III SA/Po 357/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2024-10-23
NSAAdministracyjneWysokawsa
drogi publicznezjazd z drogilokalizacja zjazdudecyzja administracyjnaustawa o drogach publicznychprawo budowlanepas drogowyzarządca drogiinwestycja niedrogowarozbudowa drogi

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję zezwalającą na lokalizację zjazdu z drogi publicznej, uznając, że organ administracji nałożył na inwestora obowiązki wykraczające poza jego kompetencje.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję zezwalającą na lokalizację zjazdu z drogi publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zarówno decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. Sąd uznał, że organy administracji nałożyły na inwestora obowiązki dotyczące rozbudowy układu drogowego, które wykraczają poza zakres uprawnień wynikających z przepisów o lokalizacji zjazdów, naruszając tym samym art. 29 ustawy o drogach publicznych. Dodatkowo, decyzje zawierały braki w określeniu parametrów technicznych zjazdu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę ze skargi [...] S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. zezwalającą na lokalizację zjazdu w pasie drogowym. Prezydent Miasta nałożył na inwestora szereg obowiązków, w tym rozbudowę ulicy, wykonanie pasa lewoskrętu, chodnika, przebudowę skrzyżowania i sygnalizacji świetlnej, uzasadniając to koniecznością zapewnienia właściwych warunków obsługi komunikacyjnej inwestycji zgodnie z art. 16 ustawy o drogach publicznych. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów, w szczególności art. 29 ust. 3 u.d.p. poprzez narzucenie przebudowy układu drogowego bez wniosku oraz naruszenie zasad K.p.a. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że organ administracji był uprawniony jedynie do wydania decyzji lokalizacyjnej zgodnie z art. 29 ust. 1 u.d.p., określając miejsce i parametry techniczne zjazdu. Nałożenie na inwestora obowiązku rozbudowy drogi publicznej, oparte na art. 16 u.d.p., stanowiło naruszenie kompetencji, gdyż kwestie te powinny być regulowane umową cywilnoprawną, a nie decyzją administracyjną. Ponadto, decyzje zawierały braki w określeniu parametrów technicznych zjazdu. W konsekwencji, Sąd uchylił obie zaskarżone decyzje, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji nie może nakładać na inwestora obowiązku rozbudowy układu drogowego w ramach decyzji o zezwolenie na lokalizację zjazdu, jeśli taki obowiązek nie wynika z przepisów dotyczących samego zjazdu, a dotyczy szerszej przebudowy drogi publicznej.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy o drogach publicznych (art. 29 ust. 1) uprawniają zarządcę drogi do wydania decyzji lokalizacyjnej dla zjazdu, określając jego parametry techniczne. Obowiązki związane z budową lub przebudową dróg publicznych spowodowaną inwestycją niedrogową (art. 16 u.d.p.) powinny być regulowane umową cywilnoprawną między zarządcą drogi a inwestorem, a nie jednostronną decyzją administracyjną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (50)

Główne

u.d.p. art. 29 § 1, 3, 5

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 29 § ust. 1, 3, 5

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Pomocnicze

u.d.p. art. 16 § 1-2

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 4 § 8

Ustawa o drogach publicznych

Definicja zjazdu jako części drogi publicznej łączącej jezdnię z nieruchomością gruntową.

u.d.p. art. 4 § 2

Ustawa o drogach publicznych

Definicja drogi jako budowli składającej się z części i urządzeń drogi, budowli ziemnych, lub drogowych obiektów inżynierskich.

u.p.b. art. 7

Ustawa - Prawo budowlane

u.p.b. art. 5 § 1

Ustawa - Prawo budowlane

u.p.b. art. 29 § 2

Ustawa - Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych art. 54 § ust. 4 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych art. 9

K.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 11

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 126

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.p. art. 16 § ust. 1-2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.d.p. art. 4 § pkt 8

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Zjazd to część drogi publicznej łącząca jezdnię z nieruchomością gruntową usytuowaną poza pasem drogowym, stanowiąca bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

u.d.p. art. 4 § pkt 2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Droga to budowla składająca się z części i urządzeń drogi, budowli ziemnych, lub drogowych obiektów inżynierskich, stanowiąca całość techniczno-użytkową, usytuowaną w pasie drogowym i przeznaczoną do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, ruchu osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, jazdy wierzchem lub pędzenia zwierząt.

u.p.b. art. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 11

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych art. 54 § ust. 4 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych art. 9

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 126

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji nałożył na inwestora obowiązek rozbudowy układu drogowego, który wykracza poza zakres jego kompetencji wynikających z przepisów o zezwoleniu na lokalizację zjazdu. Decyzja zezwalająca na lokalizację zjazdu nie określała jego parametrów technicznych, co stanowi naruszenie prawa. Kwestie dotyczące rozbudowy drogi publicznej powinny być regulowane umową cywilnoprawną, a nie decyzją administracyjną.

Godne uwagi sformułowania

organ orzekł poza zakresem upoważnienia wynikającego z art. 29 ust. 1 u.d.p. Jest to umowa o charakterze cywilnoprawnym, której treść jest kształtowana regulacjami ustawy o drogach publicznych i ustawy Kodeks cywilny i co wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, z pewnością nie może być kształtowana mocą decyzji, tak jak w tej sprawie, w decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu. w zezwoleniu na lokalizację zjazdu powinien był zatem przede wszystkim określić miejsce lokalizacji zjazdu i jego parametry techniczne oraz pouczyć wnioskodawcę o obowiązkach koniecznych do spełnienia przed rozpoczęciem robót budowlanych.

Skład orzekający

Walentyna Długaszewska

przewodniczący sprawozdawca

Marzenna Kosewska

sędzia

Piotr Ławrynowicz

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie granic kompetencji organów administracji w zakresie wydawania zezwoleń na lokalizację zjazdów z dróg publicznych oraz rozróżnienie między decyzją administracyjną a umową cywilnoprawną w kontekście inwestycji drogowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydawania zezwolenia na zjazd z drogi publicznej i nakładania dodatkowych obowiązków przez zarządcę drogi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą przekroczyć swoje kompetencje, nakładając na obywateli obowiązki wykraczające poza prawo. Jest to ważna lekcja dla inwestorów i prawników dotycząca granic władzy administracyjnej.

Sąd: Urzędnik nie może kazać rozbudować drogi w decyzji o zjeździe!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 357/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-10-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marzenna Kosewska
Piotr Ławrynowicz
Walentyna Długaszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6034 Zjazdy z dróg publicznych
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 645
art. 29 ust. 1 i 3, art. 16 ust. 1-2
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Sentencja
Dnia 23 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Marzenna Kosewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: st.sekr.sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2024 roku sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na lokalizację zjazdu w pasie drogowym na teren nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 27 lutego 2024 roku, nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta K. decyzją z 27 lutego 2024 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 19 ust. 5, art. 21 ust. 1, ust. 1a, art. 29 ust. 1, ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 645 z późn. zm. - dalej także jako u.d.p.) w związku z § 54 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia
Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno- budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1518, dalej także
jako Rozporządzenie) oraz art. 29 ust. 2 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2023 r. poz. 682 z późn. zm.) zezwolił [...] S.A. z siedzibą w K., na lokalizację zjazdu w pasie drogowym ul. [...] (dz. nr [...] - obręb [...]) na teren nieruchomości przy ulicy [...] (dz. nr [...]) w K., dla obsługi komunikacyjnej budynku handlowo-usługowego, stosownie do przedłożonego planu sytuacyjnego, przy zachowaniu następujących warunków:
1) zjazd należy wykonać, jako zjazd zwykły, dwukierunkowy, zgodnie z § 54 Rozporządzenia,
2) dla zapewnienia właściwych warunków obsługi komunikacyjnej ww. inwestycji, zgodnie z art. 16 u.d.p. inwestor własnym kosztem i staraniem winien rozbudować ulicę [...] w zakresie:
a) wykonania pasa lewoskrętu dla pojazdów wjeżdżających na teren planowanego budynku handlowo-usługowego,
b) wykonania odcinka chodnika po stronie terenu objętego inwestycją z włączeniem w ulicę Ł.,
c) przebudowy skrzyżowania z ulicą Ł., w tym wykonania wyspy oddzielającej pasy ruchu, stanowiącej azyl dla pieszych i rowerzystów wraz ze zmianą oznakowania poziomego i pionowego,
d) przebudowy istniejącej sygnalizacji świetlnej na skrzyżowaniu z ulicą Ł. wraz ze zmianą programu sygnalizacji świetlnej,
e) wykonania pętli indukcyjnych;
3) przebudowa urządzeń infrastruktury technicznej, o której mowa w pkt 3, wymaga wymiany okablowana, nie dopuszcza się możliwości sztukowania istniejącego okablowania;
4) usunięcie wszystkich kolizji z istniejącymi urządzeniami lub sieciami w pasie drogowym, wynikających z rozbudowy odcinka ulicy [...], odbywać się
będzie w całości kosztem i staraniem inwestora, po uprzednim dokonaniu niezbędnych uzgodnień z właścicielami tych urządzeń;
5) na terenie posesji należy zapewnić niezbędną ilość miejsc parkingowych oraz wewnętrzny układ komunikacyjny dla obsługi projektowanego obiektu;
6) należy wykonać właściwe odwodnienie terenu posesji bez możliwości bezpośredniego spływu wody na pas drogowy;
7) decyzja na lokalizację zjazdu ważna jest na czas nieokreślony, pod warunkiem wykonania zjazdu w ciągu 3 lat od daty jej wydania, po tym terminie decyzja wygasa;
8) decyzja nie narusza praw osób trzecich;
9) integralną część niniejszej decyzji stanowi plan sytuacyjny, opatrzony przez Zarząd Dróg Miejskich w K. klauzulą uzgadniającą.
Organ zastrzegł w osnowie decyzji, że przed przystąpieniem do realizacji zjazdu należy opracować i przedłożyć do uzgodnienia:
a. projekt branży drogowej wykonany zgodnie ze wskazanymi aktami prawnymi;
b. projekt podziału geodezyjnego, dla umożliwienia zrealizowania ww. inwestycji drogowej w związku z planowaną inwestycją niedrogową;
c. projekt tymczasowej organizacji ruchu na czas: budowy ww. obiektu, przebudowy pasa drogowego ww. ulic;
d. projekt stałej organizacji ruchu, który winien obowiązywać po dokonaniu przebudowy pasa drogowego ww. ulic, ale przed oddaniem obiektu do użytkowania,
e. projekt branży elektrycznej związku z przebudową istniejącej drogowej infrastruktury technicznej o której mowa w pkt. 2 niniejszej decyzji,
f. projekt branży sanitarnej i innych branż w zakresie usunięcia ewentualnych
kolizji z siecią uzbrojenia technicznego.
Szczegółowe warunki realizacji planowanej inwestycji mają zostać ustalone w umowie w sprawie rozbudowy ulicy [...], w związku z realizacją inwestycji niedrogowej, którą inwestor powinien zawrzeć z Miastem K., przy czym koszty związane z opracowaniem stosownej dokumentacji, zgodnie z art. 16 i art. 29 u.d.p. spoczywać będą w całości po stronie inwestora, a po wykonaniu poniesione nakłady wraz z gruntem przekazane Miastu K. na zasadach określonych w ww. umowie. Nadto organ poinformował o konieczności spełnienia warunków formalnoprawnych
wynikających z ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 2023r. poz. 682
z późn. zm.).
W odwołaniu od wskazanej wyżej decyzji [...] S.A. z siedzibą w K. (dalej także, jako wnioskodawczym, spółka, skarżąca) zaskarżyła decyzję
w całości, w szczególności, co do punktów 2,3 i 9 decyzji, domagając się uchylenia
decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Zarzuciła:
i. naruszenie art. 29 ust. 3 u.d.p. poprzez narzucenie na inwestora przebudowy
układu drogowego pomimo braku wniosku w tym zakresie (art. 16 u.d.p.);
ii. naruszenie § 9 Rozporządzenia poprzez naruszenie zasady równości dostępu do drogi bez potrzeby adaptacji;
iii. naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 11 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i jego dowolną ocenę, w tym w szczególności poprzez narzucenie treści umowy o której mowa w art. 16 u.d.p. w treści decyzji, pomimo braku wniosku o taką przebudowę, a sam organ nie był uprawniony do zastosowanie tego przepisu
przy wydawaniu decyzji na lokalizację zjazdu. Ponadto organ nie dokonał uzasadnienia faktycznego i prawnego, które potwierdzałoby zasadność wydanej decyzji o treści jak w jej pkt. 2 i 3 oraz brak wyjaśnienia zasadności przesłanek, jakimi organ kierował się przy rozpoznawaniu sprawy, w szczególności w
zakresie zastosowania w decyzji ww. art. 16 u.d.p. zwłaszcza biorąc pod uwagę wcześniejszą decyzję z dnia 11 lipca 2022 r., zezwalającą na lokalizację zjazdu
dla przedmiotowej inwestycji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 06 maja 2024 r. nr
[...], wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca
1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej także jako K.p.a.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, m .in., że niewielka odległość dzieli planowany zjazd od skrzyżowania ulicy [...] z drogą krajową nr [...], charakteryzującą się bardzo dużym natężeniem ruchu zarówno pojazdów osobowych jak i ciężarowych. Jak wynika z danych dla drogi krajowej nr [...], zebranych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, w 2020/21 odnotowano średni dobowy ruch roczny na poziomie 16 095 pojazdów na dobę. Wiedzą powszechną jest to, iż ruch na drogach z każdym rokiem się nasila. Teren ten znajduje się w obszarze
zabudowanym, na którym obowiązuje ograniczenie prędkości do 50 km/h. Ponadto, zwiększony zostanie ruch pieszych w obrębie funkcjonowania planowanego budynku handlowo-usługowego, co oznacza konieczność wyposażenia pasa drogowego w brakujący odcinek chodnika po stronie terenu objętego inwestycją oraz wykonanie wyspy oddzielającej pasy ruchu, stanowiącej azyl dla pieszych i rowerzystów wraz ze zmianą oznakowania poziomego i pionowego.
Organ I instancji wyrażając zgodę na lokalizację zjazdu miał na uwadze, że funkcjonowanie planowanego obiektu, bez niezbędnych zmian w pasie drogowym ulicy [...], negatywnie wpłynie na warunki i bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego. Podstawowym kryterium wyrażenia zgody na wykonanie zjazdu z drogi publicznej jest zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, z czym wiąże się konieczność oceny możliwości wyłączenia bezpośredniego ruchu samochodowego z nieruchomości wnioskodawcy.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu [...] S.A. z siedzibą w K. wniosła o uchylenie decyzji SKO w całości oraz zwrot kosztów postępowania.
Spółka zarzuciła naruszenie:
i. art. 29 ust. 3 u.d.p. poprzez wydanie zezwolenia na lokalizację zjazdu publicznego dla spółki niezgodnie z ww. przepisem, w szczególności poprzez narzucenie na inwestora przebudowy układu drogowego pomimo braku wniosku w tym zakresie (art. 16 u.d.p.);
ii. art. 16 u.d.p. poprzez błędne oparcie rozstrzygnięcia na wskazanym przepisie, podczas gdy w rozpatrywanej sprawie nie miał on zastosowania;
iii. § 9 Rozporządzenia poprzez naruszenie zasady równości dostępu do drogi bez potrzeby adaptacji;
iv. art. 8 K.p.a. poprzez odmienne rozstrzygnięcie przez organ w tożsamym stanie faktycznym, tj. poprzez orzeczenie odmiennie niż w decyzji z 11 lipca 2018 r. pomimo braku zmiany okoliczności faktycznych i prawnych dotyczących sprawy, co narusza zasadę pogłębiania zaufania obywatela do organów administracji;
v. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 11 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a. poprzez sformułowanie uzasadnienia w sposób lakoniczny, gdzie przytoczone w nim
przepisy nie wyjaśniają stronie, na jakiej podstawie faktycznej i prawnej ustalono
przez organ warunki lokalizacji zjazdu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 rM poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Rozpoznając sprawę, w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że obie wskazane wyżej decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa, uzasadniającym ich uchylenie.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja SKO w K. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o lokalizacji zjazdu.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 u.d.p. budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu lub przebudowę zjazdu, z zastrzeżeniem, które nie ma znaczenia w tej sprawie.
W myśl ust. 3, zezwolenie na lokalizację zjazdu wydaje się na czas nieokreślony,
z tym, że zezwolenie wygasa, jeżeli w ciągu 3 lat od jego wydania zjazd nie został wybudowany.
Pojęcie zjazdu zostało uregulowane w art. 4 pkt 8 u.d.p, z którego wynika, że
zjazd to część drogi publicznej łącząca jezdnię z nieruchomością gruntową usytuowaną poza pasem drogowym, stanowiąca bezpośrednie miejsce dostępu do drogi publicznej
w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Z definicji drogi, zawartej w art. 4 pkt 2 u.d.p. wynika, że droga to budowla składająca się z części i urządzeń drogi, budowli ziemnych, lub drogowych obiektów inżynierskich, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, stanowiącą całość techniczno-użytkową, usytuowaną w pasie drogowym i przeznaczoną do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, ruchu osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, jazdy wierzchem lub pędzenia zwierząt. Definicja ta wymienia zatem części składowe drogi takie jak: część drogi, urządzenia drogi, budowle ziemne i drogowe obiekty inżynierskie. Dodatkowo wskazuje się, w omawianym przepisie, że składowe te zostały określone w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.), czyli w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz. U z 2022 r., poz. 1518).
Pas drogowy to z kolei wydzielony liniami rozgraniczającymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym jest lub będzie usytuowana droga (art. 4 ust. 1 u.p.d.).
W art. 29 ust. 4 u.d.p. określono, że ze względu na warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane lub zasady wiedzy technicznej w rozumieniu art. 5 ust. 1 tej ustawy, zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu lub jego przebudowę albo wydać zezwolenie na lokalizację zjazdu na czas określony.
W zezwoleniu na lokalizację zjazdu, jak stanowi ust. 3 art. 29 u.t.d., określa się miejsce lokalizacji zjazdu i jego parametry techniczne, a w zezwoleniu na przebudowę zjazdu - jego parametry techniczne, a także zamieszcza się, w przypadku obu
zezwoleń, pouczenie o obowiązku:
1) przed rozpoczęciem robót budowlanych:
dokonania czynności wymaganych przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane,
b) uzyskania zezwolenia zarządcy drogi na prowadzenie robót w pasie drogowym;
2) uzgodnienia z zarządcą drogi projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego zjazdu - o ile projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlanego jest wymagany.
Określenie w decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu indywidualnych warunków jego lokalizacji wynika z konieczności realizacji ustawowych zadań zarządcy drogi, wśród których decydujące znaczenie ma zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Zarządca drogi, rozpatrując zatem wniosek dotyczący lokalizacji zjazdu, jest zobowiązany wziąć pod uwagę zarówno przywołane przez wnioskodawcę przyczyny stanowiące powód realizacji zjazdu jak i rozważyć to, w jaki sposób jego wykonanie będzie oddziaływać na ruch pojazdów poruszających się po tejże drodze i czy wnioskowana lokalizacja będzie miała znaczenie dla bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego.
W kontrolowanej sprawie, organ dysponując uprawnieniem do wydania zezwolenia na lokalizację zjazdu w pasie drogowym ulicy [...], wskazał, że
zjazd należy wykonać jako zjazd zwykły dwukierunkowy, zgodnie z § 54 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno - budowlanych dotyczących dróg publicznych, a nadto nałożył na wnioskodawcę szereg obowiązków, w tym, obowiązek rozbudowania własnym kosztem i staraniem ulicy [...] w zakresie:, m.in., wykonania pasa lewoskrętu dla pojazdów wjeżdżających na teren planowanego budynku handlowo - usługowego, wykonania odcinka chodnika
po stronie terenu objętego inwestycją z włączeniem w ulicę Ł., przebudowy skrzyżowania z ulicą Ł., w tym wykonania wyspy oddzielającej pasy ruchu, stanowiącej azyl dla pieszych i rowerzystów wraz ze zmianą oznakowania poziomego i pionowego, przebudowy istniejącej sygnalizacji świetlnej na skrzyżowaniu z ulicą
Ł. wraz ze zmianą programu sygnalizacji świetlnej, wykonania pętli indukcyjnych;
a także przebudowy urządzeń infrastruktury technicznej, o której mowa w pkt 3, co wymaga wymiany okablowana, nie dopuszcza się możliwości sztukowania istniejącego okablowania.
Powyższe organ uzasadnił koniecznością zapewnienia właściwych warunków obsługi komunikacyjnej ww. inwestycji, zgadnie z art. 16 u.d.p.
Zarzuty zarówno odwołania jak i skargi wniesionej do Sądu sprowadzają się do tego, że organ poza zezwoleniem na lokalizację zjazdu, nałożył na skarżącą spółkę szereg obowiązków, przymuszając inwestora do wykonania czynności objętych dyspozycją art. 16 u.d.p., posługując się decyzją administracyjną.
Należy przy tym podkreślić, że zezwolenie na zjazd zostało udzielone pod warunkiem wykonania wskazanych w decyzji robót, działań i innych obowiązków. W takiej sytuacji nie budzi wątpliwości, że różne części decyzji składają się na jedno, niepodzielne rozstrzygnięcie.
Nie budzi wątpliwości, że decyzja organu (zarządcy drogi) powinna sprowadzać się do rozstrzygnięcia kwestii związanych z korzystaniem z drogi publicznej wyłącznie w zakresie wynikającym z art. 29 ust. 1, 3 i 4 u.d.p.
W zezwoleniu na lokalizację zjazdu powinien był zatem przede wszystkim określić miejsce lokalizacji zjazdu i jego parametry techniczne oraz pouczyć wnioskodawcę o obowiązkach koniecznych do spełnienia przed rozpoczęciem robót budowlanych. Kwestie łączące się z funkcjonowaniem zjazdu w układzie istniejącej
drogi publicznej powinny zatem zostać ograniczone tylko do tych zagadnień, a w konsekwencji również i wyłącznie do tego odcinka drogi publicznej, którego bezpośrednio dotyczy planowany zjazd.
Odnosząc się do obowiązku określenia przez organ parametrów technicznych zjazdu, co nie jest pozostawione swobodzie (dowolności) organu, bowiem wynikają z nich określone ograniczenia czy obowiązki adresata decyzji lokalizacyjnej, należy zauważyć, że w decyzji organu I instancji parametrów technicznych, właściwych dla
tego projektowanego zjazdu w ogóle nie określono. Samo wskazanie § 54 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. nie stanowi określenia parametrów technicznych, czego wymaga, ww. przepis art. 29 ust 3 u.d.p., stąd rozstrzygnięcie zawiera braki wymagające uzupełnienia (naruszenie art. 6 w zw. z art. 103 § 1 k.p.a. oraz art. 29 ust. 3 u.d.p.). Uchybienie to dotyczy również decyzji organu odwoławczego.
Odnosząc się z kolei do podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego nałożenia na stronę skarżącą obowiązku rozbudowania ulicy [...], uzasadnionego koniecznością zapewnienia właściwych warunków obsługi komunikacyjnej ww. inwestycji, należy wskazać, jak słusznie podnosi skarżąca, że organ, zgodnie z art. 29 ust. 1 u.d.p., był uprawniony jedynie do podjęcia decyzji lokalizacyjnej.
Organ, jako podstawę szeregu nałożonych na stronę obowiązków wskazał art.
16 u.d.p.
Jak wynika zaś z art. 16 ust. 1-2 u.d.p. budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycją niedrogową należy do inwestora tego przedsięwzięcia, przy czym szczegółowe warunki budowy lub przebudowy dróg określa umowa między zarządcą drogi a inwestorem inwestycji niedrogowej.
Jest to umowa o charakterze cywilnoprawnym, której treść jest kształtowana regulacjami ustawy o drogach publicznych i ustawy Kodeks cywilny i co wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, z pewnością nie może być kształtowana mocą decyzji, tak jak w tej sprawie, w decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu.
Tym samym organ orzekł poza zakresem upoważnienia wynikającego z art. 29 ust. 1 u.d.p., zgodnie z którym, jak wskazano wyżej, był uprawniony jedynie do podjęcia decyzji lokalizacyjnej, naruszając ten przepis w sposób istotny.
Stwierdzone wady rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta powinny były stanowić wystarczające uzasadnienie do uchylenia decyzji organu I instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Organ II instancji błędnie zatem wydał w tej sprawie rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy zaskarżoną decyzję. Tym samym powielił błędy organu I instancji i dopuścił się tych samych naruszeń prawa procesowego i materialnego. Nadto nie odniósł się należycie do zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą już w
odwołaniu. .
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Kolegium, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skala i charakter stwierdzonych uchybień uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji. Należyte załatwienie sprawy wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji, która powinna ograniczyć się rozstrzygnięcia kwestii wynikających z art. 29 u.d.p.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni wskazania, co do
dalszego postępowania, wynikające z przedstawionych wyżej rozważań.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w zw. z art. 135 i art. . 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI