III SA/Po 215/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę D.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając istnienie obowiązku opłaty abonamentowej RTV pomimo twierdzeń o wyrejestrowaniu odbiornika.
Skarga dotyczyła odmowy uwzględnienia zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości z tytułu opłaty abonamentowej RTV. Skarżący D.S. zarzucał nieistnienie obowiązku oraz brak doręczenia upomnienia. Sąd uznał, że obowiązek opłaty abonamentowej ciąży na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika, a ciężar dowodu wyrejestrowania spoczywa na zobowiązanym. Ponieważ skarżący nie przedstawił dowodów wyrejestrowania odbiornika, a wierzyciel również ich nie posiadał, sąd uznał zarzut nieistnienia obowiązku za niezasadny. Zarzut braku doręczenia upomnienia również został odrzucony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę D.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające uwzględnienia zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości z tytułu opłaty abonamentowej RTV. Skarżący podnosił zarzuty nieistnienia obowiązku oraz braku doręczenia upomnienia. Sąd, analizując przepisy ustawy o opłatach abonamentowych oraz rozporządzeń wykonawczych, podkreślił, że obowiązek uiszczania abonamentu ciąży na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ex lege. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy odbiornik został skutecznie wyrejestrowany. Sąd stwierdził, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na zobowiązanym. Ponieważ D.S. nie przedstawił dowodów na wyrejestrowanie odbiornika, a dokumentacja wierzyciela również ich nie zawierała, sąd uznał zarzut nieistnienia obowiązku za niezasadny. Podobnie, zarzut braku doręczenia upomnienia został odrzucony, gdyż wierzyciel wykazał jego wysłanie i doręczenie. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, ciężar dowodu wyrejestrowania odbiornika spoczywa na zobowiązanym, który wnosi zarzut nieistnienia obowiązku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgodnie z przepisami, zobowiązany musi udowodnić okoliczności znoszące powstały obowiązek, w tym skuteczne wyrejestrowanie odbiornika. Brak takiego dowodu skutkuje utrzymaniem obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.o.a. art. 2 § 1-2
Ustawa o opłatach abonamentowych
Na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika.
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § 7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 34 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p. art. 46 § 2
Ustawa Prawo pocztowe
Dz.U. nr 187, poz. 1342 art. 2
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych
Dz.U. nr 187, poz. 1342 art. 3
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych
Dz.U. nr 187, poz. 1342 art. 5
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych
Dz.U. z 2013 r., poz. 1676 art. 18 § 1
Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłat prolongacyjnych, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte " w rachunkach art. 4
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarejestrowanie odbiornika RTV bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę do istnienia obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Ciężar dowodu wyrejestrowania odbiornika spoczywa na zobowiązanym. Wierzyciel wykazał skuteczne doręczenie upomnienia.
Odrzucone argumenty
Nieistnienie obowiązku opłaty abonamentowej z powodu rzekomego wyrejestrowania odbiornika. Brak doręczenia upomnienia. Niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego. Dowolna ocena dowodów. Niezastosowanie art. 81a § 1 k.p.a. Wadliwe uzasadnienie decyzji. Niewłaściwe zastosowanie art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej (dot. odsetek).
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodu ciąży na tym, kto z danego stanu wywodzi korzystne dla siebie skutki nie jest zwykle możliwe udowodnienie okoliczności, której istnienie się neguje zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z ustaw (...) bez jej późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego użytkowanie
Skład orzekający
Marek Sachajko
przewodniczący sprawozdawca
Mirella Ławniczak
członek
Robert Talaga
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska dotyczącego ciężaru dowodu w sprawach wyrejestrowania odbiorników RTV oraz istnienia obowiązku opłaty abonamentowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z opłatami abonamentowymi RTV i postępowaniem egzekucyjnym w administracji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku opłaty abonamentowej RTV i kwestii dowodowych w postępowaniu egzekucyjnym, co może być interesujące dla osób zmagających się z podobnymi problemami lub dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i egzekucyjnym.
