminowanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.k.p. art. 52 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Przerwanie części praktycznej egzaminu jest dopuszczalne, gdy zachowanie osoby egzaminowanej zagraża bezpośrednio życiu lub zdrowiu uczestników ruchu drogowego.

u.k.p. art. 72 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Pomocnicze

u.k.p. art. 67 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 69 § ust. 3 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

P.p.s.a. art. 119 § pkt. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach art. 16 § ust. 1 pkt 1 tabeli nr 1 załącznika 2 pkt 9.8

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych art. 19 § ust. 1 pkt 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe oznakowanie drogi nie stwarzało bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Ocena egzaminatora w dynamicznej sytuacji drogowej powinna być weryfikowana przez organ nadzorczy. Wątpliwości co do prawidłowości oznakowania powinny być rozstrzygane na korzyść osoby egzaminowanej.

Odrzucone argumenty

Przerwanie egzaminu było uzasadnione niezastosowaniem się do znaku B-1 i stworzeniem zagrożenia. Obowiązkiem egzaminatora jest przestrzeganie znaków, a nie ich ocena. Egzaminator prawidłowo wyznaczył miejsce do wykonania manewru zawracania.

Godne uwagi sformułowania

zachowanie osoby egzaminowanej zagraża bezpośrednio życiu lub zdrowiu uczestników ruchu drogowego nieprawidłowe oznakowanie drogi ocena egzaminatora w sytuacji dynamicznej wątpliwości co do prawidłowości oznakowania powinny być rozstrzygane na korzyść osoby egzaminowanej

Skład orzekający

Izabela Paluszyńska

przewodniczący

Szymon Widłak

sprawozdawca

Arkadiusz Skomra

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zasady oceny prawidłowości przerwania egzaminu na prawo jazdy w przypadku wadliwego oznakowania drogi oraz zakres uprawnień organów nadzorczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego oznakowania znakiem B-1 i oceny zagrożenia przez egzaminatora.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między egzaminatorem a organem nadzorczym w ocenie sytuacji na egzaminie na prawo jazdy, co jest interesujące dla szerszego grona odbiorców niż tylko prawnicy specjalizujący się w prawie administracyjnym.

Czy wadliwy znak drogowy może kosztować Cię prawo jazdy? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 877/22 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-01-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-10-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra
Izabela Paluszyńska /przewodniczący/
Szymon Widłak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
II GSK 511/23 - Wyrok NSA z 2026-03-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1212
art. 52 ust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 2, art. 67 ust. 1 pkt 4, art. 69 ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 10 stycznia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie WSA Szymon Widłak (spr.) Asesor sądowy WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 stycznia 2023 roku sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 lipca 2022 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia z 19 lipca 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również jako "organ" lub "Kolegium"), po rozpatrzeniu odwołania A. S. (zwanego "stroną" lub "skarżącym") od decyzji Marszałka Województwa W. (zwanego "Marszałkiem") z 8 marca 2022 r. nr [...] unieważniającej egzamin państwowy na prawo jazdy kat. B, zdawany w dniu 25 stycznia 2022 r. przez N. P. (zwana "egzaminowaną") w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w P. (zwanego "WORD").
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie sprawy.
W dniu 25 stycznia 2022 r. egzaminowana przystąpiła w WORD do egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii "B". Egzaminatorem przeprowadzającym egzamin był A. S.. Po wykonaniu zadań egzaminacyjnych na placu manewrowym egzaminowana wzięła udział w części praktycznej realizowanej w ruchu drogowym. Egzaminator przerwał egzamin praktyczny. W ocenie egzaminatora niezastosowanie się przez egzaminowaną do znaku B-1 uprawniło egzaminatora do natychmiastowego przerwania egzaminu ze względu na bezpośrednie zagrożenia życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego w myśl przepisu art. 52 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz. U. 2021 r., poz. 1212 zwanej "u.k.p.) oraz zgodnie z § 16 ust. 1 pkt 1 tabeli nr 1 załącznika 2 pkt 9.8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz.U. z 2019 poz. 1206 t.j. zwanego dalej "rozporządzeniem").
N. P., w piśmie z 31 stycznia 2022 r., które wpłynęło do WORD w dniu 1 lutego 2022 r. wniosła skargę na wynik egzaminu na prawo jazdy kategorii B w trybie art. 68 u.k.p. Zdaniem egzaminowanej znak zakazu ruchu, znajdujący się na ul. [...] w P., został postawiony na ziemi po lewej części jezdni oraz odwrócony do połowy. W ocenie egzaminowanej prawidłowo ustawiony znak odnoszący się do wszystkich pasów ruchu powinien znajdować się po prawej stronie. W związku z powyższym, w ocenie egzaminowej, znak ten wprowadzał w błąd i został ustawiony nieprawidłowo. Egzaminowana wskazała, również, że znak ten nie posiadał żadnej adnotacji, iż nie dotyczy mieszkańców, którzy muszą mieć zapewniony dojazd do własnych posesji. Nadto egzaminowana podniosła, że zauważyła inny samochód egzaminacyjny, który jechał przedmiotową drogą, a pomimo tego egzamin nie został przerwany, jak również zwróciła uwagę na pojazd policji również przejeżdżający obok znaku. Do skargi egzaminowana załączyła zdjęcia z przedmiotowego miejsca oznakowania.
Skarga wraz z niezbędną dokumentacją została przekazana do Marszałka, który wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozpatrzenia ww. skargi.
W tym samym konkretnym miejscu przy ul. [...] w P. egzaminator A. S. zakończył w ciągu 4 dni łącznie 11 egzaminów tj. 21 stycznia – 4 egzaminy, 22 stycznia – 1 egzamin, 24 stycznia – 3 egzaminy oraz 25 stycznia – 3 egzaminy.
Decyzją z dnia 8 marca 2022 r. Marszałek, na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. unieważnił egzamin zdawany przez egzaminowaną.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Skarżący zarzucając naruszenie art. 72 ust. 1 i art. 72 ust. 2 pkt 1 u.k.p. oraz przepisów k.p.a. wskazując, iż zakaz ruchu jest znakiem bezwzględnie obowiązującym oraz że do obowiązków egzaminatora nie należy analiza oznakowania lecz jego przestrzeganie.
W uzasadnieniu decyzji z dnia 19 lipca 2022 r. Kolegium, po przytoczeniu treści przepisów prawa wskazało, że kluczowym dowodem w niniejszej sprawie jest nagranie DVD z przebiegu przedmiotowego egzaminu. Organ powołał się również na stanowiska i oceny zarządcy drogi, tj. Zarządu Dróg Miejskich w P., podmiotu odpowiedzialnego za organizację ruchu w tym miejscu - Miejskiego Inżyniera Ruchu w P. oraz egzaminatora nadzorującego stwierdzając, że oznakowanie w miejscu przerwania egzaminu było nieprawidłowe, a zatem wystawienie przez egzaminatora oceny negatywnej było niezasadne. W ocenie organu nieprawidłowe oznakowanie będące podstawą przerwania egzaminu - jest już samoczynną przesłanką do unieważnienia egzaminu, gdyż w sytuacji gdyby oznakowanie było prawidłowe, egzamin nie zostałby przerwany. W związku z powyższym organ uznał, że zasadne jest unieważnienie egzaminu zdawanego w dniu 25 stycznia 2022 r. Dodatkową przesłanką unieważnienia egzaminu, zdaniem organu, było nierzetelne przeprowadzenie egzaminu. W ocenie organu egzaminator powinien był wyznaczyć osobie egzaminowanej miejsce manewru zawracania. Nieprecyzyjne polecenie egzaminatora, zdaniem organu, stanowi naruszenie przepisu art. 63 ust. 1 pkt 4 u.k.p. oraz było niezgodne ze wskazanym w tabeli 7 poz. 12 pkt 3 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Doprowadziło również do wykonania manewru w miejscu źle oznakowanym i w konsekwencji natychmiastowego przerwaniu egzaminu.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł A. S. zarzucając jej naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy nie było podstaw do stwierdzenia, że Skarżący przeprowadził egzamin w sposób niezgodny z przepisami u.k.p.;
- art. 6 K.p.a. oraz 19 K.p.a. w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 178 ze zm., zwanej dalej: p.r.d.) oraz § 3 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia poprzez dokonanie z naruszeniem przepisów o właściwości przez organ oceny, iż znak B-1 nie obowiązywał na ulicy [...] w P.;
- art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do arbitralnego uznania, że organizacja ruchu została wprowadzona nieprawidłowo i niezgodnie z przepisami oraz wprowadzała kierowców w błąd oraz poprzez pominięcie, że organ zarządzający ruchem nie zażądał wprowadzenia zmian lub usunięcia wprowadzonej organizacji ruchu;
- art. 5 i 7 p.r.d. poprzez arbitralne i nieuprawnione wyłączenie obowiązku stosowania się uczestników ruchu drogowego do znaku B-1 co w sposób nieuprawniony podważyło zasadność przerwania egzaminu;
- § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a tiret pierwsze w zw. z poz. 12 tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia poprzez błędne przyjęcie, że wypowiedzenie przez skarżącego zdania: "Proszę zawrócić na tej drodze z wykorzystaniem biegu wstecznego" nie stanowi wyznaczenia miejsca do wykonania manewru zawracania;
- art. 52 ust. 2 u.k.p. w zw. z art. 7 i 77 § 1 K.p.a. poprzez pominięcie, że zastosowana została organizacja ruchu wprowadzona w trybie awaryjnym, a zatem niezastosowanie się do znaku B-1 bezpośrednio zagrażało życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego.
Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji Marszałka. Ponadto Skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego oraz o przeprowadzenie dowodu z opinii prawno-projektowej sporządzonej w dniu 9 września 2022 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z 19 grudnia 2022 r. strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do pisma podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie. Strona skarżąca wskazała również, że pomimo toczących się postępowań sądowych dotyczących 11 unieważnionych przez Marszałka, a przeprowadzonych przez skarżącego egzaminów wobec skarżącego zapadła nieostateczna decyzja o skreśleniu z ewidencji egzaminatorów z powodu rzekomego wielokrotnego przeprowadzenia egzaminu państwowego na prawo jazdy w sposób niezgodny z przepisami u.k.p.
W piśmie procesowym z 2 stycznia 2023 r. strona skarżąca zwróciła uwagę na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wydane w sprawie IV SA/Po 526/19, które podobnie jak w niniejszej sprawie, dotyczyły wykonania manewru zawracania na drodze jednojezdniowej dwukierunkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Na wstępnie należy wskazać, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt. 2 P.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie organ wniósł o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w ww. trybie. O rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym, ze wskazaniem podstawy prawnej skierowania sprawy na posiedzenie niejawne, strona skarżąca - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - została zawiadomiona zarządzeniem z 12 grudnia 2022 r. Wobec niezażądania przeprowadzenia przez pełnomocnika strony skarżącej rozpoznania sprawy na rozprawie, niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Podstawę materialnoprawną do wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 72 ust.1 pkt 2 u.k.p. zgodnie z którego treścią marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. W myśl natomiast art. 72 pkt 1 i pkt 2 u.k.p. Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy z urzędu lub na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego. Unieważniony egzamin przeprowadza się ponownie na koszt wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 72 ust. 3 u.k.p.).
W myśl art. 67 ust. 1 pkt 4 u.k.p. marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51 ustawy, w ramach którego unieważnia egzamin.
Jednocześnie przepis art. 69 ust. 3 pkt 2 u.k.p. przewiduje, że Marszałek Województwa w ramach kontroli działalności wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego w zakresie przeprowadzania egzaminów państwowych sprawdza w szczególności zgodność egzaminu z wymaganiami określonymi w ustawie i przepisach wydanych na podstawie art. 66. Zgodnie z art. 69 ust. 4 pkt. 1 u.k.p. kontrolę przeprowadza upoważniona przez marszałka województwa osoba, która ma prawo: 1) żądania od egzaminatorów i pracowników wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego pisemnych lub ustnych wyjaśnień, okazania dokumentów i innych nośników informacji, w szczególności zapisów, o których mowa w art. 54, oraz udostępnienia wszelkich danych mających związek z przedmiotem kontroli.
Z powyższych przepisów wynika, że Marszałek Województwa ma możliwość weryfikacji wyniku przeprowadzonego egzaminu państwowego na prawo jazdy. Ustawodawca powierzył marszałkowi województwa nadzór nad całością procesu ubiegania się o uzyskanie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, nad czynnościami związanymi z przeprowadzaniem egzaminu państwowego, nad jego przebiegiem oraz nad uprawnieniami egzaminatorów. Z cytowanych przepisów wynika także wprost upoważnienie do oceny działania egzaminatorów. Z posiadanych przez marszałka województwa nadzorczych uprawnień nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych wynikają uprawnienia do podejmowania konkretnych czynności i aktów, stanowiących reakcję na nieprawidłowości polegające na naruszeniu zasad wynikających z przepisów u.k.p..
W rozpatrywanej sprawie egzaminowana wniosła w trybie art. 68 ust. 1 u.k.p. skargę dotyczącą egzaminu państwowego Zgodnie z art. 68 ust. 2 u.k.p. dyrektor wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego przesłał skargę do Marszałka wraz z wyjaśnieniami i niezbędną dokumentacją, w tym z zapisem przebiegu praktycznej części egzaminu państwowego, o którym mowa w art. 54 ust. 1 albo art. 54 ust. 3 oraz wraz z pisemną informacją egzaminatora nadzorującego, o którym mowa w art. 54 ust. 6 do Marszałka.
W objętym sądową kontrolą postępowaniu, zakres postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organy administracji i koniecznych do przeprowadzenia w nim ustaleń faktycznych wyznaczały przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Zarzucane naruszenie przepisów postępowania w zakresie badania i oceny okoliczności faktycznych sprawy związane jest w sposób bezpośredni z dokonaną wykładnią prawa materialnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II GSK 1489/21 LEX nr 3254009). Niezgodność z przepisami nie oznacza tylko naruszenie przepisów u.k.p., ale także przepisów aktów wykonawczych wydanych do ww. ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 2213/16; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 2025/18 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 733/19, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych zwanej "CBOSA").
W rozpatrywanej sprawie egzamin został przerwany z powodu stwierdzenia przez egzaminatora, że zaistniała okoliczność określona w art. 52 ust. 2 u.k.p. Zgodnie z ww. przepisem część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań, w przypadku gdy zachowanie osoby egzaminowanej zagraża bezpośrednio życiu lub zdrowiu uczestników ruchu drogowego.
Organ zasadnie objął zakresem kontroli nie tylko stronę formalną egzaminu, ale również sposób jego przeprowadzenia, w tym prawidłowość oznakowania będącego podstawą przerwania egzaminu oraz miał na względzie postawę i działania egzaminatora w jego trakcie. Celem ustalenia okoliczności faktycznych sprawy organ miał prawo zwrócenia się o wydanie opinii do stosownych organów, jak również o dokonanie oceny oznakowania drogi oraz zachowania egzaminatora przez egzaminatora nadzorującego. W uprawnieniach nadzorczych marszałka województwa mieści się bowiem prawo do weryfikacji prawidłowości wykonania egzaminu, w tym oceny konkretnego zadania egzaminacyjnego. Weryfikacja ta najczęściej odbywa się na gruncie oceny poprawności zastosowania w poszczególnych zadaniach egzaminacyjnych norm z zakresu ruchu drogowego i pozwala ocenić czy egzamin był przeprowadzony zgodnie z przepisami u.k.p., a jeżeli nie, to czy ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 2025/18, Legalis).
Należy wskazać, że posiadane przez egzaminatora, przeprowadzającego egzamin na prawo jazdy, uprawnienia pozwalające na sprawdzenie umiejętności osób egzaminowanych, nie uprawniają do arbitralnego, niemożliwego do zakwestionowania wyniku egzaminu. Zabezpieczeniem osób egzaminowanych przed takimi rozstrzygnięciami, podejmowanymi zazwyczaj w sytuacji dynamicznej, w której brak jest czasu na spokojną ocenę sytuacji, jest postępowanie nadzorcze prowadzone przez uprawniony organ, który w oparciu o zarejestrowany przebieg egzaminu jest w stanie dokonać rzetelnej, spokojnej oceny zasadności stanowiska egzaminatora. Egzaminator przeprowadzający egzamin, w arkuszu egzaminacyjnym wskazał, iż przyczyną wystawienia oceny negatywnej oraz przerwania egzaminu było niezastosowanie się przez osobę egzaminowaną do znaku zakazu ruchu tj. przyczyna o której mowa w § 16 ust. 1 pkt rozporządzenia zgodnie z którym egzaminator przerywa egzamin państwowy jeżeli zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 52 ust. 2 u.k.p. W ocenie egzaminatora doszło do spełnienia dyspozycji, o której mowa w art. 52 ust. 2 u.k.p. zgodnie z którym część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. W ocenie egzaminatora zachowanie osoby zdającej egzamin, przejawiające się w niezastosowaniu się do znaku B-1 "zakaz ruchu w obu kierunkach", zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Ocena ta była błędna co przekonująco, zdaniem sądu, wyargumentował organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W myśl art. 68 ust. 2 u.k.p. w sprawach o unieważnienie egzaminów na prawo jazdy opinię wyraża egzaminator nadzorujący, o którym mowa w art. 54 ust. 6 u.k.p. tj. dodatkowy egzaminator, który nadzoruje egzamin wyznaczony przez dyrektora WORD. Zgodnie z pisemną oceną zaistniałej sytuacji, wyrażoną przez egzaminatora nadzorującego, egzaminator przeprowadzający egzamin na prawo jazdy podjął niewłaściwą decyzję co do przerwania egzaminu i wystawienia osobie egzaminowanej wyniku negatywnego. W ocenie egzaminatora nadzorującego A. S. jako egzaminator nieprawidłowo zakwalifikował błędne wykonanie przez osobę egzaminowaną zadania w ruchu drogowym.
W ocenie organu kontrolującego przerwanie egzaminu było niezasadne. Należy w tym miejscu podkreślić, że stan faktyczny pomiędzy stronami jest niesporny i nie wymaga w ocenie sądu przytaczania w niniejszym uzasadnieniu. Spór sprowadza się do jego oceny i rezultatu w postaci podstaw - lub braku podstaw - do przerwania egzaminu z uwagi na bezpośrednie zaistnienie zagrożenia dla życia lub zdrowia. Wbrew głównej argumentacji Skarżącego w niniejszej sprawie przedmiotem oceny nie jest prawidłowość oznakowania drogi, a jedynie zasadność unieważnienia egzaminu z powodu zaistnienia w jego trakcie bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Sąd podziela stanowisko organu, że w tym konkretnym stanie faktycznym do takiego zagrożenia nie doszło, a w rezultacie przerwanie egzaminu na tej podstawie było niezasadne.
Słusznie organ przy tym podkreślił w decyzji, że na nieprawidłowość oznakowania wskazał Zarząd Dróg Miejskich (pismo z dnia 8 lutego 2022 r., zał. 15), która to jednostka w imieniu Prezydenta Miasta P. zarządza drogą (art. 19 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, Dz. U. 2021, poz. 1376).
Nieprawidłowe oznakowanie przyznał również Miejski Inżynier Ruchu, który w piśmie z dnia 4 lutego 2022 r. stwierdził, iż "znaki B-1 powinny być zdjęte, a prace od najazdu wygrodzone tablicą prowadzącą ze światłami żółtymi".
Konstrukcja art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p. uaktywnia kompetencję organu do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego jedynie wówczas, gdy w następstwie przeprowadzenia go z naruszeniem przepisów ustawy nie można zaakceptować jego wyniku. Oznacza to tym samym, że naruszenie prawa musi bezpośrednio przekładać się na zasadność końcowego wyniku egzaminu: pozytywnego, bądź negatywnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 września 2021 r. II SA/Rz 971/21, Legalis).
Konstatacja ta jest wystarczająca do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Sąd dostrzega jednocześnie w tym miejscu – co było podnoszone przez organ, że rozpoznawana sprawa jest jedną z kilku osadzonych dokładnie w takim samym stanie faktycznym. W każdej z nich Skarżący jako egzaminator tak kierował przebiegiem egzaminu, aby egzaminowana osoba znalazła się w tym samym miejscu co do którego istniała wątpliwość w zakresie prawidłowości oznakowania prowadzonych tam robót. Wątpliwość ta była na etapie egzaminu tym większa, że – jak wynika z załączonych do akt nagrań z przebiegu egzaminu – pomimo określonego oznakowania jednym – niezajętym przez roboty pasem – samochody przejeżdżały.
Przy rozważaniu zaistnienia przesłanki określonej w art. 52 ust. 2 u.k.p. podkreślenia wymaga również, że cechami zachowania osoby zdającej egzamin, które decydują, iż jest to zachowanie skutkujące zakończeniem egzaminu są rodzaj i bliskość zagrożenia (zagrożenie dla życia i zdrowia, zagrożenie bezpośrednie). Ocena czy konkretne zachowanie osoby zdającej spełnia przesłanki z art. 52 ust. 2 tej ustawy jest dokonywana przez egzaminatora w sytuacji dynamicznej, zależnej od sytuacji na drodze. W tej mierze egzaminator musi dokonać oceny natychmiastowej - inaczej niż organ, który może dokonać tej samej oceny na podstawie nagrania, które można wielokrotnie odtworzyć (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 525/19, CBOSA).
Sąd mając powyższe na uwadze miał przy tym na względzie, iż Skarżący, jako osoba z wieloletnią praktyką egzaminatora, winien mieć świadomość, że takie ustawienie znaku może wywoływać wątpliwości co do jego obowiązywania i prawidłowości posadowienia. Należy również podkreślić, iż za pomocą barierek został wydzielony wyłącznie fragment drogi, przy faktycznym zachowaniu ruchu na przedmiotowej ulicy. Należy również pamiętać, iż z akt sprawy wynika, że takie oznakowanie drogi było Skarżącemu doskonale znane. Jak wynika z pisma Marszałka Województwa Skarżący już w dniach wcześniejszych tj. 21 i 22 stycznia 2022 r. kończył egzamin z tego samego powodu.
Należy pamiętać, iż państwowy egzamin na prawo jazdy jest postępowaniem administracyjnym, w którym egzaminator decydując o pozytywnym lub negatywnym wyniku egzaminu decyduje jednocześnie o nabyciu lub nie uprawnień do kierowania pojazdami. Z tych też względów w razie zaistnienia wątpliwości wpływających na końcowy wynik egzaminu – jak w niniejszej sprawie - winny być one rozstrzygane na korzyść osoby egzaminowanej.
Dlatego też zasadnie organ zinterpretował przepis art. 52 ust. 2 u.k.p. na korzyść osoby ubiegającej się o przyznanie uprawnień.
Sąd stwierdza, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Organy wzięły pod uwagę całość zgromadzonej dokumentacji w tym notatkę urzędową sporządzoną przez egzaminatora, arkusz przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy, opinię egzaminatora nadzorującego, a także nagranie DVD z przebiegu egzaminu jak również stanowisko podmiotów odpowiedzialnych za prawidłowość ustawienia znaków. Zatem zebrany w sprawie materiał dowodowy uznać należało za kompletny.
Strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów załączonych do skargi oraz pisma z 14 grudnia 2022 r. Na zasadzie art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zaznaczyć należy, że postępowanie dowodowe ma charakter wyjątku, jego zastosowanie musi być rozumiane zawężająco, celem zaś art. 106 § 3 p.p.s.a. nie jest ponowne, czy też uzupełniające ustalenie stanu faktycznego w sprawie, lecz ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego. Przeprowadzenie dowodów z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. jest niezbędne, jeżeli bez tych dowodów nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości związanych z oceną prawidłowości ustalonego przez organy stanu faktycznego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Sąd może zatem przeprowadzić dowód uzupełniający, gdy poweźmie wątpliwości co do prawidłowości ustaleń faktycznych (por. wyrok NSA z 28 kwietnia 2015r. II OSK 23331/12 publ.: LEX nr 1754715). Zakres postępowania dowodowego jest wyznaczony przez podstawową funkcję sądowej kontroli administracji, tj. ocenę z punktu widzenia legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Sąd może dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tej decyzji (J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2006r., uwaga 9 do art. 106; T.Woś. H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd.Prawnicze 2005r., uwaga 6 do art. 106). Sąd administracyjny jedynie ocenia, czy organy administracji ustaliły stan zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym i następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do przyjętego stanu faktycznego. Podstawą orzekania przez sądy administracyjne są akta sprawy administracyjnej zawierające materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. wskazuje, że sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a więc na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania kontrolowanej decyzji. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie ustala stanu faktycznego sprawy (zob. wyrok NSA z 27 stycznia 2017r., I OSK 691/15, CBOSA).
Z tych też względów, w świetle wyżej poczynionych uwag co do zasadności unieważnienia egzaminu, wobec nieprawidłowej oceny egzaminatora A. S. co do przesłanki określonej w art. 52 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku o przeprowadzenie dowodów z dokumentów które odnosiły się wyłącznie do kwestii prawidłowości ustawienia znaków i de facto stanowiły jedynie polemikę ze stanowiskiem organu znaną z wcześniejszych stanowisk skarżącego i potwierdzające jego opinię. Reasumując zatem Sąd stwierdził, że organ wydając zaskarżoną decyzję działał w granicach prawa i powierzonych mu uprawnień. W konsekwencji należy ocenić, że w tej konkretnej sprawie zaistniała podstawa do unieważnienia egzaminu państwowego przeprowadzonego w dniu 25 stycznia 2022 r. w WORD w P..
Kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia co do zgodności z prawem wykazała brak uchybień uzasadniających jego wzruszenie. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa materialnego, ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Jako prawidłowe zatem należało ocenić unieważnienie przez Marszałka Województwa W. egzaminu na prawo jazdy, na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 u.k.p.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI