III SA/Po 368/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2026-03-17
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek celowyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidopuszczalność skargiwyczerpanie środków zaskarżeniaorgan pierwszej instancjiorgan odwoławczySamorządowe Kolegium OdwoławczePrezydent Miastapostanowienie

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę na decyzję Prezydenta Miasta w sprawie zasiłku celowego z powodu jej przedwczesnego wniesienia bez wyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżąca M. W. wniosła skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Prezydenta Miasta przyznającą zasiłek celowy. Sąd odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, tj. nie wniosła odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, mimo że została o tym pouczona. Sąd podkreślił, że kontrola sądowa dotyczy decyzji ostatecznych lub prawomocnych, a nie decyzji organu pierwszej instancji, od których przysługuje odwołanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę ze skargi M. W. na decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 stycznia 2026 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Decyzją z dnia 27 stycznia 2026 r. Prezydent Miasta przyznał skarżącej zasiłek celowy na zakup żywności w określonej wysokości miesięcznie. Decyzja zawierała pouczenie o prawie do odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w terminie 14 dni. Skarżąca odebrała decyzję 6 lutego 2026 r. i 16 lutego 2026 r. złożyła skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Sąd, działając na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2026 r., postanowił odrzucić skargę. Uzasadnienie opiera się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.), w szczególności na art. 3 § 2 pkt 1, art. 52 § 1 i 2 oraz art. 58 § 1 pkt 6. Sąd wskazał, że kontrola sądowa obejmuje decyzje administracyjne, ale skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że dotyczy to prokuratora, RPO lub RPD. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia rozumie się sytuację, gdy stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak odwołanie. W przypadku decyzji organu pierwszej instancji, organem właściwym do rozpatrzenia odwołania jest organ wyższego stopnia, którym w tym przypadku jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zgodnie z art. 127 § 2 k.p.a. i art. 17 pkt 1 k.p.a.). Sąd podkreślił, że wniesienie skargi na decyzję organu pierwszej instancji bez wyczerpania trybu odwoławczego jest niedopuszczalne i przedwczesne, ponieważ sąd administracyjny nie może zastępować organu odwoławczego ani naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W związku z tym, skarga została odrzucona jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka jest niedopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny może kontrolować działalność administracji publicznej w zakresie decyzji administracyjnych, jednak skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku decyzji organu pierwszej instancji, od której przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia (np. Samorządowego Kolegium Odwoławczego), wniesienie skargi do sądu administracyjnego bez uprzedniego wyczerpania drogi odwoławczej jest przedwczesne i niedopuszczalne, narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 52 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 17 § pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga została wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, tj. nie wniosła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Wyczerpanie środków zaskarżenia [...] stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Sąd administracyjny nie może bowiem zastępować organu odwoławczego, a ponadto jego działanie nie może naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Niedopuszczalne jest wniesienie skargi na decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji.

Skład orzekający

Donata Starosta

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego, która wymaga uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, w tym wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których przysługuje odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji i nie zachodzą wyjątki przewidziane dla prokuratora, RPO lub RPD.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego, co jest istotne dla prawników, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Po 368/26 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2026-03-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-03-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Donata Starosta /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3 § 2 pkt 1, art. 52 § 1 i 2, art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Donata Starosta po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 stycznia 2026 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 27 stycznia 2026 r. nr [...] Prezydent Miasta przyznał M. W. pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności w wysokości [...] zł miesięcznie. Decyzja zawierała pouczenie, w którym wskazano, że stronie służy prawo odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...], w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie.
Decyzja została wydana stronie w siedzibie organu 6 lutego 2026 r., na co wskazuje adnotacja w aktach administracyjnych sprawy, podpisana osobiście przez skarżącą.
M. W. złożyła 16 lutego 2026 r. skargę na powyższą decyzję bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga podlegała odrzuceniu.
W myśl art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Jednocześnie, w myśl art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Wyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w przywołanym wyżej art. 52 § 2 P.p.s.a. przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Z treści cytowanych przepisów wynika, że w sprawach, w których obowiązuje postępowanie dwuinstancyjne, przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być wyłącznie orzeczenie (decyzja, postanowienie) wydane przez organ orzekający w sprawie w drugiej instancji, a więc orzekający na skutek wniesienia odwołania. Sąd administracyjny nie może bowiem zastępować organu odwoławczego, a ponadto jego działanie nie może naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Skutkiem powyższego nie jest dopuszczalnej złożenie skargi na decyzję, od której przysługuje odwołanie - skargę można wnieść dopiero na decyzję, która została wydana wskutek odwołania (tj. na decyzję organu odwoławczego). Innymi słowy, niedopuszczalne jest wniesienie skargi na decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji.
Przechodząc do zasadniczych rozważań należy wskazać, że przedmiotem skargi M. W. jest decyzja Prezydenta Miasta w przedmiocie zasiłku celowego. Mając na uwadze stan faktyczny niniejszej sprawy należy wskazać, że organem wyższego stopnia względem Prezydenta Miasta jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wskazuje na to treść art. 127 § 2 k.p.a., zgodnie z którym właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są, w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej (art. 17 pkt 1 k.p.a.). Przenosząc powyższe przepisy na grunt niniejszej sprawy należy przyjąć, że od decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta w przedmiocie zasiłku celowego przysługiwało skarżącej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Strona została nadto właściwie pouczona o prawie do wniesienia odwołania, jak wskazano powyżej.
W konsekwencji należy przyjąć, że wniesienie skargi na decyzję administracyjną organu pierwszej instancji bez uprzedniego wyczerpania trybu odwoławczego przez stronę jest bezsprzecznie przedwczesne i niedopuszczalne. Dopiero bowiem rozstrzygnięcie organu odwoławczego powoduje potrzebę uruchomienia kontroli sądowej.
W tym stanie rzeczy Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną, z uwagi na jej wniesienie bez dochowania wymogów z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę