III SA/Po 1084/21

III SA/Po 1084/21 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2022-02-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Izabela Paluszyńska /przewodniczący/
Małgorzata Górecka
Piotr Ławrynowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Ubezpieczenie społeczne
Sygn. powiązane
I GSK 964/22 - Wyrok NSA z 2023-02-08
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 371
art. 10 ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19
Dz.U. 2020 poz 256
art. 180, art. 7, art. 10 § 1, art. 79a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Małgorzata Górecka Asesor WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w [...] z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od [...] lutego 2021 r. do [...] lutego 2021 r. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...]
Uzasadnienie
M. P. [...] marca 2021 r. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Poznaniu z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku z opłacania składek dla płatników prowadzących 30 listopada 2020 r. działalność w branżach określonych w rozporządzeniu.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Poznaniu decyzją z 1 kwietnia 2021 r. odmówił wnioskodawcy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za luty 2021 r.
Organ powołując się na treść § 10 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r. poz. 371, dalej rozporządzenie) stwierdził, że po weryfikacji kodu PKD podanego we wniosku z figurującym na ostatni dzień miesiąca, w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodu w bazie Urzędu Statystycznego, jako przeważający rodzaj działalności jest prowadzona wg kodu 93.12.Z, który nie figuruje w wykazie kodów PKD, na podstawie których przysługuje zwolnienie z opłacania składek – Tarcza 8.0. W związku z powyższym nie przysługuje stronie prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 do 28 lutego 2021 r.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. P. podniósł, że w rozporządzeniu przyjęto, że zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za luty 2021 r. płatnika składek prowadzącego na dzień 30 listopada 2020 r. działalność oznaczoną wg PKD jako rodzaj przeważającej działalności m.in. kodem 85.51.Z (pozaszkolne formy edukacji sportowej oraz zajęć sportowych i rekreacyjnych), którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. (§ 10 ust. 2); oceny spełnienia warunku w zakresie oznaczenia prowadzenia działalności wg PKD dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 listopada 2020 r. (§ 10 ust. 3). Na stronie internetowej ZUS widnieje komunikat z 27.02.2021 r. potwierdzający powyższe unormowania w szczególności co do ustalenia rodzaju przeważającej działalności przedsiębiorcy na dzień 30.11.2020 r., na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON. W świetle tego M. P. wskazał, że jako przedsiębiorca prowadzący na dzień 30.11.2020 r. działalność oznaczoną kodem PKD 85.51.Z, który wykazał spadek przychodu w miesiącu II 2021 r. co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w II 2020 r., będąc zgłoszony jako płatnik składek przed 30.11.2020 r. i nie będąc na dzień 31.12.2019 r. i na dzień złożenia wniosku w trudnej sytuacji oraz składając wniosek na odpowiednim formularzu, w wyznaczonym terminie, spełnił wszystkie warunki niezbędne do przyznania przedmiotowego zwolnienia.
Decyzją z 11 maja 2021 r. ZUS I Oddział w Poznaniu utrzymał w mocy własną decyzję z 1 kwietnia 2021 r.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ nie zanegował, że na dzień 30.11.2020 r. zgodnie z rejestrami strona prowadziła przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD 85.51.Z, który został wymieniony wśród kodów umożliwiających zwolnienie z opłacania składek za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. Stwierdził jednak, że zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia dodatkowym warunkiem uzyskania zwolnienia ze składek za ten okres było, aby przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub we wrześniu 2020 r. Na podstawie danych z CEIDG ustalono zaś, że w II 2020 r. strona nie prowadziła działalności oznaczonej kodem PKD 85.51.Z, bowiem wśród wymienionych kodów PKD wg informacji obowiązującej w II 2020 r. brak jest wspomnianego kodu. Dlatego organ nie uznał, że przychód z działalności w II 2021 r. prowadzonej na podstawie PKD wskazanego we wniosku RDZ-B7 tj. 85.51.Z był niższy o co najmniej 40% w stosunku do przychodu uzyskanego z tej działalności w II 2020 r., bowiem działalności o takim PKD w II 2020 r. strona nie prowadziła. Nie został więc spełniony warunek określony przepisami prawa.
Pismem z 17 czerwca 2021 r. M. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję ZUS I Oddział w Poznaniu z 11 maja 2021 r., której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego - przepisu § 10 ust. 2 rozporządzenia.
Skarżący podniósł, że z uwagi na treść zaskarżonej decyzji, w której w całości podtrzymano argumentację zawartą w decyzji z 1 kwietnia 2021 r., do której skarżący szczegółowo odniósł się we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w całości podtrzymuje swoje dotychczasowe wnioski, twierdzenia i zarzuty. Uzupełniająco podał, że w § 10 ust. 2 rozporządzenia wskazano, że przychód "z tej działalności" (wskazanej w przepisie) w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku ma być niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego. In fine tego przepisu prawodawca nie powtórzył zwrotu "z tej działalności", zatem literalna wykładnia przepisu prowadzi do wniosku, że przychód z kwalifikowanej działalności jest przyrównywany do przychodu z działalności w 2020 r. Zdaniem skarżącego okoliczność, iż w II 2020 r. kod PKD jego działalności był inny pozostaje bez znaczenia i jest nadmiernym warunkiem stawianym przez organ.
Ponadto skarżący podał, że od 2000 r. faktycznie stale prowadzi tę samą działalność – pozaszkolne formy edukacji sportowej oraz zajęć sportowych i rekreacyjnych o PKD 85.51.Z. Organ błędnie więc uznał, że w II 2020 r. skarżący nie prowadził działalności o tym kodzie. W dowód powyższego skarżący przedłożył faktury VAT za wynajem sali korekcyjnej od OSIR w M. z: 09.01.2020 r., 06.02.2020 r., 24.03.2020 r., z 11.01.2021 r., z 29.01.2021 r., 10.02.2021 r. i z 8.03,.2021 r. Wyjaśnił również, że kod PKD 93.12.Z został mu automatycznie przypisany przy zakładaniu działalności. W sytuacji rozbieżności pomiędzy wpisem w CEIDG (REGON), a faktycznie wykonywaną działalnością pierwszeństwo należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności. Wpis w rejestrze nie ma charakteru pewnego tj. korzysta z domniemania prawdziwości, jednak jest ono wzruszalne. W świetle zaś przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Kwalifikacji Działalności (Dz. U. poz. 251) i ustawy o statystyce publicznej kod PKD ma w istocie charakter jedynie statystyczny i w żadnym wypadku nie przesądza o faktycznie (realnie) wykonywanej działalności. Wprawdzie zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy prowadzący działalność winien dokonać aktualizacji wpisu w ustawowym terminie, lecz z normy tej nie można wywodzić sankcji dla przedsiębiorcy mającej objawiać się odmową przyznania pomocy publicznej związanej z pandemią COVID-19. Zdaniem skarżącego właściwe ustalenie prowadzenia przez przedsiębiorcę przeważającej działalności oraz dokonanie wykładni przepisów ustawy COVID-19 oraz ww. rozporządzenia ma doniosłe znaczenie również w kontekście celu Tarczy Antykryzysowej, która stanowi reakcję na negatywne skutki epidemii COVID-19. Cel tych regulacji nastawiony jest na realne wsparcie dla podmiotów, które skutki epidemii COVID-19 faktycznie ponoszą. Chodzi więc o to, aby wsparcie otrzymało podmioty faktycznie prowadzące na dany dzień jako przeważającą działalność we wskazanym zakresie wg podanego kodu PKD.
Organ nie udzielił odpowiedzi na skargę, przesyłając jedynie (w jednej przesyłce) odpowiedź na skargę do sprawy ze skargi M. P. na decyzję ZUS I Oddział w Poznaniu z 11 maja 2021 r. dotyczącą odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacana należności z tytułu składek za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r.
Na rozprawie sądowej 17 lutego 2022 r. skarżący udzielił pełnomocnictwa swej żonie K. P., która podała, że jej adresem do korespondencji jest adres skarżącego. Nadto wniosła jak w skardze, podnosząc argumenty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 137) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie zgodnie z art. 134 P.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis art. 135 P.p.s.a. określa zaś, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w granicach danej sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów wykazała, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja ZUS I Oddział w Poznaniu zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego w stopniu obligującym do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.
Na wstępie Sąd zaznacza, że na przeszkodzie rozpoznaniu sprawy nie stał brak udzielenia przez organ – pomimo obowiązku wynikającego 54 § 2 P.p.s.a. – odpowiedzi na skargę. Kierując się zasadą szybkości postępowania (art. 7 P.p.s.a.), Sąd uznał za niecelowe doprowadzenie do zwłoki w rozpoznaniu sprawy, którą mogłoby wywołać wypożyczenie akt pełnomocnikowi organu (zgodnie z wyrażoną prośbą) na potrzeby sporządzenia odpowiedzi na skargę, już po przekazaniu skargi z aktami Sądowi. Sąd miał przy tym na względzie, że pełnomocnik organu wyraził swój pogląd prawny w odpowiedzi na skargę M. P. w zbliżonej pod względem prawnym sprawie o sygn. akt III SA/Po 1083/21, a dotyczącej odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacana należności z tytułu składek za okres od 1 grudnia 2020 r. do 31 stycznia 2021 r.
Przechodząc do meritum sprawy przypomnieć należy, iż kontroli zgodności z prawem (legalności) poddana została decyzja ZUS I Oddział w Poznaniu z 11 maja 2021 r. utrzymująca w mocy własną decyzję tego organu z 1 kwietnia 2021 r. odmawiającą M. P. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 do 28 lutego 2021 r.
Podstawę materialnoprawną zakwestionowanego rozstrzygnięcia stanowił przepis § 10 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r. poz. 371, dalej rozporządzenie). Wskazane rozporządzenie wydane zostało na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w 31zy ust. 1 ustawy COVID-19, które w wersji aktualnej na dzień złożenia przez stronę skarżącą wniosku (28.03.2021 r.) stanowiło, że Rada Ministrów może, w celu przeciwdziałania COVID-19, w drodze rozporządzenia, określić inne okresy zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek, niż określone w art. 31zo ust. 1-3 dla wszystkich albo niektórych płatników składek, którzy byli uprawnieni do zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek na podstawie art. 31zo ust. 1-3, lub objąć tym zwolnieniem innych płatników składek, mając na względzie okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, skutki nimi wywołane, ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej wynikające z tych stanów oraz obszary życia gospodarczego i społecznego w szczególny sposób dotknięte konsekwencjami COVID-19. Realizując tak zakreślone upoważnienie ustawowe, Rada Ministrów wydała wspomniane wcześniej rozporządzenie (weszło w życie 28.02.2021 r.), które ma zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do dnia 28 lutego 2021 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten okres, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 listopada 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami: 49.32.Z, 49.39.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r.
Zgodnie natomiast z § 10 ust. 3 rozporządzenia oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 2a, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r.
Na gruncie powyższych przepisów organ przyjął, że skarżącemu nie przysługuje zwolnienie ze składek za wnioskowany okres z tego powodu, że w miesiącu lutym 2020 r., tj. w miesiącu poprzednim roku poprzedniego złożenie wniosku o zwolnienie z obowiązku uiszczenia składek, skarżący nie prowadził jako przeważającej działalności gospodarczej oznaczonej uprawniającym kodem PKD 85.51.Z. W związku z tym zdaniem organu nie można uznać, iż przychód z działalności w lutym 2021 r. prowadzonej na podstawie PKD wskazanego we wniosku tj. 85.51.Z był niższy o co najmniej 40% w stosunku do przychodu uzyskanego z tej działalności w lutym 2020 r., bowiem w tym miesiącu (luty 2020 r.) działalności o takim kodzie PKD skarżący nie prowadził.
W rozpoznawanej sprawie nie jest kwestionowane, że na dzień 30 listopada 2020 r. skarżący miał ujawnioną w rejestrze REGON jako przeważającą działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD, który uprawniał do otrzymania pomocy w postaci zwolnienia ze składek za wnioskowany okres na podstawie § 10 ust. 2 rozporządzenia. Jak wynika z akt sprawy (zmian w ewidencji CEIDG) 10 listopada 2021 r. przeważającą działalność skarżącego o kodzie PKD 93.12.Z zastąpiła działalność o kodzie PKD 85.51.Z. Na marginesie wskazać należy, że samo odwołanie do klasyfikacji PKD w treści art. § 10 ust. 2 rozporządzenia ma charakter domniemania prawnego zakładającego, że widniejący w systemach ewidencyjnych lub statystycznych kod PKD "przeważającej działalności" przedsiębiorcy odpowiada stanowi rzeczywistemu. Istotne jest precyzyjne ustalenie, jaką faktycznie przeważającą działalność gospodarczą (według PKD) wnioskodawca na dzień 30 listopada 2020 r. prowadził, a nie jaki rodzaj przeważającej działalności figurował, czy to w rejestrze REGON, czy też w ewidencji CEIDG. W sytuacji rozbieżności pomiędzy wpisem, a faktycznie wykonywaną działalnością, pierwszeństwo zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej statuowaną w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: K.p.a.) należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania ulgowego. Okoliczność prowadzenia przez stronę na dzień 30 listopada 2020 r. dominującej działalności o kodzie wymienionym w treści rozporządzenia nie budziła jednak wątpliwości organu i nie była powodem odmowy przyznania wnioskowanego zwolnienia.
W ocenie Sądu rację należy przyznać skarżącemu, że organ dokonał błędnej wykładni przepisu § 10 ust. 2 rozporządzenia przyjmując, że ów przepis przewiduje dodatkowy warunek, aby przychód uzyskany w okresie, w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodu był również przychodem z "tej samej", tj. kwalifikowanej odpowiednim PKD przeważającej działalności. Przepis art. § 10 ust. 2 rozporządzenia stanowi o tym, że przychód uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku z tej działalności ma być niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego. W końcowej części tego przepisu ustawodawca nie powtórzył zwrotu "z tej działalności", zatem literalna wykładnia przedmiotowego przepisu prowadzi do wniosku, że przychód z kwalifikowanej działalności jest przyrównywany do przychodu z działalności w roku poprzednim. Przywołana zatem w uzasadnieniu rozstrzygnięcia okoliczność, że w miesiącu lutym 2020 r. płatnik składek nie prowadził tej samej przeważającej działalności co dnia 30 listopada 2020 r., pozostaje bez znaczenia i jest nadmiernym warunkiem stawianym przez organ.
Wobec powyższego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza § 10 ust. 2 rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię. Sąd podzielił stanowisko przyjmowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w analogicznych sprawach, że skoro ustawodawca wymaga, aby płatnik składek prowadził na dany dzień określony rodzaj działalności i ten wymóg, zgodnie z § 10 ust. 2 rozporządzenia lub art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19, weryfikuje się w oparciu o dane z rejestru REGON, a nie ustanawia takiego obowiązku na inny dzień, to nie można od wnioskodawców wymagać spełnienia dodatkowych, pozaustawowych kryteriów (por. wyroki WSA w Łodzi z 17 grudnia 2021 r., sygn. III SA/Łd 708/21 i z 28 lipca 2021 r., sygn. III SA/Łd 395/21; dostępne w internetowej bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rezultacie stwierdzić należy, że jeśli zamiarem prawodawcy byłoby, aby określony kod działalności został ujawniony we właściwym rejestrze także w odniesieniu do innych okresów, w porównaniu do których następuje spadek przychodów, wówczas powinien on zawrzeć taki wymóg w treści przepisów, nie zaś wskazywać, że oceny spełnienia warunku w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 listopada 2020 r. Sąd stoi na stanowisku, że stawianie wymogu przyznania zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek polegającego na tym, by w lutym 2021 r. w rejestrze REGON lub w ewidencji CEIDG została ujawniona jako przeważająca działalność określona tym samym kodem wymienionym w rozporządzeniu co dnia 30 listopada 2020 r., jest nadmiernym warunkiem, który nie daje się wyinterpretować z analizowanego § 10 ust. 2 rozporządzenia. Wystarczy bowiem, by doszło do ustalenia, że w okresie tym (w niniejszej sprawie – lutym 2020 r.) skarżący działalność o takich charakterze prowadził, niezależnie od tego czy miała ona rejestrowo charakter działalności przeważającej.
W ocenie Sądu należy zwrócić również uwagę, że w następstwie złożenia przez skarżącego wniosku z 28 marca 2021 r. doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego, do którego z mocy art. 123 ustawy z dnia z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 423 ze zm.) oraz art. 180 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej jako K.p.a., miały zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasady ogólne, stanowiące między innymi, że organy administracji publicznej powinny: stać na straży praworządności (art. 7 K.p.a.), prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.), wypełniać wobec stron obowiązki informacyjne (art. 9 K.p.a.), a także zapewnić stronom udział w postępowaniu (art. 10 § 1 K.p.a.). Norma postępowania zawarta w art. 9 K.p.a. zobowiązuje organ do udzielania stronie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek z urzędu, a nie tylko na wniosek, a to wszystko w celu ochrony strony przed negatywnymi konsekwencjami braku wiedzy co do obowiązującego prawa. Wbrew nakazowi wynikającemu z przywołanego przepisu art. 9 K.p.a., organ przed wydaniem decyzji z 1 kwietnia 2021r. nie poinformował strony nie tylko należycie i wyczerpująco o okolicznościach faktycznych i prawnych, ale w ogóle nie podjął jakichkolwiek kroków w celu udzielenia takiej informacji stronie, nie wezwał jej do złożenia wymaganych dokumentów, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (wykazania faktu prowadzenia działalności o kodzie 85.51.Z w styczniu 2020 r. i przychodu z tego tytułu w tym okresie) i nie czuwał tym samym, aby strona nie poniosła szkody na skutek nieznajomości przepisów prawa. Na skutek takiego działania organu doszło do naruszenia obowiązku wynikającego z art. 79a § 1 K.p.a., zgodnie z którym w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania dokumentacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepis ten stanowi konkretyzację i uzupełnienie obowiązków wynikających z art. 10 § 1 K.p.a., a jego celem jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości. Chodzi przy tym o to, aby strona nie została zaskoczona negatywnym rozstrzygnięciem sprawy oraz zmuszona do zaskarżenia decyzji i przedstawiania tych dodatkowych dowodów dopiero na etapie zaskarżania rozstrzygnięć (por. wyroki WSA w Szczecinie: z 23 maja 2019 r., sygn. II SA/Sz 239/19, z 11 lutego 2021 r., sygn. I SA/Sz 864/20, dostępne j.w.). Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że organ I instancji przed wydaniem decyzji odmownej ani nie umożliwił stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów (art. 10 § 1 k.p.a.), ani tym bardziej nie wyjaśnił jej przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem skarżącego. Naruszenie przepisów art. 10 § 1 i art. 79a § 1 K.p.a. uniemożliwiło zatem skarżącemu uzyskanie wiedzy w kwestii jej prawa do uzyskania zwolnienia z opłacania należności składkowych za okres grudnia 2020 r. i stycznia 2021 r. Lakoniczne w swej treści zawiadomienie w trybie art. 10 § 1 K.p.a. skierowane do strony na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy (pismo z 16.04.2021 r.) nie wyczerpuje znamion zasady informowania. W efekcie braku stosownej informacji skierowanej do skarżącego, błędnej wykładni przepisów prawa materialnego i w konsekwencji braku prawidłowej oceny, czy w objętej kodem PKD 85.51.Z prowadzonej przez skarżącego doszło do straty przychodu na poziomie co najmniej 40% w stosownych (opisanych wyżej) okresach, przedwcześnie odmówiono mu prawa do zwolnienia opłacania należności z tytułu składek za ww. okres.
W ocenie Sądu wskazane naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. Ponownie oceniając spełnienie przez stronę przesłanek zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za okres od 1 do 28 lutego 2021 r. organ – kierując się normą określoną w art. 153 P.p.s.a. – uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku, w szczególności odnośnie wykładni § 10 ust. 2 rozporządzenia.