III SA/Po 430/25

III SA/Po 430/25 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-12-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 187
par. 13zzu
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Sentencja
Dnia 16 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (sprawozdawca) Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Mirella Ławniczak Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Raczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2025 roku sprawy ze skargi [...] Spółka spółka jawna w [...] na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 7 maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 7 maja 2025r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARMiR w [...] z dnia 11 marca 2025r. [...] o przyznaniu pomocy [...] Spółka sp.j. (dalej: skarżący).
W przedmiotowej sprawie skarżący 20 stycznia 2025r. złożył wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2024r. deszczu nawalnego lub powodzi, które wynoszą powyżej 30 % średniej rocznej produkcji roślinnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły te szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji roślinnej. Do wniosku dołączono protokół nr [...] z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym.
Organ I instancji na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2023r., poz. 1199) w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024r. poz. 572) i § 13 zzu ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015r.o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2024r. deszczu nawalnego lub powodzi przyznał skarżącej spółce pomoc finansową o wartości brutto w wysokości 99270 zł stanowiącej równowartość 23702,13 euro.
W odwołaniu skarżąca wnosiła o uchylenie decyzji i orzeczenie o przyznaniu pomocy finansowej w kwocie 240547,66 zł, zgodnie z wnioskiem. W jej ocenie organ zastosował stawkę pomocy nieadekwatną do stanu faktycznego, który miał miejsce w związku z wystąpieniem powodzi w 2024r. na gruntach spółki – to jest stawkę pomocy na poziomie 1000 zł do 1 ha. Zamiast szkody zrekompensowana została strata. Zgodnie z art. 361 § 2 k.c. szkoda obejmuje nie tylko wyrządzoną stratę ale i utracone korzyści. Sposób obliczania kwoty pomocy wskazany w § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia nie oznacza, że wsparcie ma rekompensować rolnikom tylko stratę wynikającą z utraty części plonu (stanowi to jedynie w miarę obiektywny wskaźnik służący określeniu kwoty tej pomocy) ale również ma rekompensować wynikające z niej koszty przywrócenia dotkniętych powodziom gruntów rolnych do dobrej kultury rolnej. Zdaniem spółki pomoc finansowa winna być wyliczona jako iloczyn ilości hektarów łąk spółki tj. 99,2700 ha i stawki z § 13 zzu ust. 10 pkt 1 rozporządzenia, tj. 3000 zł/ha co daje sumę 287810 zł. Ponieważ kwota ta jest wyższa niż kwota obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji roślinnej, powinna ona zostać umniejszona z kwoty 287810 zł do kwoty 240547,66 zł, która stanowi 90 % kwoty obniżenia dochodu z produkcji roślinnej spółki (grunty znajdują się na terenach ONW), zgodnie z dyspozycją § 13 zzu ust. 11 pkt 2 rozporządzenia.
Organ II instancji utrzymując w mocy decyzję organu I instancji powołał treść § 13 zzu rozporządzenia i podał, że wniosek skarżącej spółki był kompletny. W ocenie organu regulacja § 13 zzu ust. 9 rozporządzenia precyzyjnie ustala zasady ustalenia wysokości żądania: wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1 ustala się jako iloczyn powierzchni uprawy, na której zgodnie z protokołem oszacowania szkód o którym mowa w § 5 ust. 5 powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2024r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich i stawki pomocy. W § 13 zzu ust. 10 określono wysokość stawki pomocy. Organ podał, że z załączonego do wniosku protokołu wynika, że szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2024r. powodzi wynoszą 81,76 55% , czyli powyżej 30 % średniej rocznej produkcji roślinnej, co stanowi potwierdzenie do ustalenia prawa pomocy. Wysokość pomocy jest uzależniona od wysokości strat plonu w roku wystąpienia szkody stwierdzonych dla powierzchni upraw wskazanych w tym protokole. U skarżącej powierzchnia upraw na której wystąpiły szkody wyniosła 99,27 ha a straty plonu dla całej powierzchni wyniosły 40 %. Organ podkreślił, że prawodawca określił różne kwoty stawek płatności, uzależniając ich wysokość od wielkości (wyrażonej w %) stwierdzonych strat w plonie na powierzchni upraw w gospodarstwie. Straty dla wszystkich powierzchni upraw, które są wskazane w protokole nr [...] ustalono na poziomie 40% plonu. W takim przypadku ma zastosowanie regulacja dotycząca stawki płatności zawarta w § 13 zzu ust. 10 pkt 3 rozporządzenia. Wysokość pomocy, która może zostać przyznana na podstawie złożonego wniosku, z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa wynosi 99270 zł, czyli iloczyn uprawy, na której zgodnie z protokołem oszacowania szkód powstały szkody spowodowane przez powódź – 99,27 ha i stawki płatności 1000 zł – stawka płatności w przypadku stwierdzonej szkody w wyniku powodzi w wysokości co najmniej 30 % i mniej niż 50% plonu.
W terminowo wniesionej skardze skarżąca reprezentowana przez fachowego pełnomocnika wniosła o:
- uchylenie zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a,
- zobowiązanie organu II instancji – na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a – do wydania w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt decyzji o uchyleniu w całości decyzji organu I instancji i przyznaniu skarżącej pomocy finansowej we wnioskowanej przez nią wysokości 240547,66 zł,
- rozpoznaniu sprawy na rozprawie,
- zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia polegające na przyjęciu błędnej wykładni tego przepisu, zgodnie z którą pod zastosowaniem w nim pojęcia szkody należy rozumieć wyłącznie straty plonu a nie wszystkie straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono,
a w konsekwencji tego naruszenia, również:
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. § 13 zzu ust. 10 pkt 3 rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie do przypadku, w którym szkody zaistniałe w wyniku powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu upraw rolnych i zwierząt gospodarskich przekraczały 70% plonu,
3. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj § 13 zzu ust. 10 pkt 1 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie do przypadku, w którym szkody zaistniałe w wyniku powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich przekraczały 70% plonu;
a w konsekwencji również naruszeń z pkt 3a)c) również:
4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1)2) k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy wydanej z naruszeniem prawa materialnego decyzji KPB ARMiR, która powinna zostać uchylona i zmieniona zgodnie z wnioskiem skarżącej.
W uzasadnieniu skarżąca powołując treść § 13 zzu ust 1, 9, 10 i 11 rozporządzenia podała, że zgodnie z art. 25 ust. 8 rozporządzenia Komisji UE 2022/2472 z dnia 14 grudnia 2022r. na kwotę obniżenia dochodu składają się utrata dochodu (odpowiadająca "utraconym korzyściom" w rozumieniu art. 361 k.c. tzw "mała kwota obniżenia dochodu" powiększona o inne koszty poniesione z powodu niekorzystnego zjawiska klimatycznego a zmniejszona o wszystkie koszty nieponiesione ze względu na niekorzystne zjawisko klimatyczne (co łącznie odpowiada pełnej szkodzie w rozumieniu art. 361 k.c. tzw. "dużej kwocie obniżenia dochodu". To zdaniem skarżącej o "dużej kwocie obniżenia dochodu" mowa w § 13 zzu ust. 11 rozporządzenia. Wynosiła ona u skarżącej 267276,18 zł a w zaskarżonej decyzji przyjęto błędną wykładnię pojęcia "szkoda" rozumiejąc pod nim utracone korzyści i to wyłącznie utracone korzyści pewnej kategorii – "stratę w plonach". Skarżąca podała, że pojęcie "szkoda" ma w polskim systemie prawnym (art. 361 § 2 k.c. i Konstytucja) jednolite znaczenie, obejmuje zarówno straty jak i utracone korzyści. W rozporządzeniu brak odmiennej definicji "szkody", w ustawie o ubezpieczeniu upraw rolnych i zwierząt gospodarskich – do której odsyła rozporządzenie – nie zdefiniowano "szkody" w sposób odmienny ani też nie przyjęto jej autonomicznego rozumienia. Z uwagi na powyższe, zdaniem skarżącej, w świetle wykładni językowej i systemowej pod zastosowanym w § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia pod pojęciem "szkody" należy zatem rozumieć wszystkie "straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono". Skarżący podał, że wnioski te znajdują potwierdzenie również w wykładni funkcjonalnej i prounijnej. W świetle § 13 zzu ust. 11 rozporządzenia i art. 25 ust. 8 Rozporządzenia UE podstawowy cel pomocy publicznej udzielanej producentom rolnym stanowi możliwie pełna kompensacja zaistniałej szkody. Zgodnie z tymi przepisami utracone korzyści należy powiększyć o stratę rzeczywiście poniesioną ("inne koszty poniesione przez beneficjenta z powodu niekorzystnego zjawiska klimatycznego") a zmniejszyć o "wszelkie koszty nieponiesione ze względu na niekorzystne zjawisko klimatyczne". W ocenie skarżącej pomoc jej udzielona winna wynieść 240547,66 zł.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w decyzji.
W piśmie procesowym z 30.07.2025r. skarżąca ustosunkowując się do twierdzeń organu podtrzymała skargę.
Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Zgodnie zart. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134§ 1 P.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję według wskazanych powyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów skutkujących koniecznością jej uchylenia.
Przedmiotem sprawy jest ocena, czy organy zasadnie przyznały skarżącej kwotę 99.270 zł zamiast wnioskowanej kwoty 240.547,66 zł jako pomocy finansowej z tytułu szkód w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2024 r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, i które wynoszą powyżej 30 % średniej rocznej produkcji roślinnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły te szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji roślinnej.
Warunki przyznania tej pomocy zostały uregulowane w § 13 zzu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015r. w sprawie szczegółowego w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2015.187), zgodnie z którym:
1. W 2024 i 2025 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu:
1)któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
2)będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia 2022/2472;
3)w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2024 r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, i które wynoszą powyżej 30 % średniej rocznej produkcji roślinnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły te szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji roślinnej.
2. Pomoc, o której mowa w ust. 1, nie przysługuje producentowi rolnemu, który złożył wniosek o udzielenie pomocy, o której mowa w § 13zzp ust. 1 lub § 13zzs ust. 1.
3. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana na warunkach określonych w przepisach rozporządzenia 2022/2472 oraz zgodnie z przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.
4.Średnia roczna produkcja roślinna, o której mowa w ust. 1 pkt 3, jest ustalana na podstawie danych rachunkowych lub dokumentów potwierdzających wielkość prowadzonej produkcji roślinnej w danym gospodarstwie rolnym, a w przypadku braku takich danych lub takich dokumentów - na podstawie danych Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej - Państwowego Instytutu Badawczego o średniej wielkości produkcji roślinnej, udostępnianych przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi na stronie internetowej urzędu obsługującego tego ministra.
5.Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony do dnia 31 stycznia 2025 r. na formularzu opracowanym przez Agencję i udostępnionym na jej stronie internetowej.
6.Wniosek, o którym mowa w ust. 5, może zostać złożony za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji w sposób określony w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
7. Wniosek, o którym mowa w ust. 5, zawiera:
1)imię i nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1;
2)numer identyfikacyjny producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
3)numer identyfikacyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (numer PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, a w przypadku osób fizycznych nieposiadających numeru PESEL - numer paszportu albo innego dokumentu stwierdzającego tożsamość;
4)informacje o prowadzonej przez producenta rolnego działalności gospodarczej oraz o wysokości otrzymanej przez niego pomocy publicznej, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.
8. Do wniosku, o którym mowa w ust. 5, dołącza się:
1)kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, który poza informacjami, o których mowa w § 5 ust. 8, zawiera:
a)informacje o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2024 r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich,
b)potwierdzenie wystąpienia szkód, o których mowa w lit. a, przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce ich wystąpienia, a w przypadku gdy gospodarstwo rolne jest położone na obszarze co najmniej dwóch województw, w których wystąpiły te szkody, przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce położenia największej części tego gospodarstwa - przez sporządzenie na tym protokole adnotacji o potwierdzeniu wystąpienia tych szkód;
2)kopię polisy ubezpieczeniowej potwierdzającej zawarcie umowy ubezpieczenia upraw rolnych.
9. Wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1, ustala się jako iloczyn powierzchni uprawy, na której zgodnie z protokołem oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2024 r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, i stawki pomocy.
10.Wysokość stawki pomocy, o której mowa w ust. 9, wynosi:
1)3000 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, na której wystąpiły szkody w wyniku deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich w wysokości co najmniej 70 % plonu;
2)2000 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, na której wystąpiły szkody w wyniku deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich w wysokości co najmniej 50 % i mniej niż 70 % plonu;
3)1000 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, na której wystąpiły szkody w wyniku deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich w wysokości co najmniej 30 % i mniej niż 50 % plonu.
11. Łączna wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1, nie może przekroczyć:
1)80 % kwoty obniżenia dochodu z produkcji roślinnej - obliczonego zgodnie z art. 25 ust. 8 rozporządzenia 2022/2472;
2)90 % kwoty obniżenia dochodu z produkcji roślinnej - obliczonego zgodnie z art. 25 ust. 8 rozporządzenia 2022/2472 - dla gospodarstw rolnych położonych na obszarach z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami określonymi w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.
12. W przypadku gdy łączna wysokość pomocy, o której mowa w ust. 1 oraz pomocy otrzymanej na podstawie odrębnych przepisów wraz z odszkodowaniem z zakładu ubezpieczeń przekraczałaby kwotę, o której mowa w ust. 11, pomocy, o której mowa w ust. 1, udziela się w wysokości stanowiącej różnicę między kwotą obliczoną zgodnie z ust. 11 a wysokością pomocy otrzymanej na podstawie odrębnych przepisów i otrzymanych odszkodowań.
13.Pomoc, o której mowa w ust. 1, nie przysługuje, jeżeli łączna kwota pomocy otrzymanej na podstawie odrębnych przepisów i otrzymanych odszkodowań przekracza kwotę, o której mowa w ust. 11.
14.Pomoc, o której mowa w ust. 1, pomniejsza się o 50 %, jeżeli w dniu wystąpienia szkód w uprawach rolnych spowodowanych wystąpieniem w 2024 r. deszczu nawalnego lub powodzi w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich co najmniej 50 % powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych, nie było ubezpieczone co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3.
15. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest wypłacana na rachunek producenta rolnego wskazany w krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
W przedmiotowej sprawie stan faktyczny nie był sporny. Wniosek został złożony prawidłowo. Nie były sporne kwestie dotyczące wystąpienia deszczu nawalnego i danych wynikających z załączonego do wniosku protokołu nr [...] z oszacowania zakresu i wysokości szkód.
Spór sprowadzał się do zastosowania stawki pomocy z ust. 10 § 13 zzu i rozumienia pojęcia szkody w plonach. Organ zastosował § 13 zzu ust. 10 pkt 3 rozporządzenia obliczając wysokość pomocy jako iloczyn stawki 1000 zł i powierzchni uprawy na której zgodnie z protokołem oszacowania szkód powstały szkody spowodowane przez powódź tj. 99,27 ha. Skarżąca wnosiła, by obliczyć wysokość pomocy jako iloczyn w/w powierzchni tj. 99, 27 ha i stawki pomocy 3000 zł z § 13 zzu ust. 10 pkt 1 rozporządzenia.
Odmienne stanowiska skarżącej i organu wynikały z różnicy w pojęciu szkody w % plonu. Organ przyjął, że w sprawie wystąpiła szkoda w wysokości 40% dla całej powierzchni, uwzględnił przy tym ustaleniu stratę plonu. W ocenie skarżącej ustalana szkoda nie powinna obejmować jedynie straty plonu jak przyjął organ ale i kwotę obniżenia dochodu w wyniku szkód (tzw. utracone korzyści w rozumieniu art. 361 § 2 k.c.), co stanowi 81,76 %.
Zdaniem Sądu stanowisko skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Rację miał bowiem organ uznając, że czym innym jest szkoda wskazana w § 13 zzu ust. 1 pkt 3 rozporządzenia a czym innym w § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia.
Pierwszy z tych przepisów służy bowiem do ustalenia czy danemu producentowi pomoc w ogóle się należy i wyraźnie odnosi się do średniej rocznej produkcji rolnej. W protokole oszacowania szkód wskazano je jako kwotę obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji roślinnej (k. 1/9 – 1/11 akt adm. We wniosku skarżący wskazał również kwotę 267.275.18 zł stanowiącej 81, 76 % średniej rocznej produkcji jako kwotę obniżenia dochodu w wyniku szkód w produkcji roślinnej.
W ust. 10 § 13 zzu rozporządzenia wysokość szkody nie odnosi się jak w § 13 zzu ust. 1 pkt 3 rozporządzenia do średniej rocznej produkcji roślinnej a do plonu. Ta została wskazana we wniosku w wysokości 40%, dotyczyła powierzchni 99,27 ha. Wynikała również z załącznika do protokołu oszacowania strat – strata plonu w % (k. 1/14 akt adm.).
Z uwagi na powyższe nie była zasadna argumentacja skarżącej o różnym rozumieniu tej samej instytucji w jednym akcie prawnym. Ustalając warunek uzyskania pomocy (§ 13 zzu ust. 1 pkt 3) i granice wysokości tej pomocy (§ 13 zzu ust. 11) ustawodawca odniósł się do szkody rozumianej jako obniżenie dochodu z produkcji roślinnej. Określając wysokość stawki pomocy w § 13 zzu ust. 10, która jest uwzględniana do obliczania wysokości udzielenia pomocy zgodnie z § 13 zzu ust. 9 ustawodawca odniósł się do szkody plonu a nie do szkody rozumianej jako obniżenie dochodu.
Stosowanie analogii do przepisów kodeksu cywilnego czy innych ustaw jedynie do rozumienia szkody z § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia nie znajduje żadnego uzasadnienia. Przepis ten jasno odnosi się do plonu.
W ustawia z 7 lipca 2005r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (t.j. Dz.U. 2025.251 – podawane przepisy miały takie samo brzmienie w dacie złożenia wniosku) wskazano na czym polegają szkody spowodowane przez powódź. W art. 3 ust 2 wyjaśniono, że:
szkody spowodowane przez:
powódź - oznaczają szkody powstałe wskutek:
a) zalania terenów w następstwie podniesienia się poziomu wód płynących lub stojących,
b) zalania terenów wskutek deszczu nawalnego,
c)spływu wód po zboczach lub stokach na terenach górskich i podgórskich.
W ustawie tej nie uregulowano, z przyczyn oczywistych, sposobu obliczania szkody. Reguluje ją bowiem umowa ubezpieczenia, która zgodnie z art. 3 ust 3 obejmuje uprawy roślin, o których mowa w ust. 1 pkt 1, uprawianych w plonie głównym.
Do zarzutu, że rozumienie przepisów wskazane przez organ mogłoby doprowadzić do sytuacji, że jakiś podmiot spełni warunki do przyznania pomocy ale jej nie otrzyma trudno się odnieść bez analizy konkretnego przypadku. Zauważyć też należy, że jedna z sytuacji spełnienia warunków do przyznania pomocy i odmowy jej przyznania została przewidziana przez ustawodawcę w § 13 zzu ust. 13 rozporządzenia. Wprawdzie dotyczy to innych przesłanek niż wskazywane hipotetycznie przez skarżącą ale pokazuje, że spełnienie warunków do przyznania pomocy nie zawsze wiąże się z jej przyznaniem.
Zdaniem Sądu nie był również zasadny argument o pełnej kompensacji poniesionych, rozumianych szeroko, szkód przez instytucję z § 13 zzu rozporządzenia. Beneficjenci mogą bowiem korzystać z rekompensaty szkód na podstawie innych przepisów, odszkodowań, na co wskazuje § 13 zzu ust. 12 rozporządzenia. Pomoc nie może również przekraczać kwot określonych w § 13 zzu ust 11 rozporządzenia, co jest zgodne z art. 25 ust. 10 i 11 rozporządzenia UE 2022/2472. Rozporządzenie unijne nie reguluje kwestii wysokości stawek pomocy, § 13 zzu ust. 10 rozporządzenia nie jest sprzeczny z przepisami unijnymi.
Uwzględniając powyższe skarga jako bezzasadna została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.