III SA/Po 148/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Prezesa Pracowniczego Ogrodu Działkowego "A" na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy S. o zameldowaniu B. W., M. Ś. i ich syna W. Ś. na pobyt stały w altanie na działce nr [...] przy ulicy [...]. Organ pierwszej instancji orzekł o zameldowaniu, opierając się na ustaleniach wizji lokalnej, zeznaniach B. W. i potwierdzeniu Straży Gminnej, że wnioskodawczyni wraz z rodziną zamieszkuje w altanie, która stanowi centrum jej życia. Podkreślono, że ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie ocenie legalności zamieszkania. Prezes Ogrodu Działkowego wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów regulaminu ROD, zgodnie z którym altana nie może być wykorzystywana do zamieszkania, oraz przepisów k.p.a. Wskazywał, że organ nie powinien legalizować pobytu w obiekcie nieprzeznaczonym do celów mieszkalnych. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że zameldowanie jest potwierdzeniem istniejącego stanu faktycznego, a organ meldunkowy nie bada tytułów prawnych do lokalu ani jego przydatności do zamieszkania. W skardze do WSA skarżący powtórzył zarzuty, dodając, że adres działki nie spełnia wymogów adresu zameldowania, a altana nie jest lokalem w rozumieniu prawa budowlanego. Podniósł również, że zamieszkiwanie na działce jest wykluczone na mocy ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Sąd podkreślił, że obowiązek meldunkowy ma charakter ewidencyjny i służy rejestracji faktycznego miejsca pobytu. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt K 20/01), sąd stwierdził, że organy ewidencyjne nie są uprawnione do badania tytułów prawnych do lokalu ani jego charakteru budowlanego. Kwestie te należą do właściwości innych organów. Sąd uznał, że B. W. faktycznie zamieszkuje w altanie, a adres działki z numerem altany jest wystarczająco oznaczony. Sąd dopatrzył się jedynie drobnych uchybień proceduralnych (niezawiadomienie o wizji, brak protokołu zamiast notatki), które jednak nie miały wpływu na wynik sprawy, gdyż nie kwestionowano faktu pobytu ani nie wpłynęły na rozstrzygnięcie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że organy ewidencyjne nie badają tytułów prawnych do lokalu ani jego charakteru budowlanego przy zameldowaniu, a ewidencja ludności ma charakter rejestracji stanu faktycznego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zameldowania w altanie działkowej, ale zasady interpretacji przepisów o ewidencji ludności są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ ewidencyjny jest uprawniony do badania tytułu prawnego do lokalu lub jego charakteru budowlanego przy rozpatrywaniu wniosku o zameldowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ ewidencyjny nie jest uprawniony do badania tytułów prawnych do lokalu ani jego charakteru budowlanego. Obowiązek meldunkowy ma charakter ewidencyjny i służy rejestracji faktycznego miejsca pobytu.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt K 20/01), który stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisu wymagającego potwierdzenia uprawnień do lokalu przy zameldowaniu. Organy ewidencyjne mają rejestrować stan faktyczny, a nie oceniać legalność zamieszkania czy przydatność obiektu.
Czy altana na terenie pracowniczego ogrodu działkowego może stanowić podstawę do zameldowania na pobyt stały?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli osoba faktycznie w niej zamieszkuje i jest to centrum jej życia, nawet jeśli regulamin ogrodu działkowego wyklucza zamieszkiwanie w altanie. Obowiązek meldunkowy ma charakter ewidencyjny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obowiązek meldunkowy służy rejestracji faktycznego pobytu. Kwestie związane z przeznaczeniem działki czy altany na cele mieszkalne należą do kompetencji innych organów lub samego związku działkowców, a nie organów ewidencyjnych.
Czy adres działki rekreacyjnej z numerem altany może być uznany za adres zameldowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli zawiera niezbędne elementy określające miejsce pobytu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że adres zawierający nazwę ulicy, numer działki i numer altany jest wystarczająco oznaczony w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności.
Czy naruszenie przepisów proceduralnych (np. niezawiadomienie o wizji, brak protokołu) może skutkować uchyleniem decyzji, jeśli nie miało wpływu na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził drobne uchybienia proceduralne, ale uznał, że nie miały one wpływu na wynik sprawy, ponieważ kluczowe fakty (fakt zamieszkania) nie były kwestionowane, a stanowisko strony zostało uwzględnione w decyzjach.
Przepisy (22)
Główne
u.e.l.i.d.o. art. 10 § ust. 1
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Osoba przebywająca pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby jest zobowiązana zameldować się na pobyt stały lub czasowy.
u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2a
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Właściciel lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu byli zobowiązani do potwierdzenia faktu pobytu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące w tym lokalu (przepis ten stracił moc obowiązującą w dacie orzekania przez WSA, ale był podstawą rozstrzygnięć niższych instancji).
u.e.l.i.d.o. art. 47 § ust. 1
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych.
u.e.l.i.d.o. art. 47 § ust. 2
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1-3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 52 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wolność poruszania się po terytorium RP oraz wyboru miejsca zamieszkania i pobytu.
Konstytucja RP art. 83
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania do organów państwa.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena, czy istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały udowodnione.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 67 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Sporządzenie protokołu z czynności postępowania.
u.p.o.d.
Ustawa o pracowniczych ogrodach działkowych
u.r.o.d. art. 13 § pkt 4
Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych
Wykluczenie zamieszkiwania na działce.
p.b.
Prawo budowlane
p.g.i.k.
Prawo geodezyjne i kartograficzne
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek meldunkowy ma charakter ewidencyjny i służy rejestracji stanu faktycznego, a nie ocenie legalności zamieszkania czy tytułu prawnego do lokalu. • Organy ewidencyjne nie są uprawnione do badania charakteru budowlanego obiektu ani jego zgodności z przepisami prawa budowlanego czy planowania przestrzennego. • Adres działki z numerem altany jest wystarczająco oznaczony dla celów meldunkowych. • Fakt zamieszkania wnioskodawczyni w altanie nie był kwestionowany przez żadną ze stron.
Odrzucone argumenty
Altana na terenie ogrodu działkowego nie może być wykorzystywana do zamieszkania i nie może stanowić podstawy do zameldowania. • Adres działki nie spełnia wymogów adresu zameldowania. • Zameldowanie w altanie jest legalizacją łamania przepisów ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych. • Naruszenie przepisów proceduralnych (brak zawiadomienia o wizji, brak protokołu) miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Godne uwagi sformułowania
ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. • Nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu. • Organy ewidencyjne nie są zatem uprawnione - w związku z powołanym powyżej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. - do badania tytułów prawnych do zamieszkiwania w określonym miejscu. • Kwestie orzekania o charakterze terenu, na którym znajduje się obiekt, w którym ma nastąpić zameldowanie oraz o charakterze obiektu i możliwości wykorzystywania go na pobyt stały lub czasowy ludzi należą do właściwości innych organów administracji publicznej i są rozpatrywane w innym trybie.
Skład orzekający
Marzenna Kosewska
przewodniczący
Barbara Koś
sędzia
Małgorzata Bejgerowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że organy ewidencyjne nie badają tytułów prawnych do lokalu ani jego charakteru budowlanego przy zameldowaniu, a ewidencja ludności ma charakter rejestracji stanu faktycznego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zameldowania w altanie działkowej, ale zasady interpretacji przepisów o ewidencji ludności są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między przepisami dotyczącymi ewidencji ludności a regulacjami specyficznych form użytkowania nieruchomości (ogrody działkowe). Pokazuje też, jak orzecznictwo TK wpływa na interpretację przepisów administracyjnych.
“Czy można się zameldować w altanie działkowej? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.