III SA/Po 578/24

III SA/Po 578/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-04-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska
Marzenna Kosewska /przewodniczący sprawozdawca/
Mirella Ławniczak
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 2505
art. 6 par. 1, art. 7 par. 2, art. 15 par. 1, art. 119 par. 1 i 2, art. 121 par. 2 i art. 122 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Sentencja
Dnia 2 kwietnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 kwietnia 2025 roku sprawy ze skargi J. C. na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 13 września 2024 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z 5 lipca 2024 r. w przedmiocie 1) nałożenia na J. C. grzywny w celu przymuszenia w wysokości 8 000 zł i wezwania do jej uiszczenia w terminie do 31 sierpnia 2024 r., 2) wezwania do wykonania w terminie do 31 sierpnia 2024 r. pkt 1 obowiązku wskazanego w wystawionym przez organ pierwszej instancji tytule wykonawczym z 5 lipca 2024 r.
Jako podstawę prawną zaskarżonego postanowienia wskazano art. 12 ust. 2 pkt 1, art. 4 ust. 1, art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r., poz. 416), art. 124 § 1 i 2, art. 126 i art. 138 § 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2024 r., poz. 572), dalej: "K.p.a.", art. 18, 20 § 1 pkt 3, art. 119 § 1, art. 121 § 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm.), dalej: "p.e.a.".
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podniesiono, co następuje.
W dniu 17 września 2021 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] wpłynęło anonimowe pismo przekazane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w przedmiocie skargi na warunki pracy w zakresie higieny pracy oraz bezpieczeństwa produktów pochodzenia zwierzęcego w Przedsiębiorstwie [...] (ul. [...], [...]).
W dniu 6 października 2021 r. upoważnieni przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] podjęli próbę przeprowadzenia kontroli interwencyjnej. Po przybyciu do obiektu uzyskano informację o nieobecności właścicieli zakładu pracy. Radca prawny i ojciec właścicielki zakładu J. C. poinformowali o kontroli Państwowej Inspekcji Pracy i braku możliwości wejścia na teren zakładu pracy.
W dniu 28 października 2021 r. pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] podczas czynności kontrolnych dokonali oceny stanu sanitarnego i technicznego pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, produkcyjnych, magazynowych i pralni. W pomieszczeniu wydawki i fakturowania stwierdzono nieprawidłowości w postaci zacieku na suficie i ścianach oraz brak szczelności posadzki, ubytki w fudze w pomieszczeniu produkcyjnym usytuowanym nad wydawką, prowadzące do przeciekania, co narusza art. 207 § 1 i 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1320) oraz § 14 i § 16 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zm.).
Decyzją z 31 stycznia 2022 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] nakazał przeprowadzenie działań skutkujących szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym, zlokalizowanym nad wydawką, wyznaczając termin usunięcia nieprawidłowości do 30 kwietnia 2022 r.
W dniu 26 kwietnia 2022 r. do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek M. K. - dyrektora ds. produkcji, który zwrócił się z prośbą o wydłużenie terminu usunięcia nieprawidłowości. Z powodu braku właściwego umocowania M. K. do reprezentowania J. C. wezwano do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez przedłożenie pełnomocnictwa do działania w sprawie. Z uwagi na brak uzupełnienia braków formalnych wniosku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] pozostawił go bez rozpoznania, informując o tym J. C. pismem z 16 maja 2022 r.
W dniach 21 września 2022 r. i 9 stycznia 2023 r. przy udziale funkcjonariuszy Policji pracownicy Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] podjęli próby przeprowadzenia kontroli sprawdzającej nakazów decyzji, które okazały się bezskuteczne z uwagi na nieobecność właścicielki zakładu pracy J. C. i osoby umocowanej do jej reprezentowania.
W dniu 23 stycznia 2023 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo od syndyka P. G. informujące o ogłoszeniu upadłości Przedsiębiorstwa [...], zaś 2 marca 2023 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] poinformował Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o tymczasowym zawieszeniu zatwierdzenia zakładu pracy.
W dniu 4 lipca 2023 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] poinformował organ pierwszej instancji o wydaniu 29 czerwca 2023 r. decyzji stwierdzającej wygaśnięcie tymczasowego zawieszenia zatwierdzenia zakładu, a 10 lipca 2023 r. syndyk poinformował Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o uchyleniu postanowienia o ogłoszeniu upadłości strony.
W dniu 30 października 2023 r. organ pierwszej instancji przeprowadził kontrolę sprawdzającą w związku z wykonaniem nakazów decyzji stwierdzając, że decyzji nie wykonano. Wykonano jedynie drobne prace, które nie przyczyniły się do skutecznego zapewnienia szczelności posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym zlokalizowanym nad wydawką.
Strona w piśmie z 2 listopada 2023 r. wniosła o przedłużenie do 30 czerwca 2024 r. terminu wykonania nakazów decyzji, a pismami z 24 listopada 2023 r., 20 grudnia 2023 r. i 22 lutego 2024 r. zobowiązała się do przedłożenia ekspertyzy planowanych prac naprawczych, przesuwając kolejno termin do jej przedstawienia do 31 stycznia 2024 r. i do 30 kwietnia 2024 r. Do dnia wydania postanowienia przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z 5 lipca 2024 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia nie wpłynęła żadna ekspertyza.
W dniu 7 lutego 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wystosował do strony upomnienie, doręczone 8 lutego 2024 r. pod adresem ul. [...], [...], a 10 lutego 2024 r. pod adresem ul. [...], [...].
W dniu 20 marca 2024 r. strona poinformowała o ustaleniu sposobu i metodyki usunięcia przecieków w budynku i możliwości ich likwidacji przez wylanie posadzki żywicy poliuretanowo-cementowej, zobowiązując się do przekazania informacji o wykonaniu i terminie realizacji prac po 25 marca 2024 r. Strona przedstawiła dwie oferty na wykonanie posadzek (pisma z 20 marca 2024 r. i 29 marca 2024 r.). Pismem z 26 kwietnia 2024 r. zobowiązała się do ustosunkowania i zajęcia stanowiska w sprawie w terminie do 10 maja 2024 r.
W dniu 17 maja 2024 r. strona poinformowała o dokonaniu próby usunięcia przecieków przez uszczelnienie stropów w budynku produkcyjnym dwukondygnacyjnym położonym przy ul. [...] w [...].
W dniu 4 czerwca 2024 r. organ pierwszej instancji przeprowadził kontrolę sprawdzającą stwierdzając, że podjęte próby uszczelnienia posadzki okazały się nieskuteczne, gdyż w pomieszczeniu produkcyjnym nad wydawką nadal występują ubytki w fudze posadzki, zaś zlokalizowanym pod nim w pomieszczeniu wydawki na suficie stwierdzono zacieki.
W dniu 5 lipca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] jako organ egzekucyjny wystawił tytuł wykonawczy obejmujący swą treścią obowiązek przeprowadzenia działań skutkujących szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym zlokalizowanym nad wydawką w zakładzie pracy i postanowienie z 5 lipca 2024 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 8 000 zł.
Strona wniosła zażalenie na powyższe zarzucając naruszenie:
1. art. 7 § 2 p.e.a. ze względu na fakt, że organ egzekucyjny zobowiązany jest stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego; organ nałożył zaś grzywnę w niemal maksymalnej wysokości, przekraczając zasady racjonalnego działania; organ nie uzasadnił dlaczego nałożył grzywnę w takiej wysokości;
2. art. 15 § 1 p.e.a., bowiem egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego; postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, podczas gdy w niniejszej sprawie upomnienie nie było wystosowane;
3. art. 121 § 2 p.e.a. gdyż każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać 10 000 zł, a ustalając wymiar grzywny organ powinien kierować się zasadą słuszności, celowości i efektywności egzekucji, co nie miało miejsca, ponieważ organ nie miarkował kary, a grzywnę wymierzono w rażąco wysokiej kwocie;
4. art. 33 § 2 pkt 4 w zw. z art. 54 § 1 pkt 2 p.e.a. przez zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego bez jednoczesnego uprzedniego zastosowania upomnienia, które było wymagane (art. 15 § 1 p.e.a.), co powoduje poważny błąd formalny i nieskuteczność postanowienia;
5. art. 7 i art. 77 K.p.a. przez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu prawnego i faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz nieustalenie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym niedokładne zbadanie materiału dowodowego;
6. art. 6 § 1 w zw. z art. 119 § 1 p.e.a. przez brak wykazania, że skarżąca uchylała się od wykonania obowiązku;
7. art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. przez zbyt niejasne sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, w szczególności bez wyjaśnienia treści tytułu wykonawczego, w którym wskazano tylko, że należy podjąć działania skutkujące szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym nie wskazując gdzie konkretnie mają być przeprowadzone prace, w jakiej firmie i pod jakim adresem.
Postanowieniem z 13 września 2024 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji wskazując, co następuje.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy K.p.a.
Funkcją grzywny w celu przymuszenia jest wywarcie dodatkowej presji na zobowiązanego w celu skłonienia go do wykonania obowiązku. Możliwość umorzenia grzywny (art. 125 p.e.a.) lub jej zwrotu (art. 126 p.e.a.) sprawia, że jej dolegliwość w przypadku wykonania obowiązku jest znikoma.
Nie można zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 7 § 2 p.e.a. przez brak wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji przesłanek, jakimi kierował się nakładając na stronę karę grzywny. Organ ten zawarł w uzasadnieniu swego postanowienia z 5 lipca 2024 r. konkretne wskazania przyczyn podjętego rozstrzygnięcia w oparciu o zebrany materiał dowodowy. Tym samym spełnił wymogi określone w art. 7 i art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 18 p.e.a.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] kilkukrotnie próbował przymusić stronę do naprawy szczelności posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym zlokalizowanym nad wydawką (m. in. przez przeprowadzanie kontroli sanitarnych i wydanie decyzji), a nakładając grzywnę przedstawił argumenty przemawiające za przyjęciem określonej jej wysokości. Powołał się na art. 121 § 1 i 2 p.e.a. przedstawiając, że kwota w wysokości 8 000 zł jest niższa od kosztów wykonania zastępczego związanego ze zleceniem podmiotowi zewnętrznemu przeprowadzenia prac objętych obowiązkiem wykonania. Ponadto organ ten podkreślił, że do realizacji pkt 1 tytułu wykonawczego z 5 lipca 2024 r. pozostają liczne prace o kluczowym znaczeniu dla zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.
Nakładając grzywnę organ pierwszej instancji kierował się charakterem niewykonanego obowiązku i słusznie pojętym interesem społecznym. Nałożony środek egzekucyjny musiał być na tyle dotkliwy, aby egzekucja okazała się skuteczna, przede wszystkim z uwagi na stwarzanie przez stronę zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi. Zasadność nałożonej grzywny była oczywista wobec w pełni świadomego i zawinionego przez stronę niewykonania obowiązku niezmiernie istotnego z punktu widzenia interesu społecznego. Przyjęta przez organ wysokość grzywny była adekwatna do zakresu prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności. Grzywna w celu przymuszenia stanowi bowiem środek egzekucyjny, a nie karny. Jej celem jest zmuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązków nałożonych prawem, stąd musi być na tyle dolegliwa, aby jej wymierzenie wywołało zamierzony skutek.
Ze swej istoty zażalenie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia może dotyczyć zarzutów o charakterze procesowym, wpływających na bieg postępowania egzekucyjnego. W takim aspekcie umożliwiają one zobowiązanemu przedstawienie racji służących do zwalczania konkretnego trybu lub sposobu prowadzenia egzekucji administracyjnej, nie zaś jej istoty. Zatem aspekt jaki strona mogłaby kwestionować to prawidłowość nałożenia grzywny, nie zaś jej uchylenie.
Decyzja będąca źródłem egzekwowanego obowiązku jest ostateczna i prawomocna. Egzekwowany obowiązek nie może być w niniejszym postępowaniu podważany ani nie jest dopuszczalne kwestionowanie zasadności jego nałożenia na stronę. Stosownie do art. 29 p.e.a. organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Kwestionując postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nie można zatem skutecznie podnosić zarzutów co do zasadności obowiązku, do którego grzywna ma przymusić. Możliwe jest natomiast podnoszenie okoliczności odnoszących się do dopuszczalności i prawidłowości skorzystania przez organ egzekucyjny ze środka egzekucyjnego w postaci grzywny w określonej wysokości. Ponadto stosownie do art. 122 § 3 p.e.a. zobowiązanemu służy prawo zgłaszania zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zatem w postępowaniu egzekucyjnym organ nie jest uprawniony do badania prawidłowości decyzji, w oparciu o którą wystawiono tytuł wykonawczy.
Zarzuty naruszenia art. 15 § 1 p.e.a., art. 33 § 2 pkt 4 w zw. z art. 54 § 1 pkt 2 p.e.a. oraz art. 7, art. 77, art. 107 § 3 i art. 126 K.p.a. również są niezasadne.
Zgodnie z art. 15 § 1 p.e.a. egzekucja może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku przesłał mu pisemnie upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Organ pierwszej instancji pismem z 7 lutego 2024 r. wysłał stronie upomnienie, które zgodnie z potwierdzeniem odbioru zostało przez nią odebrane 8 lutego 2024 r. przy ul. [...], [...] i 10 lutego 2024 r. przy ul. [...], [...].
Nie można również zgodzić się ze stwierdzeniem, że organ pierwszej instancji nie wykazał, że strona uchylała się od wykonania obowiązku. Jak wskazał w postanowieniu z 5 lipca 2024 r. kierował do strony pisma (z 17 listopada 2023 r., 15 grudnia 2023 r., 18 stycznia 2024 r. i 1 marca 2024 r.), każdorazowo wzywając do przedstawienia planu naprawczego dla szczelności posadzek, w tym stanowiska inspektora, szczegółowego wykazu czynności wraz z harmonogramem realizacji, a także wykazaniem podmiotu, który te działania będzie realizował. Dopiero 20 marca 2024 r. wpłynęło pismo od strony z ofertą (kosztorysem) firmy [...] z 19 marca 2024 r. na wykonanie posadzki.
Organ pierwszej instancji podejmował wiele prób przeprowadzenia czynności kontrolnych przed uprzednim zawiadomieniem przedsiębiorcy o zamiarze przeprowadzenia kontroli. Wiele kończyło się niepowodzeniem z uwagi na nieobecności w zakładzie pracy właściciela (strony).
W dniu 4 czerwca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] przeprowadził kontrolę, podczas której stwierdził, że podjęte próby poprawienia szczelności posadzki okazały się nieskuteczne. W pomieszczeniu produkcyjnym nad wydawką nadal występowały ubytki w fudze posadzki, zaś w pomieszczeniu wydawki zlokalizowanym pod nim, na suficie, stwierdzono zacieki świadczące o nieskuteczności wykonanych prac. Organ pierwszej instancji wskazał, że zobowiązana składała deklaracje i terminy wyłącznie po to, aby przesunąć w czasie realizację nałożonego obowiązku. Nie wywiązywała się także z zaproponowanych terminów, co dowodzi, że nie ma woli do wykonania decyzji.
Ponadto organ pierwszej instancji przeanalizował sytuację finansową strony zgodnie z informacjami zamieszczonymi w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Na stronie internetowej strony zamieszczono informacje o produkcji ponad 100 rodzajów wyrobów z indyka przy zastosowaniu nowoczesnych linii produkcyjnych, które są dystrybuowane do klientów hurtowych, sklepów wielopowierzchniowych i małopowierzchniowych w kraju, a także w Unii Europejskiej. Strona dysponuje 70 samochodami chłodniami marki [...], a od roku 2020 także farmą fotowoltaiczną produkującą energię.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności trzeba stwierdzić, że organ pierwszej instancji wyjaśnił stan faktyczny, rzetelnie zgromadził cały materiał dowodowy, uwzględniając sytuację materialną zobowiązanej. Nakładając grzywnę w wysokości 8 000 zł kierował się przymuszeniem strony do realizacji obowiązku.
W skardze strona podniosła identyczne zarzuty jak w zażaleniu. W związku z ich obszernym przytoczeniem nie ma potrzeby ich powtarzania.
Ponadto skarżąca podniosła brak legitymacji biernej, gdyż na dzień wydania postanowienia nie była właścicielem budynku objętego egzekwowanym obowiązkiem, załączając akt notarialny z 12 października 2023 r.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia i umorzenie postępowania oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie czy organ miał podstawy do nałożenia na skarżącą grzywny w wysokości 8 000 zł w celu przymuszenia jej do wykonania ostatecznej decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z 31 stycznia 2022 r. o obowiązku przeprowadzenia do 30 kwietnia 2022 r. działań skutkujących szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym zlokalizowanym nad wydawką w zakładzie produkcyjnym w [...].
Zgodnie z art. 122 § 1 p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu: 1) odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32; 2) postanowienie o nałożeniu grzywny. Stosownie do art. 122 § 2 p.e.a. postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać: 1) wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych; 2) wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy będzie orzeczone wykonanie zastępcze.
W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organu, że ziściły się przesłanki nałożenia na skarżącą grzywny w celu przymuszenia w określonej przez organ wysokości.
Zgodnie z art. 1a pkt 12 lit. b p.e.a. środkiem egzekucyjnym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym (a wykonania takiego obowiązku dotyczy grzywna nałożona zaskarżonym postanowieniem) jest m. in. grzywna w celu przymuszenia.
Grzywnę w celu przymuszenia na podstawie art. 119 p.e.a. nakłada się, gdy egzekucja dotyczy m in. spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego (§ 1). Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (§ 2).
Jak trafnie wskazał organ, funkcją grzywny w celu przymuszenia jest wywarcie dodatkowej presji na zobowiązanego w celu skłonienia go do dobrowolnego wykonania obowiązku. Grzywna w celu przymuszenia nie jest zatem karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego przez dolegliwość finansową do określonego zachowania się, a możliwości uniknięcia jej zapłaty lub zwrotu zapłaconej kwoty czynią z tego środka egzekucyjnego mniej uciążliwy od wykonania zastępczego (por.: wyrok o sygn. akt II OSK 838/23 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Egzekucja administracyjna zakłada pewien przymus wobec zobowiązanego i nie można oczekiwać, że środki egzekucyjne w ogóle nie będą dla niego uciążliwe. Stosownie do art. 7 § 2 p.e.a. zobowiązany może powoływać się jedynie na zasadę stosowania środków mniej uciążliwych, jeżeli organ egzekucyjny może w danym przypadku korzystać z różnych środków. W kontrolowanej sprawie, gdzie przedmiotem egzekucji było przeprowadzenie działań skutkujących szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym, środek w postaci grzywny w celu przymuszenia można było zestawić co najwyżej z wykonaniem zastępczym. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wybór grzywny w celu przymuszenia, jako środka mniej uciążliwego dla skarżącej został szeroko umotywowany, a w skardze wyrażonego tam stanowiska w przekonujący sposób merytorycznie nie podważono. Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia art. 7 § 2 p.e.a.
Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 121 § 2 p.e.a. w kontekście wysokości grzywny. Zgodnie z tym przepisem każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać 10 000 zł. Nałożona grzywna w wysokości 8 000 zł nie przekracza zatem maksymalnej wysokości, a jej wysokość organ zasadnie uargumentowano długotrwałym uchylaniem się przez skarżącą od wykonania obowiązku określonego w decyzji z 31 stycznia 2022 r. i tytule wykonawczym z 5 lipca 2024 r., mimo kontroli i wielu kierowanych do strony pism wzywających do wykonania obowiązku.
W ocenie Sądu jest bezsprzeczne i zostało to wykazane przez organ, że skarżąca uchylała się od wykonania obowiązku (art. 6 § 1 p.e.a.). Zobowiązany powinien przystąpić do wykonania obowiązku bezzwłocznie po tym, gdy obowiązek stał się wymagalny. Długotrwała nieskuteczność działań skarżącej świadczy o tym, że uchyla się ona od wykonania obowiązku. Nie wykazała przy tym, aby wystąpiły niezależne od niej i niemożliwe do usunięcia przez nią okoliczności uniemożliwiające jej wykonanie obowiązku.
Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 15 § 1 p.e.a. dotyczący braku upomnienia. Jak trafnie wskazał organ, pismem z 7 lutego 2024 r. wysłano stronie upomnienie, które zgodnie z potwierdzeniem odbioru zostało przez nią odebrane 8 lutego 2024 r. przy ul. [...], [...] i 10 lutego 2024 r. przy ul. [...], [...].
W skardze zarzucono naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. przez zbyt niejasne sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, w szczególności bez wyjaśnienia treści tytułu wykonawczego, w którym wskazano tylko, że należy podjąć działania skutkujące szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym nie wskazując gdzie konkretnie mają być przeprowadzone prace, w jakiej firmie i pod jakim adresem. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a., zaś treść tytułu wykonawczego była jasna i spełniająca wymagania z art. 27 § 1 p.e.a. Wskazano w nim zarówno treść obowiązku (pkt B.5 - przeprowadzenie działań skutkujących szczelnością posadzki w pomieszczeniu produkcyjnym zlokalizowanym nad wydawką), jak i określono jego podstawę prawną (pkt B.2-4 - decyzję z 31 stycznia 2022 r.). Powiązanie treści obowiązku z jego podstawą prawną umożliwia jednoznaczne ustalenie miejsca, w którym powinny być przeprowadzone wymagane prace.
Dla rozstrzygnięcia nie ma znaczenia, czy na dzień wydania zaskarżonego postanowienia skarżąca była właścicielem budynku, którego dotyczy egzekwowany obowiązek. Z materiału dowodowego wynika bowiem, że w budynku tym prowadzi ona działalność gospodarczą.
Wobec tego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) oddalił skargę.