III SA/Po 237/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia organów obu instancji odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji, uznając, że doręczenie decyzji w okresie pandemii było wadliwe.
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji nakładającej karę pieniężną za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Strona skarżąca twierdziła, że decyzja nie została jej skutecznie doręczona z powodu wadliwej procedury doręczenia w okresie pandemii COVID-19 oraz niezastosowania przepisów o szczególnym trybie przywracania terminów. Sąd uznał, że organy obu instancji przedwcześnie odmówiły przywrócenia terminu, nieprawidłowo ustalając datę doręczenia decyzji i nie stosując odpowiednich przepisów dotyczących okresu pandemii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę L. H. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, które utrzymało w mocy postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji nakładającej karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Kluczowym problemem była skuteczność doręczenia decyzji z dnia 22 lipca 2020 r. w okresie pandemii COVID-19. Organ I instancji uznał decyzję za skutecznie doręczoną w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.) po podwójnym awizowaniu i niepodjęciu przesyłki. Strona skarżąca podniosła, że w okresie epidemii obowiązywały szczególne przepisy (art. 98 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 oraz art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19), które wykluczały możliwość uznania pisma za doręczone w trybie zastępczym lub nakazywały zawiadomienie o uchybieniu terminu i wyznaczenie dodatkowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Sąd podzielił argumentację strony skarżącej, wskazując, że przepis art. 98 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia, w brzmieniu obowiązującym w dacie zwrotu przesyłki (17 sierpnia 2020 r.), nie pozwalał na uznanie decyzji za doręczoną w trybie zastępczym, gdyż dotyczył on przesyłek wysyłanych przez organy administracji publicznej dopiero od 20 sierpnia 2020 r. Ponadto, sąd podkreślił, że organy nie zastosowały przepisów ustawy COVID-19, które w okresie epidemii nakazywały zawiadomienie strony o uchybieniu terminu i wyznaczenie 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W związku z tym, Sąd uznał, że organy obu instancji przedwcześnie odmówiły przywrócenia terminu, nieprawidłowo ustalając datę doręczenia decyzji i nie stosując właściwych przepisów proceduralnych. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji i zasądził koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, doręczenie decyzji w okresie stanu epidemii COVID-19, po podwójnym awizowaniu i niepodjęciu przesyłki, nie może być uznane za skuteczne, jeśli nie zastosowano się do szczególnych regulacji dotyczących doręczeń w tym okresie oraz przepisów o przywracaniu terminów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy art. 98 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia oraz art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 wykluczały możliwość uznania decyzji za skutecznie doręczoną w trybie zastępczym w okresie epidemii, a organy nie zastosowały przewidzianego w nich trybu zawiadomienia o uchybieniu terminu i wyznaczenia terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 98
ustawa COVID-19 art. 15zzzzzn2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 42
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 43
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 44
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 111
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 1
Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe
Ustawa z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw art. 11
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe doręczenie decyzji w okresie pandemii COVID-19 z uwagi na niezastosowanie art. 98 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia. Niezastosowanie przez organy przepisów art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, nakazujących zawiadomienie o uchybieniu terminu i wyznaczenie terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Godne uwagi sformułowania
nie można było stwierdzić naruszenia art. 44 w związku z art. 111 k.p.a. w związku z art. 98 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Decyzja nie weszła więc do obrotu prawnego. szczególny tryb przywrócenia terminu uregulowany w tej ustawie jest dodatkową ochroną prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego zastrzeżoną dla terminów uchybionych w czasie trwania epidemii.
Skład orzekający
Mirella Ławniczak
przewodniczący
Małgorzata Górecka
członek
Robert Talaga
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w okresie pandemii COVID-19 oraz stosowania przepisów o przywracaniu terminów w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu pandemii i przepisów wprowadzonych w tym czasie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z doręczeniami w okresie pandemii, co miało wpływ na prawa wielu obywateli i przedsiębiorców.
“Ważna decyzja WSA: Jak pandemia wpłynęła na skuteczne doręczanie pism urzędowych?”
Dane finansowe
WPS: 9300 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Po 237/22 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2022-07-14 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-03-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Małgorzata Górecka Mirella Ławniczak /przewodniczący/ Robert Talaga /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Sygn. powiązane II GSK 1970/22 - Wyrok NSA z 2026-02-26 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 735 art. 42-44 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędzia WSA Małgorzata Górecka Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 lipca 2022 r. sprawy ze skargi L. H. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 stycznia 2021 roku, nr [...], 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 597,00 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją z dnia 22 lipca 2020 r. nr [...] W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 9 300 zł za popełnienie naruszeń określonych w lp. 1.5, lp. 1.12 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W dniu 27 lipca 2020 r. przesyłka zawierająca powyższą decyzję została nadana w placówce operatora publicznego [...] S.A. w celu doręczenia adresatowi. Po podwójnym awizowaniu w dniu 28 lipca 2020 r. oraz w dniu 6 sierpnia 2020 r. przesyłka zawierająca powyższa decyzję nie została podjęta przez adresata i w dniu 17 sierpnia 2020 r. została zwrócona do organu I instancji ze skutkiem doręczenia. W dniu 18 listopada 2020 r. pełnomocnik L. H. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia decyzji W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 22 lipca 2020 r., nr [...] z uwagi na brak winy w uchybieniu terminu przez L. H. polegający na tym, że K. G. (kierowca kontrolowanego pojazdu) błędnie wskazała L. H., jako stronę toczącego się postępowania. Ponadto pełnomocnik strony wskazał, że L. H. od dnia 1 lutego 2020 r. korzysta wyłącznie z adresu ul. [...], [...]. Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2021 r., nr [...] W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji. Organ wskazał, że w niniejszym przypadku nie zaistniały przesłanki konieczne do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia decyzji, a mianowicie strona nie uprawdopodobniła braku winy przy uchybieniu terminu do uzupełnienia decyzji. Organ Drogowego wskazał, że nie tylko wskazanie przez K. G. - L. H., zadecydowało o uznaniu L. H. jako podmiotu wykonującego przewóz, ale również dokumentacja zebrana w toku kontroli drogowej, czyli umowa najmu samochodu z kierowcą. Ponadto korespondencja została wysłana na adres wskazany w CEIDG wydrukowany w dniu kontroli drogowej. Decyzja W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 22 lipca 2020 r. została skutecznie doręczona w trybie zastępczym na zasadzie art. 44 k.p.a., a strona postępowania uchybiła terminowi do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji jaki wynika z art. 111 Kodeksu postępowania administracyjnego. Pismem z dnia 27 stycznia 2021 r. strona złożyła zażalenie, w którym wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia oraz przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o uzupełnienie decyzji. Strona wskazała, że organ I instancji powinien był wyznaczyć skarżącej termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 184 ze zm.). Ponadto organ nie miał możliwości uznania decyzji za doręczoną w stanie epidemii na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 roku, poz. 965 ze zm.). Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2022 roku, nr [...] Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżone postanowienie w całości w mocy. Zdaniem organu niezasadny był argument strony dotyczący naruszenia art. 15 zzzzzn2 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 ustawy o COVID-19, gdyż strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu jednocześnie dokonując wskazanych w art. 58 § 2 k.p.a. czynności. Zawiadomienie strony o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania lub wniosku o uzupełnienie decyzji w przedmiotowej sprawie byłoby niezasadne, gdyż strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, a zatem była świadoma uchybienia terminu i prawa do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Organy mają obowiązek zawiadomić stronę postępowania o uchybieniu terminu tylko w czasie dokonania przez nią danej czynności z uchybieniem terminu i nie złożenia wniosku o jego przywrócenie. Ponadto, zarzut dotyczący niezastosowania art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 pozbawiony był podstaw, gdyż wskazany przepis nie dotyczy organów administracji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 98 ust. 2 pkt 4 lit. d) przepisu ust. 1 nie stosuje się do przesyłek wysyłanych do ani wysyłanych przez organ administracji publicznej. Natomiast w przedmiotowej sprawie strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o uzupełnienie decyzji W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 22 lipca 2020 r. Pismem z dnia 22 lutego 2022 roku pełnomocnik L. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Inspektor Transportu Drogowego w dniu 20 stycznia 2022 r., znak: [...] utrzymujące w całości w mocy postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 stycznia 2021 r. nr [...] odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji nr [...] z 22 lipca 2020 r. Strona skarżąca zarzuciła Inspektor Transportu Drogowego rażące naruszenie przepisów postępowania polegające na zastosowaniu art. 138 § 1 pkt 1) i pkt 2) ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. Poz. 735 ze zm.). W ocenie skarżącego rażąco naruszono również przepisy: 1. art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 1), 2) i 5) oraz ust. 2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID- 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. Poz. 1842 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu: a. zawiadomienia Skarżącej przez organ pierwszej instancji o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od Decyzji, jak również b. wyznaczenia Skarżącej przez organ pierwszej instancji terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji, gdy bieg terminu do złożenia przez Skarżącej wniosku o przywrócenie terminu rozpocząłby bieg dopiero od chwili doręczenia zawiadomienia organu pierwszej instancji i wyznaczenia terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, 2. art. 98 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. Poz. 695 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 20 sierpnia 2020 r. poprzez niezastosowanie tego przepisu oraz art. 98 ust. 2 pkt 4) lit. d) tej ustawy w brzmieniu obowiązującym po 20 sierpnia 2020 r. poprzez zastosowanie tego przepisu, prowadzące do błędnego uznania jakoby organ pierwszej instancji w przedmiotowym postępowaniu był uprawniony do uznania decyzji za doręczoną w sytuacji, gdy dopiero od 20 sierpnia 2020 r. art. 5 w zw. z art. 13 pkt 5) ustawy z 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. Poz. 1423 ze zm.) wprowadzono możliwość uznania za doręczone przez organ administracji publicznej przesyłek wysłanych przez organ administracji publicznej po 20 sierpnia 2020 r. W konsekwencji pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem strony skarżącej organ pierwszej instancji był zobowiązany podczas stanu epidemii do zawiadomienia stron o uchybieniu terminu i wyznaczenia terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Organ jednak nie zawiadomił strony o uchybieniu terminu i nie wyznaczył stronie terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności. Ponadto przepisy nie przewidują możliwości oceny przez organy administracji czy dana sprawa kwalifikuje się do tego by zawiadomić stronę o uchybieniu terminu. Przepisy mają zastosowanie automatyczne i każdorazowo w przypadku uchybienia terminu organu organ administracji musi zawiadomić o tym stronę wyznaczając termin. Skoro tak się jednak nie stało, to do momentu gdy skarżąca nie otrzyma zawiadomienia, termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu nie rozpocznie biegu. Wcześniejsze rozpatrzenie przez organy wniosku z dnia 18 listopada będzie przedwczesne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Rozpoznając skargę w świetle zaskarżonych przepisów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. W niniejszej sprawie z akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzją z dnia 22 lipca 2020 r., nr [...] W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na L. H. karę pieniężną w wysokości 9.300,00 zł. Pomimo podwójnego awizowania w dniu 28 lipca 2020 r. oraz w dniu 6 sierpnia 2020 r. przesyłka zawierająca powyższa decyzję nie została podjęta przez adresata i w dniu 17 sierpnia 2020 r. została zwrócona do organu I instancji ze skutkiem doręczenia. Pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 18 listopada 2020 r. wniósł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji do organu I instancji. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Inspektor Transportu Drogowego z dnia 20 stycznia 2022 r. utrzymujące w mocy postanowienie W. Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 stycznia 2021 roku odmawiającego przywrócenia terminu do uzupełniania decyzji w sprawie zakończonej decyzją z dnia 22 lipca 2022 r. W tym miejscu należy przypomnieć, że podstawowym sposobem doręczania pism w postępowaniu administracyjnym, jest doręczenie bezpośrednie stronie (lub jej pełnomocnikowi strony) w jej mieszkaniu, miejscu pracy, lokalu organu administracji publicznej, lub też w każdym miejscu, gdzie stronę można zastać - co wynika z art. 42 § 1 - § 3 k.p.a. W następnej kolejności Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje doręczenie zastępcze — dorosłemu domownikowi, sąsiadowi strony lub dozorcy domu, za pokwitowaniem, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi, o czym stanowi art. 43 k.p.a. Dopiero w razie niemożności doręczenia pisma bezpośrednio stronie, lub w trybie zastępczym, w grę wchodzi tzw. "fikcja doręczenia", o czym stanowi art. 44 k.p.a. W myśl tego przepisu w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 - operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188) przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego, bądź pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ (§ 1 pkt 1 i 2). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty zawiadomienia (§ 3). Zgodnie zaś z § 4 art. 44 k.p.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że przepis art. 44 k.p.a. ustanawiając zastępczy tryb doręczenia korespondencji umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo, którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej lub z urzędu gminy (miasta) w określonym terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia terminu. Innymi słowy, zastępcza forma doręczenia pism przewidziana w art. 44 k.p.a. rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych. Co ważne, domniemanie prawne, o jakim mowa w art. 44 § 4 k.p.a., rodzi wyłącznie prawidłowo dokonane doręczenie zastępcze. W świetle brzmienia art. 44 § 4 i § 1 k.p.a. nie budzi wątpliwości, że skutek w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania należy wiązać z upływem 14 dni od dnia pozostawienia w skrzynce odbiorczej strony pierwszego "awizo" (np. vide: wyrok NSA z dnia 16 lipca 2020 r. sygn. akt OSK 3233/19, wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 187/19, CBOIS). Zgodnie z art. 98 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, w brzmieniu obowiązującym do dnia 20 sierpnia 2020 r. doręczanie pism urzędowych przez organy administracji publicznej na zasadzie "fikcji", zostało wykluczone w okresie epidemii korona wirusa. Do momentu nowelizacji przepis art. 98 stanowił, że: 1. Nieodebranych pism podlegających doręczeniu za potwierdzeniem odbioru przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, których termin odbioru określony w zawiadomieniu o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru przypadał w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, nie można uznać za doręczone w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz przed upływem 14 dni od dnia zniesienia tych stanów. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do:1) postępowań w sprawach, o których mowa w art. 15f ust. 9 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych; 2) postępowań, o których mowa w dziale III B ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.); 3) kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej oraz postępowań podatkowych, jeżeli kontrole lub postępowania te wiążą się z podejrzeniem popełnienia przestępstwa lub przestępstwa skarbowego; 4) przesyłek wysyłanych do ani wysyłanych przez: a) sądy i Trybunały, b) prokuraturę i inne organy ścigania, c) komornika sądowego. Dopiero od dnia 20 sierpnia 2020 r., w katalogu wyłączeń ust. 2 art. 98 znajdują się przesyłki wysyłane do i przez organ administracji publicznej (obecny ust. 2 punkt 4 lit. d art. 98 ustawy). Jednocześnie, zgodnie z zawartymi w ustawie nowelizującej przepisami przejściowymi - art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz.1423 ) - przesyłki, o których mowa w art. 98 ust. 2 pkt 4 lit. d uznaje się za doręczone z upływem 14 dni od daty wejścia w życie ustawy. Jednocześnie zgodnie z art. 11 ust. 2. ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw przepisu ust. 1 nie stosuje się jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041) dokonał zwrotu przesyłki, a organ administracji publicznej ponownie wysłał pismo podlegające doręczeniu za potwierdzeniem odbioru. Reasumując na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, pisma podlegające doręczeniu za potwierdzeniem odbioru przez operatora pocztowego nie mogły zostać uznane za doręczone w stanie epidemii i przed upływem 14 dni od zniesienia stanu epidemii. Organ administracji nadał decyzję w placówce operatora pocztowego 27 lipca 2020 r. Po podwójnym awizowaniu przesyłka została zwrócona do organu 17 sierpnia 2020 r. Organ administracji nie mógł jednak uznać decyzji za doręczoną w świetle obowiązującego przepisu. Jak trafnie zaznaczyła skarżąca art. 98 ust. 2 pkt 4 lit. d) ustawy przewidujący wyłączenie stosowania art. 98 ust. 1 o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, do pism wysyłanych przez organ administracji publicznej wprowadzony został na mocy art. 5 nowelizacji z dniem 20 sierpnia 2020 r. tj. po uznaniu przez organ administracji decyzji za skutecznie doręczoną w dniu 17 sierpnia 2020 r. Przepis dopuszczający uznanie za doręczone przez organy administracji przesyłek ma zastosowanie do tych przesyłek, które zostały wysłane po dniu 20 sierpnia 2020 r. Ponadto z uwagi na przepisy przejściowe nie było możliwości automatycznego uznania przesyłki za doręczoną w terminie późniejszym. Nie mogło tu zatem dojść do pozostawienia pisma w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, o jakim mowa w art. 44 § 4 k.p.a., czyli tzw. "fikcji doręczenia". Doręczenie decyzji w tym trybie w świetle prawa nie nastąpiło we wskazywanej przez organ. Decyzja nie weszła więc do obrotu prawnego. W rozpoznawanym przypadku konieczne było zatem ponowne wysłanie do L. H. decyzji dnia 22 lipca 2020 roku, aby można było uznać ją za skutecznie doręczoną w świetle obowiązujących przepisów, co umożliwi jej ewentualne złożenie w terminie wniosku o uzupełnienie decyzji w trybie art. 111 k.p.a. Odmawiając przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji zarówno W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego jak i Inspektor Transportu Drogowego w istocie nie uwzględniły również regulacji zawartych w ustawie z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) - dalej: "ustawa COVID-19". Zgodnie z art. 15zzzzzn2 ust. 1 ww. ustawy w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. Z przepisów art. 15zzzzzn2 ust. 2 i 3 ustawy COVID-19 wynika, że w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Natomiast w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Tymczasem okoliczności sprawy wskazują, że w sprawie spełniona została przesłanka z art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 1 ustawy COVID-19. Doszło bowiem do uchybienia terminu, od zachowania którego jest uzależnione udzielenie stronie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, co stanowi przesłankę zawiadomienia strony postępowania przewidzianą w powołanym przepisie. W dacie wydania decyzji z dnia 22 lipca 2020 roku obowiązywał w Polsce stanu epidemii. Stan ten (poprzedzony stanem zagrożenia epidemicznego) obowiązywał od 20 marca 2020 r., czyli od dnia wejścia w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r., poz. 491). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że z brzmienia art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy COVID-19 wynika, iż szczególny tryb przywrócenia terminu uregulowany w tej ustawie jest dodatkową ochroną prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego zastrzeżoną dla terminów uchybionych w czasie trwania epidemii (por. wyroki: WSA w Gdańsku z dnia 12 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 659/21, WSA w Łodzi z dnia 5 stycznia 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 715/21, WSA w Kielcach z dnia 14 października 2021 r. sygn. akt I SA/Ke 366/21, WSA w Rzeszowie z dnia 5 października 2021 r. sygn. akt II SA/Rz 1032/21). W ocenie Sądu po wpłynięciu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz do uzupełnienia decyzji z dnia 22 lipca 2020 roku obowiązkiem organu po ustaleniu daty prawidłowego doręczenia wspomnianej decyzji było rozważenie podjęcia czynności przewidzianych w powołanej wyżej regulacji. Dopiero jednak w następstwie ustalenia prawidłowej daty doręczenia decyzji z 22 lipca 2020 roku L. H. mogło dojść do zawiadomienia strony o uchybieniu terminu (zgodnie z art. 15 zzzzzn2 ust. 1 ustawy COVID-19) i wyznaczenia terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (zgodnie z art. 15 zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID-19). Konkludując, przedmiot badania Sądu ograniczał się do skontrolowania legalności orzeczenia o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia decyzji, które w okolicznościach niniejszej sprawy zostało wydane przedwcześnie. Zarówno organ pierwszej instancji jak i organ odwoławczy nie określiły w sposób prawidłowy daty od której należało liczyć termin do złożenia wniosku o uzupełnienie decyzji nakładającej karę za naruszenie przepisów transportu drogowego. W niniejszej sprawie nie można było stwierdzić naruszenia art. 44 w związku z art. 111 k.p.a. w związku z art. 98 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Biorąc pod uwagę wcześniejsze rozważania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylono zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzającej. O kosztach postępowania, wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej, będącego adwokatem, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz.1800).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI