III SA/Po 544/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, uznając, że nadanie pisma przez placówkę partnerską operatora pocztowego jest skuteczne.
Skarżący wniósł skargę na postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej. Skarżący nadał odwołanie w sklepie partnerskim operatora pocztowego w ostatnim dniu terminu, jednak organ uznał, że termin został uchybiony, ponieważ przesyłka została przekazana operatorowi wyznaczonemu dopiero następnego dnia. WSA w Poznaniu, po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek wyroku NSA, uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że nadanie pisma w placówce partnerskiej operatora pocztowego jest skuteczne i termin został zachowany, zgodnie z wykładnią prawa unijnego.
Sprawa dotyczyła skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej przyznania pomocy finansowej dla rolników dotkniętych skutkami wojny na Ukrainie. Decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącemu 13 marca 2023 r., a termin do wniesienia odwołania upływał 20 marca 2023 r. Skarżący nadał odwołanie 20 marca 2023 r. w sklepie partnerskim operatora pocztowego, który wydał mu pokwitowanie nadania. Organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu, uznając datę stempla pocztowego (21 marca 2023 r.) za datę wniesienia odwołania. WSA w Poznaniu pierwotnie oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując na konieczność uwzględnienia orzecznictwa TSUE dotyczącego interpretacji przepisów o terminach nadawania pism procesowych. W ponownym rozpoznaniu sprawy WSA w Poznaniu uznał skargę za zasadną. Sąd, związany wykładnią NSA i orzecznictwem TSUE (wyrok C-545/17), stwierdził, że nadanie pisma w placówce partnerskiej operatora pocztowego, nawet jeśli nie jest to operator wyznaczony, powinno być traktowane jako skuteczne wniesienie pisma w terminie. Sąd podkreślił, że różnicowanie terminów w zależności od operatora pocztowego jest sprzeczne z prawem unijnym, jeśli nie ma obiektywnego uzasadnienia. W związku z tym, postanowienie o uchybieniu terminu zostało uchylone, a skarżącemu zasądzono zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, nadanie pisma w placówce partnerskiej operatora pocztowego, który jest agentem operatora wyznaczonego, jest skuteczne dla zachowania terminu do wniesienia odwołania.
Uzasadnienie
Sąd, opierając się na wykładni prawa unijnego (wyrok TSUE C-545/17) i orzecznictwie NSA, uznał, że różnicowanie terminów procesowych w zależności od wybranego operatora pocztowego jest sprzeczne z prawem UE, jeśli nie ma obiektywnego uzasadnienia. Placówka partnerska operatora pocztowego, nawet jeśli nie jest operatorem wyznaczonym, powinna być traktowana jako punkt nadania pisma w terminie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
k.p.a. art. 57 § 5 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis określający sposób zachowania terminu do wniesienia pisma, interpretowany w świetle prawa UE.
ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich art. 32 § 4a pkt 2
Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
Termin do wniesienia odwołania od decyzji.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią dokonaną przez NSA.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wiążąca moc orzeczeń NSA dla organów i sądów.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
k.p.a. art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Prawo pocztowe art. 6 § 1
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Wpis do rejestru operatorów pocztowych.
Prawo pocztowe art. 7 § 1-2
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Obowiązki operatorów pocztowych.
Prawo pocztowe art. 3 § 13
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Definicja operatora wyznaczonego.
Prawo pocztowe art. 3 § 12
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Definicja operatora pocztowego.
Prawo pocztowe art. 3 § 30
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe
Definicja usług powszechnych.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nadanie odwołania w placówce partnerskiej operatora pocztowego jest skuteczne dla zachowania terminu. Polskie przepisy dotyczące wyłączności operatora wyznaczonego są niezgodne z prawem UE. TSUE w wyroku C-545/17 zakwestionował różnicowanie terminów procesowych w zależności od operatora pocztowego.
Odrzucone argumenty
Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało wniesione po terminie, ponieważ zostało nadane w placówce partnerskiej, a nie bezpośrednio w placówce operatora wyznaczonego.
Godne uwagi sformułowania
sądy unijne, jako sądy krajowe Państwa Członkowskiego są związane wykładnią i stosowaniem prawa unijnego wynikającą z orzecznictwa TSUE sprzeciwia się on przepisowi prawa krajowego, który uznaje za równoznaczne z wniesieniem pisma procesowego do danego sądu jedynie złożenie takiego pisma w placówce pocztowej jednego operatora wyznaczonego do świadczenia usługi powszechnej, i to bez obiektywnego uzasadnienia opartego na względach porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego
Skład orzekający
Zbigniew Kruszewski
przewodniczący sprawozdawca
Mirella Ławniczak
członek
Izabela Paluszyńska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów procesowych w kontekście prawa UE i usług pocztowych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji nadania pisma w placówce partnerskiej operatora pocztowego, nie bezpośrednio w placówce operatora wyznaczonego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo unijne może wpływać na polskie procedury administracyjne i sądowe, a także jak ważne jest prawidłowe rozumienie przepisów dotyczących usług pocztowych.
“Czy nadanie listu w sklepie partnerskim liczy się jako terminowe? Sąd administracyjny odpowiada.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Po 544/24 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2025-01-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-31 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Izabela Paluszyńska Mirella Ławniczak Zbigniew Kruszewski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6559 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 572 art. 57 § 5 pkt 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2022 poz 896 art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1-2, art. 3 pkt 13 Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t. j.) Sentencja Dnia 28 stycznia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski (sprawozdawca) Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 stycznia 2025 roku sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 6 kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej odmowy przyznania pomocy finansowej I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] na rzecz skarżącego kwotę 580,- (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Pismem z dnia 19 kwietnia 2023 r. J. B. (dalej: skarżący), reprezentowany przez r.pr. A. A., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 6 kwietnia 2023 r. (nr [...]) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z 9 marca 2023 r. o odmowie przyznania pomocy dla rolników szczególnie dotkniętych wpływem rosyjskiej inwazji na Ukrainę w ramach działania "Nadzwyczajne tymczasowe wsparcie dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych wpływem rosyjskiej inwazji na Ukrainę". W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, co następuje: W dniu 19 stycznia 2023 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy na operację Pomoc dla rolników szczególnie dotkniętych wpływem rosyjskiej inwazji na Ukrainę w ramach działania "Nadzwyczajne tymczasowe wsparcie dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych wpływem rosyjskiej inwazji na Ukrainę" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Decyzję organu pierwszej instancji z 9 marca 2023 r. doręczono skarżącemu w dniu 13 marca 2023 r. Przepis art. 32 ust. 4a pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2022 r., poz. 2422 ze zm., dalej: ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich) określa termin do wniesienia odwołania od decyzji wydanej w tym przedmiocie jako 7 dni od dnia jej doręczenia. Siedmiodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 20 marca 2023 r. Skarżący wniósł zaś odwołanie od decyzji w dniu następnym, tj. w dniu 21 marca 2023 r. Stanowiło to podstawę do stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania – zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.). Skarżący pismem z dnia 19 kwietnia 2023 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucił naruszenie art. 57 § 5 k.p.a. przez pominięcie, że nadał odwołanie w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, co wynika z przyjęcia przez sklep "[...]" roli placówki pocztowej posługującej się danymi [...] S.A., mającej automatyczne połączenie elektroniczne z systemem administrowania przesyłek, wydającej pokwitowanie nadania listu z numerem i datą. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy niesłusznie przyjął, że dla przyjęcia danej daty nadania przesyłki liczy się nie data wynikająca z cyfrowej analizy śledzenia przesyłek wskazująca na nadanie przesyłki zawierającej odwołanie w dniu 20 marca 2023 r. o godz. 22:45, lecz data stempla pocztowego (21 marca 2023 r.). W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący miał świadomość, że 20 marca 2023 r. upływał termin do wniesienia odwołania, a że pochodzi z małej miejscowości, nadał list w najbliższym mieście powiatowym w sklepie "[...]", który powoływał się być placówką pocztową, miał dostęp do elektronicznych potwierdzeń nadania listu, przyjął list i wydał pokwitowanie z numerem listu. Skarżący działał w zaufaniu do pracownicy sklepu, stąd był przekonany, że nadał przesyłkę 20 marca 2023 r. i nie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, gdyż dopiero z zaskarżonego postanowienia dowiedział się o okoliczności spornego niezachowania terminu. Reasumując skarżący podniósł, że organ powinien wziąć pod uwagę cały materiał dowodowy i ustalić datę wniesienia odwołania nie tylko na podstawie stempla pocztowego, ale również innych dowodów, w tym dowodów elektronicznych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi. Wskazał, że operatorem wyznaczonym w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 896 ze zm., dalej: Prawo pocztowe) jest jedynie [...] S. A. Wyrokiem z dnia 26 lipca 2023 r. (sygn. akt: III SA/Po 314/23) WSA w Poznaniu oddaliło skargę skarżącego. W uzasadnieniu wyroku tutejszy Sąd wskazał, że oddanie pisma innemu podmiotowi niż [...] S.A., chociażby posiadającemu uprawnienia do prowadzenia działalności pocztowej, ale nie będącego operatorem wyznaczonym w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe nie oznacza, że zostało ono wniesione w dniu jego oddania temu podmiotowi i to mimo ewentualnych zapewnień pracownika tego podmiotu. Od powyższego wyroku WSA w Poznaniu skarżący, reprezentowany przez r.pr. A. A., wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2024 r. (sygn. akt I GSK 1307/23) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sadowi Administracyjnemu w Poznaniu. W ocenie NSA problematykę zachowania terminu, jeżeli pismo przed jego upływem zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, należy rozważać na gruncie przepisów Państwa Członkowskiego z uwzględnieniem orzecznictwa TSUE. Następnie NSA wskazał wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 27 marca 2019 r., C-545/17, M. P. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, [...], w którym stwierdzono, że: "Artykuł 7 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 8 dyrektywy 97/67/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wspólnych zasad rozwoju rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy jakości usług, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/6/WE z dnia 20 lutego 2008 r., należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on przepisowi prawa krajowego, który uznaje za równoznaczne z wniesieniem pisma procesowego do danego sądu jedynie złożenie takiego pisma w placówce pocztowej jednego operatora wyznaczonego do świadczenia usługi powszechnej, i to bez obiektywnego uzasadnienia opartego na względach porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego". W ocenie NSA wojewódzkie sądy administracyjne i Naczelny Sąd Administracyjny będące sądami unijnymi, jako sądy krajowe Państwa Członkowskiego są związane wykładnią i stosowaniem prawa unijnego wynikającą z orzecznictwa TSUE. Zastosowanie prawa unijnego w sprawach administracyjnych nie jest obowiązkiem tylko sądów administracyjnych, ale także organów administracji publicznej. Dlatego też uznano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu naruszył prawo materialne - art. 57 § 5 pkt 2) k.p.a., przez jego przedwczesne zastosowanie bez uprzedniego dokonania wykładni tego przepisu z uwzględnieniem wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 27 marca 2019 r., C-545/17. Po wyznaczeniu nowego składu orzekającego tutejszy Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Sprawa została zarejestrowana pod nową sygnaturą akt, tj. III SA/Po 544/24. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu ponownie rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga jako zasadna podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tym miejscu wskazać należy, że ponieważ sprawa była rozpoznawana przez tutejszy Sąd ponownie – wskutek uchylenia przez NSA wyroku WSA w Poznaniu z dnia 26 lipca 2023 r. (sygn. akt: III SA/Po 314/23) – to zgodnie z art. 190 p.p.s.a., sąd pierwszej instancji, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, jest związany wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, ustrojowe, jak i procesowe. Obok związania wynikającego z art. 190 p.p.s.a., wyroki NSA zapadłe w danej sprawie objęte są również dyspozycją przepisu art. 153 p.p.s.a. (zob.: B. Dauter [w:] B. Dauter i in., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2024, art. 190), w myśl którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 30 sierpnia 2024 r. (sygn. akt I GSK 1307/23) wynika, że NSA zakwestionował przyjętą w wyroku WSA w Poznaniu wykładnię przepisu art. 57 § 5 pkt 2) k.p.a. z uwagi na nieuwzględnienie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 27 marca 2019 r. (C-545/17). Dodatkowo, NSA nadmienił, że wojewódzkie sądy administracyjne i Naczelny Sąd Administracyjny będące sądami unijnymi, jako sądy krajowe Państwa Członkowskiego są związane wykładnią i stosowaniem prawa unijnego wynikającą z orzecznictwa TSUE. Tutejszemu Sądowi NSA pozostawił zatem dokonanie ponownej wykładni przepisu art. 57 § 5 pkt 2) k.p.a. z uwzględnieniem ww. wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Tytułem wstępu wypada zaznaczyć, że sporną pomiędzy skarżącym a organem jest kwestia, czy nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Sąd podziela stanowisko skarżącego, że w niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia terminu. W sprawie nie było sporne, że odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 9 marca 2023 r. należało wnieść w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia (art. 32 ust. 4a pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich), ani że decyzję doręczono skarżącemu w dniu 13 marca 2023 r. Bezsporne jest zatem również to, że termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 20 marca 2023 r. Organ stoi jednak na stanowisku, że za datę wniesienia odwołania należy uznać dzień 21 marca 2023 r., gdyż to w tym dniu przesyłka zawierająca odwołanie została przekazana placówce [...] S.A. (data stempla pocztowego). W związku z tym organ uznał, że nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W realiach niniejszej sprawy zastosowanie znalazł przepis art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., który określa sposób obliczania terminów. Zgodnie z jego brzmieniem termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W tym miejscu trzeba podkreślić, że wykładnia językowa powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że skutek w postaci zachowania terminu do wniesienia pisma następuje w przypadku jego nadania w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu Prawa pocztowego albo placówce pocztowej operatora świadczącego usługi pocztowe zagranicą (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 29 listopada 2023 r., sygn. akt: II SA/Gd 186/23, orzeczenia dostępne w internetowej bazie orzeczeń CBOSA, orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać jednak należy, że Sąd Najwyższy, na tle zastosowania art. 165 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1568, dalej: k.p.c.), którego treść w relewantnym dla rozpoznawanej sprawy zakresie odpowiadała aktualnej treści art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., powziął wątpliwości dotyczące wykładni art. 7 ust. 1 zd. 1 dyrektywy 97/67/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wspólnych zasad rozwoju rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy jakości usług (Dz.U.UE.L.1998.15.14), zmienionej dyrektywą 2008/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lutego 2008 r., którą wdrożono do polskiego systemu prawnego ustawą - Prawo pocztowe, oraz skutków ewentualnej niezgodności art. 165 § 2 k.p.c. z prawem unijnym. W związku z tym Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 19 lipca 2017 r., sygn. akt III UZP 3/17, wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej również: TSUE lub Trybunał) z pytaniami, które poskutkowały wydaniem przez Trybunał Sprawiedliwości wyroku z dnia 27 marca 2019 r., C-545/17, M. P. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, na który uwagę w niniejszej sprawie zwrócił Naczelny Sąd Administracyjny i którego nieuwzględnienie przez tutejszy Sąd zaowocowało naruszeniem art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. Dlatego też Sąd orzekający w niniejszym składzie dokonał ponownej wykładni tego przepisu z uwzględnieniem przytoczonego wyżej wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Podkreślenia wymaga, że w doktrynie zajęto stanowisko, które skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, wskazujące, że mimo iż orzeczenie TSUE dotyczy art. 165 § 2 k.p.c. należy uznać, iż powinno mieć ono również znaczenie przy interpretacji także innych przepisów, w których polski ustawodawca wprowadził podobne rozwiązanie do tych, które zostało zakwestionowane w przedmiotowym wyroku. Nie ma przy tym znaczenia, czy rozwiązanie to będzie dotyczyło postępowania cywilnego, karnego, administracyjnego, czy podatkowego. Nie powinno mieć również znaczenia, do jakiego organu władzy publicznej, sądu czy innej instytucji publicznej dany podmiot będzie składał to pismo (zob. M. Popławski [w:] Ordynacja podatkowa. Tom I. Zobowiązania podatkowe. Art. 1-119zzk. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2023, art. 12). Pogląd ten dominuje także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych. Podkreśla się, że stanowisko TSUE wyrażone na tle art. 165 k.p.c. odnieść należy również do rozwiązania przyjętego w procedurze administracyjnej, tj. w art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., który zachowanie terminu wiąże z nadaniem pisma w polskiej placówce operatora wyznaczonego (zob. wyroki NSA z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt I GSK 562/18, sygn. akt I GSK 574/18, z dnia 29 lutego 2024 r., sygn. akt III OSK 1337/34, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 29 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 186/23, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 stycznia 2024 r., sygn. akt I SA/Go 293/23). W tym miejscu należy zaznaczyć, że wyrok TSUE wydany w trybie prejudycalnym ma tzw. względną (powszechną) moc wiążącą, której istotą jest obowiązek uwzględniania orzeczenia TSUE także poza sprawą, w której zadane zostało pytanie prejudycjalne (zob. wyrok NSA z dnia 26 października 2021 r., sygn. akt II GSK 1409/21). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę każdy organ krajowy ma obowiązek respektowania powyższej zasady, a tym samym stosując przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, zobowiązany jest uwzględnić wykładnię przedstawioną przez TSUE w przedmiotowym wyroku z 27 marca 2019 r. Z powyższego obowiązku nie wywiązał się jednak Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...], co jednocześnie przesądziło o wadliwości zaskarżonego postanowienia. Trybunał wskazał, że w Polsce inni operatorzy są również dopuszczeni do przewożenia pism procesowych skierowanych do sądu i z tego względu są uważani za dysponujących odpowiednimi do tego celu środkami organizacyjnymi i personalnymi. Jednocześnie różnicowane są terminy procesowe w przypadku poszczególnych operatorów, co jest uzasadniane względami pewności prawa i prawidłowym administrowaniem wymiaru sprawiedliwości. Jednakże, zdaniem Trybunału, w sytuacji gdy dopuszczalność skargi zależy od operatora, który został wybrany, względy oparte na pewności prawa i prawidłowym administrowaniu wymiarem sprawiedliwości wydają się wręcz sprzeciwiać takiemu zróżnicowaniu w zakresie terminów procesowych. Trybunał uznał, że różnicowanie terminów w zależności od operatora wybranego spośród konkurencyjnych operatorów działających na tym samym rynku, rzeczywiście odpowiadały trosce o osiągnięcie celów porządku publicznego. W związku z tym art. 8 zmienianej dyrektywy, który zastrzega swobodę prawa Państw Członkowskich do organizowania umieszczania skrzynek pocztowych na publicznych drogach, emitowania znaczków pocztowych i świadczenia usługi przesyłek poleconych stosowanych w procedurach sądowych lub administracyjnych zgodnie z ich ustawodawstwem krajowym, sprzeciwia się takim przepisom krajowym, które uznają za równoznaczne z wniesieniem pisma procesowego do danego sądu jedynie złożenie takiego pisma w placówce pocztowej jednego operatora wyznaczonego do świadczenia usługi powszechnej, i to bez obiektywnego uzasadnienia opartego na względach porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie nie ma uzasadnionych podstaw do tego, aby procesowo różnicować skutki wniesienia pisma w zależności od rodzaju operatora pocztowego. Działalność pocztowa jest bowiem działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców i wymaga wpisu do rejestru operatorów pocztowych (art. 6 ust. 1 Prawa pocztowego), zaś wszyscy zarejestrowani operatorzy pocztowi zobowiązani są m.in. do przestrzegania tajemnicy pocztowej i świadczenia swoich usług pocztowych w sposób zapewniający bezpieczeństwo obrotu pocztowego (art. 7 pkt 1 i 2 Prawa pocztowego). Operator pocztowy jest przedsiębiorcą uprawnionym do wykonywania działalności pocztowej, polegającej na świadczeniu usług pocztowych w obrocie krajowym lub zagranicznym, na podstawie wpisu do rejestru operatorów pocztowych (art. 1 i art. 3 pkt 12 Prawa pocztowego) i w tym zakresie spełniać winien te same wymogi co operator wyznaczony. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 13 Prawa pocztowego, operator wyznaczony to operator pocztowy obowiązany do świadczenia usług powszechnych. Pozostali operatorzy pocztowi w swojej działalności nie mają obowiązku świadczenia usług powszechnych określonych w art. 3 pkt 30 Prawa pocztowego. Przenosząc zatem dotychczasowe rozważania na realia niniejszej sprawy, uznać należało, że odwołanie wniesione ostatniego dnia terminu do sklepu "[...]" – z wykorzystaniem serwisu [...] – za wniesione w ustawowym terminie. W konsekwencji w sprawie nie doszło do uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania. Sklep "[...]" pełni bowiem funkcję jednostki wyodrębnionej i oznaczonej przez wyznaczonego operatora pocztowego jako miejsce, w którym można zawrzeć umowę o świadczenie usługi pocztowej. Podkreślić bowiem należy, że nadanie przesyłki kurierskiej odbywa się poprzez sieć placówek własnych [...], jak również jej agentów czy też innych jednostek wyodrębnionych i oznaczonych przez operatora pocztowego jako miejsce, w którym można zawrzeć umowę o świadczenie usługi pocztowej – tj. miejsc takich jak w niniejszej sprawie sklep "[...]". Mając powyższe na uwadze uznać należy, że przesyłka kurierska jest przesyłką pocztową i jeśli tylko została nadana za pośrednictwem operatora wyznaczonego to zostają spełnione wymogi określone w art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. Nie ma przy tym znaczenia czy strona zawierając umowę z [...] zawarła umowę o świadczenie usługi powszechnej czy też innej usługi pocztowej. Zgłaszająca się do placówki pocztowej [...] strona ma prawo skorzystać z dowolnej usługi pocztowej świadczonej przez ten podmiot i nawet nie musi mieć wiedzy, czy dokonany przez nią wybór dotyczy usługi powszechnej, czy też nie. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że niewłaściwa wykładnia art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. doprowadziła organ do nieuwzględnienia okoliczności terminowego wniesienia przez skarżącego odwołania za pośrednictwem operatora pocztowego innego niż wyznaczony i w konsekwencji do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Z tych względów kontrolowane postanowienie z dnia z dnia 6 kwietnia 2023 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., podlegało uchyleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty te złożył się wpis od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI