III SA/Po 549/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi D. S. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, które utrzymało w mocy postanowienie o oddaleniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku poddania M. S. obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Strona skarżąca podnosiła zarzuty przedawnienia i braku wymagalności obowiązku, a także naruszenia przepisów Konstytucji RP i Konwencji o Ochronie Praw Człowieka. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi), nie wygasł i był wymagalny w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd podkreślił, że obowiązek ten realizuje konstytucyjny obowiązek władz publicznych zwalczania chorób epidemicznych (art. 68 ust. 4 Konstytucji) i stanowi proporcjonalne ograniczenie praw jednostki dla ochrony zdrowia publicznego. Sąd odniósł się również do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że zakwestionowano jedynie formę ogłaszania niektórych elementów Programu Szczepień Ochronnych, a nie samą obowiązkowość szczepień. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. również uznano za niezasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie wymagalności i nieprzedawnienia obowiązku szczepień ochronnych pomimo zarzutów dotyczących podstawy prawnej rozporządzenia oraz jego zgodności z Konstytucją i Konwencją.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie wydania tytułu wykonawczego. Interpretacja przepisów dotyczących szczepień może ewoluować.
Zagadnienia prawne (3)
Czy obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest przedawniony lub niewymagalny w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek szczepień ochronnych wynika bezpośrednio z ustawy, nie wygasł i był wymagalny w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek szczepień wynika z ustawy, a jego wymagalność jest związana z wiekiem dziecka określonym w rozporządzeniu, które nie zostało zakwestionowane co do swojej mocy obowiązującej w zakresie obowiązku. Brak przedstawienia dokumentów potwierdzających przeciwwskazania lub odroczenie szczepienia potwierdza wymagalność.
Czy obowiązek szczepień ochronnych narusza przepisy Konstytucji RP (art. 68, 31, 47) oraz Konwencji o Ochronie Praw Człowieka (art. 8)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek szczepień jest zgodny z Konstytucją i Konwencją, ponieważ realizuje konstytucyjny obowiązek władz publicznych zwalczania chorób epidemicznych i stanowi proporcjonalne ograniczenie praw jednostki dla ochrony zdrowia publicznego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że obowiązek szczepień realizuje konstytucyjny obowiązek państwa ochrony zdrowia publicznego i jest proporcjonalnym ograniczeniem praw jednostki, zgodnym z art. 68 ust. 4 Konstytucji. Odniósł się do orzecznictwa TK, które nie kwestionuje samej obowiązkowości szczepień. Obowiązek ten nie narusza również prawa do życia prywatnego i rodzinnego.
Czy uzasadnienie postanowienia organu egzekucyjnego było wystarczające i zgodne z wymogami K.p.a.?
Odpowiedź sądu
Tak, organy administracji w sposób wystarczający wyjaśniły stan faktyczny i oceniły dowody.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo wyjaśniły stan faktyczny i oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej oceny, a uzasadnienia były prawidłowe i odpowiadały wymogom ustawy.
Przepisy (35)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.z.z.c.z. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 1
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 2
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 3
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 4
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 5
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z.c.z. art. 17 § ust. 10
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
p.e.a. art. 18 § pkt 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 33 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 33 § ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.e.a. art. 33 § ust. 2 pkt 6 lit. c
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Konstytucja art. 68 § ust. 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 3 § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 3 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 3 § ust. 1 pkt 4
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 3 § ust. 1 pkt 5
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 11
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
rozporządzenie z 27 września 2023 r. art. § 12 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
Pomocnicze
u.z.z.c.z. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 124 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 68 § ust. 1, 2 i 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 31 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 31 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 72 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.p. art. 30 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek szczepień ochronnych wynika bezpośrednio z ustawy i jest wymagalny. • Obowiązek szczepień realizuje konstytucyjny obowiązek państwa ochrony zdrowia publicznego. • Ograniczenie prawa do ochrony zdrowia jednostki jest proporcjonalne do celu ochrony zdrowia publicznego.
Odrzucone argumenty
Przedawnienie obowiązku szczepień. • Brak wymagalności obowiązku szczepień. • Naruszenie art. 87 Konstytucji RP przez wyprowadzenie terminów wymagalności z rozporządzenia wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej. • Naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z § 3 rozporządzenia przez uznanie wymagalności obowiązku mimo przekroczenia delegacji ustawowej. • Naruszenie art. 124 § 1 i 2 K.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu aktu prawnego, dowodów i podstaw oceny. • Naruszenie art. 8 ust. 1 Konwencji oraz art. 31, 47, 68 Konstytucji przez ograniczenie prawa do ochrony życia prywatnego i zdrowia.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa. • Profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest obowiązkiem władz publicznych. • W realiach demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (...) obowiązane jest przyjmowanie takich rozwiązań, które równoważą możliwości prawne ochrony interesu indywidualnego i interesu społecznego. • Jakkolwiek Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 9 maja 2023 r. o sygn. akt SK 81/19 zakwestionował przepisy dotyczące Programu Szczepień Ochronnych ogłaszanego w formie komunikatu GIS, to zarazem potwierdził istniejący z mocy prawa obowiązek tych szczepień.
Skład orzekający
Izabela Paluszyńska
przewodniczący
Walentyna Długaszewska
sprawozdawca
Marek Sachajko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymagalności i nieprzedawnienia obowiązku szczepień ochronnych pomimo zarzutów dotyczących podstawy prawnej rozporządzenia oraz jego zgodności z Konstytucją i Konwencją."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie wydania tytułu wykonawczego. Interpretacja przepisów dotyczących szczepień może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku szczepień, budzącego wiele emocji i kontrowersji. Sąd rozstrzyga kluczowe kwestie prawne związane z egzekwowaniem tego obowiązku, jego zgodnością z prawami człowieka i Konstytucją.
“Czy obowiązek szczepień dziecka można egzekwować? Sąd rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.