“Czy zapomniałeś wyrejestrować odbiornik RTV? Urząd skarbowy może upomnieć się o zaległości po latach!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Po 215/21 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2021-09-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-02-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Marek Sachajko /przewodniczący sprawozdawca/ Mirella Ławniczak Robert Talaga Symbol z opisem 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3 ustawy o f Hasła tematyczne Radiofonia i telewizja Sygn. powiązane I GSK 322/22 - Wyrok NSA z 2025-06-11 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1801 art. 2 ust. 1-2 Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - t.j. Sentencja Dnia 14 września 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko (spr.) Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2021 roku sprawy ze skargi D. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 roku, wydanym przez Dyrektora Izby Skarbowej na skutek zażalenia skarżącego, utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] września 2020 roku nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia, w sprawie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lutego 2020 roku o numerze [...], obejmującego zaległości z tytułu opłaty abonamentowej w łącznej kwocie należności głównej [...] zł, wystawionego przez [...] S.A. [...] w [...]. Za podstawę wydanego postanowienia organ przyjął art. 138 § 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku .- Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a., w związku z art. 33 § 1 pkt 1, pkt 7 i art. 34 § 4 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r., poz. 1427 ze/m.), zwanej dalej "u.p.e.n." W uzasadnieniu organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie zobowiązany wniósł zarzut z art. 33 § 1 pkt 1 i 33 § 1 pkt 7 tj.: - nieistnienia obowiązku i brak uprzedniego doręczenia upomnienia. W niniejszej sprawie wypowiedź wierzyciela w zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym i braku uprzedniego doręczenia upomnienia była wiążąca dla organu egzekucyjnego, zatem zobligowany był on po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów, uwzględnić je w wydawanym orzeczeniu. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego było właściwe i w pełni uzasadnione. W odniesieniu do wniesionego zarzutu nieistnienia obowiązku ujętego w tytule wykonawczym z dnia [...] lutego 2020 r. o nr [...] wierzyciel wskazał, że na dane D. S. zgłoszona została rejestracja odbiorników rtv. Po zgłoszeniu rejestracji została wydana książeczka opłat o nr [...], stanowiąca dowód zarejestrowania używanych odbiorników. Następnie została wydana kolejna książeczka o nr [...] Nowo wydana książeczka stanowiła kontynuację zgłoszonej rejestracji - każda z kolejno wydanych książeczek opłat abonamentowych stanowiła dla abonenta dowód zgłoszenia rejestracji odbiorników. Do postanowienia z dnia [...] maja 2020 r. o nr [...] załączono dowód w postaci kserokopii odcinka "U", złożonego podczas wymiany książeczki radiofonicznej nr [...] na książeczkę [...] (opatrzonego podpisem posiadacza odbiornika) i zawierający dane posiadacza lub użytkownika odbiornika, złożony w placówce pocztowej w [...] z powodu wyczerpania dowodów wpłat. Powyższe jednoznacznie świadczy więc o fakcie zarejestrowania, wnoszenia opłat abonamentowych posiadania lub korzystania przez zobowiązanego z przedmiotowych odbiorników, skoro w ramach zgłoszonej rejestracji abonent występował o wydanie kolejnej książeczki radiofonicznej. Oznacza to, że w przedmiotowym stanie faktycznym doszło do rejestracji odbiorników rtv, która przesądza o istnieniu obowiązku regulowania opłat abonamentowych przez zobowiązanego. Wierzyciel przypomniał, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 141, poz. 1190), zmienionego rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. nr 187, poz. 1342), które zostało uchylone, obecnie obowiązującym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676) na użytkowników odbiorników rtv nałożony został obowiązek niezwłocznego powiadomienia wyznaczonego operatora pocztowego o zmianie nazwiska, nazwy firmy, miejsca zamieszkania, siedziby, miejsca używania odbiorników, zgubienia lub zniszczenia dowodu rejestracji, czy o fakcie zaprzestania używania odbiorników. W szczególności więc użytkownik odbiorników radiowo - telewizyjnych jest zobowiązany zgłosić fakt zmiany danych osobowych, miejsca zamieszkania i po aktualizacji danych kontynuować opłacanie abonamentu lub wyrejestrować odbiornik rtv, jeżeli z odbiorników rtv nie korzysta, albo opłaty abonamentowe uiszczane są na indywidualny numer identyfikacyjny nadany innej osobie, z którą abonent pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym lub osoba, z którą abonent pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym korzysta z ustawowego zwolnienia z opłat abonamentowych. Wyłącznie bowiem podjęcie przez abonenta działań zmierzających do wyrejestrowania odbiorników rtv lub zgłoszenie zmian formalnoprawnych, może doprowadzić do ustania obowiązku wnoszenia opłat z tytułu abonamentu rtv. W konsekwencji zaprzestanie wnoszenia opłat za abonament przy jednoczesnym niedopełnieniu we właściwym czasie wymaganych formalności skutkuje koniecznością uregulowania zaległości z tytułu opłaty abonamentowej. Tym samym jeżeli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiorników, to nadal jest zobowiązany do uiszczania opłaty abonamentowej. W przypadku zatem zgłoszenia przez abonenta faktu zaprzestania używania odbiorników rtv, pracownik placówki pocztowej zobowiązany był wyrejestrować odbiornik. Po wypełnieniu przez zgłaszającego właściwego dokumentu (oryginał i kopia "Formularza zgłoszenia zmiany danych") pracownik sprawdzał prawidłowość wypełnienia przedmiotowego dokumentu i odnotował zmianę w systemie, następnie oryginał potwierdzony odciskiem datownika i podpisem wydawał abonamentowi, a kopię przekazywał do właściwej komórki celem archiwizacji. Oznacza to, że w sytuacji dopełnienia przez zobowiązanego wyżej opisanych formalności, powyższy fakt odnotowany zostałby na indywidualnym numerze identyfikacyjnym D. S. (wcześniej książeczce radiofonicznej), a dokument zarchiwizowany. Wierzyciel nie posiada natomiast dokumentu potwierdzającego dopełnienie formalności związanych z wyrejestrowaniem odbiorników. Takiego dokumentu, nie przedłożył również zobowiązany na etapie prowadzonego postępowania. Rozpoznając zażalenie Dyrektor Izby Skarbowej, jako organ odwoławczy, wskazał, że również był związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku i braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Skargę na powyższe postanowienie złożył D. S.. Zarzucił organowi naruszenie: - naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy; - naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów i przyjęcie, że wierzyciel udowodnił fakt zarejestrowania odbiornika oraz przesłania indywidualnego numeru abonenta wobec braku w materiale dowodowym dowodów potwierdzających ww. okoliczności, a jednocześnie uznał za nieudowodnioną okoliczność wyrejestrowania odbiornika z uwagi na nieprzedłożenie po 10 latach dowodów potwierdzających ww. okoliczność pomimo spójnych i logicznych wyjaśnień skarżącego w tym zakresie; - naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 81a § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której istnieją nie dające się usunąć wątpliwości w stanie faktycznym w zakresie okoliczności 1) przesłania informacji o nadaniu indywidualnego numeru abonenta, 2) wyrejestrowania odbiornika w związku ze sprzedażą w 2008 r. lokalu, w którym był on zarejestrowany; - naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji i niewskazanie, z jakich powodów organ odmówił wiarygodności wyjaśnieniom skarżącego o wyrejestrowaniu odbiornika i braku skorzystania z przepisu art. 81 a § 1 k.p.a.; - naruszenie art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z a 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że kwestionowany obowiązek istnieje pomimo wykazania przez wierzyciela braku jego istnienia i pojawienia się w sprawie niedających się usunąć wątpliwości w stanie faktycznym. - naruszenie art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że od spornych należności należy obliczyć odsetki, podczas gdy odsetki od zobowiązań nie przekraczają kwoty, która wymaga ich zapłaty. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia poprzedzającego, a także o zwrot kosztów postępowania, w tym niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj Dz. U. z 2019. 2325), zwanej dalej: "p.p.s.a", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Istota sporu w sprawie sięga wniesionego przez zobowiązanego zarzutu nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym wystawionym przez wierzyciela. Uzasadniając ten zarzut zobowiązany wskazał, że nie posiada dowodu wyrejestrowania odbiornika rtv, bowiem wyrejestrowanie nastąpiło ponad 10 lat temu, a nadto nieruchomość, w której znajdował się odbiornik, sprzedał. Stosownie do art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1801 ze zm.) na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika. Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne, dla celów pobierania abonamentu, podlegają zarejestrowaniu w placówkach operatora wyznaczonego (uprzednio publicznego), którym jest [...], co wynika z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej i art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe. Szczegóły procesu rejestracji odbiornika normował w spornym okresie - do [...] stycznia 2014 r. § 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. nr 187, poz. 1342), zgodnie z którym odbiornik winien zostać zarejestrowany - na wniosek użytkownika złożony w placówce [...] - w terminie 14 dni od jego nabycia (obecnie obowiązującym rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676). Dowodem zarejestrowania odbiornika jest "wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" lub "zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" (§ 3 ww rozporządzenia). Wspomniany numer identyfikuje użytkownika w systemie i stanowi część numeru rachunku bankowego, na który mają być dokonywane wpłaty z tytułu abonamentu. Użytkownik ma obowiązek niezwłocznego powiadamiania (przez złożenie w placówce [...] "Formularza zgłoszenia zmiany danych") o zmianie danych zawartych we wniosku, o zgubieniu lub zniszczeniu obydwu dowodów zarejestrowania odbiorników oraz o zaprzestaniu używania odbiorników. Stosownie natomiast do § 5 ww. rozporządzenia dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. od dnia 13 grudnia 2007 r. (ust. 1). [...] w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z 2007 r. z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2). Nowe rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676), które weszło w życie 1 stycznia 2014 r. potwierdzało, że indywidualne numery identyfikacyjne użytkownika wydane na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów zachowują ważność (§ 18 ust. 1 ww. rozporządzenia). Z akt sprawy wynika, że zobowiązany zarejestrował odbiornik radiofoniczny i telewizyjny w 1993 r., co potwierdza treść uzasadnienia zarzutów D. S.. Przepisy ustawy o opłatach abonamentowych z 2005 r., odnosiły się do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). W ustawie tej z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji, ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych. Tak więc obowiązek ponoszenia opłaty abonamentowej ciążył m.in. na podmiotach, które w dniu wejścia w życie ustawy abonamentowej miały, tak jak zobowiązany, zarejestrowany odbiornik. Sam zobowiązany nie kwestionował w zarzutach przeciwegzekucyjnych faktu rejestracji odbiornika, jedynie na kolejnych etapach postępowania wskazywał na jego wyrejestrowanie (początkowo wskazując na rok 2008 r.). Zobowiązany, wnosząc zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.), powinien był jednak przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek względem niego nie istnieje. W tej sytuacji to na nim ciążył obowiązek wykazania okoliczności znoszących powstały uprzednio obowiązek w zakresie uiszczenia opłat abonamentowych. Wymagało to przedłożenia dowodu wyrejestrowania odbiornika. W orzecznictwie administracyjnym zgodnie przyjmuje się, że ciężar dowodu ciąży na tym, kto z danego stanu wywodzi korzystne dla siebie skutki. Ta okoliczność służy obronie praw zobowiązanego, natomiast w sensie logicznym nie jest zwykle możliwe udowodnienie okoliczności, której istnienie się neguje, tak jak jest to w przypadku wierzyciela negującego fakt wyrejestrowania odbiornika (por. wyrok NSA z 22 marca 2018 r., sygn. akt II GSK 1343/16). Konstrukcja powołanych wyżej uregulowań prawnych nakładających na abonenta obowiązek powiadamiania o zaprzestaniu używania odbiornika przesądza o obowiązku wykazania dokonania tego powiadamiania przez zobowiązanego. Skoro zobowiązany nie przedstawił dowodów na dopełnienie formalności związanych z wyrejestrowaniem zarejestrowanego uprzednio odbiornika, a w dokumentacji wierzyciela również brak jest takiego dokumentu, nietrafne są sformułowane przez skarżącego zarzuty naruszenia przez organ przepisów postępowania dowodowego w tym zakresie (podobnie wyrok WSA w Gliwicach z 10 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/G11020/17). Wyrejestrowanie odbiornika jest okolicznością kluczową dla bytu prawnego zaległych opłat abonamentowych i to w interesie zobowiązanego było zabezpieczenie i przedstawienie dowodu na podnoszone w tym zakresie twierdzenia. Z uwagi na fakt zarejestrowania odbiornika i uiszczanie opłat abonamentowych przez zobowiązanego, uprawnione było również nadanie mu przez wierzyciela indywidualnego numeru identyfikacyjnego i powiadomienie o jego nadaniu. Przesyłka z zawiadomieniem o nadaniu numeru została wysłana zobowiązanemu w dniu jej wystawienia - [...] lipca 2008r., co spełniało warunki wskazane w § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. oraz co zostało wykazane duplikatem zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, z którego wynika, na jaki adres zostało powiadomienie wysłane. Z treści przywołanych przepisów nie wynika natomiast, aby doręczenia powiadomienia dokonywane poprzez przesłanie użytkownikowi zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, stanowiło warunek skuteczności czynności nadania takiego numeru. Przesłanie zawiadomienia nie kreuje i nie wpływa na skuteczność czynności [...] będącej operatorem wyznaczonym (wcześniej publicznym), który z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek indywidualny numer identyfikacyjny. Prawodawca dla skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika rtv numeru identyfikacyjnego nie wprowadził wymogu doręczenia zawiadomienia o jego przesłaniu. Przesłanie zawiadomienia ma wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana jest z urzędu a wierzyciel nie jest zobowiązany do posiadania dokumentu potwierdzenia jego odbioru przez zobowiązanego (wyrok NSA z 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 1297/15). Dla skuteczności czynności nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne również legitymowanie się operatora wyznaczonego (publicznego) dowodem nadania takiej przesyłki (wyrok NSA z 22 czerwca 2017r., sygn. akt II GSK 2262/15, wyrok NSA z 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 913/15). W aktach sprawy znajduje się poświadczona kserokopia wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu zobowiązanemu, indywidualnego numeru identyfikacyjnego podpisana przez uprawnionego pracownika operatora, które to zawiadomienie stanowi obecnie dowód zarejestrowania odbiornika rtv w rozumieniu § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu z 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie już wyrażał pogląd, zaprezentowany np. w wyroku z 22 marca 2018 r., sygn. akt II GSK 1343/16, że: "zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z ustaw (...) bez jej późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego użytkowanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym" a "obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa od dnia poprzedzającego zgłoszenie wyrejestrowania lub do dnia miesiąca, w którym dopełniono formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych". Niedokonanie skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiornika rtv i nieuregulowanie zaległości z tytułu nieopłaconego abonamentu uzasadnia zaś podjęcie czynności zmierzających do przymusowego ich ściągnięcia (wyrok NSA z 7 czerwca 2018 r., sygn. akt I GSK 801/18). Także Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 wskazał, że: "zgodnie z art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszy dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika". Analogicznie wypowiadała się Naczelny Sąd Administracyjny wskazując, że obowiązek uiszczenia takiej opłaty powstaje z mocy samej ustawy, bez wezwania i jest realizowany w terminach i wysokości określonej ta ustawą (wyrok NSA z 10 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1818/14). Z samej ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin jej płatności. Tym samym stanowisko, zgodnie z którym to na wierzycielu ciąży obowiązek przypominania zobowiązanemu o braku bieżących wpływów z opłat abonamentowych, a brak przez długi okres czasu jakiejkolwiek reakcji wierzyciela na brak uiszczenia opłat abonamentowych należy uznać za usprawiedliwione przeświadczenie strony nie tylko o skutecznym wyrejestrowaniu odbiornika, ale i o braku obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych, nie jest usprawiedliwione przepisami prawa. Sama opłata ma charakter powszechny a jej wyliczenie nie następuje w formie decyzji, ale w drodze czynności materialno - technicznej, w trybie pozaprocesowym lub w drodze samoobliczenia (por. wyrok NSA z 25 września 2018 r. sygn. akt I GSK 1806/18, wyrok NSA z 13 grudnia 2016 r., sygn. akt. II GSK 1297/15, wyrok NSA z 1 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 913/15, wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 5276/16). Odnosząc się do zarzutu naliczenia odsetek za zwłokę, prawidłowo organ zwrócił uwagę, że wierzyciel nie wskazał w ww. tytule wykonawczym odsetek za zwłokę, w związku z czym nieuzasadnione jest podnoszenie tej kwestii. Wysokość odsetek za zwłokę wskazanych w zawiadomieniu o zajęciu wierzytelności, leży w gestii organu egzekucyjnego. Odsetki wyliczone są na dzień przygotowania tytułu wykonawczego, po tym terminie dalsze odsetki ustala już organ egzekucyjny. Odsetki za opóźnienie nalicza się do dnia zapłaty. Zastosowanie znajduje w tym przypadku § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłat prolongacyjnych, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte " w rachunkach, który szczegółowo określa dzień, do którego naliczane są odsetki wskazując w pkt 1, iż dniem tym jest dzień zapłaty podatku, czyli stosując do opłat abonamentowych dzień zapłaty zaległych opłat. Z kolei w odniesieniu do zarzutu braku doręczenia upomnienia wierzyciel stwierdził, iż wypełniając nałożony w art. 15 § 1 u.p.e.a. obowiązek, [...] [...] S.A. w dniu [...] listopada 2019 r. przesłał za potwierdzeniem odbioru, na adres zameldowania D. S. upomnienie nr [...] wzywające do uregulowania zaległości za okres od kwietnia 2018 r. do października 2019 r. Przedmiotowe upomnienie zostało doręczone zobowiązanemu w dniu [...] grudnia 2019 r. W konsekwencji zarzut braku doręczenia upomnienia jest nieuzasadniony. Niezależnie od powyższego wierzyciel podkreślił iż do zobowiązanego wielokrotnie były wysyłane informacje o zaległościach w opłatach abonamentowych (pomimo braku obowiązku w tym zakresie ze strony wierzyciela), celem dobrowolnego wykonania przedmiotowego obowiązku. Tym samym wskazanie przez zobowiązanego, na okoliczność w postaci braku działań wierzyciela, zmierzających do poinformowania abonenta o konieczności realizowania opłaty nie znajduje uzasadnienia w rozpatrywanej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania WSA oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI