III SA/Po 564/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-11-07
NSAAdministracyjneWysokawsa
sprzedaż alkoholuzezwolenie na sprzedaż alkoholucofnięcie zezwoleniaustawa o wychowaniu w trzeźwościosoba nietrzeźwasprzedaż osobie nietrzeźwejodpowiedzialność sprzedawcyprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na decyzję o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż alkoholu, uznając sprzedaż osobie nietrzeźwej za wystarczającą przesłankę do cofnięcia zezwolenia.

Sprawa dotyczyła cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18% ze względu na sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej. Skarżący kwestionowali ustalenia faktyczne i interpretację przepisów. Sąd, opierając się na art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości, uznał, że nawet jednorazowa sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej obliguje organ do cofnięcia zezwolenia. Oddalono skargę, podtrzymując decyzję organu drugiej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę G. L. i K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 18% alkoholu. Powodem cofnięcia zezwolenia była udokumentowana sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej w sklepie skarżących. Sąd odwołał się do art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, który nakłada obowiązek cofnięcia zezwolenia w przypadku sprzedaży alkoholu osobom nietrzeźwym. Sąd przywołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, podkreślając, że nawet jednorazowy przypadek sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej jest wystarczającą przesłanką do obligatoryjnego cofnięcia zezwolenia, niezależnie od staranności sprzedawcy. Mimo zarzutów skarżących dotyczących błędnej interpretacji przepisów i potrzeby przeprowadzenia dodatkowych dowodów, sąd uznał zebrany materiał dowodowy za wystarczający do podjęcia decyzji. Oddalono skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jednorazowa sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej jest obligatoryjną przesłanką do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości oraz orzecznictwo NSA, które jednoznacznie wskazują, że stwierdzenie nawet pojedynczego przypadku sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej obliguje organ do cofnięcia zezwolenia, niezależnie od innych okoliczności czy staranności sprzedawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.w.t.p.a. art. 18 § ust. 10 pkt 1 lit a

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia zezwolenia.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a-c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy do uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu skargi.

P.p.s.a. art. 106 § par. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia wniosków dowodowych na rozprawie.

k.p.a. art. 10 § par. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszczalność dowodu z zeznań świadków.

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasady oceny dowodów.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut błędnej interpretacji art. 18 ust. 1 i art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a ustawy o wychowaniu w trzeźwości poprzez wadliwe ustalenie zaistnienia czynu zabronionego. Zarzut naruszenia art. 104 kpa w zw. z art. 77, 78, 81 a kpa. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania osoby nietrzeźwej. Wniosek o ponowne przesłuchanie ekspedientki. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron (właściciela) na okoliczność braku możliwości kontroli stanu trzeźwości klienta. Kwestionowanie pochodzenia paragonu ze sprzedaży alkoholu.

Godne uwagi sformułowania

zezwolenie na sprzedaż alkoholu cofa się w przypadku sprzedaży i podawania alkoholu osobom nietrzeźwym. Skoro został stwierdzony przypadek sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej , obowiązkiem organu zezwalającego było cofnięcie wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Jest to niewątpliwie uregulowanie surowe, ale wynikające jednoznacznie z obowiązującego prawa (dura lex, sed lex).

Skład orzekający

Małgorzata Górecka

sprawozdawca

Marzenna Kosewska

przewodniczący

Piotr Ławrynowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjnego charakteru cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu w przypadku sprzedaży osobie nietrzeźwej, nawet jednorazowej, oraz brak obowiązku przeprowadzania dodatkowych dowodów, gdy materiał jest wystarczający."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej i cofnięcia zezwolenia na podstawie ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Interpretacja przepisów proceduralnych może być szersza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu sprzedaży alkoholu i konsekwencji prawnych, z naciskiem na surowe egzekwowanie przepisów. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie zasad, nawet w pojedynczych przypadkach.

Jedna sprzedaż alkoholu nietrzeźwemu może kosztować zezwolenie – sąd potwierdza surowe zasady.

Sektor

handel detaliczny

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 564/23 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-11-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Małgorzata Górecka /sprawozdawca/
Marzenna Kosewska /przewodniczący/
Piotr Ławrynowicz
Symbol z opisem
6040 Wyrób, rozlew i obrót alkoholami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1119
art. 18
Ustawa z dnia 6 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t. j.)
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 7 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant : st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2023 roku sprawy ze skargi G. L. i K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 czerwca 2023 roku nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 18% alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży oddala skargę
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 czerwca 2023 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 6 kwietnia 2023 r. w przedmiocie cofnięcia stronie skarżącej zezwolenia nr [...] z dnia 23.12.2020 r. na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 18 % alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w sklepie pod adresem ul. [...]/ w P. .
W uzasadnieniu organ wskazał , że powodem cofnięcia był udokumentowana sprzedaż alkoholu osobie nietrzeźwej.
Zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 1 lit a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi zezwolenie na sprzedaż alkoholu cofa się w przypadku sprzedaży i podawania alkoholu osobom nietrzeźwym.
Ustalono, że w dniu 20 stycznia 2023 r. w sklepie "A. " [...] przy ul. [...] w P. policjanci ujawnili fakt sprzedaży wódki o poj. 200 ml "[...]" osobie nietrzeźwej – W. L. ok godz. 20:00. Po wyjściu ze sklepu został zatrzymany przez policjantów – była od niego wyczuwalna woń alkoholu. Miał przy sobie paragon potwierdzający zakup alkoholu w sklepie. W wydychanym powietrzu miał on 1,45 mg/l – czyli ok. 3 promile we krwi. Sprzedawczyni oznajmiła, że dostęp do monitoringu ma tylko właściciel sklepu. Jej zdaniem klient nie okazywał oznak nietrzeźwości, czuć było od niego zapach brudu.
W toku prowadzonego postępowania, przesłuchano sprzedawczynię B. K. i funkcjonariuszy uczestniczących w zdarzeniu, którzy sporządzili dołączoną do akt administracyjnych notatkę urzędową. Przed wydaniem decyzji strony zostały zawiadomione w trybie art. 10 par.1 kpa.
W odwołaniu od decyzji zarzucono organowi błędną interpretację przepisu art. 18 ust. 1 i art. 18 ust. 10 pkt 1 lit.a ustawy powołanej jako podstawa prawna rozstrzygnięcia poprzez wadliwe ustalenie zaistnienia czynu zabronionego. Odwołujący wniósł o przeprowadzenie dowodu- przesłuchanie osoby będącej w stanie nietrzeźwości celem wyjaśnienia przebiegu zdarzenia .Zdaniem strony odwołującej jedyną wonią, którą dało się wyczuć od osoby kupującej alkohol to była nieświeżość. Odwołujący zażądał ponownego przesłuchanie ekspedientki, która zdaniem strony nie miała przesłanek dla uznania, ze przyczyną zachowania klienta nie były problemy zdrowotne wynikające z wieku.
Organ II instancji stwierdził , że świadkowie złożył stosowne wyjaśnienia, wobec czego nie było potrzeby dokonywania ich dalszych przesłuchań.
W skardze do WSA w Poznaniu strona zarzuciła naruszenie :
- art. 18 ust. 1 i ust. 10 pkt 1 lit a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
- art. 104 kpa w zw. z art. 77 w zw. z art. 78 w zw. z art. 81 a kpa.
Wniesiono o uchylenie decyzji II instancji.
Wniesiono o przeprowadzenie dowodu
- z przesłuchania stron ( w ramach strony skarżącej – G. L. ) na okoliczność braku możliwości kontroli stanu trzeźwości klienta
- z przesłuchania ekspedientki na okoliczność rzeczywistego przebiegu zdarzenia i braku możliwości i uprawnień dla dokonania pomiaru trzeźwości klienta.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 – dalej jako Ppsa) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdza nieważność decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa), albo stwierdzi wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 Ppsa). Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 Ppsa).
W tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja SKO [...] z dnia 20 czerwca 2023 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 6 kwietnia 2023 r. w przedmiocie cofnięcia stronie skarżącej zezwolenia nr [...] z dnia 23.12.2020 r. na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 18% przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w sklepie pod adresem ul. [...]/ w P..
Zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 1 lit a ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (w wersji obowiązującej w omawianej sprawie t.j. Dz.U. 2021.1119) , dalej "ustawa" ,zezwolenie na sprzedaż alkoholu cofa się w przypadku sprzedaży i podawania alkoholu osobom nietrzeźwym.
Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 27 września 2005 r. sygn. akt II GSK 148/05 :
"Skoro w myśl art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) omawianej ustawy "organ zezwalający" zobligowany został do cofnięcia udzielonego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych "w przypadku" nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych, a w szczególności sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, to przyjąć należy, iż chodzi o każdy taki przypadek, nawet jeżeli ma wymiar jednostkowy (pojedynczego zdarzenia).
Zastosowanie w cytowanym przepisie liczby mnogiej ogranicza się wyłącznie do wskazania (podkreślenia), że zasad sprzedaży napojów alkoholowych jest wiele.
Nie oznacza to jednak, iż wiele też musi zaistnieć przypadków "nieprzestrzegania" zasad sprzedaży napojów alkoholowych, aby wystąpiła konieczność zastosowania sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W podanym kontekście słowo "nieprzestrzeganie" nie może być tłumaczone jako łączące się z wymogiem przyporządkowania go tylko do liczby mnogiej złamania zasad(y) sprzedaży napojów alkoholowych.
W rezultacie, jeżeli choćby tylko raz stwierdzony zostanie przypadek złamania zasad(y) sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie, obowiązkiem organu zezwalającego jest cofnięcie wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
Jest to niewątpliwie uregulowanie surowe, ale wynikające jednoznacznie z obowiązującego prawa (dura lex, sed lex).
Podkreślenia wymaga, że w razie gdy ustawodawca zakładał jako przesłankę wymogu cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powtarzalność wskazywanych zdarzeń, to wskazywał ją wprost (por. np. w art. 18 ust. 10 pkt 3 omawianej ustawy).
[ ... ]
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może zaś budzić żadnej wątpliwości, iż nieprzestrzeganie zasad sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie jest jedyną przesłanką hipotezy normy prawnej wynikającej z art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi i tylko jej wystąpienie waży o obowiązku zastosowania sankcji w postaci cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
[ ... ]
Na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych spoczywa obowiązek zorganizowania jej w taki sposób, aby nie zaistniał jakikolwiek przypadek złamania zasad(y) sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie.
W razie zaistnienia jakiegokolwiek złamania zasad(y) sprzedaży napojów alkoholowych określonych w ustawie, zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 18 ust. 10 pkt 1 lit. a) ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi musi być obligatoryjnie zrealizowane przez właściwy organ niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy. W szczególności podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych nie może się zwolnić od zastosowania sankcji wynikającej z powołanego przepisu poprzez wykazanie, że dochował staranności przy doborze pracowników i ich przeszkolenia oraz przy sprawowaniu nad nimi nadzoru."
Zdaniem Sądu organ zasadnie stwierdził , że powodem cofnięcia zezwolenia winno być udokumentowanie w sprawie sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej.
Ustalono bowiem w ramach prowadzonego postępowania dowodowego, że w dniu 20 stycznia 2023 r. w sklepie "A. " [...] przy ul. [...] w P. policjanci ujawnili fakt sprzedaży wódki o poj. 200 ml osobie nietrzeźwej – W. L. ok godz. 20:00. Po wyjściu ze sklepu został on zatrzymany przez policjantów – była od niego wyczuwalna woń alkoholu. Miał przy sobie paragon potwierdzający zakup alkoholu w sklepie. W wydychanym powietrzu miał on 1,45 mg/l – czyli ok. 3 promile we krwi. Sprzedawczyni oznajmiła, że dostęp do monitoringu ma tylko właściciel sklepu (informacja we wniosku o cofnięcie zezwolenia k. 8 verte akt adm.) . Jej zdaniem klient nie okazywał oznak nietrzeźwości, czuć było od niego zapach brudu.
Z zeznań policjantów wynika natomiast, że już po samym zachowaniu klienta widać było, że jest on w stanie nietrzeźwości. Co było zresztą powodem dokonania kontroli jego stanu trzeźwości przez nich. W aktach jest paragon zakupu alkoholu.
Zdaniem Sądu organ II instancji stwierdził zasadnie przy tym, że świadkowie złożyli stosowne wyjaśnienia ( policjanci k. 40 i 38 akt adm., sprzedawczyni – k. 36 akt adm. ), wobec czego nie było potrzeby dokonywania ich dalszych przesłuchań. Strona skarżąca w toku postępowania powoływała się na monitoring zainstalowany w sklepie(k. 34 akt adm.) jednak na żadnym etapie postępowania nie udostępniła taśm z monitoringu. . Po raz pierwszy w skardze strona zakwestionowała pochodzenie paragonu ze sprzedaży alkoholu, jednak w toku postępowania dowodowego fakt sprzedaży wódki "Żubr o poj. 200 ml nie był przez nią kwestionowany, w zeznaniach sprzedającej alkohol potwierdzony został fakt sprzedaży alkoholu mężczyźnie, który następnie został przebadany alkomatem.
Sąd uznał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie dał podstawy do uznania, że w omawianej sprawie organy zasadnie orzekły o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Skoro został stwierdzony przypadek sprzedaży alkoholu osobie nietrzeźwej , obowiązkiem organu zezwalającego było cofnięcie wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Z wnioskiem o cofnięcie zezwolenia wystąpił do urzędu Miasta P. Komendant Miejski Policji w dniu 9.02.2023r. i organ po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego to uczynił, co uznał Sąd za zasadne.
Sąd na rozprawie oddalił wnioski dowodowe zgłoszone w skardze na podstawie art. 106 par. 3 P.p.s.a.
Z tego względu skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI