III SA/Po 528/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w wyroku z dnia 25 lutego 2025 r., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu na A. Ż. kary pieniężnej w wysokości ponad 400 tys. zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Kara została nałożona w związku z koniecznością zamknięcia przyległych ulic z powodu złego stanu technicznego kamienicy, który groził katastrofą budowlaną. Sąd uznał, że właściciele kamienicy nie ponoszą odpowiedzialności za tę sytuację, ponieważ zamknięcie dróg było wynikiem działań organów nadzoru budowlanego i zagrożenia dla bezpieczeństwa, a nie ich zaniedbania w sposób uzasadniający nałożenie kary. Sąd podkreślił, że żądanie złożenia wniosku o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego miało charakter formalny i nie mogło wpłynąć na faktyczne zajęcie pasa drogowego, a nałożona kara była nieproporcjonalna. W konsekwencji, sąd uchylił decyzje organów obu instancji i umorzył postępowanie administracyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za zajęcie pasa drogowego, gdy sytuacja wynika z działań organów administracji lub zagrożenia bezpieczeństwa, a także ocena proporcjonalności kary administracyjnej.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z budynkiem i zagrożeniem katastrofą budowlaną.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel nieruchomości ponosi odpowiedzialność administracyjną za zajęcie pasa drogowego, jeśli ograniczenie ruchu jest skutkiem działań organów nadzoru budowlanego związanych z zagrożeniem katastrofą budowlaną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel nie ponosi odpowiedzialności, jeśli zajęcie pasa drogowego jest skutkiem działań organów lub przyczyn niezależnych od jego woli, a żądanie złożenia wniosku o zezwolenie ma charakter formalny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zamknięcie dróg było reakcją na zagrożenie bezpieczeństwa spowodowane stanem technicznym kamienicy, a działania organów nadzoru budowlanego były wadliwe. Żądanie wniosku o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego było formalnością, a kara finansowa nieproporcjonalna.
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego jest proporcjonalna, gdy wynika z formalnego uchybienia właściciela, a nie z faktycznego zajęcia pasa drogowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kara w takiej sytuacji może być nieproporcjonalna i naruszać zasadę z art. 8 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
Wysoka kara finansowa za samo niezłożenie wniosku o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, gdy faktyczne zajęcie było wynikiem działań organów i zagrożenia bezpieczeństwa, jest nieproporcjonalna.
Czy działania zarządcy drogi polegające na ograniczeniu ruchu na podstawie art. 20 pkt 14 u.d.p. wyłączają odpowiedzialność podmiotu za zajęcie pasa drogowego?
Odpowiedź sądu
Nie, działania zarządcy drogi nie wyłączają dopuszczalności nałożenia kary na podmiot odpowiedzialny za skutek w postaci zajęcia pasa drogowego.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że działania zarządcy drogi w celu zabezpieczenia bezpieczeństwa nie są 'zajęciem' pasa drogowego w rozumieniu art. 40 ust. 1 u.d.p. i nie wyłączają odpowiedzialności podmiotu, który spowodował zagrożenie.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.d.p. art. 40 § ust. 12
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.d.p. art. 40 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
u.d.p. art. 40 § ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
u.d.p. art. 20 § pkt 14
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Prawo budowlane art. 81c § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zajęcie pasa drogowego nie było spowodowane działaniem lub zaniechaniem skarżącego w sposób uzasadniający nałożenie kary. • Zamknięcie dróg było wynikiem działań organów nadzoru budowlanego i zagrożenia bezpieczeństwa. • Żądanie złożenia wniosku o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego miało charakter formalny. • Kara finansowa była nieproporcjonalna do formalnego uchybienia.
Odrzucone argumenty
Zły stan techniczny kamienicy bezpośrednio spowodował odspojenie fragmentu gzymsu i zajęcie pasa drogowego. • Właściciele nie podejmowali działań remontowych na właściwą skalę, ograniczając się do prowizorycznych zabezpieczeń.
Godne uwagi sformułowania
kara za tego rodzaju formalne uchybienie, wyrażająca się dotkliwą sankcją finansową, nie będzie stanowiła dolegliwości nieproporcjonalnej, naruszającej art. 8 § 1 k.p.a. • nie można przyjąć, że to niezgodne z przeznaczeniem użytkowanie kamienicy było przyczyną (...) wyłączenia z użytkowania części pasa drogowego • odpowiedzialność administracyjna za delikt zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi aktualizuje się, gdy stwierdzone zostaje działanie lub zaniechanie polegające na zajęciu pasa drogowego, natomiast nie może być mowy o takiej odpowiedzialności, gdy ograniczenie powszechnej dostępności do drogi publicznej 'jest skutkiem przyczyn niezależnych od woli podmiotu'
Skład orzekający
Walentyna Długaszewska
przewodniczący
Zbigniew Kruszewski
sprawozdawca
Piotr Ławrynowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za zajęcie pasa drogowego, gdy sytuacja wynika z działań organów administracji lub zagrożenia bezpieczeństwa, a także ocena proporcjonalności kary administracyjnej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z budynkiem i zagrożeniem katastrofą budowlaną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak długotrwałe postępowanie administracyjne i skomplikowane ustalenia faktyczne mogą prowadzić do uchylenia wysokiej kary pieniężnej. Pokazuje też rolę sądów administracyjnych w ochronie praw obywateli przed nadmierną ingerencją administracji.
“Ponad 400 tys. zł kary uchylone! Sąd uznał, że właściciel kamienicy nie odpowiada za zajęcie pasa drogowego.”
Dane finansowe
WPS: 400 856,03 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.