III SA/Po 48/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą nakazu usunięcia odpadów z terenu działek. Skarżąca spółka D. sp. z o.o. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 105 § 1 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania w stosunku do podmiotu, który nie był stroną, a także naruszenie art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego. Sąd uznał skargę za uzasadnioną, wskazując na liczne uchybienia organu odwoławczego. W szczególności podkreślono nieczytelność sentencji decyzji, wątpliwości co do umorzenia postępowania wobec spółki D. sp. z o.o. i jednoczesnego orzeczenia, że to ona jest podmiotem zobowiązanym. Sąd zwrócił uwagę na brak wystarczających ustaleń faktycznych dotyczących ilości odpadów do usunięcia, zwłaszcza w kontekście upływu czasu od wydania decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto, organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, w tym kwestii odpowiedzialności innych podmiotów oraz solidarnego obowiązku usuwania odpadów. Sąd stwierdził, że organ nie wyjaśnił wystarczająco, dlaczego spółka D. sp. z o.o. miałaby usuwać odpady, których nie wytworzyła, a także nie ustalił jednoznacznie aktualnych właścicieli działek i ilości odpadów na nich się znajdujących. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaNaruszenia proceduralne w postępowaniach dotyczących usuwania odpadów, obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji, wymogi dotyczące treści decyzji o usunięciu odpadów.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odpadami budowlanymi i rozbiórkowymi oraz interpretacją przepisów dotyczących posiadaczy odpadów i władających powierzchnią ziemi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie w stosunku do podmiotu, który według ustaleń organu nie był stroną postępowania, a jednocześnie orzekł, że jest on podmiotem zobowiązanym do usunięcia odpadów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy popełnił błąd proceduralny, umarzając postępowanie wobec podmiotu, który następnie został uznany za zobowiązanego do usunięcia odpadów. Sąd poddał w wątpliwość taką konstrukcję decyzji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na niejasność i sprzeczność w decyzji organu odwoławczego, która umorzyła postępowanie wobec spółki D. sp. z o.o., a następnie orzekła, że to ona jest podmiotem zobowiązanym do usunięcia odpadów.
Czy organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, w tym ilość i rodzaj odpadów do usunięcia, oraz czy odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych i nie odniósł się do wszystkich zarzutów, co narusza zasady postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie zbadał wystarczająco ilości odpadów, nie uwzględnił upływu czasu od wydania decyzji organu pierwszej instancji, nie zbadał aktualnego stanu nieruchomości i nie odniósł się do kwestii odpowiedzialności innych podmiotów oraz solidarnego obowiązku usuwania odpadów.
Czy decyzja nakazująca usunięcie odpadów musi zawierać precyzyjne określenie ilości i miejsca położenia odpadów?
Odpowiedź sądu
Zgodnie z art. 26 ust. 6 u.o., w decyzji określa się termin, rodzaj i sposób usunięcia odpadów. Ustawodawca nie nakazuje precyzowania ilości ani dokładnego położenia odpadów w decyzji.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo WSA w Gliwicach, zgodnie z którym przepisy ustawy o odpadach nie nakładają obowiązku precyzowania w decyzji kubatury odpadów podlegających usunięciu ani ich dokładnego położenia na terenie nieruchomości.
Przepisy (19)
Główne
u.o. art. 26 § ust. 1
Ustawa o odpadach
Posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.
u.o. art. 26 § ust. 2
Ustawa o odpadach
W przypadku nieusunięcia odpadów, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.
u.o. art. 26 § ust. 3a
Ustawa o odpadach
Decyzję o usunięciu odpadów wydaje się w stosunku do wszystkich posiadaczy odpadów odpowiedzialnych za gospodarowanie odpadami, o których mowa w ust. 1. Za wykonanie obowiązków wskazanych w decyzji posiadacze odpadów odpowiedzialni są solidarnie.
u.o. art. 26 § ust. 6
Ustawa o odpadach
W decyzji o usunięciu odpadów określa się w szczególności: termin usunięcia odpadów; rodzaj odpadów; sposób usunięcia odpadów.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji przez sąd administracyjny z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
Dz.U. 2023 poz 1587 art. 26 § ust. 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Określenie treści decyzji o usunięciu odpadów.
Pomocnicze
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 6
Ustawa o odpadach
Definicja odpadów budowlanych i rozbiórkowych.
u.o. art. 3 § ust. 1 pkt 19
Ustawa o odpadach
Definicja posiadacza odpadów.
u.o. art. 45 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o odpadach
Zwolnienie z obowiązku uzyskania zezwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów przez osoby fizyczne i jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami, wykorzystujące odpady na potrzeby własne.
p.o.ś. art. 3 § pkt 44
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Definicja władającego powierzchnią ziemi.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy stan faktyczny został udowodniony.
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Stwierdzenie nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Stwierdzenie nieważności decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania w stosunku do podmiotu, który wg SKO nie jest stroną postępowania, w sytuacji gdy przy takich ustaleniach zachodziły podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Wójta Gminy. • Naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez Organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. • Naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia, które nie wyjaśnia motywów zaskarżonej decyzji oraz nie odnosi się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd poddaje w wątpliwość "konstrukcję" umorzenia postępowania I instancji wobec firmy D. sp. z o.o. jako podmiotu zobowiązanego do usunięcia odpadów i orzeczenie, że podmiotem zobowiązanym w miejsce D. sp. z o.o. do usunięcia przedmiotowych odpadów jest D. sp. z o.o. z siedzibą w W.. • Zastrzeżenia Sądu budzi również nakazanie w punkcie I.2) usunięcia przedmiotowych odpadów w ilości dokładnie 5000 Mg. • Tymczasem SKO w decyzji nakazuje usunąć przedmiotowe odpady w ilości 5000 Mg, w sytuacji gdy od wydania decyzji organu w pierwszej instancji do wydania ponownej decyzji SKO minęło prawie 3 lata. Kolegium nie zbadało jak obecnie wygląda kwestia przedmiotowego terenu, nie wezwało do wyjaśnień zainteresowanych, nie zbadało czy nadal na przedmiotach działkach znajduje się nawieziona ziemia i gruz (zwane odpadem) w ilościach wskazanych przez biegłego w opinii z 2021 r. • Organ nie uzasadnił też dlaczego wskazane przez niego podmioty mają usuwać odpady solidarnie. • Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji.
Skład orzekający
Izabela Bąk-Marciniak
przewodniczący sprawozdawca
Katarzyna Witkowicz-Grochowska
członek
Wojciech Rowiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniach dotyczących usuwania odpadów, obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji, wymogi dotyczące treści decyzji o usunięciu odpadów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odpadami budowlanymi i rozbiórkowymi oraz interpretacją przepisów dotyczących posiadaczy odpadów i władających powierzchnią ziemi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących ochrony środowiska, a także złożoność ustalania odpowiedzialności za usuwanie odpadów.
“Błędy proceduralne organu odwoławczego doprowadziły do uchylenia decyzji nakazującej usunięcie odpadów.”
Dane finansowe
WPS: 200 PLN
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.