III SA/PO 561/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-11-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
odrzucenie skargiinteres prawnylegitymacja procesowaprezydent miastastarostapostępowanie sądowoadministracyjneorgan pierwszej instancjiorgan odwoławczyprawo o ruchu drogowymdozór pojazdów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Miasta [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji, nie posiada legitymacji do jej wniesienia.

Sprawa dotyczyła skargi Miasta [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą w części decyzję Prezydenta Miasta dotyczącą zwrotu wydatków za dozór pojazdów. Sąd odrzucił skargę, stwierdzając, że Prezydent Miasta, który wydał decyzję w pierwszej instancji jako starosta, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że organ pierwszej instancji nie może reprezentować strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Miasta [...] - Prezydenta Miasta [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 czerwca 2023 r. Decyzją z 27 września 2019 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o ustaleniu należności z tytułu zwrotu wydatków związanych z dozorem pojazdów, zobowiązując do zapłaty Miasto [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 26 czerwca 2023 r. uchyliło w części decyzję organu pierwszej instancji, ustalając nowe brzmienie pkt 1 i 2. Skargę na tę decyzję wniosło Miasto [...] reprezentowane przez Prezydenta Miasta [...]. Organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego. Sąd przychylił się do tego stanowiska, odrzucając skargę. Uzasadnił, że Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji (starosta), nie może jednocześnie reprezentować Miasta [...] jako strony skarżącej, ponieważ ustawowa instancyjność postępowania wyklucza taką sytuację. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, wskazując, że ochrona sądowa samorządu nie wymaga przyznawania mu statusu strony w sytuacji, gdy jego organ wykonawczy podejmuje działania władcze.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, organ pierwszej instancji, który wydał decyzję w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego, ponieważ nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sytuacja, w której ten sam organ (Prezydent Miasta) występuje jako organ wydający decyzję w pierwszej instancji i jednocześnie reprezentuje stronę (Miasto) skarżącą decyzję organu odwoławczego, jest niedopuszczalna. Instancyjność postępowania wyklucza traktowanie organu pierwszej instancji jako reprezentanta strony. Ochrona sądowa samorządu nie wymaga przyznania mu statusu strony, gdy jego organ wykonawczy podejmuje działania władcze.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 50 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę w przypadkach wskazanych w art. 57, w tym gdy skarga jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

P.r.d. art. 130a § ust. 10h

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

K.p.a. art. 104 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania administracyjnego.

Konstytucja RP art. 165 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona sądowa samodzielności jednostek samorządu terytorialnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego. Sąd uznał, że Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego.

Odrzucone argumenty

Skarżący wskazał, że posiada interes prawny do wniesienia skargi, gdyż decyzję w pierwszej instancji wydał Prezydent Miasta działający jako starosta.

Godne uwagi sformułowania

Nie jest dopuszczalna sytuacja, w której dany podmiot występuje w sprawie jako organ administracji wykonujący swoje władztwo (...), a jednocześnie reprezentuje stronę (...) domagającą się ochrony przed działaniem organu administracji drugiej instancji. Ustawowa instancyjność postępowania administracyjnego wyklucza dopuszczalność traktowania organu pierwszej instancji jako reprezentanta strony mogącej kwestionować rozstrzygnięcie organu drugiej instancji.

Skład orzekający

Izabela Paluszyńska

przewodniczący

Walentyna Długaszewska

sprawozdawca

Mirella Ławniczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady o braku legitymacji procesowej organu pierwszej instancji do skarżenia decyzji organu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ wykonawczy gminy działa jako starosta w pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej dotyczącej legitymacji do wniesienia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Organ pierwszej instancji nie może skarżyć decyzji drugiej instancji – kluczowa zasada w sądzie administracyjnym.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 561/23 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-11-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /przewodniczący/
Mirella Ławniczak
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 50 § 1 i art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1990
art. 130a ust. 10h
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 8 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędzia WSA Mirella Ławniczak Protokolant : Sekretarz sądowy Aleksandra Andrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2023 roku sprawy ze skargi Miasta [...] - Prezydenta Miasta [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji I instancji w części dotyczącej zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 27 września 2019 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o ustaleniu należności z tytułu zwrotu J. J. wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, tj. za odholowanie i zapłatę wynagrodzenia za dozór wymienionych w decyzji pojazdów, przechowywanych na parkingu położonym w K. przy ul. [...] na działce ew. nr [...] w obrębie [...] M. . w łącznej wysokości [...] zł (pkt 1 decyzji). W pkt 2 decyzji orzeczono, że do zapłaty J. J. tej należności zobowiązany jest Prezydent Miasta [...] reprezentujący Miasto [...]. W pkt 3 decyzji orzeczono, że do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie należności stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego.
Jako podstawę prawną decyzji powołano m. in. art. 104 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej: "K.p.a." oraz art. 130a ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1990 ze zm.), dalej: "P.r.d.".
J. J. wniósł odwołanie od powyższej decyzji.
Decyzją z 26 czerwca 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze:
I. Uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w części, tj. pkt 1 i 2 i w tym zakresie:
II. ustaliło pkt 1 zaskarżonej decyzji o treści: "ustalić należność z tytułu zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, tj. za odholowanie przedmiotowych pojazdów i zapłatę wynagrodzenia za dozór pojazdów, przechowywanych na parkingu położonym w K. przy ul. [...], na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków w obrębie [...] M. jako działka nr [...], w łącznej wysokości [...] zł";
III. ustaliło pkt 2 zaskarżonej decyzji o treści: "do zapłaty należności, o której mowa w pkt 1 zobowiązany jest Prezydent Miasta [...] reprezentujący M. [...], w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna";
IV. w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Skargę do Sądu na decyzję organu odwoławczego (w części jej pkt I, II i III) wniosło M. [...] - Prezydent Miasta [...].
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego do wniesienia skargi.
W dodatkowym piśmie procesowym (k. 47-51) skarżący wskazał, że posiada interes prawny do wniesienia skargi, gdyż decyzję w pierwszej instancji wydał Prezydent Miasta [...] działający jako starosta.
Uczestnik postępowania zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego (pismo k. 75-76).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, gdyż skarżący, reprezentowany przez organ orzekający w sprawie w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego.
Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: "p.p.s.a.", uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny.
Skargę w kontrolowanej sprawie wniosło Miasto [...] reprezentowane przez Prezydenta Miasta [...]. Z kolei decyzję w pierwszej instancji wydał Prezydent Miasta [...] działający jako starosta (art. 130a ust. 10h P.r.d.). Zaszła zatem sytuacja, w której ten sam organ (Prezydent Miasta [...]) jest z jednej strony reprezentantem gminy zobowiązanej do uiszczenia należności z tytułu zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru pojazdów, a jednocześnie jest on organem administracji wydającym decyzję w pierwszej instancji.
Nie jest dopuszczalna sytuacja, w której dany podmiot występuje w sprawie jako organ administracji wykonujący swoje władztwo (tu: Prezydent Miasta [...] jako starosta), a jednocześnie reprezentuje stronę (Miasto [...]) domagającą się ochrony przed działaniem organu administracji drugiej instancji. Ustawowa instancyjność postępowania administracyjnego wyklucza dopuszczalność traktowania organu pierwszej instancji jako reprezentanta strony mogącej kwestionować rozstrzygnięcie organu drugiej instancji.
Wykluczenie gminy (miasta) z kręgu stron postępowania administracyjnego, w którym organ wykonawczy gminy (miasta) wydał decyzję w pierwszej instancji (tu: prezydent miasta na prawach powiatu - jako starosta) ma swoje uzasadnienie konstytucyjne. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały z 16 lutego 2016 r. o sygn. akt I OPS 2/15 (dostępna na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) samorząd terytorialny jest częścią ustroju państwowego, stąd nie ma przeciwstawienia między nim a państwem. Wypływająca z art. 165 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) ochrona sądowa samodzielności jednostek samorządu terytorialnego nie wymaga zatem zapewnienia tym jednostkom statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym ani przyznania im prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego w sytuacji, w której jednostka ta (także przez swój organ wykonawczy) podejmuje działania władcze.
Ewentualna legitymacja do wniesienia skargi przysługiwałaby skarżącemu, gdyby w postępowaniu administracyjnym występował jako strona w rozumieniu art. 28 K.p.a., wykonując przysługujące mu prawa lub obowiązki niezwiązane z realizacją władztwa administracyjnego. Taka sytuacja w kontrolowanej sprawie nie miała miejsca.
Reasumując, w przypadku gdy organ wykonawczy gminy (miasta), tu: Prezydent Miasta [...], wydał decyzję w pierwszej instancji jako starosta, nie może on reprezentować Miasta [...] we wniesieniu skargi na decyzję organu odwoławczego, gdyż nie ma ono interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI