III SA/Po 605/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Dyrektora ZUS odmawiające przywrócenia terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną. Skarżąca N.G. wskazywała na zły stan zdrowia (bóle kręgosłupa) jako przyczynę uchybienia terminu. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, argumentując, że choroba nie uniemożliwiła działania, a skarżąca mogła skorzystać z pomocy domowników. Sąd uznał, że organ nie dokonał właściwej oceny sytuacji skarżącej, która od lat leczy się psychiatrycznie, jest nieporadna i wymaga pomocy prawnej. Sąd podkreślił, że choroba fizyczna, nawet udokumentowana, nie zawsze uzasadnia przywrócenie terminu, ale w przypadku skarżącej, z uwagi na jej ogólny stan zdrowia psychicznego i udokumentowaną nieporadność, brak było podstaw do uznania jej winy w uchybieniu terminu. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na potrzebę zindywidualizowanej oceny sytuacji strony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście stanu zdrowia psychicznego i fizycznego strony oraz jej nieporadności.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji strony, ale jego zasady dotyczące oceny braku winy i zindywidualizowanego podejścia organów mogą mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy choroba fizyczna, udokumentowana zaświadczeniem lekarskim, uzasadnia przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, zwłaszcza w kontekście wieloletnich problemów ze zdrowiem psychicznym i udokumentowanej nieporadności strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, choroba fizyczna, która uniemożliwiała podjęcie czynności procesowej, w połączeniu z udokumentowaną nieporadnością i problemami ze zdrowiem psychicznym, może uzasadniać przywrócenie terminu, pod warunkiem zindywidualizowanej oceny sytuacji strony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nie ocenił zindywidualizowanie sytuacji skarżącej, która od lat leczy się psychiatrycznie i jest nieporadna. Nałożenie na nią obowiązku przewidywania przyszłych problemów zdrowotnych i zadbania o prowadzenie spraw w czasie choroby było gołosłowne i sprzeczne z zasadami logiki.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił przesłankę braku winy w uchybieniu terminu, stosując obiektywny miernik staranności, czy też powinien uwzględnić specyficzne okoliczności strony, takie jak choroba psychiczna i nieporadność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ powinien uwzględnić specyficzne okoliczności strony, takie jak choroba psychiczna i nieporadność, stosując zindywidualizowaną ocenę, a nie wyłącznie obiektywny miernik staranności, zwłaszcza gdy strona udowodniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ nie uwzględnił wieloletnich zaburzeń psychicznych skarżącej i jej udokumentowanej nieporadności, co czyniło jego ocenę braku winy gołosłowną. Obowiązek przewidywania przyszłego stanu zdrowia przez schorowaną osobę jest nadmierny.
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 58 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 18 § pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W postępowaniu egzekucyjnym przepisy K.p.a. stosuje się odpowiednio.
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 258 § 1 i 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa ocena organu co do braku winy skarżącej w uchybieniu terminu, z uwagi na jej stan zdrowia psychicznego i nieporadność. • Obowiązek zindywidualizowanej oceny sytuacji strony, a nie stosowanie wyłącznie obiektywnego miernika staranności. • Naruszenie art. 7 i 77 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych.
Godne uwagi sformułowania
przy braku winy organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. • Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie tego terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. • Sądowi wiadomo z urzędu (...) że skarżąca od 2010 roku a więc od kilkunastu lat pozostaje pod opieką psychiatryczną. • Choroba z reguły charakteryzuje się tym, że nie sposób jej przewidzieć i występuje ona nagle. • Sprzeciw Sądu budzi nałożenie na skarżącą obowiązku przewidywania przyszłego stanu swojego zdrowia i to pod rygorem ujemnych skutków dla osoby schorowanej.
Skład orzekający
Izabela Paluszyńska
przewodniczący sprawozdawca
Marek Sachajko
członek
Piotr Ławrynowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście stanu zdrowia psychicznego i fizycznego strony oraz jej nieporadności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji strony, ale jego zasady dotyczące oceny braku winy i zindywidualizowanego podejścia organów mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest indywidualne podejście organów do sytuacji stron, zwłaszcza tych zmagających się z problemami zdrowotnymi i nieporadnością. Podkreśla ludzki wymiar prawa.
“Choroba i nieporadność jako usprawiedliwienie uchybienia terminowi – WSA w Poznaniu staje po stronie obywatela.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.