III SA/Po 300/24

III SA/Po 300/24 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /sprawozdawca/
Marzenna Kosewska
Szymon Widłak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 71 ust. 7, art. 140mb
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Dnia 9 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Szymon Widłak Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędzia WSA Izabela Paluszyńska ( sprawozdawca) Protokolant : St. sekr. sąd. Anna Adamska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2024 roku sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zarejestrowania pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego UE w ustawowym terminie I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 4 września 2023 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 697,- (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z 04 września 2023 r. nr [...] ([...]) Prezydent Miasta P., powołując się na art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm., dalej jako K.p.a.), art. 71 ust. 7, art.140n ust. 1 oraz art. 140mb ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm., dalej jako P.r.d.), nałożył na [...] sp. z o. o. z siedzibą w P. karę pieniężną w wysokości 200 zł za naruszenie obowiązku zarejestrowania pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, marki [...], nr [...], w przewidzianym ustawowo terminie 60 dni.
W odwołaniu [...] sp. z o. o. z siedzibą w P. (dalej także jako strona, spółka, skarżąca) zastępowana przez zawodowego pełnomocnika, wniosła o stwierdzenie nieważności ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pełnomocnik zarzucił naruszenie:
1) art. 156 § 1 ust. 4 K.p.a. przez skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie, tj. oznaczenie firmy strony "[...] So. z o.o.", zamiast prawidłowo [...] Sp. z o.o.;
2) art. 189f § 1 ust. 1 K.p.a. przez błędne przyjęcie braku podstaw do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, gdy przesłanki zachodzą;
3) art. 77 § 1 K.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
4) art. 7a § 1 K.p.a., przez brak rozstrzygnięcia wątpliwości prawnych na korzyść strony,
5) art. 31 ust. 3 Konstytucji, przez zastosowanie administracyjnej kary pieniężnej, w sytuacji, w której do osiągnięcia oddziaływania na stronę w przedmiocie przestrzegania obowiązujących przepisów prawnych, wystarczające było pouczenie.
Uzasadniając napisał między innymi, że przedmiotowy pojazd, niebędący nowym pojazdem, został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego UE do Polski w dniu 30 września 2022 r. Skarżąca nabyła pojazd w dniu 28 listopada 2022 r., ostatnim dniem na terminowe dokonanie rejestracji pojazdu był 29 listopada 2022 roku. Poprzedni właściciel pojazdu nie dokonał rejestracji przez 58 dni, w ciągu których powinien to uczynić. Czynność tą wykonała skarżąca, niezwłocznie po dokonaniu zakupu.
Decyzją z 27 marca 2024 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
SKO wskazało, że zgodnie z art. 71 ust. 7 P.r.d., właściciel pojazdu, niebędącego nowym pojazdem, sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, jest obowiązany zarejestrować pojazd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia jego sprowadzenia. W myśl natomiast art. 140mb tej ustawy, kto będąc właścicielem pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej wbrew przepisowi art. 71 ust. 7 nie rejestruje pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Na podstawie art. 16 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości (Dz. U. poz. 1394) do postępowań w sprawach nakładania kar pieniężnych, o których mowa w art. 140mb P.r.d., wszczętych i niezakończonych przed dniem 01 stycznia 2024 r., stosuje się przepisy ustawy, w brzmieniu dotychczasowym. SKO zaznaczyło, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte 21 lipca 2023 r.
Zdaniem SKO przywołane przepisy są bezwzględnie obowiązujące. Termin 30 dni na zarejestrowanie pojazdu został wydłużony do 60 dni, na mocy art. 31ia ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.
Skarżąca nie kwestionuje, że w dniu 28 listopada 2022 r. stała się właścicielem pojazdu, sprowadzonego w dniu 30 września 2022 r. i niezarejestrowanego wcześniej na terenie RP. Przedmiotowy samochód został zarejestrowany dopiero 02 grudnia 2022 r., a więc 2 dni po upływie terminu. SKO oceniło, że tym samym spółka, jako właściciel nie wywiązała się z ciążącego na niej kategorycznego obowiązku zarejestrowania pojazdu sprowadzonego z kraju UE w wyznaczonym przez ustawodawcę terminie.
Organ odwoławczy podkreślił, że kara pieniężna została ustalona w najniższym ustawowy wymiarze; ocenił, że jest to zasadne i usprawiedliwione.
Analizując spełnienie przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej SKO wskazało, że zgodnie z art. 189f § 1 K.p.a. do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej i poprzestania na pouczeniu muszą zostać spełnione łącznie dwie przesłanki: waga naruszenia musi być znikoma, a strona musiałaby zaprzestać naruszenia prawa. Według SKO żadna z tych przesłanek nie została spełniona w sprawie.
Termin 60 dni nie należy do szczególnie krótkich, jest np. ponad cztery razy dłuższy, niż termin do wniesienia odwołania od decyzji i aż ponad osiem razy dłuższy niż termin na wniesienia zażalenia na postanowienie. Zdaniem SKO przy zachowaniu minimum wymaganej staranności i należytego planowania, wywiązanie się z tego obowiązku nie powinno stwarzać problemów. Oceniło Kolegium, że waga naruszenia również nie jest znikoma, ponieważ ustawodawca właśnie po to wprowadził okres ściśle określony termin na wykonanie powyższego obowiązku mając na celu zapewnienie porządku w ewidencji pojazdów, przekładające się w konsekwencji na ochronę użytkowników dróg publicznych (choćby działanie Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego). Gdyby tak w istocie nie było, to w zasadzie bez różnicy byłoby, czy przedmiotowa rejestracja zostanie dokonane w jakimkolwiek terminie. A przecież oczywistym jest, że prowadziłoby to do ogromnego chaosu i w praktyce paraliżu Centralnej Ewidencji Kierowców.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu [...] sp. z o. o. z siedzibą w P., zastępowana przez tego samego zawodowego pełnomocnika, wniosła o uchylenie ww. decyzji SKO oraz zasądzenie kosztów postępowania. Pełnomocnik zarzucił naruszenie, nawiązując do odwołania:
1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza na pominięciu istotnego faktu, iż skarżąca nabyła pojazd tuż przed upływem ustawowego terminu do rejestracji pojazdu;
2) art. 189f § 1 ust. 1 K.p.a. przez błędne przyjęcie braku podstaw do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, gdy w rzeczywistości przesłanki zachodzą;
3) art. 31 ust. 3 Konstytucji, poprzez zastosowanie środków w postaci administracyjnej kary pieniężnej, w sposób naruszający zasadę proporcjonalności, w sytuacji, w której spełnione zostały przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary i poprzestaniu na pouczeniu strony.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub jego wydania z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną; ma obowiązek dokonać oceny legalności działania organów administracji również z urzędu.
Sąd dokonując kontroli legalności decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdził naruszenia prawa, dające podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego obu decyzji wydanych w sprawie.
Stan faktyczny w sprawie jest poza sporem. Przedmiotowy samochód został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej na terytorium Polski w dniu 30 września 2022 r. przez osobę trzecią (S. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...]). S. G. w dniu 28 listopada 2022 r. sprzedał pojazd skarżącej spółce. Spółka zarejestrowała pojazd w dniu 02 grudnia 2022 r.
W myśl obowiązujących wówczas przepisów, właściciel pojazdu, niebędącego nowym pojazdem, sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej miał obowiązek zarejestrować pojazd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia jego sprowadzenia (art. 71 ust. 7 P.r.d.). Zgodnie natomiast z art. 140mb tej ustawy, kto będąc właścicielem pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej wbrew przepisowi art. 71 ust. 7 nie rejestruje pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Kary pieniężne, w sprawach określonych w art. 140ma i art. 140mb, są nakładane w drodze decyzji administracyjnej (art. 140n ust. 1 P.r.d.).
Trzydziestodniowy termin na zarejestrowanie pojazdu został wydłużony do 60 dni, na mocy art. 31ia ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095). Wreszcie, na podstawie art. 16 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia niektórych skutków kradzieży tożsamości (Dz. U. poz. 1394) do postępowań w sprawach nakładania kar pieniężnych, o których mowa w art. 140mb P.r.d., wszczętych i niezakończonych przed dniem 01 stycznia 2024 r., stosuje się przepisy ustawy, w brzmieniu dotychczasowym. Postępowanie w sprawie zostało wszczęte 21 lipca 2023 r.
Spór w kontrolowanej sprawie dotyczy tego, czy zgodne z prawem jest nałożenie kary pieniężnej, na spółkę, za przekroczenie sześćdziesięciodniowego terminu na zarejestrowanie pojazdu, skoro skarżąca spółka stała się właścicielem pojazdu w 58 dniu po jego sprowadzeniu na terytorium RP, a zarejestrowała pojazd w 63 dniu po sprowadzeniu pojazdu na terytorium RP.
Sąd stwierdza, że podziela to stanowisko SKO, że przepisy dotyczące kary pieniężnej za uchybienie terminu do zarejestrowania samochodu, są bezwzględnie obowiązujące i nie ma w nich wyjątków. Wykładnia językowa obu przepisów: art. 71 ust. 7 oraz art. 140mb pkt 1 P.r.d. prowadzi do wniosku, że przepisy te dotyczą właściciela pojazdu w dacie upływu terminu na jego zarejestrowanie.
Konsekwencją ww. stanowiska jest to, że nie można postawić poprzedniemu właścicielowi pojazdu zarzutu braku zarejestrowania samochodu, co sugeruje pełnomocnik w uzasadnieniu skargi. Skoro bowiem poprzedni właściciel sprzedał pojazd przed upływem ustawowego terminu na jego zarejestrowanie, to nie mógł tego terminu naruszyć.
Z punktu widzenia Państwa, administracyjne kary pieniężne są instrumentem prewencji ogólnej. Ich wymierzanie ma na celu przede wszystkim ochronę wartości określonych przez normy prawa administracyjnego. Kara pieniężna ma chronić określone dobro i zapobiegać działaniom naruszającym to dobro, sprzecznym z prawem. Pełnią one również funkcje represyjne, tj. sankcji za działanie niezgodne z prawem. W przypadku administracyjnej kary pieniężnej mamy do czynienia z odpowiedzialnością za skutek, którego przesłanki zostały określone w normach prawnych ustaw, w formie nakazów i zakazów.
Artykuł 140mb P.r.d. został wprowadzony do obrotu prawnego na mocy art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1579). Na podstawie art. 4 pkt 1 tej ustawy znowelizowano także art. 71 ust. 7 P.r.d. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu projektu ustawy (zob. VIII kadencja, druk sejmowy nr 3495) "...W dotychczasowych przepisach Prawa o ruchu drogowym powyższe terminy [na złożenie przez właściciela pojazdu wniosku o rejestrację pojazdu – dopisek Sądu] nie były określone. Zakłada się, że taki instrument prawny przyczyni się do poprawy przestrzegania przez właścicieli pojazdów obowiązku złożenia wniosku o rejestrację, wyrejestrowanie pojazdu w określonym terminie czy też ustawowego terminu zawiadomienia o nabyciu, zbyciu pojazdu czy zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych w dowodzie rejestracyjnym. W konsekwencji powinno to wpłynąć również na poprawę warunków legalnego obrotu pojazdami i referencyjność danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów prowadzonej przez ministra do spraw informatyzacji.(...) Powyższe zmiany ustawy - Prawo o ruchu drogowym są wynikiem zarzutów formalnych Komisji Europejskiej dotyczących uchybienia zobowiązaniom transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/53/WE z dnia 18 września 2000 r. w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji, dotyczących m.in. braku sankcji za niezarejestrowanie importowanego pojazdu oraz niewyrejestrowanie pojazdu wycofanego z eksploatacji.".
Mając na uwadze ww. wartości oraz dobra którymi kierował się ustawodawca w zestawieniu z realiami sprawy, sprzeciw Sądu wzbudził sposób rozważenia przez organy obu instancji przesłanek odstąpienia od nałożenia kary, przewidzianych w art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.
Instytucja prawna odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest przejawem odejścia ustawodawcy od konstrukcji administracyjnej odpowiedzialności obiektywnej za naruszenie prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku (naruszeniu zakazu). Istotą odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest bowiem nienakładanie tej kary, mimo że doszło do naruszenia prawa przez obowiązanego (zob. A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz do art. 189f K.p.a, nb. 1, Lex).
Unormowanie zawarte w art. 189f § 1 K.p.a. ma zastosowanie także do decyzji związanych. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów w dniu 09 czerwca 2022 r., III OPS 1/21 (ONSAiWSA 2022/5/63) stwierdził, że przepisy działu IVa K.p.a. stanowią dopełnienie konstrukcji administracyjnych kar pieniężnych, które obowiązywały w systemie prawa w dniu wejścia w życie przepisów działu IVa K.p.a., w zakresie elementów określonych w art. 189a § 2 K.p.a. Powołany artykuł został dodany do K.p.a. z dniem 1 czerwca 2017 r., na mocy art. 1 pkt 41 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935). Zgodnie z tą zmianą, do przepisów K.p.a. wprowadzono przepisy działu IVa - administracyjne kary pieniężne, w tym art. 189f. Z uzasadnienia projektu ustawy zmieniającej K.p.a. wynika, że intencją prawodawcy było, aby przepisy działu IVa K.p.a. miały charakter ogólny i subsydiarny względem obowiązujących regulacji, które dotyczą administracyjnych kar pieniężnych (zob. VIII kadencja, druk sejmowy nr 1183). W art. 189f K.p.a. nie określono rodzajów administracyjnych kar pieniężnych. Przyjąć zatem należy, że przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej mogą mieć zastosowanie do wszystkich rodzajów administracyjnych kar pieniężnych, w tym kar wymierzanych na podstawie Prawa o ruchu drogowym.
Innymi słowy charakter kar przewidziany w przepisach P.r.d. nie sprzeciwia się, co do zasady, możliwości odstąpienia od nałożenia kary. Zastosowanie instytucji odstąpienia od ukarania nie eliminuje deliktu, a jedynie uchyla jego karalność.
Ustawodawca w treści art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. nie wyjaśnił, jakie przypadki naruszenia prawa można uznać za znikome. W piśmiennictwie wyróżnia się stopnie naruszenia prawa: naruszenia kwalifikowane, naruszenia, które nie mają ciężaru kwalifikowanego, ale dla zachowana porządku prawnego są istotne i naruszenie prawa nieistotne. Za naruszenie nieistotne uznaje się w szczególności naruszenie przepisów prawa, które nie wywołało negatywnych następstw dla wartości podlegających ochronie. Nieistotne naruszenie prawa wypełnia warunek odstąpienia od nałożenia kary, w takim przypadku należy bowiem uznać, że waga naruszenia prawa jest znikoma (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2017, s. 969).
Należy podzielić pogląd, że ocena wagi naruszenia prawa wymaga ustalenia, czy konkretne naruszenie prawa wywołało (lub mogło wywołać) skutki faktyczne lub prawne w obszarze konkretnych dóbr prawnie chronionych, tj. dóbr chronionych przez naruszoną normę sankcjonowaną. Jeżeli zatem konkretne naruszenie prawa wywołało (lub mogło wywołać) poważne negatywne skutki w obszarze dóbr prawnie chronionych, to przyjąć należy, że waga naruszenia prawa jest znaczna. Istotne jest przy tym, że im wyższa wartość naruszonego lub zagrożonego dobra, tym większe prawdopodobieństwo zakwalifikowania naruszenia prawa jako znacznego. Jeżeli natomiast naruszenie prawa wywołało jednostkowe i nieznacznie negatywne skutki w obszarze dóbr prawnie chronionych lub skutków tych w ogóle nie wywołało i wywołać nie mogło, to przyjąć należy, że waga naruszenia prawa jest znikoma (A. Cebera, J. G. Firlus [w:] H. Knysiak-Sudyka (red.) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. III. Komentarz do art. 189f, nb. 4; Lex). Pogląd ten jest cytowany, aprobująco, w orzecznictwie (wyrok NSA z 06 czerwca 2023 r., III OSK 2411/21, Lex).
Przy określeniu, jakie okoliczności należy brać pod uwagę przy ocenie wagi naruszenia prawa pomocna jest także treść art. 189d pkt 1 K.p.a. W art. 189d pkt 1 K.p.a. ustawodawca wskazał, że wymierzając administracyjną karę pieniężną organ administracji publicznej bierze pod uwagę: wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia. W piśmiennictwie przyjmuje się na tle tego unormowania, że uwzględniając dyrektywę wagi naruszenia prawa, organ administracji publicznej powinien ocenić wagę (znaczenie, ciężar gatunkowy) naruszonego zakazu oraz wagę naruszenia zakazu (A. Wróbel, [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz do art. 189d K.p.a., nb. 7, Lex).
Kwestii tych organ nie rozważył należycie. Odnośnie wagi naruszenia, SKO oceniło, że "Waga naruszenia również nie jest znikoma, ponieważ ustawodawca właśnie po to wprowadził okres ściśle określony termin na wykonanie powyższego obowiązku mając na celu zapewnienie porządku w ewidencji pojazdów, przekładające się w konsekwencji na ochronę użytkowników dróg publicznych".
Zdaniem Sądu ww. interpretacja przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa, nie dość, że pozbawiona odniesień do stanu faktycznego sprawy, to prowadziłaby do tego, że norma z art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a. stałaby się przepisem martwym, który nie mógłby w żadnej sytuacji znaleźć zastosowania. W każdym bowiem przypadku przekroczenia terminu na zarejestrowanie pojazdu, waga naruszenia byłaby określana jako bardziej niż znikoma. Stanowisko organu jest zatem sprzeczne z instytucją odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
W kontrolowanej sprawie organ wyższego stopnia odnosząc się do przesłanki zaprzestania naruszenia prawa, wskazał, że termin 60 dni na zarejestrowanie samochodu "nie należy do szczególnie krótkich, jest np. ponad cztery razy dłuższy, niż termin do wniesienia odwołania od decyzji i aż ponad osiem razy dłuższy niż termin na wniesienia zażalenia na postanowienie. Zdaniem organu odwoławczego przy zachowaniu minimum wymaganej staranności i należytego planowania, wywiązanie się z tego obowiązku nie powinno stwarzać problemów.".
Sąd podkreśla, że czym innym jest zaprzestanie bądź kontynuowanie naruszenia prawa od długości terminu na daną czynność prawną (tu: złożenie wniosku o zarejestrowanie samochodu). W niniejszej sprawie skarżąca spółka niewątpliwie zaprzestała naruszania prawa, skoro wniosek o zarejestrowanie samochodu został złożony (w czwartym dniu od dnia zawarcia umowy sprzedaży i ponad pół roku przed wszczęciem postępowania przez organ). Odnosząc się do argumentu organu należy potwierdzić, że termin 60 dni nie należy do krótkich w prawie administracyjnym, tyle że argument siłą rzeczy dotyczy (co nie oznacza, że przesądza) tego samego właściciela pojazdu przez 60 dni. W niniejszej sprawie skarżąca spółka stała się właścicielem pojazdu dopiero 58 dni po jego sprowadzeniu na terytorium RP. Co więcej, jest prawdopodobne, że pojazd nie znajdował się w P., skoro badanie techniczne pojazdu, po jego sprowadzeniu, miało miejsce w G. (k. 3), zaś sprzedawca ma zarejestrowaną działalność gospodarczą w Piwnicznej-Zdroju (k. 4). Ma to znaczenie w realiach sprawy, skoro spółka ma siedzibę w P., a do wniosku o zarejestrowania pojazdu należy dołączyć tablice rejestracyjne oraz oryginalne dokumenty przekazywane z chwilą zawarcia umowy sprzedaży (umowa sprzedaży, dowód rejestracyjny). Stwierdzić należy, że ww. argument SKO dotyczący 60 – cio dniowego terminu nie ma związku z realiami sprawy, a więc nie może zostać uznany za uzasadniający odmowę zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia przedmiotowej kary .
Ponownie rozpoznając sprawę organy, mając na uwadze powyższe wywody Sądu, ocenią okoliczności sprawy pod kątem spełnienia przesłanek z art. 189 f § 1 pkt 1 K.p.a. tj. ustalenia, czy w sprawie miało miejsce znikome naruszenie prawa, uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary i poprzestaniu na pouczeniu, biorąc pod uwagę wartości podlegające ochronie przepisami prawa materialnego, mającymi zastosowanie w sprawie. Uznanie, że samo przekroczenie terminu na zarejestrowanie pojazdu eliminuje uznanie znikomej wagi naruszenia jest niewystarczające, wyklucza bowiem realne zastosowanie art. 189f § 1 K.p.a. w tego rodzaju sprawach, co jak wyżej wskazano jest niezgodne z prawem. W sprawie została spełniona przesłanka zaprzestania naruszania prawa.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uchylił obie decyzje wydane w sprawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w związku z art. 135 P.p.s.a. O kosztach postępowania (uiszczony przez skarżącą spółkę wpis od skargi w kwocie 200 zł, opłata od pełnomocnictwa – 17 zł i opłata za czynności radcy prawnego – 480 zł) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).