III SA/Po 712/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2024-01-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uchwałasamorząd gminnysąd administracyjnypowaga rzeczy osądzonejodrzucenie skargiprawo miejscowekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na uchwałę Rady Miasta, ponieważ sprawa dotycząca tej uchwały była już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd w innej sprawie.

Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła uchwałę Rady Miasta Poznania dotyczącą ustalania cen za usługi komunalne. Sąd administracyjny odrzucił skargę, powołując się na art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Przepis ten zakazuje ponownego badania zgodności z prawem uchwały, jeśli sąd administracyjny już wcześniej oddalił skargę na ten sam akt prawny. W tej sprawie sąd stwierdził, że uchwała była już przedmiotem prawomocnego wyroku z 2022 roku, który oddalił wcześniejszą skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat za usługi komunalne. Sąd postanowił odrzucić skargę, opierając się na przepisie art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z tym przepisem, nie można zaskarżyć uchwały organu gminy, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. Sąd administracyjny ustalił, że przedmiotowa uchwała była już przedmiotem wcześniejszego postępowania sądowego, zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 kwietnia 2022 r. (sygn. akt III SA/Po 1505/21), którym skarga została oddalona. W związku z tym, sąd uznał, że istnieje stan powagi rzeczy osądzonej, co czyni złożoną skargę niedopuszczalną. Sąd podkreślił, że zasada jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały ma na celu zapewnienie pewności prawa i zapobieganie wielokrotnemu kwestionowaniu tego samego aktu prawnego. Nawet jeśli w nowej skardze podniesiono nowe zarzuty dotyczące procedury podjęcia uchwały, nie zmienia to faktu, że meritum sprawy zostało już prawomocnie rozstrzygnięte. W konsekwencji, skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Stronie skarżącej zwrócono uiszczony wpis od skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może rozpoznać takiej skargi, jeśli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, ponowne badanie zgodności z prawem uchwały, która była już przedmiotem prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego oddalającego skargę, jest niedopuszczalne. Ograniczenie to wynika z zasady powagi rzeczy osądzonej i ma na celu zapewnienie pewności prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1-2

Ustawa o samorządzie gminnym

Przepis art. 101 ust. 2 u.s.g. ustanawia zasadę jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały, zakazując ponownego orzekania w zakresie tego samego aktu po jego wcześniejszej kontroli sądowej i oddaleniu skargi.

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w § 1 pkt 1-5.

p.p.s.a. art. 58 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę postanowieniem.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot wpisu od skargi w przypadku odrzucenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie prawomocnego wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na tę samą uchwałę, co stanowi negatywną przesłankę do ponownego orzekania (powaga rzeczy osądzonej).

Godne uwagi sformułowania

Zasada jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały. Oddalając wcześniejszą skargę, sąd administracyjny dokonał już oceny legalności danej uchwały, stąd nie istnieje już potrzeba dokonywania ponownej kontroli jej zgodności z prawem. Pozytywna ocena takiej normy, zawarta w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego wprowadza element pewności do systemu prawa. Stan powagi rzeczy osądzonej i czyni złożoną skargę w tej sprawie niedopuszczalną.

Skład orzekający

Walentyna Długaszewska

przewodniczący

Zbigniew Kruszewski

sprawozdawca

Piotr Ławrynowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym w kontekście powagi rzeczy osądzonej w sprawach dotyczących uchwał organów gminy."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd administracyjny już prawomocnie oddalił skargę na daną uchwałę. Nie dotyczy spraw z zakresu planowania przestrzennego, gdzie mogą występować odrębności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy utrwalonej zasady prawnej. Nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakującego rozstrzygnięcia, ale jest ważna dla zrozumienia ograniczeń w zaskarżaniu uchwał gminnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 712/23 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Piotr Ławrynowicz
Walentyna Długaszewska /przewodniczący/
Zbigniew Kruszewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
III OSK 1354/24 - Wyrok NSA z 2024-06-11
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 40
art. 101 ust. 1-2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 § 1 pkt 6, art. 58 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
POSTANOWIENIE Dnia 31 stycznia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: st.sekr.sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2024 roku sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Właścicieli Nieruchomości przy ulicy [...] w [...] na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. nr XXXVI/641/VIII/2020 w przedmiocie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej postanawia: 1.odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej 300,-(trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 21 września 2023 roku Wspólnota Mieszkaniowa Właścicieli Nieruchomości ul. Jasna Rola 34 (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. nr XXXVI/641/VIII/2020 w przedmiocie zmiany uchwały w przedmiocie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 ze zm., dalej: u.s.g.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą, podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Jednakże, stosownie do art. 101 ust. 2 u.s.g., przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił.
Przepis art. 101 ust. 2 u.s.g. ustanawia zasadę jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały. To ograniczenie oparte jest na założeniu, że oddalając wcześniejszą skargę, sąd administracyjny dokonał już oceny legalności danej uchwały, stąd nie istnieje już potrzeba dokonywania ponownej kontroli jej zgodności z prawem. Zatem wskutek oddalenia skargi przez sąd administracyjny na ten sam akt organu gminy, który ponownie został zaskarżony, nie jest możliwe ponowne orzekanie w zakresie tego samego aktu. Należyte rozumienie art. 101 ust. 2 u.s.g. sprowadza się do zakazu ponownego badania normy prawa miejscowego, która uprzednio była przedmiotem postępowania (była badana). Oznacza to, że sąd orzekający o legalności aktu prawa miejscowego, po jego wcześniejszej kontroli sądowej ze skargi innego podmiotu, jest związany ocenami wyroku oddalającego skargę na ten akt. Przy czym jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny nieco odmienny pogląd wyrażany jest jedynie w przypadku skarg na uchwały z zakresu planowania przestrzennego (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r., II OSK 212/19, wyrok NSA z 18 grudnia 2019 r., II OSK 332/18).
Merytoryczne rozpatrzenie przez sąd administracyjny skargi na dany akt prawotwórczy jednego podmiotu eliminuje możliwość skutecznego zaskarżenia tego samego aktu przez inny podmiot na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. (Faruga Adrian "Powaga rzeczy osądzonej na gruncie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym", CASUS 2011/4/16-21, LEX). Przedmiotem oceny w akcie prawa miejscowego, z pewnymi odrębnościami wynikającymi między innymi z aktów planowania przestrzennego, są co do zasady normy generalne i abstrakcyjne, a więc normy, które wskazują cechy adresatów norm i typy sytuacji powtarzanych, prawnie istotnych. Pozytywna ocena takiej normy, zawarta w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego wprowadza element pewności do systemu prawa, bowiem oznacza, że dany akt prawa miejscowego w zakresie skontrolowanym przez sąd administracyjny jest legalny. Nie ma żadnego uzasadnienia systemowego by ocenę w owym zakresie ponawiać.
Sądowi z urzędu wiadomo, że powyższą uchwałę uprzednio zaskarżył inny skarżący, a prawomocnym wyrokiem z 29 kwietnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę.
Tym samym skoro prawidłowość kwestionowanej obecnie przez skarżącego przedmiotowej uchwały została przesądzona prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 29 kwietnia 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21, to powyższe stanowi negatywną przesłankę do wydania ponownie orzeczenia w tym przedmiocie. Złożenie nowej skargi przez innego skarżącego nie znosi tej przeszkody, ponieważ tut. Sąd już wypowiedział się co do meritum sprawy, a zastosowanie kryterium podmiotowego do badania dopuszczalności skargi nie zmienia tej okoliczności. Istotne jest bowiem brzmienie wyroku, tj. oddalenie skargi - co świadczy o rozstrzygnięciu merytorycznym. To zatem przesądza, że skarga na tę uchwałę jest niedopuszczalna, mimo że została wniesiona przez inny podmiot i nie będzie zachodziła tożsamość skarżących (zob.: J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", wyd. LexisNexis, komentarz do art. 54).
Powyższej oceny nie zmienia fakt, iż w niniejszej sprawie wywiedziono nowe zarzuty dotyczące samej procedury podjęcia uchwały tj. brania udziału w głosowaniu przez radną która jest pracownikiem jednej ze spółek Aquanet. Należy mieć na uwadze, iż uzasadnienie wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21 wskazuje, że Sąd dokonał jej oceny w całokształcie.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że istnienie w obrocie prawnym prawomocnego wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21, którym oddalono skargę kwestionującą w całości uchwałę zaskarżoną w niniejszej sprawie uchwałę tworzy stan powagi rzeczy osądzonej i czyni złożoną skargę w tej sprawie niedopuszczalną, co uzasadniało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. i art. 101 ust. 2 u.s.g.
W pkt 2. sentencji orzeczono o zwrocie kosztów postępowania na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI