III SA/Po 1508/21

III SA/Po 1508/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-04-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marzenna Kosewska /przewodniczący/
Robert Talaga
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Sygn. powiązane
II GSK 1498/22 - Wyrok NSA z 2026-01-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1268
art. 58 ust. 1 pkt 8 oraz ust. 2 pkt 3 lit. a
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Asesor sądowy WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu do ewidencji egzaminatorów oddala skargę
Uzasadnienie
IIISA/Po 1508/21
Uzasadnienie
Marszałek Województwa W. decyzją z dnia 22 października 2020 r. nr [...] wydana na podstawie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 58 ust 2 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami ( Dz.U. z 2020 r. poz. 1268 ze zm.) odmówił K. B. wpisu do ewidencji egzaminatorów .
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że powodem odmowy jest brak rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków. Jak wyjaśnił organ, decyzją z dnia 12 kwietnia 2010 r. Marszałek Województwa W. wpisał K. B. do ewidencji egzaminatorów i nadał numer ewidencyjny.
W dniu 23 listopada 2015 r. K. B. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. wydział II karny , syg akt IIK 142/15 uznany został winnym zarzucanego mu czynu z art. 284§ 2 k.k. , tj przestępstwa przeciwko mieniu. K. B. w okresie od 17 czerwca 2009 r. do 24 listopada 2011 r. pełniąc funkcję prezesa Zrzeszenia Transportu Prywatnego w P. działając z góry powziętym zamiarem i w krótkich odstępach czasu, dysponując środkami finansowymi ww. zrzeszenia przywłaszczył sobie kwoty pieniężne.
Prawomocną decyzją z dnia 26 lipca 2016 r. Marszałek Województwa W. skreślił K. B. z ewidencji egzaminatorów.
W dniu 23 września 2020 r. K. B. złożył wniosek o ponowny wpis do ewidencji.
W ocenie organu, fakt prawomocnego skazania za czyn/przestępstwo przeciwko mieniu, jednoznacznie przesądza o braku wiarygodności egzaminatora, dowodząc tym samym, iż nie daje on rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków. Bez wpływu na te ocenę, zdaniem organu, pozostaje fakt , że nastąpiło zatarcie skazania za ww. czyn.
K. B. odwołał się od wskazanej wyżej decyzji, wskazując na fakt zatarcia skazania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 29 lipca 2021r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji zasadnie oddalił wniosek odwołującego o wpis do ewidencji egzaminatorów. Jak wyjaśnił organ, odwołując się do podniesionych w odwołaniu zarzutów, że wydanie przez organ I instancji decyzji odmownej nie było następstwem prawomocnego wyroku karnego lecz uzasadnionym przypuszczeniem, że odwołujący nie daje rękojmi poprawności wykonywania zawodu egzaminatora. Również w ocenie organu odwoławczego odwołujący nie daje takiej rękojmi poprawnego wykonywania zawodu egzaminatora, przez którą należy rozumieć osobę o nieskazitelnym charakterze zarówno w aspekcie moralnym jak i społecznym, przez pryzmat oceny całokształtu aktywności zawodowej i społecznej odwołującego, nie zaś wybiórczo na moment złożenia wniosku o wpis na listę egzaminatorów.
K. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w której domagając się uchylenia ww. decyzji Samorządowego Kolegium odwoławczego, zarzucił naruszenie:
1.art. 7 i art. 107 k. p. a poprzez niedokładne i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co skutkowało błędnym uznaniem, że popełnienie przestępstwa powoduje, że skarżący nie daje rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków
2. art. 7a i art. 8 § 1 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości, co do treści normy na niekorzyść strony. Mimo, że brak jest precyzyjnego określenia pojęcia dawanie rękojmi należytego wykonywania obowiązków
3. art. 58 ust 1 pkt 8 ustawy poprzez jego wadliwą wykładnie i uznanie, że wystarczające dla przyjęcia, że egzaminator nie daje rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków jest popełnienie przez niego przestępstwa, które uległo zatarciu i tym samym nie istnieje w obrocie prawnym
4. art. 40 § 2 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie pełnomocnika, w tym brak doręczenia mu decyzji SKO z dnia 29.07.2021 r.
5. art. 15 k.p.a. poprzez niedokonanie przez organ II instancji samodzielnej i kompleksowej analizy sytuacji prawnej, w tym przedstawionych zarzutów
6.art. 86 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony, ani też żadnego innego zmierzającego do ustalenia okoliczności, w tym ustalenia byłej postawy i obecnej postawy skarżącego , w celu zbadania , czy skarżący nie daje rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków
7.art. 63 ust 2 ustawy poprzez uznanie, że skoro podczas wykonywania obowiązków zawodowych egzaminator podlega ochronie przysługującej funkcjonariuszowi publicznemu, to należy uznać , że w każdej sytuacji życiowej egzaminator pozostaje osoba zaufania publicznego
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) dalej: p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzona w określonych wyżej ramach kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 lipca 2021r. utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa W. z dnia 22 października 2020 r. którą organ odmówił K. B. wpisu do ewidencji egzaminatorów .
Materialnoprawną podstawę wydania wskazanych wyżej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm.).
Stosownie do art. 58 ust. 1 pkt 8 i 9 ustawy, który statuuje określone wymagania i kwalifikacje egzaminatorów na prawo jazdy, funkcję tę może pełnić osoba, która daje rękojmię należytego wykonywania swoich obowiązków. Ponadto nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, prowadzenie pojazdu w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie po użyciu innego podobnie działającego środka, przestępstwo umyślne przeciwko życiu i zdrowiu lub przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności.
Przepisy ustawy nie konstruują prawnej definicji pojęcia "rękojmia należytego wykonywania obowiązków", jego znaczenie i zakres zostało jednak utrwalone – na co słusznie powołują się organy - w dorobku sądów administracyjnych, które Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela. W orzecznictwie sądów, odnoszącym się do obowiązujących na gruncie ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) - analogicznych regulacji prawnych dotyczących wymagań, co do posiadanych przez egzaminatorów kwalifikacji, podnosi się, że zakresu znaczeniowego zwrotu: "daje rękojmię należytego wykonywania swoich obowiązków", jak też samego pojęcia "rękojmia", należy poszukiwać na gruncie definicji zawartej w Słowniku Języka Polskiego PWN, według którego "rękojmia" to "poręczenie, zagwarantowanie czegoś, gwarancja, zabezpieczenie, pewność, zapewnienie o czymś, przyrzeczenie czegoś". Na "rękojmię należytego wykonywania obowiązków egzaminatora" składa się zatem całokształt jego cech charakteru i właściwości osobistych egzaminatora, których suma daje gwarancję, że będzie on wykonywał swoje obowiązki rzetelnie i bezstronnie. Rękojmię, o której mowa w art. 58 ust. 1 pkt 8 ustawy, może zatem zapewniać jedynie osoba bez istotnych wad, która gwarantuje należyte wykonywanie swoich obowiązków, poprzez gwarancję posiadania zarówno odpowiednich kwalifikacji zawodowych, jak też odpowiednich predyspozycji etyczno-moralnych. Obowiązki egzaminatora mają bowiem szczególny charakter, wiążą się z wymogiem pryncypialnej postawy, której cechą jest, m.in., bezwzględne poszanowanie prawa. Uzasadnione jest z tego powodu stosowanie surowych kryteriów oceny osób, które ubiegają się o wpis do ewidencji egzaminatorów. Przy ocenie zatem "rękojmi należytego wykonywania obowiązków przez egzaminatora" liczy się dotychczasowa postawa kandydata na egzaminatora, która wespół z osiągniętymi kwalifikacjami zawodowymi winna dawać przekonanie o należytym wykonywaniu przezeń swoich obowiązków. W szczególności cechy osobiste kandydata, potwierdzone jego dotychczasowym postępowaniem, winny wykluczać obawy o jego uczciwość, wiarygodność, rzetelność i obiektywizm (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2003 r., sygn. akt II SA 395/01; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 625/10 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II GSK 627/10 – orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl- dalej CBOSA).
W kontrolowanej sprawie organ uzasadniając swoje rozstrzygnięcie powołał się na wyrok Sądu Rejonowego w P. wydział II karny , syg akt IIK 142/15 z dnia 23 listopada 2015 r., którym K. B. uznany został winnym zarzucanego mu czynu z art. 284§ 2 k.k. , tj. przestępstwa przeciwko mieniu. K. B. w okresie od 17 czerwca 2009 r. do 24 listopada 2011 r. pełniąc funkcje prezesa Zrzeszenia Transportu Prywatnego w P. działając z góry powziętym zamiarem i w krótkich odstępach czasu, dysponując środkami finansowymi ww. zrzeszenia przywłaszczył sobie kwoty pieniężne. Co należy jednak podkreślić, mając na uwadze podniesiony w skardze zarzut dotyczący zatarcia skazania, że przepisy regulujące omawianą materię nie uzależniają wykazania braku rękojmi należytego wykonywania obowiązków od wcześniejszego uzyskania prawomocnego skazania za jakiekolwiek przestępstwo. Dlatego też, jak prawidłowo ocenił organ odwoławczy, wydanie przez organ I instancji decyzji odmownej nie było następstwem prawomocnego wyroku karnego lecz uzasadnionym przypuszczeniem, że odwołujący nie daje rękojmi poprawności wykonywania zawodu egzaminatora. Organ administracyjny w postępowaniu o wpisanie do ewidencji egzaminatorów nie rozstrzyga bowiem, czy egzaminator popełnił przestępstwo, a jedynie na podstawie okoliczności sprawy dokonuje oceny, czy zachowanie egzaminatora gwarantuje należyte wykonywanie swoich obowiązków. Ustalenia w tym zakresie należą do kompetencji organu administracyjnego, który prowadzi postępowanie w sprawie wpisania na listę egzaminatorów. Ponadto, zatarcie skazania według art. 106 k.k. nie oznacza na gruncie postępowania administracyjnego, szczególnie przy badaniu przesłanki dawania rękojmi należytego wykonywania obowiązków, że czyn nie został popełniony, a wyrok skazujący nie został wydany. ( por. wyrok NSA syg. akt II GSK 279/13 z dnia 11.04.2014 r. ).
W tej sytuacji nie można zaakceptować stanowiska skarżącego, że z chwilą zatarcia skazania należy przyjąć, że nastąpiło zatarcie faktu popełnienia przestępstwa i faktu skazania wskutek określonego wyroku.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sadu , organy administracji prawidłowo uznały , odmawiając wpisu do ewidencji egzaminatorów ( art. 58 ust 2 pkt 3 li a ustawy), że skarżący nie spełnia wymagań o których mowa w art. 58 ust 1 pkt 8 ustawy.
Ponadto, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, nie uchybiając w tym względzie zasadom ustanowionym w art. 7, art. 8, art. 15, art. 77 § 1 k.p.a., szczegółowo wyjaśniając motywy, jakimi kierowały się przy rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy oraz uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 40 § 2 k.p.a., należy wskazach, że w sytuacji, gdy wadliwość doręczenia nie powoduje negatywnych konsekwencji dla strony, a zwłaszcza nie pozbawia jej możliwości skorzystania ze środków zaskarżenia, to nie ma podstaw do eliminowania decyzji tylko z tego względu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 października 2017. IIGSK 4055/16 z dnia 4 kwietnia 2008 r. w sprawie II GSK 3/08, z dnia 28 kwietnia 2009 r. w sprawie II GSK 887/08, z dnia 6 listopada 2008 r. w sprawie II GSK 463/08 dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl). Celem normy zawartej w art. 40 § 2 k.p.a. nakazującej doręczenie decyzji pełnomocnikowi, wówczas gdy został on ustanowiony, jest zwolnienie strony z obowiązku osobistego prowadzenia sprawy. Ocena skutków pominięcie pełnomocnika w sprawie w każdym przypadku zależy natomiast od okoliczności danej sprawy. Artykuł 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uprawnia wojewódzki sąd administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji wówczas gdy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącego złożył w terminie skargę do Sądu, zatem zarzucane naruszenie ww. przepisu pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji