III SA/Po 1477/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2022-03-10
NSAAdministracyjneWysokawsa
policjadyscyplina służbowapostępowanie dyscyplinarnesądy administracyjneterminydowodyGPSochrona danych

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił orzeczenie o naruszeniu dyscypliny służbowej przez policjanta, stwierdzając wszczęcie postępowania po upływie ustawowego terminu.

Policjant P. B. został obwiniony o naruszenie dyscypliny służbowej polegające na nieprawdziwych wpisach w notatniku służbowym, które miały ukryć fakt niepełnienia obowiązków. Zarówno Komendant Miejski Policji, jak i Komendant Policji utrzymali w mocy orzeczenie o winie i karze upomnienia. Policjant zaskarżył te decyzje do WSA w Poznaniu, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym wszczęcie postępowania po upływie 90-dniowego terminu. Sąd uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżone orzeczenia z powodu naruszenia terminu do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.

Sprawa dotyczyła skargi sierż. szt. P. B. na orzeczenie Komendanta Policji, które utrzymało w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji o stwierdzeniu winy w zakresie naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzeniu kary upomnienia. Zarzuty wobec policjanta dotyczyły wpisywania do notatnika służbowego nieprawdziwych informacji o wykonywanych czynnościach, podczas gdy faktycznie przebywał w miejscu niedostępnym i nie realizował zadań służbowych. Dowodem miały być dane z systemu GPS. Policjant odwołał się, kwestionując dowód z GPS i zarzucając błędy proceduralne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone orzeczenia obu instancji. Kluczowym argumentem sądu było stwierdzenie, że postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte z naruszeniem 90-dniowego terminu, określonego w art. 135 ust. 3 ustawy o Policji. Sąd uznał, że przełożony dyscyplinarny posiadał wiedzę o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego znacznie wcześniej niż wskazują na to daty formalnych postanowień o wszczęciu postępowania. W związku z tym, że postępowanie zostało wszczęte z przekroczeniem terminu, sąd uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżone orzeczenia, nie analizując pozostałych zarzutów merytorycznych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wszczęcie postępowania dyscyplinarnego po upływie 90 dni od dnia powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przełożony dyscyplinarny posiadał wiedzę o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przez policjanta znacznie wcześniej niż wynikało to z dat formalnych postanowień. Analiza wewnętrznych czynności i zebranego materiału dowodowego wskazywała na wcześniejsze powzięcie informacji, co skutkowało naruszeniem 90-dniowego terminu określonego w ustawie o Policji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

u. Policji art. 135 § ust. 3

Ustawa o Policji

Postępowania dyscyplinarnego nie wszczyna się po upływie 90 dni od dnia powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Termin ten należy liczyć od faktycznego powzięcia wiadomości o zdarzeniu.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla orzeczenie organu w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Dz.U. 2021 poz 1882 art. 135 § ust. 3

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Dz.U. 2019 poz 2325 art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u. Policji art. 138

Ustawa o Policji

Sprawy dyscyplinarne funkcjonariuszy Policji wpisują się w kognicję sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy umorzenia postępowania.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i legalizmu.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi formalne decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowody w postępowaniu administracyjnym.

u. Policji art. 20 § ust. 1c

Ustawa o Policji

u. Policji art. 20a § ust. 1 i 1a

Ustawa o Policji

u. Policji art. 1 § ust. 2

Ustawa o Policji

RODO art. 6

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Podstawy prawne przetwarzania danych osobowych.

RODO art. 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Zasady przetwarzania danych osobowych.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada działania organów.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Dowolna ocena dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie 90-dniowego terminu do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące merytorycznej oceny dowodów i popełnienia przewinienia dyscyplinarnego (nie były analizowane z uwagi na naruszenie terminu).

Godne uwagi sformułowania

Dzień powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, to dzień, w którym nastąpiło faktyczne (rzeczywiste) powzięcie wiadomości o tym, że określone zdarzenie, będące przewinieniem dyscyplinarnym, nastąpiło. Wiedzę o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przełożony dyscyplinarny P. B. miał już krótko po zdarzeniu.

Skład orzekający

Marek Sachajko

przewodniczący

Robert Talaga

sprawozdawca

Walentyna Długaszewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie terminów w postępowaniach dyscyplinarnych funkcjonariuszy Policji, znaczenie faktycznego powzięcia wiadomości o zdarzeniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań dyscyplinarnych w Policji; nie rozstrzyga kwestii dowodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe mogą być formalne aspekty postępowania, takie jak terminy, nawet jeśli dowody wydają się wskazywać na winę. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych i funkcjonariuszy.

Policjant unika kary dyscyplinarnej przez błąd formalny sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 1477/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-03-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marek Sachajko /przewodniczący/
Robert Talaga /sprawozdawca/
Walentyna Długaszewska
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 1489/22 - Wyrok NSA z 2024-10-17
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono orzeczenie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1882
art. 138, art. 135 ust. 3
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 10 marca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2022 roku sprawy ze skargi P. B. na orzeczenie Komendanta Policji z dnia [...] sierpnia 2021 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia winy w zakresie naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzenia kary upomnienia I. uchyla zaskarżone orzeczenie Komendanta Policji oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...], II. zasądza od Komendanta Policji na rzecz skarżącego kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
W dniu [...] czerwca 2021 roku Komendant Miejski Policji w [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne wobec sierż. szt. P. B..
W ramach postępowania dyscyplinarnego zebrano materiał dowodowy, a P. B. nie przyznał się do przedstawionych zarzutów i odmówił składania wyjaśnień. Obwiniony w ramach swojego przesłuchania oświadczył, iż nie będzie zapoznawał się z materiałami postępowania dyscyplinarnego na jego zakończenie i w toku tego postępowania nie złożył żadnych wniosków dowodowych.
Orzeczeniem z dnia [...] lipca 2021 roku, nr [...] Komendant Miejski Policji w [...] orzekł winę policjanta – sierż. szt. P. B. w zakresie naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył obwinionemu karę dyscyplinarną upomnienia.
W uzasadnieniu Komendant wskazał, że P. B. pełniąc służbę w rejonie działania Komendy Miejskiej Policji w [...] dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej w ten sposób, że pełniąc służbę w godzinach od 19:00 do 07:00, od godz. 03:47 do 05:05 nie realizował zadań służbowych i obowiązków określonych zgodnie z dyslokacją służby i zadaniami przekazanymi podczas odprawy służbowej przebywając w tym czasie w miejscu niewidocznym, tj. na terenie prywatnej posesji w [...] przy ul. [...], a mimo to dokonał w notatniku służbowym wpisów odnośnie realizacji o godz. 03:45 patrolu miasta [...], a od godz. 05:05 realizacji nadzoru nad ruchem na ul. [...] w [...], których to czynności we wskazanym miejscu i czasie faktycznie nie realizował.
Organ wyjaśnił, że do ujawnienia nieprawidłowego realizowania zadań przez policjantów z Wydziału Ruchu Drogowego KMP w [...] przyczynił się system pozycjonowania GPS, gdzie odbiornik GPS zamontowany jest w radiostacjach będących w radiowozach. Pozycjonowanie sygnału GPS następuje co 1 minutę, to znaczy jest to odświeżanie systemu i po każdej minucie system wskazuje faktyczne (nowe) położenie pojazdu (radiowozu). W toku czynności wyjaśniających zastępca Naczelnika Wydziału Prewencji i Profilaktyki Społecznej KMP w [...] kom. P. T. z przeprowadzonej analizy służb nocnych policjantów z Wydziału Ruchu Drogowego KMP w [...] pełnionych w okresie od [...] lipca 2020 r. do [...] września 2020 r. sporządził tabelę obejmującą datę i godziny służby nocnej, skład patrolu, radiowóz, z wykorzystaniem którego była pełniona służba nocna, czasookres w jakim system odnotował dłuższy pobyt radiowozu w jednym miejscu ze wskazaniem lokalizacji radiowozu. Do tabeli kom. P. T. załączył wydruki z map z systemu CISCO dla poszczególnych służb obrazujące czasookres oraz lokalizację radiowozów. W oparciu o dane z systemu GPS i zapisy w notatnikach służbowych dokonano następnie weryfikacji wskazań położenia radiowozów z zapisami w notatnikach służbowych stwierdzając, że w przypadku jednej służby sierż. szt. P. B. lokalizacja radiowozu, z wykorzystaniem którego policjant pełnił służbę, nie zgadzała się z zapisami w notatniku służbowym policjanta.
W dniu [...] lipca 2021 roku P. B. wniósł odwołanie od orzeczenia nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] wnosząc o uznanie kary za niebyłą, a także wykreślnie informacji o jej wymierzeniu z moich akt osobowych. Nie zgodził się z rozstrzygnięciem z uwagi na to, że jedynym dowodem był zapis z GPS, który jest urządzeniem elektronicznym obarczonym ryzykiem błędu, które nie zostało wyeliminowane.
Orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2021 roku, nr [...] Komendant Policji utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w związku z ujawnieniem w dniach [...] i [...] września 2020 roku nieprawidłowej realizacji zadań służbowych poprzez spanie podczas służby przez policjantów Komisariatu Policji we [...] i Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w [...], Komendant Miejski Policji w [...] polecił przeprowadzenie czynności nadzorczych nad przebiegiem służb pełnionych w porze nocnej. W wyniku weryfikacji powyższych służb stwierdzono nieprawidłowości podczas ich realizacji. W dniu [...] kwietnia 2021 roku Komendant Miejski Policji w [...] polecił przeprowadzenie czynności wyjaśniających, które zostały zakończone w dniu [...] maja 2021 roku i potwierdziły, że P. B. pełnił 11 służb patrolowych w godzinach 19:00-07:00 w rejonie działania komendy Miejskiej Policji w [...] W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, iż w jednym przypadku tj. w nocy z [...] września 2020 roku funkcjonariusz pełnił służbę w sposób nieprawidłowy. Analiza systemu CISCO w zakresie tras przejazdu radiowozu, z wykorzystaniem którego wyżej wymieniony pełnił służbę nocną wykazała, iż w godzinach 03:47-5.05 policjant ten przebywał na terenie prywatnej posesji przy ulicy [...]. Z zapisów w notatniku służbowym P. B. wynikało, iż o godzinie 02:50 policjant realizował czynności na Placu [...] wobec kierującego pojazdem marki F. , o godz. 03:45 dowiózł kontrolnego do KMP w [...] na ul [...], o godz. 03:45 realizował patrol miasta [...] o godz. 05:05 prowadził nadzór V. o nr rej. [...]. W przytoczonym sprawozdaniu przedstawiono wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego za popełnione przewinienia dyscyplinarne.
Zdaniem organu odwoławczego P. B. dopuścił się popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, nie upłynął żaden z terminów wskazanych w art. 135q ust. 2 i 3 ustawy o Policji, gdyż zaskarżone orzeczenie organu I instancji nie było prawomocne. Ponadto w zebranym materiale dowodowym oraz aktach osobowych P. B. brak było przesłanek wskazujących na to, że wykazał się on męstwem lub odwagą oraz miał poważne osiągnięcia w wykonywaniu zadań służbowych, o których mowa w art. 135q ust. 4 ustawy o Policji. W oparciu o dane z systemu GPS i zapisy w notatnikach służbowych dokonano następnie weryfikacji wskazań położenia radiowozów z zapisami w notatnikach służbowych stwierdzając, że w przypadku jednej służby sierż. szt. P. B. lokalizacja radiowozu, z wykorzystaniem którego policjant pełnił służbę, nie zgadzała się z zapisami w notatniku służbowym. Organ nie uznał argumentacji w zakresie błędnego działania systemu GPS i jego nieprawidłowości i nie prowadzono czynności wyjaśniających w zakresie niezgodności lokalizacji systemu GPS z zapisami w notatniku służbowym policjanta.
Organ nie zgodził się z zarzutem, że system pozycjonowania GPS jest podatny na "niedokładności" i ulega zawieszeniu jak również nie dokonano sprawdzenia prawidłowości funkcjonowania urządzenia. Uwzględniono natomiast, że w sprawozdaniu z przebiegu postępowania wyjaśniającego z dnia [...] maja 2021 roku zawarto informację, że sprawdzenie położenia pojazdu służbowego nastąpiło przez system GPS, w którym pozycjonowanie sygnału następuje co 1 minutę, po której następuje odświeżanie systemu i wskazanie nowego (faktycznego) położenia pojazdu. Jeśli zaś pojazd przez jakiś czas znajduje się w jednym miejscu, odświeżanie następuje w tym samym punkcie. Sygnał GPS jest odbierany w jednym punkcie przez dłuższy czas, jednak nie następuje zawieszenie systemu, bowiem aktualizacje dokonywane są na bieżąco (na wydrukach z systemu widoczne są nałożone na siebie wskazania położenia). Po dokonaniu analizy akt postępowania dyscyplinarnego, organ uznał popełnienie przez sierż. szt. P. B. przewinienia dyscyplinarnego za bezsporne.
Pismem z dnia [...] września 2021 roku pełnomocnik P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na orzeczenie Komendanta Policji w przedmiocie winy w zakresie naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzenia kary upomnienia zarzucając:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisów:
a. przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kp.a. w zw. z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 135ja ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji poprzez ich niezastosowanie i wszczęcie postępowania dyscyplinarnego pomimo upływu 90 - dniowego terminu od dnia powzięcia przez organ wiedzy o zdarzeniu mogącym być zakwalifikowane zostać jako przewinienie dyscyplinarne;
b. przepisu art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z § 14 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2007 roku w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym i § 10 i § 13 ust. 1 i 2 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2017 roku w sprawie pełnienia służby na drogach poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, iż P. B. w nocy z [...] września 2020 roku od godziny 03:47 do godziny 05:05, nie realizował zadań służbowych i obowiązków;
c. przepisu art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z § 4 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 5 Wytycznych Nr [...] Komendant Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2007 roku w sprawie zasad ewidencjonowania, wypełniania oraz przechowywania notatników służbowych, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, iż P. B. w sposób nieuprawniony dokonał w notatniku służbowym wpisów dotyczących realizacji o godzinie 03:45 patrolu miasta [...] a od godziny 05:05 realizacji nadzoru nad ruchem na ul[...] w [...].
II. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia:
a. przepisu art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 135 ust. 3 ustawy o Policji w zw. z art. 135ja ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez zaniechanie umorzenia przedmiotowego postępowania ponieważ pierwsze czynności w sprawie zostały podjęte z dniem [...] października 2020 roku i polegały na skompletowaniu dokumentów funkcjonariuszy pełniących służbę w KMP w [...] przez pracownika cywilnego A. Z.; w tym również dokonano kserokopii notatników służbowych funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji w [...] - w tym notatnika służbowego Skarżącego P. B.,
b. przepisu art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., gdyż organ ograniczył swoje czynności do zebrania dowodów wyłącznie w postaci dokumentów, tj. map przedstawiających położenie nadajnika GPS, zaniechał weryfikacji i ustaleń w zakresie sprawności i prawidłowego funkcjonowania urządzenia GPS oraz systemu CISCO,
c. przepisu art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania podstawy prawnej, w świetle której organ uprawniony był do przetwarzania i wykorzystania danych lokalizacyjnych; naruszenie zasady przekonywania i brak należytego wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierowały się organy; nienależyte sporządzenie orzeczenia, objawiające się w braku wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł;
d. przepisu art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 20 ust. 1c ustawy o Policji w zw. z art. 20a ust. 1 i 1a ustawy o Policji w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy o Policji w zw. z art. 6 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia [...] kwietnia 2016 roku w sprawie ochrony osób fizycznych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, ze zm.) w z w. z art. 5 poprzez nieuprawnione wykorzystanie danych lokalizacyjnych pochodzących z urządzeń GPS, znajdujących się z policyjnych środkach transportu,
e. przepisu art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw., z art. 15 k.p.a. poprzez arbitralne działania organu I instancji objawiające się brakiem przeprowadzenia odpowiedniego, rzetelnego postępowania,
f. przepisu art. 80 k.p.a. poprzez dowolną i arbitralną ocenę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a tym samym uznanie wszystkich wskazanych okoliczności za udowodnione, podczas gdy w rzeczywistości w aktach sprawy zabrakło pełnowartościowego dowodu, który przesądzałby o jakimkolwiek uchybieniu, którego miał dopuścić się w trakcie pełnionej służby P. B., a tym samym brak dowodu, który dawałby podstawy zarówno do jego uznania za winnego naruszenia dyscypliny służbowej, jak również uzasadniałby wymierzenie.
W konsekwencji pełnomocnik strony skarżącej wniósł o stwierdzenie nieważności orzeczenia organu administracji I i II instancji w całości, bądź o uchylenie w całości orzeczenia Komendanta Policji jak również orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji w [...] oraz umorzenie w całości postępowania jako bezprzedmiotowego; względnie o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Komendanta Policji oraz poprzedzającego go orzeczenia Komendanta Miejskiego Policji w [...] zasądzenie na rzecz P. B. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W skardze zawarto również wniosek o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, poprzez przeprowadzenie dowodu z dokumentów:
a. wydruku z aplikacji Whats App, na okoliczność: daty powzięcia przez organ informacji o możliwości naruszenia przez Skarżącego dyscypliny służbowej, a w konsekwencji podstaw do umorzenia niniejszego postępowania;
b. notatki służbowej z dnia [...] kwietnia 2021 roku na okoliczność: daty powzięcia przez organ informacji o możliwości naruszenia przez skarżącego dyscypliny służbowej, a w konsekwencji podstaw do umorzenia niniejszego postępowania;
c. pisma Komendanta Policji z dnia [...] września 2021 roku, na okoliczność określenia celu, w świetle którego system monitoringu zamontowany w policyjnych środkach transportu winien być wykorzystywany.
Strona wniosła również o zwrócenie się do Komendanta Miejskiego Policji w [...] o udzielenie informacji, ile patroli pełniło służbę w nocy [...] września 2020 roku; udzielenie informacji dot. imienia i nazwiska osoby/osób, która/które w nocy [...] września 2020 roku sprawowała/sprawowały funkcję "dyżurnego jednostki", "pomocnika dyżurnego" oraz "nadzorującego służbę"; udostępnienie dokumentów przedstawiających specyfikację urządzenia GPS, zlokalizowanego w policyjnych środkach transportu, w tym również dokumentów legalizacji; udostępnienie dokumentów znajdujących się w aktach postępowania dyscyplinarnego prowadzonego przez KMP w [...] asp. R. T. ([...]), a następnie przeprowadzenie dowodu z udostępnionych przez dokumentów, na okoliczność: daty powzięcia przez informacji o możliwości naruszenia przez dyscypliny służbowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko oraz argumentację.
Pismem z dnia [...] stycznia 2022 roku strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów: Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...] z dnia [...] marca 2010 roku; Regulaminu z dnia [...] stycznia 2014 roku zmieniającego Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...] Regulaminu z dnia [...] września 2014 roku zmieniającego Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...] Regulaminu Komendy Miejskiej Policji w [...] z dnia 25 listopad;! 2015 roku; Regulaminu Komendy Miejskiej Policji w [...] zmieniającego Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...] Regulaminu Komendy Miejskiej Policji w [...] z dnia [...] maja 2018 roku zmieniającego Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...]; Regulaminu Komendy Miejskiej Policji w [...] z dnia [...] lutego 2020 roku zmieniającego Regulamin Komendy Miejskiej Policji w [...]; Regulaminu Komendy Miejskiej Policji w [...] z dnia [...] lipca 2021 roku, na okoliczność braku możliwości monitoringu lokalizacji radiostacji umieszczonych w radiowozach i stacji nasobnych poprzez system GPS.
Na rozprawie w dniu [...] marca 2022 roku Sąd postanowił przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów załączonych do pisma procesowego z dnia [...] stycznia 2022 roku oraz oddalić pozostałe wnioski dowodowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zawiera usprawiedliwione zarzuty.
W pierwszej kolejności należało zaznaczyć, że sprawy dyscyplinarne funkcjonariuszy Policji wpisują się w kognicję sądów administracyjnych zgodnie z art. 138 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 1882, ze zm.).
W niniejszej sprawie Sąd zwrócił uwagę na spór pomiędzy skarżącym a Komendantem Wojewódzkim Policji dotyczący zastosowania przepisu art. 135 ust. 3 ustawy o Policji, który stanowi, że "Postępowania dyscyplinarnego nie wszczyna się po upływie 90 dni od dnia powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego".
Mając na względzie to, że w przepisach prawa sankcjonujących zachowania polegające na działaniu lub zaniechaniu, które w efekcie prowadzą do naruszenia prawa, występuje zakaz stosowania wykładni rozszerzającej (zob. M. Królikowski, Prawo karne, Warszawa 2020, s. 108-109), analizowany art. 135 ust. 3 ustawy o Policji należy rozumieć literalnie. Przyjmuje się bowiem, że dzień powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, to dzień, w którym nastąpiło faktyczne (rzeczywiste) powzięcie wiadomości o tym, że określone zdarzenie, będące przewinieniem dyscyplinarnym, nastąpiło. Pogląd o konieczności literalnej wykładni analizowanego przepisu wyrażono między innymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] marca 2016 r., sygn. akt I OSK 3174/14 ([...]).
Mając na względzie okoliczności, które zostały przedstawione w toku postępowania dyscyplinarnego, należy uznać, że organy nie wykazały, iż dniem powzięcia wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przez przełożonego dyscyplinarnego P. B. był dopiero dzień [...] kwietnia 2021 roku, którym to Komendant Miejski Policji w [...] nakazał przeprowadzenie czynności sprawdzających.
W ocenie Sądu już wcześniej przełożony dyscyplinarny P. B. miał wiedzę o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. W tym miejscu należy podkreślić, że już w treści samej notatki służbowej z dnia [...] kwietnia 2021 roku, jak i później w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2021 roku, nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] o wszczęciu czynności wyjaśniających wprost zaznaczono, że zostały one prowadzone "...w związku z ujawnieniem w dniu [...] września 2020 roku i [...] września 2020 roku faktu nieprawidłowego realizowania zadań służbowych przez funkcjonariuszy Komisariatu Policji w [...] i Wydziału Ruchu Drogowego KMP w [...] którzy spali podczas służby poleciła dokonać sprawdzenia w systemie CISCO wszystkich służb zewnętrznych pełnionych w godzinach nocnych przez funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego KMP w [...] w okresie od [...] lipca 2020 roku do [...] września 2020 roku".
W ocenie Sądu w kontekście powyższego jest nie do zaakceptowania teza, że termin 90-dniowy zakreślony ustawą na wszczęcie postępowania dyscyplinarnego (art. 135 ust. 3 ustawy o Policji) należy liczyć od daty postanowienia o wszczęciu czynności wyjaśniających wobec P. B.. Trzeba pamiętać, że w świetle art. 135 ust. 3 ustawy o Policji rola przełożonego dyscyplinarnego określona jest jako autonomiczna. Jeżeli więc przełożony dyscyplinarny wiedział o zdarzeniu, analizował zebrany materiał, wiedział o roli w nim określonych funkcjonariuszy, a do tego wobec niektórych postawił zarzuty dyscyplinarne, natomiast wobec jednego z nich nie znalazł podstawy do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, to fakt, że znacznie później dopatrzył się w działaniu tego ostatniego naruszenia obowiązków służbowych, nie przywraca już możliwości wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Innymi słowy, w niniejszej sprawie wiedzę o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przełożony dyscyplinarny P. B. miał już krótko po zdarzeniu i pod tym kątem należało analizować materiał dowodowy. Świadczyć o tym mogły chociażby podjęte pierwsze czynności postaci skompletowania dokumentów funkcjonariuszy pełniących służbę w KMP w [...], a następnie dokonaniu kserokopii notatników służbowych funkcjonariuszy KMP w [...] - w tym skserowaniu notatnika służbowego P. B. w dniu [...] października 2021 roku, które to czynności zostały podjęte na skutek stwierdzenia nieprawidłowego realizowania zadań służbowych przez funkcjonariuszy Policji podległych Komendantowi Policji w [...].
Zdaniem Sądu pomimo tego, że wewnętrzne czynności następujące po zdarzeniu z dnia [...] września 2020 roku skutkowały później podjęciem kolejnych czynności wyjaśniających, które w efekcie zostały zakończone wszczęciem postępowań dyscyplinarnych formalnie wobec innych funkcjonariuszy Policji i dalej nie były ukierunkowane formalnie wprost co do osoby P. B., to nie można przyjąć, że przełożony dyscyplinarny nie wiedział o zajściu z udziałem skarżącego. W tym względzie należało jednocześnie dostrzec, że powyższe okoliczności faktyczne sprawy nie zostały w pełni uwzględnione w orzeczeniach Komendanta Miejskiego Policji w [...] oraz Komendanta Policji. Odniesienie się do tych okoliczności była jednak istnienie z punktu widzenia możliwości uruchomienia całego postępowania w zakresie naruszenia dyscypliny służbowej w zakresie przedstawionych zarzutów P. B. w świetle przytoczonego art. 135 ust 3 ustawy o Policji.
Podsumowując, w ocenie Sądu wszczęcie postępowania dyscyplinarnego nastąpiło w warunkach przekroczenia 90-dniowego terminu, o którym mowa w art. 135 ust. 3 ustawy o Policji. Wobec tego nie było podstaw do prowadzenia postępowania dyscyplinarnego.
Mając na względzie powyższe Sąd uznał skargę za zasadną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 roku, poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a.") uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji jak i poprzedzające je orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji (punkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. (punkt 2 sentencji wyroku).
Końcowo Sąd wskazuje, że wobec stwierdzenia wszczęcia postępowania w warunkach upływu terminu z art. 135 ust. 3 ustawy o Policji, co prowadziło do konkluzji o niemożności jego dalszego prowadzenia, odstąpił od dalszej analizy pozostałych zarzutów skargi związanych z merytoryczną sferą sprawy, to jest dotyczących zgromadzonego materiału dowodowego.
Sąd zaznacza też, że mimo przedstawionych rozważań nie orzekł bezpośrednio o umorzeniu postępowania prowadzonego przed organami, jako że kontrolowane postępowanie dyscyplinarne nie jest "postępowaniem administracyjnym" w rozumieniu art. 145 § 3 P.p.s.a., podzielając w tym względzie pogląd wyrażony w orzecznictwie (por. wyrok NSA z [...] kwietnia 2021 roku, sygn. akt III OSK 401/21).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI