III SA/Po 331/25

III SA/Po 331/25 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2025-06-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Piotr Ławrynowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6319 Inne o symbolu podstawowym 631
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Minister Zdrowia
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2, § 3, art. 58 § 1 pkt 1, § 3, art. 232 § 1 pkt 1, § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 485
art. 15 ust. 1 pkt 2, pkt 4, ust. 5, art. 15b ust. 1, ust. 2, art. 15c ust. 1, ust. 2, art. 15f, art. 15g, art. 15h ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 7
Ustawa z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. Ł. na orzeczenie lekarskie J. W. – Indywidualna Praktyka Lekarska w [...] z dnia 21 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia przeciwskazań do dysponowania bronią; postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu na jego koszt wpis od skargi w kwocie 200 (słownie: dwieście) złotych.
Uzasadnienie
Pismem z 14 lutego 2025 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł odwołanie od orzeczenia lekarskiego nr [...] z 28 stycznia 2025 r. wydanego przez M. M. – Gabinet Lekarski, stwierdzającego, że J. Ł. (dalej: skarżący) nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 485 dalej: u.b.a.) i może dysponować bronią. Na skutek tegoż odwołania, orzeczeniem lekarskim nr [...] z 21 marca 2025 r. J. W. – Indywidualna Praktyka Lekarska w [...] stwierdził, że skarżący należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 u.b.a
Pismem z 20 kwietnia 2025 r. J. Ł. (dalej: skarżący) wniósł do tutejszego Sądu skargę na ww. orzeczenie lekarskie żądając jego uchylenia.
W odpowiedzi na skargę J. W. – Indywidualna Praktyka Lekarska w [...] wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ewentualnie oddalenie skargi w całości oraz zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje.
Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności weryfikuje dopuszczalność skargi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. dalej: P.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosuje środki określone w tych przepisach.
W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym art. 3 P.p.s.a., a także inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie P.p.s.a., jak wymienione w art. 4 tej ustawy spory o właściwość, a także przekazane na podstawie ustaw odrębnych. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanym przepisie.
Zasada ta znajduje zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, w której skarga została wniesiona na orzeczenie lekarskie wydane na podstawie art. 15h u.b.a., na potrzeby postępowania administracyjnego prowadzonego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].
W odpowiedzi na skargę J. W. zasadnie podniósł, że od ostatecznych orzeczeń lekarskich lub psychologicznych nie jest dopuszczalne wniesienie skargi do sądu administracyjnego.
Podstawę do wydania kwestionowanego orzeczenia lekarskiego w przedmiocie stwierdzenia przeciwskazań do dysponowania bronią stanowiły przepisy ustawy o broni i amunicji (publikator ustawy podano powyżej). Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 u.b.a. pozwolenia na broń nie wydaje się osobom: z zaburzeniami psychicznymi lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej oraz uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych. Ponadto stosownie do treści art. 15 ust. 5 w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji. Orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydawane są na podstawie art. 15f i art. 15g u.b.a. Kwalifikacje upoważnionych lekarzy i psychologów przeprowadzających badania określają przepisy art. 15b ust. 1 i art. 15c ust. 1 u.b.a. zaś rejestr upoważnionych lekarzy i psychologów prowadzi i aktualizuje właściwy komendant wojewódzki Policji (art. 15b ust. 2 i art. 15c ust. 2 u.b.a.). Od orzeczenia lekarskiego przysługuje osobie ubiegającej się o pozwolenie na broń oraz komendantowi wojewódzkiemu Policji właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania tej osoby (art. 15h ust. 2 u.br.am.) odwołanie za pośrednictwem lekarza albo psychologa, który wydał orzeczenie, do innego wybranego lekarza upoważnionego albo psychologa upoważnionego (art. 15h ust. 1 i ust. 3 u.b.a.). ). Przepisy ustawy o broni i amunicji nie przewidują możliwości złożenia od orzeczenia lekarskiego wydanego w trybie odwołania skargi do sądu administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że orzeczenie lekarskie wydane na podstawie art. 15h ust. 7 u.b.a. nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 P.p.s.a. Nie jest też czynnością oraz aktem określonymi w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., albowiem przepis ten odnosi się do działań organu, wywołujących określone tam skutki prawne. Z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. wynika, że wolą ustawodawcy było objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych w indywidualnych sprawach, dla których załatwienia nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia administracyjnego.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że akt lub czynność podejmowane są w sprawie indywidualnej w tym znaczeniu, że jej przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 11 grudnia 2006 r., I OPS 4/06; uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 3/07, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazuje się jednocześnie, że stanowiące konieczny element kwalifikujący skargę do sądu administracyjnego jako dopuszczalną sformułowanie "z zakresu administracji publicznej" należy rozumieć w ujęciu materialnym (por. np. postanowienie NSA z 16 października 2007 r., II OSK 1364/07, publ.: jak wyżej). Działalność z zakresu administracji publicznej obejmuje w tym znaczeniu sprawy administracyjne, a więc zadania i kompetencje w zakresie władzy wykonawczej, wykonywane w formie władczej, którą cechuje jednostronność działania, moc wiążąca oraz dopuszczalność stosowania przymusu. Za zasadniczy element charakterystyczny dla określenia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej uważany być musi element władztwa administracyjnego (por. B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych; ZNSA nr 2(5) 2006, s. 14-15). Orzeczenie lekarskie stanowiące przedmiot wniesionej w niniejszej sprawie skargi nie ma tych cech. Wydanie tego rodzaju opinii nie powoduje, że strona z mocy samego prawa uzyskuje jakieś uprawnienie lub ma obowiązek działania związanego z treścią tej opinii. Z tego powodu uznać należy, że nie jest aktem lub czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a zatem nie podlega kontroli sądu administracyjnego w drodze odrębnej skargi.
W konsekwencji na podstawie ww. przepisów skarga do sądu administracyjnego na orzeczenie lekarskie wydane w trybie art. 15h u.b.a. jest niedopuszczalna.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił. W przedmiocie zwrotu wpisu orzeczono zaś na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.