III SA/PO 394/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę spółki z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o zwrocie dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2019 roku. Spółka była organem prowadzącym przedszkole w części okresu, za który dotyczyła dotacja. Wójt określił łączną kwotę należności do zwrotu od spółki. Po rozpoznaniu odwołania, SKO utrzymało decyzję Wójta w mocy. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie przepisów, naruszenie procedury i przedawnienie. Sąd uznał skargę za zasadną i stwierdził nieważność obu decyzji. Kluczowym zagadnieniem była kwestia, który podmiot powinien być zobowiązany do zwrotu dotacji – obecny organ prowadzący placówkę, czy ten, który dotację faktycznie otrzymał i wykorzystał. Sąd, opierając się na orzecznictwie NSA i WSA, przyjął, że odpowiedzialność za zwrot dotacji spoczywa na podmiocie, który był organem prowadzącym w momencie otrzymania i wykorzystania środków, a nie na obecnym organie prowadzącym. Sąd wskazał, że dotacje oświatowe mają charakter roczny, a zobowiązanie do zwrotu powstaje z mocy prawa w roku, w którym dotacja została pobrana lub wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. W związku z tym, obie decyzje zostały skierowane do niewłaściwego podmiotu, co stanowiło podstawę do stwierdzenia ich nieważności. Sąd zasądził również od SKA na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwego podmiotu zobowiązanego do zwrotu dotacji oświatowej w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę.
Dotyczy sytuacji, gdy dotacja była przyznawana w okresach, w których organ prowadzący ulegał zmianie.
Zagadnienia prawne (3)
Kto jest właściwym podmiotem zobowiązanym do zwrotu dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, gdy organ prowadzący placówkę zmieniał się w okresie, którego dotyczy dotacja?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Podmiotem zobowiązanym do zwrotu dotacji jest ten, który faktycznie otrzymał i dysponował środkami w danym okresie, a nie obecny organ prowadzący placówkę.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie NSA i WSA, wskazując, że odpowiedzialność za zwrot dotacji spoczywa na organie prowadzącym w momencie jej otrzymania i wykorzystania, zgodnie z przepisami Prawa oświatowego i ustawy o finansach publicznych. Dotacje mają charakter roczny, a zobowiązanie zwrotne powstaje z mocy prawa w roku pobrania/wykorzystania.
Czy decyzja o zwrocie dotacji oświatowej może być skierowana do podmiotu, który nie był organem prowadzącym w roku, za który dotyczy zwrot?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja taka jest wadliwa i powinna zostać stwierdzona jej nieważność, gdyż narusza prawo materialne i procesowe.
Uzasadnienie
Skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniając stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a.
Czy art. 90 ustawy o systemie oświaty, uchylony przed okresem, którego dotyczy dotacja, może być podstawą rozstrzygnięcia?
Odpowiedź sądu
Nie, uchylony przepis nie może być stosowany do dotacji za rok 2019.
Uzasadnienie
Sąd zwrócił uwagę, że powoływany przez SKO przepis został uchylony i nie miał zastosowania do stanu faktycznego sprawy, co stanowi dodatkową wadę decyzji.
Przepisy (42)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innych naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku skierowania jej do osoby niebędącej stroną w sprawie.
u.f.p. art. 252 § 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Reguluje zasady zwrotu dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości.
P.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
Prawo oświatowe art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Odpowiedzialność organu prowadzącego za działalność szkoły/placówki.
Prawo oświatowe art. 57 § 1 i 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Nadzór organu prowadzącego nad działalnością szkoły/placówki w zakresie spraw finansowych i administracyjnych.
O.p. art. 21 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Powstanie z mocy prawa zobowiązania zwrotnego.
Pomocnicze
u.f.p. art. 252 § 3
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Definicja dotacji pobranych w nadmiernej wysokości.
u.f.p. art. 252 § 5 i 6 pkt 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
Określa, która część dotacji podlega zwrotowi.
u.f.p. art. 60 § 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
u.f.p. art. 61 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
u.f.p. art. 67
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
u.f.p. art. 251
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 108
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.f.z.o. art. 16
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 33
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 34
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 35
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
Dotacje przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkół i placówek, w tym wydatki bieżące i zakup środków trwałych.
u.f.z.o. art. 36
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Środki stosowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Prawo oświatowe art. 4 § 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Definicja szkoły obejmująca przedszkole.
u.o.r. art. 4 § 3 pkt 2 - 6
Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
Obowiązek beneficjenta wykazania prawidłowości wykorzystania dotacji.
u.f.p. art. 65
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 108 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 1 pkt 1 lit a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § pkt 7
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzje zostały skierowane do niewłaściwego podmiotu (skarżącej spółki), który nie był organem prowadzącym w roku, za który dotyczyła dotacja. • Odpowiedzialność za zwrot dotacji spoczywa na podmiocie, który faktycznie otrzymał i wykorzystał środki w danym roku.
Godne uwagi sformułowania
Podstawowym problemem który wymagał rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie było przesądzenie, który podmiot powinien zostać zobowiązany do zwrotu dotacji oświatowej... • Organy obu instancji opowiedziały się za poglądem zaprezentowanym jako pierwszy, tj. że podmiotem, który winien zwrócić dotację uznaną za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, jest ten podmiot, który aktualnie prowadzi Przedszkole. W ocenie Sądu stanowisko to nie było trafne. • Sąd formułując ten pogląd ma świadomość, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym sygnalizowane zagadnienie nie było postrzegane jednolicie, jednak opowiada się za takim rozwiązaniem, według którego podmiotem, który winien zwrócić dotację oświatową pobraną w warunkach określonych przepisem art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p. jest ten, który był podmiotem prowadzącym przedszkole w momencie przyznania tego dofinansowania, tj. otrzymującym, dysponującym i wydatkującym środki pochodzące z tego tytułu. • Dotacje oświatowe mają charakter roczny, a zatem zdarzenia powodujące powstanie zobowiązania jej zwrotu (...) muszą zaistnieć w określonym roku, tj. roku, w którym beneficjent otrzymał dotację. • Decyzja o zwrocie pobranych dotacji powinna więc być skierowana do organu prowadzącego, który pobrał kontrolowaną dotację.
Skład orzekający
Izabela Paluszyńska
sprawozdawca
Marek Sachajko
przewodniczący
Piotr Ławrynowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwego podmiotu zobowiązanego do zwrotu dotacji oświatowej w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy dotacja była przyznawana w okresach, w których organ prowadzący ulegał zmianie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności finansowej w sektorze edukacji, z praktycznymi implikacjami dla placówek niepublicznych i organów samorządowych.
“Kto odpowiada za zwrot dotacji? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię dla placówek oświatowych.”
Dane finansowe
WPS: 325 227,25 PLN
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.