III SA/Po 266/07

III SA/Po 266/07 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2007-04-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś
Marzenna Kosewska /przewodniczący sprawozdawca/
Szymon Widłak
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono wydanie  uchwały z naruszeniem prawa
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska ( spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś As.sąd. Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Kamila Perkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Miejskiej w Chodzieży z dnia 19 lutego 2002r. nr XXXVII/333/2002 w przedmiocie wysokości bonifikaty dotyczącej przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa /-/ Sz. Widłak /-/ M. Kosewska /-/ B. Koś WSA/wyr.1 – sentencja wyroku
Uzasadnienie
Dnia 19 lutego 2002r. Rada Miejska w Chodzieży na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) oraz art. 4a ust. 3 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn. Dz. U. z 1997r. Nr 123 poz. 781 ze zm.) podjęła uchwałę w sprawie wyrażenia zgody na udzielenie bonifikaty w wysokości 90% od odpłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli nieruchomość jest wykorzystywana lub przeznaczona na cele mieszkaniowe.
Prokurator Rejonowy wniósł dnia 5 lutego 2007r. skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Skarżący zarzucił, iż przedmiotowa uchwała naruszyła przepisy art. 4a ust. 3 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 2001, Nr 120, poz. 1299), polegającym na wyrażeniu zgody na udzielenie bonifikaty w wysokości 90% od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli nieruchomość jest wykorzystywana lub przeznaczona na cele mieszkaniowe, podczas gdy przepisy te nie dają kompetencji do wydania aktu o charakterze generalnym odnoszącym się do ogólnie określonego kręgu podmiotów, niesprecyzowanych nieruchomości przed ustaleniem ich ceny w sposób określony w ustawie. Podkreślił, że zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą sądów administracyjnych analizując przepisy mające stanowić podstawę do wydania zaskarżonej uchwały należy stwierdzić, że Rada Miejska nie miała kompetencji do wydania w tym przedmiocie aktu o charakterze generalnym, odnoszącym się do ogólnie określonego kręgu podmiotów, niesprecyzowanych nieruchomości zanim ustalona zostanie ich cena w sposób określony przepisami ustawy i zaznaczył, że art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity z 2004r. Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) upoważnia właściwy organ do udzielenia bonifikaty od ceny ustalonej w art. 67 ust. 3 cytowanej ustawy, jeżeli nieruchomość jest sprzedawana na cele określone w tym przepisie.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Chodzieży wskazała, iż zaskarżona uchwała znajduje się w obrocie prawnym od 2002r. i nie została uchylona przez Wojewodę Wielkopolskiego w trybie prowadzonego ustawowo nadzoru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontroluje działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie jest natomiast uprawniony do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy.
Zgodnie z art. 147 § 1 cytowanej ustawy sąd uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 (akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej), stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Ustawa z dnia 4. 09. 1997 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. 01.120 poz. 1299 ) określa zasady przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osób fizycznych będących dotychczasowymi użytkownikami wieczystymi. Osoba , która nabyła prawo własności na podstawie art. 2 ustawy zobowiązana jest do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty za przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności ( art. 4 )
Art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jednolity z 2001r. Nr 120, poz. 1299) stanowi, że do ustalenia opłaty, o której mowa w art. 4, stosuje się odpowiednio przepisy art. 67 ust. 1, art. 69 oraz art. 70 ust. 2-4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz. 543). Jeżeli przedmiotem decyzji jest nieruchomość wykorzystywana lub przeznaczona na cele mieszkaniowe, organ właściwy do wydania decyzji może udzielić bonifikaty od opłaty, o której mowa w art. 4, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność 1) Skarbu Państwa - za zgodą wojewody, 2) jednostek samorządu terytorialnego – za zgodą właściwej rady lub sejmiku (art. 4a ust 3 cytowanej ustawy).
Natomiast zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej a ust. 2 pkt 9 lit.a wskazanego przepisu stanowi, iż do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących określenia zasad nabycia, zbycia i obciążania nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawienia lub najmu nieruchomości
Sąd stoi na stanowisku, mając na względzie literalne brzmienie wskazanych przepisów, że art.4a ust 3 ustawy z dnia 4.09.1997 roku nie daje podstaw do wydawania aktu o charakterze generalnym, odnoszącym się do ogólnie określonego kręgu podmiotów, niesprecyzowanych nieruchomości przed ustaleniem ich ceny w sposób określony w art. 67 ust.1 ustawy z dnia 21. 08. 1997 roku o gospodarce nieruchomościami , z uwzględnieniem treści art. 4a ust. 2 ustawy z dnia 4.09.1997 roku.
Organ udzielający zgody na zastosowanie bonifikaty musi mieć zapewnioną każdorazowo możliwość oceny nieruchomości przeznaczonej na sprzedaż, czy została wyceniona zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami , a także czy jej sprzedaż następuje na wskazany w ustawie cel oraz na rzecz wskazanych osób (zob. wyrok NSA z dnia 27 maja 2002r., sygn. I SA 413/02).
Słusznie podnosi skarżący, że udzielenie bonifikaty zgodnie z art. 4a ust.3 ustawy o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania przysługującego osobom fizycznym w prawo własności ma charakter indywidualny, tzn. zgoda wojewody lub rady (sejmiku) powinna być uzyskana w każdym przypadku zbycia nieruchomości na rzecz konkretnego nabywcy. Zgoda taka obejmuje nie tylko sam fakt udzielenia bonifikaty, lecz także jej zakres w stosunku do określonej co do tożsamości nieruchomości i jej nabywcy .Zawsze nabywcą nieruchomości jest indywidualnie określony podmiot, któremu bonifikata może być udzielona.
Innymi słowy działania organów gminy skierowane są nie do wszystkich osób, lecz do konkretnie oznaczonego nabywcy. Udzielenie bonifikaty może być adresowane tylko i wyłącznie do takiej osoby i tylko i wówczas, gdy spełnione zostaną warunki przewidziane w art.4a ust. 3 cytowanej ostatnio ustawy . Z przepisu tego wynika, iż nie daje on podstaw do wydawania przez radę gminy aktu o charakterze generalnym, donoszącym się do wszystkich czy też tylko do grupy mieszkańców gminy, bowiem nie oni są adresatami udzielonej bonifikaty.
Zdaniem Sądu niemożliwym jest zastosowanie przepisu art. 4a ust 3 wskazanej ustawy wobec ogólnie określonego kręgu podmiotów, niesprecyzowanych nieruchomości, przed ustaleniem ich ceny w sposób określony w ustawie. Mając na uwadze zarówno wykładnię językową i celowościową wskazanego powyżej przepisu, z, organ udzielający zgody musi mieć zapewnioną każdorazowo możliwość oceny, czy konkretna nieruchomość przeznaczona do sprzedaży została wyceniona zgodnie z przepisami (uwzględniając np. powierzchnię lokalu, jego stan techniczny, datę budowy, czy liczbę lokali w budynku), czy jej sprzedaż następuje na wskazany w ustawie cel oraz na rzecz wskazanych osób. Tymczasem przedmiotowa uchwała nie spełnia powyższych warunków, co w konsekwencji pozwala na stwierdzenie, iż została wydana z naruszeniem prawa – art. 4a ust. 3 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. Nr 120, poz. 1299 z 2001r) .
Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym.
/-/ Sz. Widłak /-/ M. Kosewska /-/ B. Koś
D.W.d