III SA/PO 1/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-05-06
NSAAdministracyjneŚredniawsa
alkoholsprzedaż alkoholuuchwała rady gminysamorząd terytorialnyprawo administracyjneograniczenie działalnościpowierzchnia lokaluwychowanie w trzeźwości

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w S. w części dotyczącej minimalnej powierzchni lokali do sprzedaży alkoholu, uznając to za przekroczenie uprawnień.

Skarżący R.M. zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w S. dotyczącą zasad usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu, kwestionując § 2 ust. 1, który narzucał minimalną powierzchnię lokali. Skarżący argumentował, że narusza to art. 32 Konstytucji RP i zwiększa koszty jego działalności. Rada Miejska broniła uchwały, twierdząc, że ma na celu ograniczenie dostępności do alkoholu. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że rada przekroczyła swoje uprawnienia, gdyż ustawa nie daje jej prawa do określania minimalnej powierzchni lokali, a jedynie zasad usytuowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę R.M. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] w sprawie ustalenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych. Skarżący zakwestionował § 2 ust. 1 uchwały, który określał minimalną powierzchnię lokali (20m2 dla sklepów branżowych, 40m2 dla stoisk w innych placówkach) dla sprzedaży alkoholu o zawartości powyżej 4,5% (z wyjątkiem piwa) do spożycia poza miejscem sprzedaży. Skarżący podniósł, że takie uregulowanie dyskryminuje przedsiębiorców dysponujących mniejszymi lokalami, zwiększa koszty działalności i jest niezgodne z art. 32 Konstytucji RP. Rada Miejska argumentowała, że uchwała została podjęta na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi i ma na celu ograniczenie dostępności do alkoholu. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że przepis art. 12 ust. 2 ustawy uprawnia radę gminy do określenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży, co należy rozumieć jako położenie punktów sprzedaży względem innych obiektów, a nie jako ustalanie wymogów co do powierzchni lokali. Sąd stwierdził, że brak jest związku między powierzchnią lokalu a dostępnością do alkoholu, gdy spożycie następuje poza miejscem sprzedaży. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność uchwały w zaskarżonej części.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy nie ma uprawnień do narzucania wymogów dotyczących minimalnej powierzchni lokali w drodze uchwały określającej zasady usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych.

Uzasadnienie

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w art. 12 ust. 2 uprawnia radę gminy do określenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży, co odnosi się do położenia punktów sprzedaży względem innych obiektów, a nie do wymogów powierzchniowych lokali.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (6)

Główne

u.w.t.p.a. art. 12 § ust. 2

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Uprawnia radę gminy do określenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych, co należy rozumieć jako położenie punktów sprzedaży względem innych obiektów, a nie jako ustalanie wymogów co do powierzchni lokali.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności uchwały.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia, że uchwała nie podlega wykonaniu.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów sądowych.

Pomocnicze

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Konst. RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Podniesiony przez skarżącego jako podstawa zarzutu dyskryminacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada Miejska przekroczyła swoje uprawnienia, narzucając wymogi dotyczące minimalnej powierzchni lokali, co nie wynika z art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Brak związku między powierzchnią lokalu a dostępnością do alkoholu w przypadku sprzedaży do spożycia poza miejscem sprzedaży.

Odrzucone argumenty

Argument Rady Miejskiej, że określenie minimalnej powierzchni punktów sprzedaży jest celowe dla ograniczenia dostępności do alkoholu.

Godne uwagi sformułowania

w normatywnym pojęciu "zasady usytuowania na terenie gminy ( miasta) miejsc sprzedaży napojów alkoholowych nie zawiera się uprawnienie rady gminy do uregulowania w drodze uchwał wymogów co do powierzchni lokali brak jest bowiem związku pomiędzy powierzchnią punktu sprzedaży a dostępnością do alkoholu i wielkością jego spożycia w sytuacji, gdy spożycie napojów alkoholowych następuje poza miejscem sprzedaży.

Skład orzekający

Marzenna Kosewska

sprawozdawca

Tadeusz Geremek

przewodniczący

Walentyna Długaszewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu uprawnień rady gminy w zakresie regulowania zasad usytuowania punktów sprzedaży alkoholu oraz brak możliwości narzucania wymogów powierzchniowych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz specyfiki uchwał samorządowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne kontrolują uchwały samorządowe i interpretują granice kompetencji organów władzy lokalnej, co jest istotne dla prawników i samorządowców.

Samorząd nie może narzucać minimalnej powierzchni lokalu do sprzedaży alkoholu – wyrok WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Po 1/05 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-05-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marzenna Kosewska /sprawozdawca/
Tadeusz Geremek /przewodniczący/
Walentyna Długaszewska
Symbol z opisem
6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) Walentyna Długaszewska Protokolant: st.sekr.sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2005r. przy udziale sprawy ze skargi R.M. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych; I. stwierdza nieważność uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w S. z dnia [...] . w części tj, § 2 ust. 1 uchwały, II. zasądza od Rady Miejskiej w S. na rzecz skarżącego R.M. kwotę [...] ( [...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że uchwała w części wskazanej w pkt. I wyroku nie podlega wykonaniu. /-/ W. Długaszewska /-/ T.M. Geremek /-/ M. Kosewska
Uzasadnienie
Rada Miejska w S. w dniu [...] roku podjęła uchwałę [...] w sprawie ustalenia zasad usytuowania na terenie Miasta i Gminy S. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych i uchwaliła w § 2 ust. 1 uchwały, że sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% alkoholu ( z wyjątkiem piwa ) do spożycia poza miejscem sprzedaży może być prowadzona w sklepach branżowych ze sprzedażą napojów alkoholowych o powierzchni lokalu nie mniejszej niż 20m2 lub wydzielonych stoiskach innych placówek handlowych o ogólnej powierzchni lokalu minimum 40m2, z obsługą klienta wewnątrz placówki. Uchwała nr [...] została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa z dnia 9.01.2004r. Nr 2, poz. 65 (. 17 - 18 akt).
Przedsiębiorca R.M. posiadający zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie spożywczo-przemysłowym położonym w S. [...] wydane przez Burmistrza S. o numerach [...],,[...],[...] ważnych na okres od 15.02.2004r. do 14.02.2006r. działające na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym ( t.j. Dz.U. Nr 142, poz. 1591 z 2001r.) wezwał pismem z dnia 20.09.2004 roku ( k. 15 akt adm.) Radę Miejską do usunięcia naruszenia prawa przedmiotową uchwałę [...] roku. Podniósł, że określenie w § 2 ust. 1 uchwały minimalnej powierzchni lokali w których może być prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych do spożycia poza miejscem sprzedaży jest nie zgodne z prawem, a w szczególności z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2.04.1997r. ( Dz.U. Nr 78, poz. 483 ). Stwierdził, iż uchwała zmusza go jako przedsiębiorcę do wynajmu większej powierzchni lokali, a tym samym zwiększają się koszty przez niego prowadzonej działalności gospodarczej.
Rada Miejska w S. uchwałą nr [...] z dnia [...]roku odmówiła uwzględnienie wezwania R.M. do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia uchwałą Rady Miejskiej w S. Nr [...] z dnia [...]. ( dowód k. 13 akt adm.).
Skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 3.12.2004 roku R.M. zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...]. Nr [...]w sprawie ustalenia zasad usytuowania na terenie Miasta i Gminy S. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w części stanowiącej ust. 1 § 2 powyższej uchwały i wywiódł, że uchwała w zaskarżonej części dyskryminuje podmioty gospodarcze dysponujące lokalami o powierzchni mniejszej niż 40m2, gdyż nie mogą one uzyskać pozwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych wysokoprocentowych. Wymusza wynajem dodatkowych powierzchni i ponoszenie przez przedsiębiorcę kosztów z tym związanych, a w przypadku braku możliwości podnajmu dodatkowej powierzchni, prowadzi do ograniczenia działalności gospodarczej lub jej likwidacji. Zdaniem skarżącego zasadny staje się zarzut że uchwała w zakresie zaskarżonym jest niezgodna z art. 32 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę ( pismo z 29.12.2004 roku k. 3 - 5 akt ) Rada Miejska w S. wniosła o jej oddalenie i wyjaśniła, że zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982r o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( Dz.U. Nr 147, poz. 1231 z późn.zm. ) w granicach zastosowanej normy prawnej w celu zgodnym z ustawą, albowiem określenie powierzchni lokali, w których prowadzona jest sprzedaż napojów alkoholowych ma znaczenie dla ograniczenia dostępności do alkoholu ( art. 1 i 2 cytowanej ustawy).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( t.j. Dz.U./ z 2002r. Nr 147, poz. 1231 ) rada gminy określa, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy ( miasta) miejsc sprzedaży tych napojów.
Odnosząc zaskarżoną część uchwały Rady Miejskiej w S. z [...]. Nr [...], w której przyjęto, że sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% alkoholi ( z wyjątkiem piwa ) do spożycia poza miejscem sprzedaży może być prowadzona w sklepach branżowych na sprzedaż napojów alkoholowych o powierzchni lokalu nie mniejszej niż 20m2 lub w wydzielonych stoiskach innych placówek handlowych o ogólnej powierzchni lokalu minimum 40m2, z obsługą klienta wewnątrz placówki do uprawnień rady gminy wynikających z art. 12 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy należy stwierdzić, że w normatywnym pojęciu " zasady usytuowania na terenie gminy ( miasta) miejsc sprzedaży napojów alkoholowych nie zawiera się uprawnienie rady gminy do uregulowania w drodze uchwał wymogów co do powierzchni lokali, w których prowadzona ma być sprzedaż napojów alkoholowych do spożycia poza miejscem sprzedaży.
Pod pojęciem zasad usytuowania miejsc sprzedaży należy rozumieć położenie punktów sprzedaży względem innych obiektów użyteczności publicznej ( jak np. szkoły, przedszkole, zakłady pracy) czy innych miejsc chronionych ( jak np. miejsce kultu religijnego) lub obiektów, które rada gminy uzna za zasługujące na szczególną ochronę. A więc chodzi o rozmieszczenie punktów sprzedaży napojów alkoholowych w terenie względem miejsc chronionych. Przepis art. 12 ust. 2 wskazanej ustawy nie uprawnia w żaden sposób do określenia powierzchni tych punktów ( podobnie NSA w wyroku z dnia 18.03.1994r. SA/Gd 2818/93, OSS 1994/2/73 ).
Daje to podstawy do stwierdzenia, iż uchwała w zaskarżonej części jest nieważna.
Odnosząc się do stanowiska Rady Miejskiej, iż w jej ocenie wskazanie minimalnej powierzchni punktów sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia poza miejscem sprzedaży jest celowe aby ograniczyć dostęp do alkoholu, a tym samym pozwala Radzie Miejskiej realizować zasady przeciwdziałania alkoholizmowi ( art. 1 i 2 ustawy z 26. 10.1982r o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi) Sąd zauważa, że działanie zmierzające do ograniczenia dostępu do alkoholu poprzez określenie minimalnej powierzchni punktów sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia poza sprzedażą nie ma racjonalnego uzasadnienia.
Brak jest bowiem związku pomiędzy powierzchnią punktu sprzedaży a dostępnością do alkoholu i wielkością jego spożycia w sytuacji, gdy spożycie napojów alkoholowych następuje poza miejscem sprzedaży.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 147 § 1, 152 i 200 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).
/-/ W. Długaszewska /-/ T.M. Geremek /-/ M. Kosewska
T.M.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI