III SA/Po 179/21

III SA/Po 179/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2021-09-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marek Sachajko /przewodniczący/
Piotr Ławrynowicz
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
III OSK 288/22 - Wyrok NSA z 2025-04-23
Skarżony organ
Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2008 nr 122 poz 786
par. 2 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie czasu służby żołnierzy zawodowych.
Dz.U. 2004 nr 108 poz 1141
par. 5b
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Asesor WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 02 września 2021 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służby oddala skargę.
Uzasadnienie
Dowódca Jednostki Wojskowej decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy [...] w [...], z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w sprawie odmowy wypłaty szer. rez. P. Z. dodatkowego wynagrodzenia za służby wartownicze w okresie od dnia [...] października 2011 roku do dnia [...] marca 2016 r.
Powyższe decyzje wydane zostały na podstawie następującego stanu faktycznego:
Wnioskiem z dnia [...] maja 2016 r. szer. P. Z. zwrócił się do Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] [...] w [...] na podstawie § 5 b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. Nr 108, poz. 1141 ze zm., dalej: rozp. w.ż.z.d.w.) o wypłatę dodatkowego wynagrodzenia w kwocie [...]zł za pełnienie nieetatowych służb dyżurnych w okresie od [...] października 2011 r. do [...] marca 2016 r.
We wniosku wskazał, że pełni zawodową służbę wojskową jako wartownik w Jednostce Wojskowej nr [...] w [...] w [...]. W okresie od [...] października 2011 r. do [...] marca 2016 r., zgodnie z wykazem obowiązków, pełnił służby wartownicze, których całkowita ilość wyniosła 278 dyżurów. Za pełnienie tychże służb do dnia złożenia wniosku nie otrzymał przewidzianego prawem § 5 b w zw. z § 3 pkt 1b ww. rozporządzenia wynagrodzenia. Wnioskowano, że pełnione służby wartownicze należy zakwalifikować jako służby dyżurne wynikające z Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP. Nie są one dyżurami etatowymi w rozumieniu § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie czasu służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 122, poz. 786, dalej: rozp. c.s.z.z.), albowiem dyżur etatowy jest dyżurem w stałym systemie dyżurów pełnionych przez żołnierzy w ramach obowiązków wynikających z zajmowanego stanowiska służbowego w powołanych do tego celu jednostkach organizacyjnych, zaś [...] nie jest jednostką organizacyjną powołaną w celu ochrony obiektów znajdujących się w zajmowanym przez nią kompleksie wojskowym.
Do wniosku załączył opinię prawną oddziału prawnego Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z [...] marca 2014 r.
Dowódca [...] w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. odmówił szer. rez. P. Z. wypłaty dodatkowego wynagrodzenia za służby wartownicze, że szer. rez. P. Z. pełni zawodową służbę wojskową w Jednostce Wojskowej [...] na stanowisku "wartownik", co jednoznacznie wynika z karty opisu jego stanowiska służbowego oraz z zakresu jego obowiązków na tym stanowisku służbowym. Wykonywanie służb wartowniczych było wykonywaniem przez P. Z. jego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku. Takie czynności jak pełnienie służby wartowniczej przez wartownika nie wykracza poza jego zwykłe obowiązki służbowe.
Dowódca Jednostki Wojskowej [...], po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez P. Z. od wskazanej wyżej decyzji, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Dowódcy [...] w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. w sprawie odmowy wypłaty szer. rez. P. Z. dodatkowego wynagrodzenia za służby wartownicze.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarżący zażądał zapłaty za pełnione przez niego w ramach etatu służby wartownicze traktując je jednocześnie jako czynności powierzone wykraczające poza zwykłe obowiązki służbowe. Podkreślono, że znamiennym jest, że P. Z. został wyznaczony na stanowisko służbowe "wartownik", a do zadań wartownika należy pełnienie służby wartowniczej na posterunku. Organ II instancji wskazał, że służby wartownicze pełnione przez P. Z. były służbami etatowymi, bowiem odbywał on je w ramach zawodowej służby wojskowej jako wartownik.
P. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...], podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 listopada 2018 r., wydanym w sprawie o syg akt IV SA/Po 659/18 WSA uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że postępowanie w sprawie przeprowadzono z naruszeniem przepisów art. 7, art. 8, art. 11, art. 14, art. 15 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego, przy czym przepisy te naruszono w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu wyroku, do przekazanych Sądowi akt sprawy nie przedłożono żadnej dokumentacji potwierdzającej ani z jakim dniem, ani jakie stanowisko służbowe powierzono P. Z., nie załączono rozkazu personalnego, ani żadnej innej dokumentacji, która pozwalałaby ustalić na jaki okres i w jakim charakterze skarżącemu powierzono obowiązki w ramach pełnionej służby wojskowej. Jedynymi przekazanymi Sądowi dokumentami są: skierowanie na badania lekarskie (z października 2015 r.), dokument "Część IV" i "Część V" – "Podstawowe obowiązki" dotyczące pełnienia służby wartowniczej oraz zestawienie służb. Jednak , jak wyjaśnił Sąd, pierwszy ze wskazanych dokumentów nie został podpisany przez P. Z., potwierdzającego jakoby zapoznał się z opisem stanowiska służbowego. Podpis taki nie widnieje również na dokumencie "Wartownik NIS:[...]". W aktach sprawy znajduje się zestawienie służb (wartownika) pełnionych przez szer. P. Z. w okresie od [...] października 2011 r. do [...] marca 2016 r. jednak wskazuje ono wyłącznie numer i daty rozkazów personalnych - treść których - w obliczu przekazanego Sądowi materiału dowodowego również pozostaje nieznana. W ocenie Sądu, w świetle żądania wniosku P. Z. wystosowanego do Dowódcy [...] w [...], kluczowe znaczenie dla sprawy miało ustalenie od kiedy, w jakim charakterze i na jakiej podstawie skarżący pełnił obowiązki w ramach pełnionej służby wojskowej.
Dalej Sąd wskazał, że badając sprawę, nie związany zarzutami skargi, wziął pod uwagę przepis art. 71 ust. 1 Rozdziału 5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j. Dz.U. z 2018 r. poz. 173) - "Uposażenie i inne należności pieniężne żołnierzy zawodowych", na podstawie którego żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie i inne należności pieniężne określone w ustawie. Inne należności pieniężne wymienia art. 73 w ust. 1, stanowiąc, że są to 1) zasiłki na zagospodarowanie, 2) dodatkowe uposażenie roczne, 3) nagrody uznaniowe i zapomogi, 4) nagrody jubileuszowe, 5) należności za podróże i przeniesienia służbowe, 6) gratyfikacje urlopowe, 7) dodatkowe wynagrodzenie za dodatkowo powierzone umową pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywanie czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, 8) należności związane z pełnieniem zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju, 9) należności związane ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. Ponieważ jest to katalog zamknięty, za inne należności pieniężne, które obok uposażenia otrzymują żołnierze zawodowi (jak stanowi art. 71 ust. 1 ustawy) – mogą być uznane tylko te, które wymienia art. 73 ust. 1, który wylicza rodzaje "innych należności pieniężnych" otrzymywanych przez żołnierzy zawodowych poza przysługującym im uposażeniem zasadniczym wraz z dodatkami. Zgodnie art. 73 pkt 7 powołanej wyżej ustawy, żołnierz zawodowy otrzymuje dodatkowe wynagrodzenie m.in. za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych (...).
Na podstawie art. 25 ust.1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych. W przepisie § 12 ust. 1 i 2 nieobowiązującego już rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniana z tych stanowisk ( Dz. U Nr 218 , poz.1699) doprecyzowano warunki powierzenia żołnierzowi czasowego pełnienia obowiązków służbowych poprzez sformułowanie, że żołnierzowi można powierzyć czasowe pełnienie obowiązków służbowych na jednym równorzędnym lub wyższym stanowisku służbowym. Czasowe pełnienie obowiązków służbowych dowódca jednostki wojskowej powierza żołnierzowi w rozkazie dziennym, wydanym przed dniem ich objęcia. Analogiczna regulację zawierają przepisy § 25 ust. 1 i 3 obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 września 2014 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniana z tych stanowisk (Dz.U. 2014, poz.1292).
W kontekście powyższego Sąd wskazał, że jakkolwiek z akt sprawy wynika, że do akt sprawy przedłożono wykaz dyżurów pełnionych przez skarżącego wskazujące numery i daty rozkazów personalnych, jednak ich treść pozostaje nieznana. Nie sposób zatem stwierdzić, na jakiej podstawie, tj. ramach pełnienia jakiego rodzaju obowiązków służbowych, P. Z. pełnił dyżury wartownicze w dniach wymienionych w przedłożonym zestawieniu.
Sąd wskazał również, że na podstawie art. 88 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 tej ustawy, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie. Przepis rangi ustawowej ustanowił zatem podstawową zasadę, wedle której za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, żołnierz zawodowy otrzymuje dodatkowe wynagrodzenie. Do okoliczności tej w żaden sposób nie odniesiono się w niniejszej sprawie, a z uwagi na brak adekwatnych dokumentów, nie było możliwe zweryfikowanie przez Sąd, czy w sprawie nie ziściły się przesłanki ustawowe, powołane powyżej.
Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, Minister Obrony Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz.U. nr 108, poz. 1141 ze zm. – dalej jako: rozp. c.s.z.z.). Jak wynika z § 1 tegoż rozporządzenia określa ono wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków służbowych (...), a także stawki i terminy jego wypłacania.
Sąd stwierdził, że organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do zarzutów odwołania, wskazując jedynie, że pełnione przez skarżącego służby, były służbami etatowymi. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w żaden sposób nie ustosunkowano się do stanowiska skarżącego, że pełnione przez niego dyżury nie wpisują się w definicję etatowych dyżurów w rozumieniu § 2 pkt. 2 rozp. c.s.z.z. i w tym sensie – były to służby, które wykraczały poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego. Nie ustosunkowano się również do przedłożonej przez niego opinii prawnej Radcy Prawnego Oddziału Prawnego Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych [...] z dnia [...] marca 2014 r., sporządzoną na polecenie Przewodniczącego Kolegium Mężów Zaufania Korpusu Szeregowych z dnia [...] marca 2014 r. (nr [...]) w sprawie rozbieżnych zasad dotyczących pełnienia służb wartowniczych. Powoduje to, że zaskarżona decyzja, w istocie wymyka się kontroli sądowoadministracyjnej. Nie jest bowiem jasne dlaczego organ nie podziela stanowiska Skarżącego, a dokonanie oceny zasadności złożonego wniosku przez Sąd nie jest możliwe z uwagi na brak pełnej dokumentacji, takiej jaki: rozkazy dzienne, kontrakt na pełnienie zawodowej służby wojskowej, czy rozkaz personalny ze wskazaniem zajmowanego stanowiska i jednostki w której ma być służba pełniona, oraz daty wyznaczenia na to stanowisko.
Sąd wskazał również, że organ uchybił także obowiązkowi prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 8 kpa) oraz zasadzie przekonywania (art. 11 kpa), które wyrażają się w obowiązku stosownego uzasadnienia decyzji. Strona musi bowiem dokładnie wiedzieć, przede wszystkim z czego konkretnie wynika stanowisko organu. Uzasadnienie winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób niebudzący wątpliwości. Jak wskazał Sąd, ponownie rozpatrując niniejszą sprawę organ II instancji winien wziąć pod uwagę powyższe rozważania, a w szczególności będzie obowiązany uzupełnić materiał dowodowy we wskazanym powyżej zakresie i dokona oceny, czy i w jakim trybie doszło do powierzenia skarżącemu dodatkowych obowiązków, a następnie dopiero w oparciu o całokształt materiału dowodowego, przy uwzględnieniu regulacji ustawowej, wypowie się o zasadności żądania strony, dając temu wyraz w wyczerpującym uzasadnieniu przyszłej swojej decyzji.
Dowódca Jednostki Wojskowej [...] decyzja Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. uchylił w całości decyzję Dowódcy [...] w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Dowódca [...] w [...], wskazana wyżej decyzją z dnia z [...] sierpnia 2020 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256), art. 25 ust. 1 i 2, art. 71 ust. 1, art. 73 ust. 1 pkt 7, art. 88 ust. 1 i 2, art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 2, § 5b w zw. z § 3 pkt 1b rozporządzenia Ministra Obrony narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. z 2004 r. Nr 108 poz. 1141 z późn. zm.), § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie czasu służby żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 122 poz. 786) i § 25 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 września 2014 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2014 r. poz. 1292), odmówił szer. rez. P. Z. wypłaty dodatkowego wynagrodzenia w kwocie [...]złotych za pełnienie przez niego służb wartowniczych w okresie od dnia [...] października 2011 roku do dnia [...] marca 2016 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że szer. rez. P. Z. pełnił służbę wojskową w Jednostce Wojskowej Nr [...] w [...] w okresie od [...] września 2008 r. do [...] kwietnia 2016 r. Jednostka do [...] czerwca 2010 r. nosiła nazwę: [...], a z dniem [...] lipca 2010 r. została przeformowana na [...]. W wyżej wskazanym okresie żołnierz od [...] września 2008 r. do [...] maja 2009 r. odbywał zasadniczą służbę wojskową, od [...] maja 2009 r. do [...] października 2009 r. pełnił nadterminową zasadniczą służbę wojskową, a od [...] listopada 2009 r. do [...] kwietnia 2016 r. pełnił zawodową służbę wojskową na podstawie zawieranych z dowódcą jednostki wojskowej "Kontraktów na pełnienie służby terminowej". Stanowisko służbowe zajmowane przez żołnierza w jednostce wojskowej jest oznaczane Numerem Identyfikacyjnym Stanowiska (zwanym dalej: NIS), składającym się z dwóch dużych liter i dwunastu cyfr.
Rozkazem dziennym Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z [...] maja 2009 r. wnioskodawca został przyjęty do nadterminowej zasadniczej służby wojskowej i wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...]) w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, dywizjonie dowodzenia).
Rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] października 2009 r. wnioskodawca został powołany do zawodowej służby wojskowej w korpusie szeregowych zawodowych i z dniem [...] listopada 2009 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...]) w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, dywizjonie dowodzenia) w [...].
W dniu [...] października 2009 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kontrakt na pełnienie służby terminowej, na okres od [...] listopada 2009 r. do [...] kwietnia 2011 r. W kontrakcie zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w wyżej wskazanym rozkazie personalnym z [...] października 2009 r.
Kolejnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] maja 2010 r. wnioskodawca został z dniem [...] lipca 2010 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...]) w drużynie ochrony, plutonie ochrony (kompanii ochrony, eskadrze dowodzenia, grupie wsparcia) w [...].
Następnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] kwietnia 2011 r. wnioskodawca został z dniem [...] maja 2011 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, eskadrze dowodzenia, grupie wsparcia) w [...]. Jednocześnie w dniu [...] kwietnia 2011 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kolejny kontrakt na pełnienie służby terminowej, na okres od [...] maja 2011 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r. W kontrakcie tym także zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w ww. rozkazie personalnym z dnia [...] kwietnia 2011 r.
Rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] lipca 2012 r. wnioskodawca został z dniem [...] lipca 2012 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...]) w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, zespole ochrony, grupie wsparcia) w [...].
Kolejnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. wnioskodawca został z dniem [...] maja 2014 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, zespole ochrony, grupie wsparcia) w [...].
W dniu [...] stycznia 2014 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kolejny kontrakt na pełnienie służby, na okres od [...] maja 2014 r. do [...] kwietnia 2016 r. W kontrakcie tym także zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w ww. rozkazie personalnym z [...] stycznia 2014 r.
Jak wyjaśnił organ, dla każdego stanowiska służbowego w strukturze organizacyjnej jednostki wojskowej jest opracowana "Karta opisu stanowiska służbowego", w której, w części V zatytułowanej "Podstawowe obowiązki", są opisane podstawowe obowiązki służbowe żołnierza na zajmowanym przez niego stanowisku służbowym. W przypadku stanowiska służbowego: wartownik, głównym obowiązkiem jest pełnienie służby wartowniczej na posterunku zgodnie z tabelą posterunków, a pozostałe punkty opisują przede wszystkim takie obowiązki, które są ściśle związane z przygotowaniem żołnierza do tej służby i jej pełnieniem przez żołnierza.
Oprócz "Karty opisu stanowiska służbowego", dla każdego stanowiska służbowego są opracowane zakresy obowiązków, określające podległość służbową żołnierza zajmującego to stanowisko, jego zadania na tym stanowisku służbowym oraz zakres odpowiedzialności w ramach stanowiska służbowego. W zakresie obowiązków dla stanowiska służbowego: wartownik, są opisane zarówno zadania ogólne dotyczące każdego żołnierza pełniącego służbę wojskową jak i zadania szczegółowe, charakterystyczne dla tego stanowiska służbowego.
Wnioskodawca zapoznawał się z każdym z wyżej wymienionych dokumentów dotyczących zajmowanego przez niego stanowiska służbowego: wartownik oraz każdorazowo potwierdzał to datą i własnoręcznym podpisem na egzemplarzu przechowywanym w teczce akt personalnych żołnierza.
Organ wskazał, że roszczenie wnioskodawcy, określone jako żądanie wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie nieetatowych służb dyżurnych i nawiązujące do przepisów § 5b i § 3 pkt 1 b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia, jednoznacznie sugeruje, że domaga się on należności pieniężnej, o której mowa w art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Należność pieniężna w postaci dodatkowego wynagrodzenia, o której mowa w art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przysługuje żołnierzowi za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych; wykonywanie czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego.
Dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych jest uregulowane w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis ten w pierwszym zdaniu stanowi, że "Dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych."
Zgodnie z § 25 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 września 2014 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2014 r. poz. 1292), dowódca jednostki wojskowej powierza żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w rozkazie dziennym, przed dniem ich objęcia. Analogiczną regulację zawierały przepisy § 12 ust. 1 i 2 poprzedniego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2009 r. Nr 218 poz. 1699), które obowiązywało do dnia 11 października 2014 r., a więc we wcześniejszym okresie służby wojskowej wnioskodawcy.
Organ I instancji ocenił, że z powyższego wynika, że gdyby dowódca jednostki wojskowej powierzył dodatkowo wnioskodawcy czasowe pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku: wartownik, musiałoby to zostać poprzedzone punktem o takiej treści w rozkazie dziennym, a wyciąg z tego rozkazu dziennego musiałby zostać włączony do teczki akt personalnych żołnierza. Ponadto, zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, gdyby dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych trwało dłużej niż 2 miesiące, żołnierzowi przysługiwałoby dodatkowe wynagrodzenie, którego wypłacanie również musiałoby zostać polecone odpowiednim punktem w rozkazie dziennym, a wyciąg z tego rozkazu dziennego także musiałby zostać włączony do teczki akt personalnych żołnierza.
Ponadto organ wskazał, że w art. 25 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ustalono też, że okres dodatkowego powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych, nie może być jednorazowo dłuższy niż 15 miesięcy, a okres, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, wynosi łącznie 54 miesiące. W dokumentach jednostki wojskowej, a w szczególności w teczce akt personalnych wnioskodawcy nie ma jednak jakiegokolwiek dokumentu, który potwierdzałby dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych na stanowisku: wartownik, ani na jakimkolwiek innym stanowisku służbowym.
Zgodnie z art. 88 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierz zawodowy otrzymuje też dodatkowe wynagrodzenie za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego przez tego żołnierza stanowiska służbowego. Fakt powierzenia żołnierzowi wykonywania czynności wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego również musi być ujęty w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej. Fakt ten powinien zostać wskazany przez dokładne określenie - nazwanie tych czynności oraz wykazanie, że wykraczają one poza zadania, które wynikają z zajmowanego stanowiska służbowego. Jak wyjaśnił organ, wnioskodawca nie wykazał, że wykonywał inne czynności, wykraczające poza zadania służbowe na zajmowanym przez niego stanowisku służbowym: wartownik, co – jak podkreślono faktycznie nie miało miejsca. W dokumentach jednostki wojskowej, a w szczególności w teczce akt personalnych wnioskodawcy nie ma również jakiegokolwiek dokumentu, który potwierdzałby powierzanie mu wykonywania czynności wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego: wartownik.
Organ I instancji wskazał, że z brzmienia § 3 pkt 1b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia wynika jednoznacznie, że do czynności powierzonych wykraczających poza zwykłe obowiązki służbowe żołnierzy, za które przysługuje dodatkowe wynagrodzenie, zalicza się pełnienie całodobowych służb wewnętrznych i garnizonowych, ale tylko takich które są służbami nieetatowymi.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia mu dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, pełnił 278 służb wartowniczych, w datach wskazanych w zestawieniu załączonym do wezwania do zapłaty.
Organ podkreślił, że pełnienie służb wartowniczych w [...] Lotniczej w [...], a następnie w [...] w [...] zawsze odbywało się i nadal się odbywa według grafików ustalanych na okresy miesięczne, natomiast skład osobowy wart, ich numery, zmiany, numery posterunków i rodzaj broni, w którą są wyposażeni wartownicy, był i jest podawany każdorazowo w rozkazach dziennych dowódcy jednostki wojskowej. Dokumenty te są sporządzane według jednolitych wzorów obowiązujących we wszystkich jednostkach wojskowych. Zgodnie z tym wnioskodawca jako wartownik był wykazany we wszystkich rozkazach dziennych, które ustalały skład osobowy każdej z 278 pełnionych przez niego służb wartowniczych.
Służba wartownicza wchodzi w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej. Organizację służby wewnętrznej, a w tym służby wartowniczej, zasady jej pełnienia oraz prawa i obowiązki osób pełniących służbę wartowniczą określają przepisy Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, w Wojsku Polskim obowiązywały dwa Regulaminy Ogólne Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej:
1. Regulamin Ogólny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (znak: Szt. Gen. 1613/2009), wprowadzony decyzją Nr 188/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 2009 r. w sprawie wprowadzenia do użytku Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Urz. MON z 2009 r. Nr 12 poz. 132 oraz z 2010 r. Nr 24 poz. 349) - który obowiązywał od dnia 30 czerwca 2009 r. do dnia 13 stycznia 2014 r.
2. Regulamin Ogólny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (znak: Szt. Gen. 1664/2014), wprowadzony decyzją Nr 445/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 30 grudnia 2013 r. w sprawie wprowadzenia do użytku Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Urz. MON z 2013 r. poz. 398) - który obowiązuje od dnia 14 stycznia 2014 r.
Dalej organ stwierdził, że dla ustalenia jaki charakter miały służby wartownicze pełnione przez wnioskodawcę (czy były to służby etatowe, czy dyżury nieetatowe) istotne znaczenie ma dokument urzędowy resortu obrony narodowej pod nazwą "Etat wojenno - pokojowy" (zwany dalej "Etatem"). Wszystkie jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej mają ustalone "Etaty", które dokładnie określają strukturę organizacyjną danej jednostki wojskowej, nazwy jej komórek organizacyjnych (i ich cyfrowe oznaczenie) oraz zawierają wykazy stanowisk służbowych, na które mogą być wyznaczani żołnierze pełniący służbę wojskową w tej jednostce wojskowej. Każde stanowisko służbowe w jednostce wojskowej ma własną nazwę (np. wartownik) oraz przypisany mu Numer Identyfikacyjny Stanowiska (NIS), składający się z dwóch dużych liter i dwunastu cyfr, w których zawierają się cyfrowe oznaczenia wyżej wspomnianego "Etatu", konkretnego pododdziału i konkretnego stanowiska służbowego.
Organ podkreślił, że jeśli "Etat" konkretnej jednostki wojskowej przewiduje w jej strukturze organizacyjnej istnienie konkretnie nazwanego pododdziału (np. drużyna ochrony) i konkretnie nazwanego stanowiska służbowego (np. wartownik), to oznacza, że w tej jednostce wojskowej, dla zapewnienia pełnego i prawidłowego wykonywania nałożonych na nią zadań, istnieje także uzasadniona potrzeba wykonywania zadań przewidzianych dla drużyny ochrony oraz wchodzących w jej skład wartowników.
Na podstawie wynikających z "Etatu" zadań jednostki wojskowej na czas pokoju i wojny, organ nadrzędny nad daną jednostką wojskową wprowadza szczegółowy zakres działania tej jednostki wojskowej, w którym określa zadania dla poszczególnych komórek organizacyjnych jednostki wojskowej oraz zakresy obowiązków dla stanowisk dowódczych w tej jednostce. Na podstawie wskazanego wyżej szczegółowego zakresu działania jednostki wojskowej, jej dowódca nadaje i wprowadza - w formie rozkazu - zakresy zadań dla poszczególnych komórek organizacyjnych jednostki wojskowej i zakresy obowiązków dla konkretnych stanowisk służbowych.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, w Wojsku Polskim obowiązywały dwa "Etaty".
1. Etat nr [...], który był wprowadzony decyzją Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z [...] grudnia 2009 r. i obowiązywał od [...] stycznia 2010 r. do [...] listopada 2011 r. (dokument o klauzuli "poufne").
Etat ten - w zakresie istotnym dla przedmiotu niniejszej decyzji - powołał w strukturze organizacyjnej [...], a po przeformowaniu - [...] w [...], komórkę o nazwie Grupa Wsparcia (nr ewid. [...]) oraz podległe jej komórki niższego szczebla: eskadra dowodzenia (nr ewid. [...]), kompania ochrony (nr ewid. [...]), plutony ochrony (nr ewid. [...]) i drużyny ochrony (nr ewid. [...]). Etat ten utworzył w drużynach ochrony stanowiska służbowe o nazwie "wartownik" i jedno z tych stanowisk służbowych, oznaczone NIS: [...], zajmował wnioskodawca.
2. Etat nr [...] wprowadzony decyzją Ministra Obrony Narodowej z [...] listopada 2011 r. i obowiązuje od [...] listopada 2011 r. (dokument o klauzuli "poufne"). Etat ten - w zakresie istotnym dla przedmiotu niniejszej decyzji - powołał w strukturze organizacyjnej [...] w [...] komórkę o nazwie Grupa Wsparcia (nr ewid. [...]) oraz podległe jej komórki niższego szczebla: zespół ochrony (nr ewid. [...]), kompania ochrony (nr ewid. [...]), plutony ochrony (nr ewid. [...]) i drużyny ochrony (nr ewid. [...]). Etat ten utworzył w drużynach ochrony stanowiska służbowe o nazwie "wartownik" i jedno z tych stanowisk służbowych, oznaczone NIS: [...], zajmował wnioskodawca.
Organ ocenił, że z powyższego jednoznacznie wynika, że wyznaczanie wnioskodawcy przez Dowódcę [...], a następnie przez Dowódcę [...] na stanowisko służbowe: wartownik, było wykonaniem uprawnień i zarazem obowiązków dowódcy jednostki wojskowej w zakresie obsadzania stanowisk służbowych zgodnie z "Etatem" tej jednostki wojskowej.
Organ wskazał, że [...] była, a [...] jest obecnie administratorem kompleksu wojskowego nr [...] w [...]. Na terenie tego kompleksu wojskowego mieści się kilka jednostek wojskowych, z których każda ma odrębne dowództwo, realizuje odrębne zadania i nie ma własnych służb ochronnych. [...] jest też wojskowym oddziałem gospodarczym dla kilku jednostek wojskowych, w tym dla jednostek wojskowych mających siedziby poza kompleksem wojskowym 6007. Jednym z zadań wchodzących w zakres działania [...] i [...] - jako administratora kompleksu wojskowego, które zostało przewidziane do realizacji w ich strukturach organizacyjnych oraz wyrażone w obu omówionych wyżej "Etatach", jest zapewnienie ochrony obiektów na terenie kompleksu wojskowego. Wynika to wprost z faktu powołania w strukturach organizacyjnych [...] i [...] kompanii ochrony, a w jej składzie dwóch plutonów ochrony, każdy po trzy drużyny ochrony.
System ochrony kompleksu wojskowego nr [...] został szczegółowo opisany w "Planie ochrony", który jest dokumentem niejawnym. Na potrzeby decyzji organ I instancji podał, że na system ten składają się: ochrona sprawowana przez specjalistyczną uzbrojoną formację ochronną (SUFO) oraz ochrona sprawowana przez warty wojskowe wystawiane ze składów osobowych wspomnianych wyżej drużyn ochrony, to jest z żołnierzy zawodowych. Jednym z tych żołnierzy - wartowników był wnioskodawca.
"Plan ochrony" określa podział zadań z zakresu ochrony kompleksu wojskowego między specjalistyczną uzbrojoną formację ochronną (SUFO), a warty wojskowe. Na potrzeby decyzji organ podał, że warty wojskowe są wystawiane na posterunkach obejmujących obiekty podlegające szczególnej ochronie na terenie kompleksu wojskowego nr [...], zaś pozostałe posterunki są obsadzane przez osoby ze specjalistycznej uzbrojonej formacji ochronnej (SUFO).
Odnosząc się do przedstawionej przez wnioskodawcę opinii prawnej z [...] marca 2014 r., sporządzonej w Oddziale Prawnym Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych, a konkretnie do stanowczego stwierdzenia w niej, że [...] nie jest jednostką organizacyjną powołaną w celu ochrony obiektów, bo jest powołana do realizacji odmiennych zadań, organ wyjaśnił, że ochrona obiektów wojskowych nie jest oczywiście głównym zadaniem [...], niemniej jednak zadania z zakresu ochrony obiektów wojskowych są ujęte w szczegółowym zakresie działania tej jednostki wojskowej. Zostało to potwierdzone w normatywnych dokumentach resortu obrony narodowej, jakimi są "Etaty". Pełnienie przez wnioskodawcę służb wartowniczych było wykonywaniem przez niego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym: wartownik. Obowiązki te nie mogły być traktowane jako dyżury nieetatowe, a wręcz przeciwnie, były ściśle związane z etatowym stanowiskiem służbowym: wartownik, zajmowanym przez wnioskodawcę przez cały okres jego służby wojskowej i wyraźnie określonym w "Etacie" jednostki wojskowej.
Zdaniem organu I instancji logiczny jest też wniosek, że takie czynności służbowe jak pełnienie służby wartowniczej przez żołnierza zajmującego stanowisko służbowe: wartownik, nie wykraczają poza jego zwykłe obowiązki służbowe.
W odwołaniu od wskazanej wyżej decyzji P. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie skarżącemu prawa do wypłaty dodatkowego wynagrodzenia w kwocie [...]zł za pełnienie nieetatowych służb dyżurnych w okresie od [...] października 2011 r. do [...] marca 2016 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, zarzucając
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to § 5b w zw. z § 3 pkt. Ib rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. z 2004 r. nr 108 poz. 1141) poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że dodatkowe wynagrodzenie należy się żołnierzowi tylko za pełnienie służb wykraczających poza jego obowiązki służbowe, która to wykładnia - w świetle literalnego brzmienia przepisów – zdaniem pełnomocnika nie może zostać zaakceptowana;
2. naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie zgromadzenia i rozpatrzenia materiału dowodowego i przyjęcie, że to na stronie postępowania ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności faktycznych; art. 8 k.p.a. poprzez próbę przeniesienia odpowiedzialności na stronę postępowania za nieprawidłowe wykonywanie obowiązków pracowników organu; art. 153 p.p.s.a. poprzez zaniechanie poczynienia ustaleń co do statusu Jednostki Wojskowej [...] – [...] w [...].
Dowódca Jednostki Wojskowej ww. decyzją z [...] listopada 2020 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ podzielając ustalenia i argumentację prawną organu I instancji, podkreślił że dodatkowe wynagrodzenie za służby wartownicze przysługuje jedynie za nieetatowe całodobowe służby wewnętrzne. Odwołujący się żąda zapłaty za pełnione przez niego w ramach etatu służby wartownicze, traktując je jednocześnie jako czynności powierzone, wykraczające poza zwykłe obowiązki służbowe. Jak wyjaśnił organ, P. Z. był wyznaczony na stanowisko służbowe "Wartownik". Z karty opisu jego stanowiska służbowego jednoznacznie wynika że "Wartownik" podlega bezpośrednio Dowódcy Drużyny. Do zadań "Wartownika" należało "pełnienie służby wartowniczej na posterunku". Służby wartownicze pełnione przez wnioskodawcę były służbami etatowymi bowiem odbywał je w ramach zawodowej służby wojskowej, jako wartownik. W ocenie organu zatem, roszczenia odwołującego sa sprzeczne z zakresem rzeczywiście wykonywanych przez niego czynności w ramach podstawowych etatowych obowiązków żołnierza zawodowego.
Jak podkreślił organ odwoławczy, organ I instancji szczegółowo na podstawie wskazanych dokumentów ustalił przebieg służby odwołującego. Z poczynionych ustaleń wynika, że odwołujący zajmował stanowisko służbowe wartownika. Zgodnie z Kartą opisu stanowiska służbowego odwołującego do podstawowych obowiązków należało pełnienie służby wartowniczej na posterunku zgodnie z tabelą posterunków. Wszystkie wskazane w decyzji dokumenty personalne, dotyczące zajmowanego stanowiska służbowego oraz zakresu pełnionych obowiązków było potwierdzone przez odwołującego własnoręcznym podpisem i datą
Jak wskazał organ, Dowódca [...] w [...] nie powierzył odwołującemu dodatkowych obowiązków służbowych.
P. Z., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania, zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. § 5b w zw. z § 3 pkt 1 b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 200 4r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia ( Dz.U. z 2004 r. nr 108 poz. 1141 ) poprzez jego błędna interpretację i przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do dodatkowego wynagrodzenia za wykonywanie powierzonych czynności, § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie czasu służby żołnierzy zawodowych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że dyżury pełnione przez skarżącego były dyżurami etatowymi, naruszenie art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez zastosowanie przez organ uznania administracyjnego, w sytuacji gdy organ powinien wydać decyzję związaną oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art.. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, art. 8 k.p.a poprzez prowadzenie postępowania, w sposób, który podważał zaufanie uczestnika postępowania do władzy publicznej, art. 153 p.p.s.a. poprzez zaniechanie poczynienia ustaleń faktycznych co do statusu Jednostki Wojskowej [...] - [...] w [...] i przyjęcie, że status jednostki wojskowej definiują "przydzielone" jednostce etaty a nie cele do jakich jednostka została powołana.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, m.in., poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych. Z treści art. 145 § 1 P.p.s.a. wynika natomiast, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto, co należy podkreślić, z uwagi na to, że rozpoznawana sprawa była już poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który ww. wyrokiem z 28 listopada 2018 r., wydanym w sprawie o syg. akt IV SA/Po 659/18 uchylił decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...], zastosowanie ma art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej w skrócie p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania.
W uzasadnieniu wyroku z dnia z 28 listopada 2018 r Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób niebudzący wątpliwości wskazał że kluczowe znaczenie dla sprawy miało ustalenie od kiedy, w jakim charakterze i na jakiej podstawie skarżący pełnił obowiązki w ramach pełnionej służby wojskowej. Ponadto, na jakiej podstawie, tj. ramach pełnienia jakiego rodzaju obowiązków służbowych, P. Z. pełnił dyżury wartownicze w dniach wymienionych w przedłożonym zestawieniu.
Sąd wskazał również, że na podstawie art. 88 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 tej ustawy, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie. Przepis rangi ustawowej ustanowił zatem podstawową zasadę, wedle której za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, żołnierz zawodowy otrzymuje dodatkowe wynagrodzenie. Do okoliczności tej w żaden sposób organ nie odniósł się w niniejszej sprawie, a z uwagi na brak adekwatnych dokumentów, nie było możliwe zweryfikowanie przez Sąd, czy w sprawie nie ziściły się przesłanki ustawowe, powołane powyżej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w żaden sposób nie ustosunkowano się również do stanowiska skarżącego, że pełnione przez niego dyżury nie wpisują się w definicję etatowych dyżurów w rozumieniu § 2 pkt. 2 rozp. c.s.z.z. i w tym sensie – były to służby, które wykraczały poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego.
Nie ustosunkowano się także do przedłożonej do sprawy opinii prawnej Radcy Prawnego Oddziału Prawnego Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych [...] z dnia [...] marca 2014 r., sporządzoną na polecenie Przewodniczącego Kolegium Mężów Zaufania Korpusu Szeregowych z dnia [...] marca 2014 r. (nr [...]) w sprawie rozbieżnych zasad dotyczących pełnienia służb wartowniczych.
W ocenie Sądu orzekającego w przedmiotowej sprawie organy zebrały w niniejszej sprawie materiał dowodowy wystarczający do ustalenia wszystkich faktów, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, wypełniając przy tym zalecenia Sądu wskazane w ww. wyroku
Jak wynika z ustaleń organów, szer. rez. P. Z. pełnił służbę wojskową w Jednostce Wojskowej Nr [...] w [...] w okresie od [...] września 2008 r. do [...] kwietnia 2016 r. Jednostka do [...] czerwca 2010 r. nosiła nazwę: [...] Lotnicza, a z dniem [...] lipca 2010 r. została przeformowana na [...]. W wyżej wskazanym okresie żołnierz od [...] września 2008 r. do [...] maja 2009 r. odbywał zasadniczą służbę wojskową, od [...] maja 2009 r. do [...] października 2009 r. pełnił nadterminową zasadniczą służbę wojskową, a od [...] listopada 2009 r. do [...] kwietnia 2016 r. pełnił zawodową służbę wojskową na podstawie zawieranych z dowódcą jednostki wojskowej "Kontraktów na pełnienie służby terminowej". Stanowisko służbowe zajmowane przez żołnierza w jednostce wojskowej jest oznaczane Numerem Identyfikacyjnym Stanowiska (zwanym dalej: NIS), składającym się z dwóch dużych liter i dwunastu cyfr.
Rozkazem dziennym Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z [...] maja 2009 r. wnioskodawca został przyjęty do nadterminowej zasadniczej służby wojskowej i wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, dywizjonie dowodzenia).
Rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] października 2009 r. wnioskodawca został powołany do zawodowej służby wojskowej w korpusie szeregowych zawodowych i z dniem [...] listopada 2009 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, dywizjonie dowodzenia) w [...].
W dniu [...] października 2009 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kontrakt na pełnienie służby terminowej, na okres od [...] listopada 2009 r. do [...] kwietnia 2011 r. W kontrakcie zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w wyżej wskazanym rozkazie personalnym z [...] października 2009 r.
Kolejnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] maja 2010 r. wnioskodawca został z dniem [...] lipca 2010 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony, plutonie ochrony (kompanii ochrony, eskadrze dowodzenia, grupie wsparcia) w [...].
Następnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] kwietnia 2011 r. wnioskodawca został z dniem [...] maja 2011 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, eskadrze dowodzenia, grupie wsparcia) w [...]. Jednocześnie w dniu [...] kwietnia 2011 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kolejny kontrakt na pełnienie służby terminowej, na okres od [...] maja 2011 r. do dnia [...] kwietnia 2014 r. W kontrakcie tym także zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w ww. rozkazie personalnym z dnia [...] kwietnia 2011 r.
Rozkazem personalnym Dowódcy [...] z [...] lipca 2012 r. wnioskodawca został z dniem [...] lipca 2012 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, zespole ochrony, grupie wsparcia) w [...].
Kolejnym rozkazem personalnym Dowódcy [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. wnioskodawca został z dniem [...] maja 2014 r. wyznaczony na stanowisko służbowe: wartownik (NIS: [...] w drużynie ochrony (plutonie ochrony, kompanii ochrony, zespole ochrony, grupie wsparcia) w [...].
W dniu [...] stycznia 2014 r. Dowódca [...] zawarł z wnioskodawcą kolejny kontrakt na pełnienie służby, na okres od [...] maja 2014 r. do [...] kwietnia 2016 r. W kontrakcie tym także zostało wskazane stanowisko służbowe żołnierza: wartownik i jego usytuowanie w strukturze organizacyjnej [...], tak jak w ww. rozkazie personalnym z [...] stycznia 2014 r.
Jak wyjaśnił organ, dla każdego stanowiska służbowego w strukturze organizacyjnej jednostki wojskowej jest opracowana "Karta opisu stanowiska służbowego", w której, w części V zatytułowanej "Podstawowe obowiązki", są opisane podstawowe obowiązki służbowe żołnierza na zajmowanym przez niego stanowisku służbowym. W przypadku stanowiska służbowego: wartownik, głównym obowiązkiem jest pełnienie służby wartowniczej na posterunku zgodnie z tabelą posterunków, a pozostałe punkty opisują przede wszystkim takie obowiązki, które są ściśle związane z przygotowaniem żołnierza do tej służby i jej pełnieniem przez żołnierza.
Oprócz "Karty opisu stanowiska służbowego", dla każdego stanowiska służbowego są opracowane zakresy obowiązków, określające podległość służbową żołnierza zajmującego to stanowisko, jego zadania na tym stanowisku służbowym oraz zakres odpowiedzialności w ramach stanowiska służbowego. W zakresie obowiązków dla stanowiska służbowego: wartownik, są opisane zarówno zadania ogólne dotyczące każdego żołnierza pełniącego służbę wojskową jak i zadania szczegółowe, charakterystyczne dla tego stanowiska służbowego.
Wnioskodawca zapoznawał się z każdym z wyżej wymienionych dokumentów dotyczących zajmowanego przez niego stanowiska służbowego: wartownik oraz każdorazowo potwierdzał to datą i własnoręcznym podpisem na egzemplarzu przechowywanym w teczce akt personalnych żołnierza.
Jak wyjaśniono w oparciu o zebrany materiał dowodowy, należność pieniężna w postaci dodatkowego wynagrodzenia, o której mowa w art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przysługuje żołnierzowi za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych; wykonywanie czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego.
Dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych jest uregulowane w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis ten w pierwszym zdaniu stanowi, że "Dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych."
Zgodnie z § 25 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 września 2014 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2014 r. poz. 1292), dowódca jednostki wojskowej powierza żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w rozkazie dziennym, przed dniem ich objęcia. Analogiczną regulację zawierały przepisy § 12 ust. 1 i 2 poprzedniego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2009 r. Nr 218 poz. 1699), które obowiązywało do dnia 11 października 2014 r., a więc we wcześniejszym okresie służby wojskowej wnioskodawcy.
Organ I instancji ocenił, że z powyższego wynika, że gdyby dowódca jednostki wojskowej powierzył dodatkowo wnioskodawcy czasowe pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku: wartownik, musiałoby to zostać poprzedzone punktem o takiej treści w rozkazie dziennym, a wyciąg z tego rozkazu dziennego musiałby zostać włączony do teczki akt personalnych żołnierza.
Ponadto, zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, gdyby dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych trwało dłużej niż 2 miesiące, żołnierzowi przysługiwałoby dodatkowe wynagrodzenie, którego wypłacanie również musiałoby zostać polecone odpowiednim punktem w rozkazie dziennym, a wyciąg z tego rozkazu dziennego także musiałby zostać włączony do teczki akt personalnych żołnierza.
Ponadto organ wskazał, że w art. 25 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ustalono też, że okres dodatkowego powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych, nie może być jednorazowo dłuższy niż 15 miesięcy, a okres, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, wynosi łącznie 54 miesiące. W dokumentach jednostki wojskowej, a w szczególności w teczce akt personalnych wnioskodawcy nie ma jednak jakiegokolwiek dokumentu, który potwierdzałby dodatkowe powierzenie czasowego pełnienia obowiązków służbowych na stanowisku: wartownik, ani na jakimkolwiek innym stanowisku służbowym.
Zgodnie z art. 88 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierz zawodowy otrzymuje też dodatkowe wynagrodzenie za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego przez tego żołnierza stanowiska służbowego. Fakt powierzenia żołnierzowi wykonywania czynności wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego również musi być ujęty w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej. Fakt ten powinien zostać wskazany przez dokładne określenie - nazwanie tych czynności oraz wykazanie, że wykraczają one poza zadania, które wynikają z zajmowanego stanowiska służbowego. Jak wyjaśnił organ, wnioskodawca nie wykazał, że wykonywał inne czynności, wykraczające poza zadania służbowe na zajmowanym przez niego stanowisku służbowym: wartownik, co – jak podkreślono faktycznie nie miało miejsca. W dokumentach jednostki wojskowej, a w szczególności w teczce akt personalnych wnioskodawcy nie ma również jakiegokolwiek dokumentu, który potwierdzałby powierzanie mu wykonywania czynności wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego: wartownik.
Organ I instancji wskazał, że z brzmienia § 3 pkt 1b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia wynika jednoznacznie, że do czynności powierzonych wykraczających poza zwykłe obowiązki służbowe żołnierzy, za które przysługuje dodatkowe wynagrodzenie, zalicza się pełnienie całodobowych służb wewnętrznych i garnizonowych, ale tylko takich które są służbami nieetatowymi.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia mu dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, pełnił 278 służb wartowniczych, w datach wskazanych w zestawieniu załączonym do wezwania do zapłaty.
Organ podkreślił, że pełnienie służb wartowniczych w [...] w [...], a następnie w [...] w [...] zawsze odbywało się i nadal się odbywa według grafików ustalanych na okresy miesięczne, natomiast skład osobowy wart, ich numery, zmiany, numery posterunków i rodzaj broni, w którą są wyposażeni wartownicy, był i jest podawany każdorazowo w rozkazach dziennych dowódcy jednostki wojskowej. Dokumenty te są sporządzane według jednolitych wzorów obowiązujących we wszystkich jednostkach wojskowych. Zgodnie z tym wnioskodawca jako wartownik był wykazany we wszystkich rozkazach dziennych, które ustalały skład osobowy każdej z 278 pełnionych przez niego służb wartowniczych.
Służba wartownicza wchodzi w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej. Organizację służby wewnętrznej, a w tym służby wartowniczej, zasady jej pełnienia oraz prawa i obowiązki osób pełniących służbę wartowniczą określają przepisy Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, w Wojsku Polskim obowiązywały dwa Regulaminy Ogólne Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej:
1. Regulamin Ogólny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (znak: Szt. Gen. [...]), wprowadzony decyzją Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 2009 r. w sprawie wprowadzenia do użytku Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Urz. MON z 2009 r. Nr 12 poz. 132 oraz z 2010 r. Nr 24 poz. 349) - który obowiązywał od dnia [...] czerwca 2009 r. do dnia [...] stycznia 2014 r.
2. Regulamin Ogólny Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (znak: Szt. Gen. [...]), wprowadzony decyzją Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia 30 grudnia 2013 r. w sprawie wprowadzenia do użytku Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Urz. MON z 2013 r. poz. 398) - który obowiązuje od dnia 14 stycznia 2014 r.
Dalej organ stwierdził, że dla ustalenia jaki charakter miały służby wartownicze pełnione przez wnioskodawcę (czy były to służby etatowe, czy dyżury nieetatowe) istotne znaczenie ma dokument urzędowy resortu obrony narodowej pod nazwą "Etat wojenno - pokojowy" (zwany dalej "Etatem"). Wszystkie jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej mają ustalone "Etaty", które dokładnie określają strukturę organizacyjną danej jednostki wojskowej, nazwy jej komórek organizacyjnych (i ich cyfrowe oznaczenie) oraz zawierają wykazy stanowisk służbowych, na które mogą być wyznaczani żołnierze pełniący służbę wojskową w tej jednostce wojskowej. Każde stanowisko służbowe w jednostce wojskowej ma własną nazwę (np. wartownik) oraz przypisany mu Numer Identyfikacyjny Stanowiska (NIS), składający się z dwóch dużych liter i dwunastu cyfr, w których zawierają się cyfrowe oznaczenia wyżej wspomnianego "Etatu", konkretnego pododdziału i konkretnego stanowiska służbowego.
Organ podkreślił, że jeśli "Etat" konkretnej jednostki wojskowej przewiduje w jej strukturze organizacyjnej istnienie konkretnie nazwanego pododdziału (np. drużyna ochrony) i konkretnie nazwanego stanowiska służbowego (np. wartownik), to oznacza, że w tej jednostce wojskowej, dla zapewnienia pełnego i prawidłowego wykonywania nałożonych na nią zadań, istnieje także uzasadniona potrzeba wykonywania zadań przewidzianych dla drużyny ochrony oraz wchodzących w jej skład wartowników.
Na podstawie wynikających z "Etatu" zadań jednostki wojskowej na czas pokoju i wojny, organ nadrzędny nad daną jednostką wojskową wprowadza szczegółowy zakres działania tej jednostki wojskowej, w którym określa zadania dla poszczególnych komórek organizacyjnych jednostki wojskowej oraz zakresy obowiązków dla stanowisk dowódczych w tej jednostce. Na podstawie wskazanego wyżej szczegółowego zakresu działania jednostki wojskowej, jej dowódca nadaje i wprowadza - w formie rozkazu - zakresy zadań dla poszczególnych komórek organizacyjnych jednostki wojskowej i zakresy obowiązków dla konkretnych stanowisk służbowych.
W okresie, za który wnioskodawca domaga się wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie służb wartowniczych, w Wojsku Polskim obowiązywały dwa "Etaty".
1. Etat nr [...], który był wprowadzony decyzją Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z [...] grudnia 2009 r. i obowiązywał od [...] stycznia 2010 r. do [...] listopada 2011 r. (dokument o klauzuli "poufne").
Etat ten - w zakresie istotnym dla przedmiotu niniejszej decyzji - powołał w strukturze organizacyjnej [...], a po przeformowaniu - [...] w [...], komórkę o nazwie Grupa Wsparcia (nr ewid. [...]) oraz podległe jej komórki niższego szczebla: eskadra dowodzenia (nr ewid. [...]), kompania ochrony (nr ewid. [...]), plutony ochrony (nr ewid. [...]) i drużyny ochrony (nr ewid. [...]). Etat ten utworzył w drużynach ochrony stanowiska służbowe o nazwie "wartownik" i jedno z tych stanowisk służbowych, oznaczone NIS: [...], zajmował wnioskodawca.
2. Etat nr [...] wprowadzony decyzją Ministra Obrony Narodowej z 09 listopada 2011 r. i obowiązuje od [...] listopada 2011 r. (dokument o klauzuli "poufne"). Etat ten - w zakresie istotnym dla przedmiotu niniejszej decyzji - powołał w strukturze organizacyjnej [...] w [...] komórkę o nazwie Grupa Wsparcia (nr ewid. [...]) oraz podległe jej komórki niższego szczebla: zespół ochrony (nr ewid. [...]), kompania ochrony (nr ewid. [...]), plutony ochrony (nr ewid. [...]) i drużyny ochrony (nr ewid. [...]). Etat ten utworzył w drużynach ochrony stanowiska służbowe o nazwie "wartownik" i jedno z tych stanowisk służbowych, oznaczone NIS: [...], zajmował wnioskodawca.
Organ ocenił, że z powyższego jednoznacznie wynika, że wyznaczanie wnioskodawcy przez Dowódcę [...], a następnie przez Dowódcę [...] na stanowisko służbowe: wartownik, było wykonaniem uprawnień i zarazem obowiązków dowódcy jednostki wojskowej w zakresie obsadzania stanowisk służbowych zgodnie z "Etatem" tej jednostki wojskowej.
Organ wskazał, że [...] była, a [...] jest obecnie administratorem kompleksu wojskowego nr [...] w [...]. Na terenie tego kompleksu wojskowego mieści się kilka jednostek wojskowych, z których każda ma odrębne dowództwo, realizuje odrębne zadania i nie ma własnych służb ochronnych. [...] jest też wojskowym oddziałem gospodarczym dla kilku jednostek wojskowych, w tym dla jednostek wojskowych mających siedziby poza kompleksem wojskowym 6007. Jednym z zadań wchodzących w zakres działania [...] i [...] - jako administratora kompleksu wojskowego, które zostało przewidziane do realizacji w ich strukturach organizacyjnych oraz wyrażone w obu omówionych wyżej "Etatach", jest zapewnienie ochrony obiektów na terenie kompleksu wojskowego. Wynika to wprost z faktu powołania w strukturach organizacyjnych [...] i [...] kompanii ochrony, a w jej składzie dwóch plutonów ochrony, każdy po trzy drużyny ochrony.
System ochrony kompleksu wojskowego nr [...] został szczegółowo opisany w "Planie ochrony", który jest dokumentem niejawnym. Na potrzeby decyzji organ I instancji podał, że na system ten składają się: ochrona sprawowana przez specjalistyczną uzbrojoną formację ochronną (SUFO) oraz ochrona sprawowana przez warty wojskowe wystawiane ze składów osobowych wspomnianych wyżej drużyn ochrony, to jest z żołnierzy zawodowych. Jednym z tych żołnierzy - wartowników był wnioskodawca.
"Plan ochrony" określa podział zadań z zakresu ochrony kompleksu wojskowego między specjalistyczną uzbrojoną formację ochronną (SUFO), a warty wojskowe. Na potrzeby decyzji organ podał, że warty wojskowe są wystawiane na posterunkach obejmujących obiekty podlegające szczególnej ochronie na terenie kompleksu wojskowego nr [...], zaś pozostałe posterunki są obsadzane przez osoby ze specjalistycznej uzbrojonej formacji ochronnej (SUFO).
Odnosząc się do przedstawionej przez wnioskodawcę opinii prawnej z [...] marca 2014 r., sporządzonej w Oddziale Prawnym Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych, a konkretnie do stanowczego stwierdzenia w niej, że [...] nie jest jednostką organizacyjną powołaną w celu ochrony obiektów, bo jest powołana do realizacji odmiennych zadań, organ wyjaśnił, że ochrona obiektów wojskowych nie jest oczywiście głównym zadaniem [...], niemniej jednak zadania z zakresu ochrony obiektów wojskowych są ujęte w szczegółowym zakresie działania tej jednostki wojskowej. Zostało to potwierdzone w normatywnych dokumentach resortu obrony narodowej, jakimi są "Etaty". Pełnienie przez wnioskodawcę służb wartowniczych było wykonywaniem przez niego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym: wartownik. Obowiązki te nie mogły być traktowane jako dyżury nieetatowe, a wręcz przeciwnie, były ściśle związane z etatowym stanowiskiem służbowym: wartownik, zajmowanym przez wnioskodawcę przez cały okres jego służby wojskowej i wyraźnie określonym w "Etacie" jednostki wojskowej. Takie czynności służbowe jak pełnienie służby wartowniczej przez żołnierza zajmującego stanowisko służbowe: wartownik, nie wykraczają poza jego zwykłe obowiązki służbowe.
W świetle powyższego, w ocenie Sądu, organy w sposób szczegółowy, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, wyjaśniły, od kiedy, w jakim charakterze i na jakiej podstawie skarżący pełnił obowiązki w ramach służby wojskowej, w tym na jakiej podstawie P. Z. pełnił dyżury wartownicze. Tym samym, nie zasługują na uwzględnienie przedstawione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Należy przy tym zauważyć, że wbrew zarzutom skargi, Sąd , co wynika z uzasadnienia ww. wyroku z dnia 28 listopada 2018 r., nie zobowiązał organu do ustalenia statusu Jednostki Wojskowej [...] – [...] w [...], a jedynie dokonania ustaleń w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia charakteru i podstawy pełnionych przez skarżącego obowiązków.
W świetle zaś dokonanych ustaleń, nie budzi wątpliwości, że skarżący był wyznaczany, kolejnymi rozkazami personalnymi Dowódcy [...], na stanowisko służbowe: wartownik. Służby wartownicze pełnione przez wnioskodawcę były służbami etatowymi, bowiem odbywał je w ramach zawodowej służby wojskowej, jako wartownik. Z obu Regulaminów Ogólnych Sił Zbrojnych RP (z 2009 i z 2014 roku), wskazanych w decyzji organu, wynika jasno, na czym polega realizacja wart, przez dowódców i żołnierzy. Także z obu Etatów wojenno-pokojowych (z 2009 r. i z 2011 r.) na które powołał się organ wynika, że w strukturze organizacyjnej [...] utworzono stanowiska służbowe: wartownik. Jedno z takich stanowisk zajmował skarżący. Jako że [...] administruje kompleksem wojskowym, na terenie którego mieści się kilka jednostek wojskowych, z których każda ma własne dowództwo ale nie ma własnych służb ochronnych, to [...], jako administrator kompleksu, chroni wszystkie jednostki wojskowe zlokalizowane na tym kompleksie. Skarżący, pełniąc służbę wartowniczą dla potrzeb [...], zarazem uczestniczył w ochronie całego kompleksu. W przeciwnym wypadku, każdy podmiot na terenie tego kompleksu musiałby mieć własną strukturę wartowników.
Ponadto, organ odnosząc się do przedstawionej przez skarżącego opinii prawnej z [...] marca 2014 r. wyjaśnił, że ochrona obiektów wojskowych nie jest oczywiście głównym zadaniem [...], niemniej jednak zadania z zakresu ochrony obiektów wojskowych są ujęte w szczegółowym zakresie działania tej jednostki wojskowej. Zostało to potwierdzone w normatywnych dokumentach resortu obrony narodowej, jakimi są "Etaty". Pełnienie przez wnioskodawcę służb wartowniczych było wykonywaniem przez niego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym: wartownik. Obowiązki te nie mogły być traktowane jako dyżury nieetatowe, a wręcz przeciwnie, były ściśle związane z etatowym stanowiskiem służbowym: wartownik, zajmowanym przez wnioskodawcę przez cały okres jego służby wojskowej i wyraźnie określonym w "Etacie" jednostki wojskowej.
Zdaniem Sądu zatem, organy wykazały, że pełnienie przez skarżącego służb wartowniczych było wykonywaniem przez niego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym: wartownik.
Nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, w szczególności wskazanych w skardze przepisów tj. § 5b w zw. z § 3 pkt 1 b rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 200 4r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 czerwca 2008 r. w sprawie czasu służby żołnierzy zawodowych.
Materialnoprawne podstawy przyznania uprawnienia do dodatkowego wynagrodzenia z tytułu wykonywania czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, wynikają z art. 73 ust. 1 pkt 7 i art. 88 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (. Dz. U. z 2019 r., poz. 330 ze zm.).
Zgodnie z art. 73 ust. 1 pkt 7 ustawy 1. żołnierze zawodowi otrzymują dodatkowe wynagrodzenie za dodatkowo powierzone czasowe pełnienie obowiązków służbowych i za wykonywanie czynności powierzonych wykraczających poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego.
Kwestię powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych reguluje art. 25 ust.1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych.
Zgodnie z § 25 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 września 2014 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2014 r. poz. 1292), dowódca jednostki wojskowej powierza żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w rozkazie dziennym, przed dniem ich objęcia. Analogiczną regulację zawierały przepisy § 12 ust. 1 i 2 poprzedniego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie trybu wyznaczania żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk (Dz. U. z 2009 r. Nr 218 poz. 1699), które obowiązywało do dnia 11 października 2014 r., a więc we wcześniejszym okresie służby wojskowej wnioskodawcy.
Stosownie zaś do art. 88 ust. 1 i 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25 tej ustawy , jak również żołnierzowi zawodowemu za wykonywanie czynności powierzonych, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie.
Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 88 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, Minister Obrony Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. nr 108, poz. 1141 ze zm.). Jak wynika z § 1 rozporządzenia określa ono wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków służbowych oraz za wykonywanie czynności powierzonych , które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanych stanowisk służbowych , a także stawki i terminy jego wypłacania.
Jak wynika ze wskazanych wyżej przepisów przesłanką wypłaty dodatkowego wynagrodzenia jest wystąpienie powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych w trybie określonym w ww. art. 25 ustawy, przy czym sytuacja taka musi się utrzymywać przez okres co najmniej dwóch miesięcy. Okoliczność ta, co również nie budzi wątpliwości, musi być w sprawie udowodniona i bezsprzeczna.
Za prawidłowe zatem należy uznać stanowisko organów, że gdyby dowódca jednostki wojskowej powierzył dodatkowo skarżącemu czasowe pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku: wartownik, musiałoby to zostać poprzedzone punktem o takiej treści w rozkazie dziennym, a wyciąg z tego rozkazu dziennego musiałby zostać włączony do teczki akt personalnych żołnierza.
W świetle powyższego, uznając, że organy w sposób prawidłowo ustaliły i oceniły, że pełnienie przez skarżącego służb wartowniczych było wykonywaniem przez niego podstawowych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym: wartownik, a zatem zachodzi brak podstaw do wypłaty dodatkowego wynagrodzenia, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę .