III SA/Po 377/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprzeciw Starosty od decyzji Wojewody, która uchyliła decyzję Starosty z dnia 18 grudnia 2025 r. ustalającą zwaloryzowaną wysokość opłaty rocznej za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Decyzją z 13 lutego 2026 r. Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Starosta złożył sprzeciw, reprezentując Skarb Państwa jako poprzedniego właściciela nieruchomości. Sąd uznał, że sprzeciw podlega odrzuceniu, ponieważ Starosta, wydając decyzję w pierwszej instancji jako organ wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, nie posiada legitymacji procesowej do zaskarżania decyzji administracyjnych. Sąd powołał się na utrwalony pogląd orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zgodnie z którym jednostka samorządu terytorialnego, której organ wydał decyzję, nie ma interesu prawnego w jej zaskarżaniu. W związku z tym, sąd odrzucił sprzeciw na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. oraz zwrócił skarżącemu kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie braku legitymacji procesowej organów administracji do zaskarżania własnych decyzji lub decyzji organów wyższego stopnia w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji działa jako strona w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a nie jako organ reprezentujący interes publiczny w szerszym rozumieniu.
Zagadnienia prawne (1)
Czy organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, posiada legitymację procesową do wniesienia sprzeciwu od decyzji organu odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia sprzeciwu od decyzji organu odwoławczego, nawet jeśli działał jako organ wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na utrwalony pogląd orzecznictwa, zgodnie z którym powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego (lub organowi działającemu w podobnym charakterze) właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego. Jednostka taka nie ma legitymacji procesowej strony.
Przepisy (6)
Główne
P.p.s.a. art. 50 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi.
P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku braku legitymacji procesowej.
P.p.s.a. art. 64b § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia sprzeciwu.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zwrotu wpisu sądowego w przypadku odrzucenia sprzeciwu.
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
u.o.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Określa, że Starosta wydał decyzję jako organ wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Starosta, jako organ wydający decyzję w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia sprzeciwu od decyzji organu odwoławczego.
Godne uwagi sformułowania
powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej (...) wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego. • W demokratycznym państwie prawnym niedopuszczalna jest wykładnia przepisów prawa, zgodnie z którą jednostka samorządu terytorialnego, realizując przez swoje organy powierzone jej zadania z zakresu administracji publicznej, najpierw jest władna w sposób władczy i jednostronny kształtować sytuację prawną podmiotów od niej niezależnych, a następnie jest uprawniona do wnoszenia środków zaskarżenia od podejmowanych przez te organy decyzji.
Skład orzekający
Donata Starosta
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku legitymacji procesowej organów administracji do zaskarżania własnych decyzji lub decyzji organów wyższego stopnia w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji działa jako strona w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a nie jako organ reprezentujący interes publiczny w szerszym rozumieniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą legitymacji procesowej organów administracji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego. Pokazuje, że nawet organy państwowe mogą być pozbawione możliwości zaskarżania decyzji.
“Organ administracji nie może zaskarżyć własnej decyzji – sąd wyjaśnia granice legitymacji procesowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.