III SA/Po 580/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2025-12-19
NSAtransportoweŚredniawsa
punkty karneprawo jazdykontrola kwalifikacjiegzamin państwowynaruszenie przepisów ruchu drogowegokurs reedukacyjnyustawa Prawo o ruchu drogowymtransportkierowca

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę kierowcy na decyzję o skierowaniu go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, uznając, że odbycie kursu redukującego punkty karne nie miało znaczenia, gdyż przekroczenie limitu 24 punktów nastąpiło przed rozpoczęciem kursu i przed złożeniem wniosku przez Policję.

Kierowca został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji po przekroczeniu 25 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarówno organ pierwszej instancji, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymały tę decyzję w mocy. Kierowca argumentował, że odbył kurs redukujący punkty karne, co obniżyło ich liczbę do 19. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z przepisami, odbycie kursu nie redukuje punktów, jeśli przekroczenie 24 punktów nastąpiło przed jego rozpoczęciem i przed złożeniem wniosku przez Policję.

Sprawa dotyczyła skargi kierowcy D. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o skierowaniu go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego. Powodem było przekroczenie 24 punktów karnych (łącznie 25) za naruszenia przepisów ruchu drogowego, w tym przekroczenie prędkości i niestosowanie się do znaku "stop". Kierowca podniósł w odwołaniu i skardze, że odbył kurs redukujący punkty karne, co obniżyło ich liczbę do 19 na dzień wydania decyzji. Twierdził, że decyzje organów oparto na nieaktualnych danych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Sąd podkreślił, że organy administracji nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania liczby punktów karnych; wiążący jest wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji. Kluczowe znaczenie miało ustalenie, że naruszenia skutkujące przekroczeniem 24 punktów miały miejsce przed rozpoczęciem kursu redukującego punkty oraz przed złożeniem wniosku przez Policję. Zgodnie z art. 17 ust. 6f ustawy Prawo o ruchu drogowym, odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów, jeśli suma punktów przekroczyła 24 przed jego rozpoczęciem. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, a stan faktyczny został należycie ustalony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, odbycie kursu redukującego punkty karne nie powoduje zmniejszenia liczby punktów, jeśli suma punktów przekroczyła 24 przed rozpoczęciem kursu i przed złożeniem wniosku przez Policję.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 17 ust. 6f ustawy Prawo o ruchu drogowym, który stanowi, że szkolenie nie redukuje punktów, jeśli przekroczenie 24 punktów nastąpiło przed jego rozpoczęciem. Wnioskiem Policji o skierowanie na egzamin było związane z przekroczeniem 24 punktów w momencie jego złożenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

ustawa zmieniająca art. 18 § pkt 1

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, starosta wydaje decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji. Przepis ma bezwzględnie obowiązujący charakter.

ustawa zmieniająca art. 17 § ust. 6f

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów, jeśli suma punktów przekroczyła 24 przed jego rozpoczęciem.

u.k.p. art. 99 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o kierujących pojazdami

Starosta wydaje decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji.

Pomocnicze

ustawa zmieniająca art. 17 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Policja prowadzi ewidencję kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego, przypisując odpowiednią liczbę punktów.

ustawa zmieniająca art. 17 § ust. 6a

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Możliwość uczestniczenia w kursie redukującym punkty karne.

u.k.p. art. 49 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca prawo jazdy w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji.

u.k.p. art. 98 § ust. 1

Ustawa o kierujących pojazdami

Kierowca otrzymuje punkty z dniem uprawomocnienia się rozstrzygnięcia o naruszeniu.

u.k.p. art. 99 § ust. 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Starosta wydaje decyzję z urzędu lub na wniosek organu kontroli ruchu drogowego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania w celu uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie zebranego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 3 § § 1 i § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada oficjalności w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji przez sąd.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

rozporządzenie MSWiA art. 7 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

Wniosek komendanta wojewódzkiego Policji o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie 24 punktów karnych na wniosek Policji obliguje starostę do skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Odbycie kursu redukującego punkty karne nie ma znaczenia, jeśli przekroczenie 24 punktów nastąpiło przed rozpoczęciem kursu i przed złożeniem wniosku przez Policję. Organy administracji nie są uprawnione do samodzielnego ustalania lub kwestionowania liczby punktów karnych.

Odrzucone argumenty

Skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji było wadliwe, ponieważ kierowca odbył kurs redukujący punkty karne, obniżając ich liczbę poniżej progu 24. Decyzje organów oparto na nieaktualnych danych dotyczących liczby punktów karnych.

Godne uwagi sformułowania

Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła 24. Organy administracji publicznej nie są uprawnione do tego, aby podważać skuteczność tych wpisów [punktów karnych]. Nadrzędność celu, jakim jest poprawa bezpieczeństwa w ruchu drogowym zadecydowała o przyjęciu przez ustawodawcę sztywnej zasady, w myśl której przekroczenie liczby 24 punktów skutkuje obligatoryjnym skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.

Skład orzekający

Mirella Ławniczak

przewodniczący

Izabela Paluszyńska

członek

Marek Sachajko

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących redukcji punktów karnych po odbyciu kursu, gdy przekroczenie progu 24 punktów nastąpiło przed jego rozpoczęciem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o punktach karnych i kursach redukcyjnych w momencie wydania orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu punktów karnych i kursów redukcyjnych, a orzeczenie wyjaśnia kluczową kwestię, kiedy taki kurs faktycznie przynosi skutek w postaci obniżenia punktacji.

Kurs redukujący punkty karne nie zawsze działa – kiedy możesz stracić prawo jazdy?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Po 580/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-12-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska
Marek Sachajko /sprawozdawca/
Mirella Ławniczak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 19 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Izabela Paluszyńska WSA Marek Sachajko (sprawozdawca) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2025 roku sprawy ze skargi D. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 sierpnia 2025r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego oddala skargę
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO, organ odwoławczy) decyzją z dnia 14 sierpnia 2025 r. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: Starosta, organ I instancji) z dnia 30 czerwca 2025 r. o skierowaniu D. H. (dalej: skarżący, strona) na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T, C1, C.
Decyzja powyższa została wydana w następującym stanie.
W dniu 30 stycznia 2025 roku do Starosty wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z 23 stycznia 2025 r. o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w zakresie kategorii AM, Al, A2, A, BI, B, B+E, T, Cl, C D. H. w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Skarżący za naruszenie prawa otrzymał łącznie 25 punktów. Kierowca w okresie od 27 czerwca 2023 roku do 28 lipca 2024 roku wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, tj.:
1/ w dniu 27 czerwca 2023r. kierując samochodem ciężarowym przekroczył dopuszczalną prędkość od 26 do 30km/h. Ponadto kierował pojazdem mechanicznym nie mając uprawnienia wymaganego dla danego rodzaju pojazdu. Otrzymał z tytułu tych naruszeń 17 punktów;
2/ w dniu 28 lipca 2024r. kierując samochodem ciężarowym w miejscowości [...] - obszar wiejski, nie zatrzymał pojazdu w związku ze znakiem B-20 "stop". Otrzymał z tytułu tego naruszenia 8 punktów.
Mając powyższe na uwadze organ I instancji pismem z 31 stycznia 2025 roku, nr [...], zawiadomił D. H. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami mechanicznymi objętymi prawem jazdy kategorii AM. Al. A2, A, BI. 13. B-E. T. C1. C. i wyznaczył stronie w trybie art. 10 § 1 k.p.a. siedmiodniowy termin do zapoznania się z dokumentami i materiałami zebranymi w toku postępowania oraz wypowiedzenia co do zgłoszonych żądań. Pismo zostało doręczone 4 lutego 2025r. Strona z przysługującego jej prawa nie skorzystała.
Dnia 14 lutego 2025r. wpłynęło do organu I instancji pismo pełnomocnika strony wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania. Do pisma załączono kopię wniosku skierowanego do Sądu Okręgowego w [...] o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w [...] sygn. akt II W [...] z 9 stycznia 2024r. Organ pismami z 4 marca 2025r. i 15 maja 2025r. wystąpił do Sądu Rejonowego w [...] o potwierdzenie złożenia przez obrońcę D. H. wniosku do Sądu Okręgowego w [...] o wznowienie postępowania w sprawie IIW [...] i o informację o sposobie jego rozpatrzenia. W dniu 28 maja 2025 r. organ otrzymał odpis prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia 8 kwietnia 2025 r., sygn. akt II K [...], o oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania w sprawie, II W [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...].
Jednocześnie pismem z dnia 6 czerwca 2025 roku w trybie art. 10 § 1 k.p.a. wyznaczono stronie siedmiodniowy termin do zapoznania się z dokumentami i materiałami zebranymi w toku postępowania oraz wypowiedzenia co do zgłoszonych żądań. Zarówno po stanowienia jak i pismo zostały doręczone pełnomocnikowi 16 czerwca 2025 r. Z przysługującego prawa strona nie skorzystała.
Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu ww. decyzji, że zgodnie z art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14 (ustawa z dnia 9 maja 2018 o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw Dz. U. z 2018 r., poz. 957 ze zm.) starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji. Do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ww. komunikacie Policja prowadzi ewidencję kierujących pojazdami silnikowymi, motorowerami oraz tramwajami - naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu popełnionemu przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym, motorowerem lub tramwajem przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 1 do 15 i wpisuje się ją do tej ewidencji - art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.
Komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby wpisanej do ewidencji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia przez nią 24 punktów przypisanych za naruszenia - § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 roku w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego. Zgodnie z treścią art. 98 ustawy o kierujących pojazdami kierowca, który kierując pojazdem popełnił naruszenie przepisów ruchu drogowego stwierdzone mandatem karnym, prawomocnym wyrokiem sądu lub orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym, otrzymuje punkty odpowiadające temu naruszeniu z dniem uprawomocnienia się rozstrzygnięcia. Naruszeniu odpowiada określona liczba punktów w skali od 1 do 15 w zależności od stopnia zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego i wagi naruszenia.
Stąd też – zdaniem Starosty - zaistniały uzasadnione zastrzeżenia co do posiadanych przez skarżącego kwalifikacji. Na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami, sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji. Starosta, w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie do kierowania tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji. Ponieważ zawarte w art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw sformułowanie wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu, wydanie decyzji o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu. W przypadku spełnienia określonych w tym przepisie przesłanek starosta ma obligatoryjny obowiązek wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Adresat decyzji zobowiązany jest do niezwłocznego wykonania ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Strona winna podjąć czynności zmierzające do poddania się egzaminowi od razu z chwilą otrzymania ostatecznej decyzji kierującej na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W przypadku braku w aktach sprawy dowodów na to, by strona podjęła jakiekolwiek czynności zmierzające do wykonania nałożonego na nią obowiązku poddania się egzaminowi organ wyda decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.
W odwołaniu od decyzji zarzucono :
I. naruszenie art. 17 ust. 6a i art. 18pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmienia ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw poprzez pominięcie faktu, iż D. H. odbył kurs redukcyjny punkty karne i tym samym stan punktów karnych na dzień wydania zaskarżonej decyzji wynosił 19, czyli poniżej progu.
II. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez:
a) poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i pominięcie faktu odbycia przez D. H. kursu redukującego punkty karne i oparcie rozstrzygnięcia na nieaktualnych danych dotyczących liczby punktów karnych, w wyniku czego decyzja została podjęta na podstawie niepełnych i błędnych informacji, co stanowi naruszenie obowiązku precyzyjnego ustalenia stanu faktycznego.
b) poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania w sposób zapewniający pełne wyjaśnienie sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do tego, iż decyzja została wydana na podstawie nieaktualnych danych, co stanowi naruszenie obowiązku przeprowadzenia postępowania w sposób gwarantujący pełne wyjaśnienie sprawy,
c) naruszenie "art. 98 1a 20 ustawy o ruchu drogowym poprzez nieuwzględnienie w stanie faktycznym usunięcia z mocy prawa części punktów karnych".
Organ II instancji uznał zarzuty odwołania za niezasadne.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że zgodnie z przepisem art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1210; dalej: u.k.p.), starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do jego kwalifikacji. Zgodnie z art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. a u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną, o której mowa w ust. 1 z urzędu na podstawie informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych - w zakresie, o którym mowa w ust. 1. Zgodnie z art. 99 ust. 2 lit. b u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną na wniosek organu kontroli ruchu drogowego lub dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Organ ten wskazał, że przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 roku, poz. i 123 ze zm.; dalej: p.r.d.) stanowił, ze kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji. Decyzje w tym przedmiocie starosta wydaje z urzędu lub na wniosek organu kontroli ruchu drogowego lub dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 99 ust. 2 ww. ustawy). Natomiast na podstawie art. 129 ust. 2 pkt 13a p.r.d. policjant, w związku z wykonywaniem czynności jest uprawniony do występowania do starosty z wnioskiem o skierowanie kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na egzamin sprawdzający kwalifikacje, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do kwalifikacji tej osoby.
W świetle powyższych przepisów zdaniem SKO nie budzi żadnych wątpliwości, że komendant jednostki policji jest uprawniony do złożenia wniosku o skierowanie kierującego pojazdem na egzamin sprawdzający kwalifikacje, a jedyną przesłanką wydania w tej mierze decyzji przez właściwy organ administracji publicznej jest istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co do kwalifikacji danego kierowcy.
Stosownie do treści art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2328; dalej: ustawa zmieniająca) do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji.
Organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 23 stycznia 2025 roku, znak: [...], Komendant Wojewódzki Policji w [...] zwrócił się do Starosty [...] z wnioskiem o skierowanie D. H., posiadającego prawo jazdy [...] z dnia 28 kwietnia 2023 r., na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy. D. H. nie zakwestionował wiarygodnie tego, że w okresie od 27 czerwca 2023 r. do dnia 28 lipca 2024 r. naruszył przepisy ruchu drogowego, tj.:
- w dniu 27 czerwca 2023 r. przekroczył dopuszczalną prędkość od 26 do 30km/h, jak też kierował pojazdem mechanicznym nie mając uprawnienia wymaganego dla danego rodzaju pojazdu (17 punktów) - data uprawomocnienia się wyroku 30 stycznia 2024 roku,
- w dniu 28 lipca 2024 r. nie zatrzymał pojazdu w związku ze znakiem B-20 "stop" (8 punktów).
Wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji przyjął, że skierowanie odwołującego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego motywowane jest otrzymaniem łącznie 25 punktów karnych w związku z naruszaniem przepisów ruchu drogowego. Kwestionując zaskarżone rozstrzygnięcie skarżący podkreślił przede wszystkim, że odbył kurs reedukacyjny, w związku z czym na dzień wydania skarżonego rozstrzygnięcia miał on 19 punktów karnych.
W ocenie D. H., decyzja Starosty [...] została oparta na nieaktualnych danych, ponieważ przed jej wydaniem, tj. 10 marca 2025 r., odbył ww. kurs, co skutkowało obniżeniem liczby punktów karnych poniżej 24. Przepis art. 17 ust. 6a ustawy wyraźnie stanowi, że ukończenie tego rodzaju szkolenia skutkuje obniżeniem liczby punktów karnych.
W dniu 28 lipca 2025 roku do SKO wpłynęło pismo pełnomocnika odwołującego z dnia 25 lipca 2025r. podnoszące, że stan spornych punktów karnych wynosi obecnie 0. Pismem z dnia 31 lipca 2025 roku organ II instancji zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], załączając odwołanie oraz pismo z dnia 25 lipca 2025 r. z prośbą o ustosunkowanie się do odwołania.
Pismem z dnia 6 sierpnia 2025 r. Zastępca Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KWP w [...] wyjaśnił, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń za które suma punktów przekroczyła 24.
Uwzględniając powyższe oraz ustalenia poczynione przez organ I instancji, SKO stwierdziło, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa.
Organ II instancji wskazał, że ani starosta ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc odrębne postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. W konsekwencji, w przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej nie są uprawnione do tego, aby podważać skuteczność tych wpisów. Ilość punktów, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie pozostawione jest organom prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Wiążący jest w tym zakresie wniosek komendanta wojewódzkiego Policji wskazujący liczbę przypisanych punktów przekraczającą limit 24 punktów.
Przesłanka "uzasadnionych zastrzeżeń" powinna być odnoszona do przypadków, które nie budzą wątpliwości co do okoliczności braku posiadania umiejętności praktycznych kierowania pojazdem, przy jednoczesnym wykazywaniu braku wiedzy w zakresie przepisów ruchu drogowego. Oprócz umiejętności kierowania pojazdem kierujący powinien bezpiecznie zachowywać się na drodze, współdziałać z innymi uczestnikami ruchu drogowego, kierując się normami społecznymi w warunkach społecznie akceptowalnych. Organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie skarżący dopuścił się naruszeń różnych przepisów ruchu drogowego. Podkreślił też, że kwalifikacje kierowców co do znajomości przepisów i zasad ruchu drogowego obejmują szeroki zakres niezbędnej wiedzy teoretycznej i znaczenie naruszonych przepisów prawa dla bezpieczeństwa ruchu mogą świadczyć o braku kwalifikacji. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że owe wykroczenia, zwłaszcza mające istotny wpływ na bezpieczeństwo ruchu np. niestosowanie się do ograniczeń prędkości oraz niestosowanie się znaku B-20 "stop", zdecydowanie powinny rodzić uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji takiego kierującego.
Istotą regulacji art. 99 ust. 1 pkt 1 u.k.p. jest możliwość reagowania przez organy państwa w razie wystąpienia istotnych wątpliwości co do tego, czy kierujący - pomimo formalnego posiadania kwalifikacji w następstwie wydania prawa jazdy określonej kategorii - ma rzeczywiste umiejętności i wiedzę uprawniające do kierowania pojazdami. Efektywna ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego wymaga bowiem, aby organ upoważniony do wydawania uprawnień do prowadzenia pojazdów czuwał nie tylko nad tym, aby otrzymały je osoby mające odpowiednie kwalifikacje, ale także aby dysponował instrumentami pozwalającymi na kontrolowanie, czy osoby, które są uprawnione do prowadzenia pojazdów, nie utraciły tych kwalifikacji.
W podsumowaniu SKO wskazało, że kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma na celu sprawdzenie czy kierowca zna przepisy i czy potrafi bezpiecznie prowadzić pojazd. Przekroczenie limitu 24 punktów z powodu naruszenia przepisów ruchu drogowego oznacza powtarzające się nieprawidłowe zachowanie na drodze i stwarza potencjalne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Celem tej regulacji jest wyeliminowanie z ruchu drogowego kierowców, którzy stwarzają zagrożenie w ruchu drogowym. Organ II instancji podkreślił że samo skierowanie na egzamin państwowy nie pozbawia kierowcy posiadanych uprawnień, natomiast poprzez poddanie się kontrolnemu sprawdzeniu uprawnień do kierowania pojazdami osoba taka umożliwi wyjaśnienie istniejących wątpliwości właściwego organu.
Mając na uwadze zarzuty odwołania wskazano, że o ile w istocie art. 17 ust. 6a ustawy zmieniającej stanowi, że "osoba wpisana do ewidencji; o której mowa w ust. 1 nie częściej niż raz na 6 miesięcy może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu prowadzonym z wyłączeniem możliwości odbycia szkolenia z wykorzystaniem środków porozumiewania się na odległość, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy", o tyle odwołujący nie dostrzega regulacji opisanej w art. 17 ust. 6f tejże ustawy, zgodnie z którą "Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła 24". Fakt odbycia szkolenia w trybie art. 17 ust. 6a ustawy w dniu 10 marca 2025 roku, na co wskazuje zaświadczenie z tego dnia od Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w [...] znak [...], nie może zatem wywołać skutku żądanego przez D. H., skoro miało to miejsce zarówno po dniu dokonania ww. naruszeń, jak i po skierowaniu przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wniosku do organu I instancji. W dniu sporządzenia przez Komendanta przedmiotowego wniosku (23 stycznia 2025 r., wpływ do organu I instancji w dniu 30 stycznia 2025 r.) wskutek dokonanych naruszeń przekroczono 24 punkty karne, zatem wystąpiła ustawowa przesłanka skierowania odwołującego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Jak stanowi art. 98 ust. 5 u.k.p., informacje o otrzymanej liczbie punktów zgromadzone w centralnej ewidencji kierowców usuwa się:
1) z upływem 1 roku od daty uprawomocnienia się rozstrzygnięcia, pod warunkiem uzyskania informacji o uiszczeniu grzywny za naruszenie o którym mowa w ust. 1, w sposób, o którym mowa w art. 98 § 3a ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2022 r. poz. 1124 oraz z 2023 r. poz. 1963), albo w terminie, o którym mowa w art. 98 § 5 tej ustawy, o ile taka grzywna została nałożona;
1 a) z upływem 1 roku od daty uiszczenia grzywny za naruszenie, o którym mowa w ust. 1, w przypadkach innych niż wymienione w pkt 1, o ile taka grzywna została nałożona;
2) po uzyskaniu informacji o ukończeniu przez kierowcę kursu reedukacyjnego w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego;
2a) z upływem 1 roku od daty wydania ostatecznego orzeczenia o umorzeniu należności z tytułu grzywny za naruszenie, o którym mowa w ust. 1, o ile taka grzywna została nałożona;
3) po uzyskaniu informacji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem w trybie, o którym mowa w art. 103 ust. 1 pkt 2.
Przyjęcie poglądu, że organ administracji jest uprawniony do samodzielnego weryfikowania liczby punktów karnych prowadziłoby w rezultacie do tego, że to ten organ, a nie właściwy organ Policji, ustalałby ilość przypisanych danemu kierowcy punktów karnych. Osoba, która naruszyła przepisy ruchu drogowego może podejmować próbę zakwestionowania prawidłowości dokonanych wpisów w ewidencji, w postępowaniu prowadzonym przed organami Policji. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji, lecz następuje to w odrębnym w stosunku do obecnego postępowaniu (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2023 roku, II GSK 474/22). SKO wskazało, że tylko Komendant Wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności. Kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność w trybie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 roku, poz. 935 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a." Natomiast w postępowaniu w sprawie o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy organy związane są liczbą punktów. Nadrzędność celu, jakim jest poprawa bezpieczeństwa w ruchu drogowym, zadecydowała o przyjęciu przez ustawodawcę sztywnej zasady, w myśl której przekroczenie liczby 24 punktów skutkuje obligatoryjnym skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeżeli liczba punktów znajduje oparcie we wpisach ostatecznych istniejących na dzień sporządzenia wniosku (zob. wyrok WSA w Lublinie z dnia 23 stycznia 2025 roku, sygn. akt III SA/Lu 685/24, CBOSA).
SKO uznało, że organ I instancji zebrał pełny materiał dowodowy, prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy i przedstawił tę ocenę w uzasadnieniu decyzji, spełniającym wymogi w zakresie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.
W skardze do WSA w Poznaniu strona, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o uchylenie decyzji obu instancji oraz umorzenie postępowania a ponadto o zasądzenie od organu na rzecz strony zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono :
- naruszenie art. 17 ust. 6a i art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmienia ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw poprzez pominięcie faktu, iż D. H. odbył kurs "redukcyjny punkty karne i tym samym stan punktów karnych na dzień wydania zaskarżonej decyzji wynosił 19, czyli poniżej progu".
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez:
a ) poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i pominięcie faktu odbycia przez D. H. kursu redukującego punkty karne i oparcie rozstrzygnięcia na nieaktualnych danych dotyczących liczby punktów karnych, w wyniku czego decyzja została podjęta na podstawie niepełnych i błędnych informacji, co stanowi naruszenie obowiązku precyzyjnego ustalenia stanu faktycznego;
b) poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób zapewniający pełne wyjaśnienie sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do tego, iż decyzja została wydana na podstawie nieaktualnych danych, co stanowi naruszenie obowiązku przeprowadzenia postępowania w sposób gwarantujący pełne wyjaśnienie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej: p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja SKO w [...] z dnia 14 sierpnia 2025 r., nie narusza ani prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935 z zm., dalej: p.p.s.a.) dawałby podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Sąd stwierdza, że organy w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny w sprawie. Stan ten nie został skutecznie podważony przez stronę. W związku z powyższym stan ten stanowi - biorąc także pod uwagę analizę dokonaną przez Sąd z perspektywy art. 134 § 1 p.p.s.a. - postawę do dokonania oceny stanu prawnego i zastosowanych przez organy przepisów prawa.
Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, iż w dniu 30 stycznia 2025 roku do organu wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w zakresie kategorii AM, Al, A2, A, BI, B, B+E, T, Cl, C D. H. w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, otrzymał łącznie 25 punktów.
Kierowca w okresie od 27 czerwca 2023 roku do 28 lipca 2024 roku wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, tj.:
- w dniu 27 czerwca 2023 r. przekroczył dopuszczalną prędkość od 26 do 30km/h, jak też kierował pojazdem mechanicznym nie mając uprawnienia wymaganego dla danego rodzaju pojazdu (17 punktów) - data uprawomocnienia się wyroku 30 stycznia 2024 roku,
- w dniu 28 lipca 2024 r. nie zatrzymał pojazdu w związku ze znakiem B-20 "stop" (8 punktów).
Podkreślić należy, że dnia 14 lutego 2025 roku wpłynęło pismo pełnomocnika strony wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania administracyjnego z uwagi na wniosek strony skierowany do Sądu Okręgowego w [...] o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w [...] sygn. akt II W [...] z 9 stycznia 2024 roku. Organ przeprowadził postępowania w tym przedmiocie i pismami z 4 marca 2025 r. i 15 maja 2025 r. wystąpił do Sądu Rejonowego w [...] o potwierdzenie złożenia przez obrońcę D. H. wniosku do Sądu Okręgowego w [...] o wznowienie postępowania w sprawie IIW [...] i o informację o sposobie jego rozpatrzenia. W dniu 28 maja 2025 roku organ otrzymał odpis prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia 8 kwietnia 2025 roku, sygn. akt II K [...] o oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania w sprawie II W [...] Sądu Rejonowego w [...]. Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2025r. Starosta oddalił powyższy wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego.
W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14 (ustawa z dnia 9 maja 2018 o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw Dz. U. z 2018 r., poz. 957 ze zm.) starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji. Do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ww. komunikacie Policja prowadzi ewidencję kierujących pojazdami silnikowymi, motorowerami oraz tramwajami naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu popełnionemu przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym, motorowerem lub tramwajem przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 1 do 15 i wpisuje się ją do tej ewidencji - art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.
Komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby wpisanej do ewidencji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów przypisanych za naruszenia - § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 roku w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego.
Zgodnie z treścią art. 98 ustawy o kierujących pojazdami kierowca, który kierując pojazdem popełnił naruszenie przepisów ruchu drogowego stwierdzone mandatem karnym, prawomocnym wyrokiem sądu lub orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym, otrzymuje punkty odpowiadające temu naruszeniu z dniem uprawomocnienia się rozstrzygnięcia. Naruszeniu odpowiada określona liczba punktów w skali od 1 do 15 w zależności od stopnia zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego i wagi naruszenia.
Na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji.
Starosta, w trybie art. 99 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie do kierowania tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji.
Zasadnie organ uznał w ocenie Sądu, że ponieważ zawarte w art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw sformułowanie wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu, wydanie decyzji o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu.
Oznacza to, że w przypadku spełnienia określonych w tym przepisie przesłanek starosta ma obowiązek wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Adresat decyzji zobowiązany jest do niezwłocznego wykonania ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Strona winna podjąć czynności zmierzające do poddania się egzaminowi od razu z chwilą otrzymania ostatecznej decyzji kierującej na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Kwestia związania organu treścią wniosku była wielokrotnie przedmiotem wyroków sądów administracyjnych (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2019 r., I OSK 2911/17, z dnia 18 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1752/17, czy z dnia 11 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 535/17). Wykładnia tego przepisu zastosowana przez organy jest więc prawidłowa.
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnym, nadrzędność celu, jakim jest poprawa bezpieczeństwa w ruchu drogowym zadecydowała o przyjęciu przez ustawodawcę sztywnej zasady, w myśl której przekroczenie liczby 24 punktów w ciągu roku od pierwszego naruszenia przepisów ruchu drogowego, z którym wiązało się przypisanie odpowiedniej liczby punktów, skutkuje obligatoryjnym skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeżeli liczba punktów znajduje oparcie we wpisach ostatecznych istniejących na dzień sporządzenia wniosku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2911/17 oraz z dnia 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2579/17). Należy w pełnić podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarte w uzasadnieniu wyroku z 15 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 2432/19, w treści którego Sąd ten wskazał między innymi, że oprócz umiejętności kierowania pojazdem kierujący powinien bezpiecznie zachowywać się na drodze, współdziałać z innymi uczestnikami ruchu drogowego kierując się normami społecznymi w warunkach społecznie akceptowalnych. NSA definiując pojęcie kwalifikacji kierowcy stwierdził, że jest to niewątpliwie wiedza z zakresu przepisów ruchu drogowego, jak i umiejętności praktyczne kierowania pojazdem o określonej kategorii.
Podkreślić należy, że Starosta wyda decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie:
1/ niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmienia ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (art. 18 pkt 3),
2/ stwierdzenia utraty kwalifikacji podstawie wyniku egzaminu państwowego przeprowadzonego w trybie art. 49 ust. 1 (art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o kierujących pojazdami).
Wskazać należy ponadto, że zgodnie z art. 99 ust. 2 pkt 1 lit. a u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną, o której mowa w ust. 1 z urzędu na podstawie informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych - w zakresie, o którym mowa w ust. 1. Zgodnie z art. 99 ust. 2 lit. b u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną na wniosek organu kontroli ruchu drogowego lub dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 roku, poz. i 123 ze zm.; dalej: p.r.d.) stanowił, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.
Stosownie do treści art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 roku o zmianie ustawy - prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2328; dalej: ustawa zmieniająca) do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji.
Wydając decyzje w będącej przedmiotem kontroli judykacyjnej sprawie organy obu instancji prawidłowo – z perspektywy normatywnej - przyjęły, że skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego motywowane jest otrzymaniem łącznie 25 punktów karnych w związku z naruszaniem przepisów ruchu drogowego.
Kwestionując zaskarżone rozstrzygnięcie, skarżący podkreślił przede wszystkim, że odbył kurs reedukacyjny i w związku z tą okolicznością na dzień wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia miał 19 punktów.
Sąd podkreśla w tym miejscu, że organ II instancji prawidłowo wskazał, iż ani Starosta [...] ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze, prowadząc odrębne postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie posiadają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego.
W konsekwencji powyższego, w przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej nie są uprawnione do tego, aby podważać skuteczność tych wpisów. Ilość punktów, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie pozostawione jest organom prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Wiążący jest w tym zakresie wniosek komendanta wojewódzkiego Policji wskazujący liczbę przypisanych punktów przekraczającą limit 24 punktów.
W niniejszej sprawie skarżący dopuścił się naruszeń różnych ww. przepisów ruchu drogowego, a podkreślić należy, że kwalifikacje kierowców co do znajomości przepisów i zasad ruchu drogowego obejmują szeroki zakres niezbędnej wiedzy teoretycznej i znaczenie naruszonych przepisów dla bezpieczeństwa ruchu mogą świadczyć o braku kwalifikacji. Zachowania wykazane skarżącemu, zwłaszcza mające istotny wpływ na bezpieczeństwo ruchu np. zaniechanie stosowania się do ograniczeń prędkości oraz zaniechanie stosowania się do znaku B-20 "stop", zdecydowanie powinny wzbudzać uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji takiego kierującego.
Należy podkreślić, że kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma na celu sprawdzenie czy kierowca zna przepisy i czy potrafi bezpiecznie prowadzić pojazd. Przekroczenie limitu 24 punktów z powodu naruszenia przepisów ruchu drogowego oznacza powtarzające się nieprawidłowe zachowanie kierowcy na drodze i stwarza potencjalne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Celem tej regulacji jest wyeliminowanie z ruchu drogowego kierowców, którzy stwarzają zagrożenie w ruchu drogowym. Organ II instancji podkreślił prawidłowo zdaniem Sądu że samo skierowanie na egzamin państwowy nie pozbawia kierowcy posiadanych uprawnień, natomiast poprzez poddanie się kontrolnemu sprawdzeniu uprawnień do kierowania pojazdami osoba taka umożliwi wyjaśnienie istniejących wątpliwości właściwego organu w tym zakresie.
Mając na uwadze zarzuty odwołania i samej skargi wskazać należy, że o ile w istocie art. 17 ust. 6a ustawy zmieniającej stanowi, że "osoba wpisana do ewidencji; o której mowa w ust. 1 nie częściej niż raz na 6 miesięcy może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu prowadzonym z wyłączeniem możliwości odbycia szkolenia z wykorzystaniem środków porozumiewania się na odległość, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy", o tyle skarżący nie dostrzega bardzo istotnej regulacji opisanej w art. 17 ust. 6f tejże ustawy, zgodnie z którą "Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów przekroczyła 24".
A zatem fakt odbycia szkolenia w trybie art. 17 ust. 6a ustawy w dniu 10 marca 2025r., na co wskazuje zaświadczenie wydane tego dnia przez Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w [...], znak [...], nie może wywołać skutku żądanego przez D. H., skoro odbycie szkolenia miało miejsce zarówno po dniu dokonania ww. naruszeń prawa, jak i po dniu w którym skierowano przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wniosek do organu I instancji.
W dniu sporządzenia przez Komendanta wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy (tj. 23 stycznia 2025 roku, wpływ do organu I instancji - w dniu 30 stycznia 2025 roku) wskutek dokonanych naruszeń skarżący przekroczył 24 punkty karne, zatem wystąpiła ustawowa przesłanka skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Przyjęcie poglądu, że organ administracji jest uprawniony do samodzielnego weryfikowania liczby punktów karnych prowadziłoby w rezultacie do tego, że to ten organ, a nie właściwy organ Policji, ustalałby ilość przypisanych danemu kierowcy punktów karnych. Osoba, która naruszyła przepisy ruchu drogowego może podejmować próbę zakwestionowania prawidłowości dokonanych wpisów w ewidencji, w postępowaniu prowadzonym przed organami Policji. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji, lecz następuje to w odrębnym w stosunku do obecnego postępowaniu (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2023 roku, II GSK 474/22).
Zasadnie zatem stwierdził w ocenie Sądu organ II instancji, że tylko Komendant Wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności.
Kwestia prawidłowości takich wpisów, a w konsekwencji także ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność w trybie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Natomiast w postępowaniu w sprawie o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy organy związane są liczbą punktów.
Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie również takiego naruszenia przez organy obu instancji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Organy zgodnie z przepisami prawa (art. 6 k.p.a.) prawidłowo, w oparciu o całokształt wystarczająco zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącego (art. 7 k.p.a.). Na tej podstawie, zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a., organy prawidłowo ustaliły, że w sprawie zaistniały podstawy do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy ze względu na uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji, co znalazło wyczerpujące wyjaśnienie w uzasadnieniach decyzji obu instancji odpowiadających wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania WSA stwierdza, że zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie i wobec tego należało orzec o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI