III SA/Po 1135/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2023-04-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uchwała rady gminysamorząd gminnyprawo miejscowepowaga rzeczy osądzonejdopuszczalność skargisąd administracyjnyodrzucenie skargikontrola legalności

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na uchwałę Rady Miasta, powołując się na zasadę powagi rzeczy osądzonej wynikającą z wcześniejszego prawomocnego oddalenia skargi na tę samą uchwałę.

Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła uchwałę Rady Miasta Poznania dotyczącą ustalania cen usług komunalnych. Sąd administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając, że sprawa została już prawomocnie osądzona w innej sprawie (sygn. akt III SA/Po 1505/21), gdzie sąd oddalił skargę na tę samą uchwałę. Zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, ponowne badanie zgodności z prawem uchwały, która została już prawomocnie osądzona, jest niedopuszczalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę Wspólnoty Mieszkaniowej na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. nr XXXVI/641/VIII/2020, dotyczącą zmiany uchwały w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania cen i opłat za usługi komunalne. Sąd, działając na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić skargę. Podstawą odrzucenia był przepis art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że nie można zaskarżyć uchwały organu gminy, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. Sąd administracyjny ustalił, że przedmiotowa uchwała była już przedmiotem kontroli sądowej w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21, gdzie prawomocnym wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2022 r. skarga została oddalona. W związku z tym, sąd uznał, że istnieje stan powagi rzeczy osądzonej, co czyni złożoną skargę niedopuszczalną. Sąd podkreślił, że zasada jednokrotnego badania zgodności uchwały z prawem ma na celu zapewnienie pewności prawa i zapobieganie wielokrotnemu kwestionowaniu legalności tego samego aktu. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące nowych zarzutów proceduralnych, wskazując, że wcześniejszy wyrok ocenił uchwałę w całokształcie. Na koniec, sąd orzekł o zwrocie skarżącemu kwoty 300 zł tytułem wpisu od skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne zaskarżenie uchwały organu gminy jest niedopuszczalne, jeżeli sąd administracyjny już wcześniej orzekał w tej sprawie i oddalił skargę.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, sąd administracyjny nie może ponownie badać zgodności z prawem uchwały, która została już prawomocnie osądzona. Oddalenie skargi przez sąd oznacza, że uchwała została uznana za legalną w zakresie skontrolowanym przez sąd, a zasada powagi rzeczy osądzonej wyklucza ponowne orzekanie w tej samej materii, nawet jeśli skargę wnosi inny podmiot.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1 i 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Art. 101 ust. 1 dopuszcza zaskarżenie uchwały organu gminy przez podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Jednakże art. 101 ust. 2 wyłącza stosowanie ust. 1, jeżeli sąd administracyjny już orzekał w sprawie i oddalił skargę, ustanawiając zasadę powagi rzeczy osądzonej.

u.s.g. art. 101 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Przepis ten ustanawia zasadę jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały, wprowadzając zakaz ponownego badania normy prawa miejscowego, która uprzednio była przedmiotem postępowania sądowego i została oddalona.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do odrzucenia skargi w przypadku istnienia negatywnych przesłanek procesowych, w tym powagi rzeczy osądzonej.

p.p.s.a. art. 58 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do odrzucenia skargi w przypadku istnienia negatywnych przesłanek procesowych, w tym powagi rzeczy osądzonej.

p.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do orzekania o zwrocie kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie prawomocnego wyroku oddalającego skargę na tę samą uchwałę, co skutkuje niedopuszczalnością ponownego zaskarżenia na podstawie art. 101 ust. 2 u.s.g.

Godne uwagi sformułowania

zasada jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały stan powagi rzeczy osądzonej nie ma żadnego uzasadnienia systemowego by ocenę w owym zakresie ponawiać

Skład orzekający

Arkadiusz Skomra

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w kontekście zaskarżania uchwał organów gminy na podstawie art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd administracyjny już oddalił skargę na daną uchwałę. Nie dotyczy sytuacji, gdy wcześniejsze postępowanie zostało umorzone lub zakończyło się innym orzeczeniem niż oddalenie skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową powagi rzeczy osądzonej, która ma kluczowe znaczenie dla pewności prawa i efektywności postępowań sądowych. Jest to istotne dla prawników procesowych i samorządowych.

Czy można zaskarżyć uchwałę, jeśli sąd już raz ją ocenił i oddalił skargę? Wyjaśniamy zasadę powagi rzeczy osądzonej.

Dane finansowe

WPS: 300 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 1135/22 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2023-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
III OSK 1516/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-13
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 559
art. 101 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. nr XXXVI/641/VIII/2020 w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 300 (trzysta) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 13 października 2020 r. nr XXXVI/641/VIII/2020 w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta Poznania uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2022 r., poz. 559 ze zm.), dalej: "u.s.g.", każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą, podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Jednakże, stosownie do art. 101 ust. 2 u.s.g., przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił.
Przepis art. 101 ust. 2 u.s.g. ustanawia zasadę jednokrotnego badania zgodności z prawem danej uchwały. To ograniczenie oparte jest na założeniu, że oddalając wcześniejszą skargę, sąd administracyjny dokonał już oceny legalności danej uchwały, nie ma więc potrzeby dokonywania ponownej kontroli jej zgodności z prawem.Zatem wskutek oddalenia skargi przez sąd administracyjny na ten sam akt organu gminy, który ponownie został zaskarżony, nie jest możliwe ponowne orzekanie w zakresie tego samego aktu. Należyte rozumienie art. 101 ust. 2 u.s.g. sprowadza się do zakazu ponownego badania normy prawa miejscowego, która uprzednio była przedmiotem postępowania (była badana). Oznacza to, że sąd orzekający o legalności aktu prawa miejscowego, po jego wcześniejszej kontroli sądowej ze skargi innego podmiotu, jest związany ocenami wyroku oddalającego skargę na ten akt. Przy czym jak słusznie zauważył WSA nieco odmienny pogląd wyrażany jest jedynie w przypadku skarg na uchwały z zakresu planowania przestrzennego (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2019 r., II OSK 212/19, wyrok NSA z 18 grudnia 2019 r., II OSK 332/18). Merytoryczne rozpatrzenie przez sąd administracyjny skargi na dany akt prawotwórczy jednego podmiotu eliminuje bowiem możliwość skutecznego zaskarżenia tego samego aktu przez inny podmiot na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. (Faruga Adrian, Powaga rzeczy osądzonej na gruncie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym, CASUS 2011/4/16-21, LEX). Przedmiotem oceny w akcie prawa miejscowego, z pewnymi odrębnościami wynikającymi między innymi z aktów planowania przestrzennego, są co do zasady normy generalne i abstrakcyjne, a więc normy, które wskazują cechy adresatów norm i typy sytuacji powtarzanych, prawnie istotnych. Pozytywna ocena takiej normy, zawarta w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego wprowadza element pewności do systemu prawa, bowiem oznacza, że dany akt prawa miejscowego w zakresie skontrolowanym przez sąd administracyjny jest legalny. Nie ma żadnego uzasadnienia systemowego by ocenę w owym zakresie ponawiać.
Sądowi z urzędu wiadomo, że powyższą uchwałę uprzednio zaskarżył inny skarżący, a prawomocnym wyrokiem z 29 kwietnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę.
Tym samym skoro prawidłowość kwestionowanej obecnie przez skarżącego przedmiotowej uchwały została przesądzona prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 29 kwietnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21, to powyższe stanowi negatywną przesłankę do wydania ponownie orzeczenia w tym przedmiocie. Złożenie nowej skargi przez innego skarżącego nie znosi tej przeszkody, ponieważ tut. Sąd już wypowiedział się co do meritum sprawy, a zastosowanie kryterium podmiotowego do badania dopuszczalności skargi nie zmienia tej okoliczności. Istotne jest bowiem brzmienie wyroku, tj. oddalenie skargi - co świadczy o rozstrzygnięciu merytorycznym. A zatem skarga na tę uchwałę jest niedopuszczalna, mimo że została wniesiona przez inny podmiot i nie będzie zachodziła tożsamość skarżących (zob.: J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, wyd. LexisNexis, komentarz do art. 54).
Powyższej oceny nie zmienia fakt, iż w niniejszej sprawie wywiedziono nowe zarzuty dotyczące samej procedury podjęcia uchwały tj. brania udziału w głosowaniu przez radną która jest pracownikiem jednej ze spółek [...]. Należy mieć na uwadze, iż uzasadnienie wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21 wskazuje, że Sąd dokonał jej oceny w całokształcie.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że istnienie w obrocie prawnym prawomocnego wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt III SA/Po 1505/21, którym oddalono skargę kwestionującą w całości uchwałę zaskarżoną w niniejszej sprawie uchwałę tworzy stan powagi rzeczy osądzonej i czyni złożoną skargę w tej sprawie niedopuszczalną, co uzasadniało jej odrzucenie na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. i art. 101 ust. 2 u.s.g.
W pkt 2. sentencji orzeczono o zwrocie kosztów postępowania na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI