III SA/Lu 701/24

III SA/Lu 701/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Agnieszka Kosowska
Ewa Ibrom /sprawozdawca/
Jerzy Drwal /przewodniczący/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 261 § 2, art. 262 § 1 pkt 2, art. 263 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Asesor WSA Agnieszka Kosowska, , po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 13 września 2024 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji"), w wyniku rozpatrzeniu zażalenia P. T., utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy Niedrzwica Duża z 24 maja 2024 r., nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego.
Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:
Wniosek o rozgraniczenie nieruchomości złożyła Gmina B.. Zwróciła się o dokonanie rozgraniczenia nieruchomości położonej w B. D., oznaczonej numerem ewidencyjnym 731 z nieruchomościami oznaczonymi następującymi numerami ewidencyjnymi: 825/4, 825/3, 826, 827, 970, 824, 729/1, 823, 836/2, 835, 828, 829/3, 829/2, 829/1, 821, 820, 819, 961, 817, 816, 815, 814, 813, 956, 811, 809/1, 808, 807, 806/1, 804/1, 803/4, 803/3, 803/2, 801, 800, 799, 798, 796, 795, 793, 792, 791, 787, 789, 788/1, 784/1, 783/2, 783/1, 781, 780, 779, 778/2, 777, 776, 775, 774, 772, 770/1, 771/1, 771/2.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie postanowieniem z 17 marca 2022 r. wyznaczyło Wójta Gminy Niedrzwica Duża (dalej jako "organ I instancji") do załatwienia sprawy rozgraniczenia nieruchomości wskazanych w wyżej wymienionym wniosku.
Wójt Gminy Niedrzwica Duża wydał łącznie 52 decyzje o rozgraniczeniu działki oznaczonej numerem 731 z nieruchomościami sąsiednimi.
Decyzją nr 2 z 23 kwietnia 2024 r. organ I instancji dokonał zaś rozgraniczenia nieruchomości położonej B. D. , gmina B., oznaczonej numerem 731 z nieruchomością o numerze ewidencyjnym 825/3, stanowiącej własność P. T. (dalej jako "skarżący").
Decyzją nr 49 z 23 kwietnia 2024 r. organ I instancji orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości położonej B. D. , gmina B., oznaczonej numerem 731 z nieruchomością o numerze ewidencyjnym 729/1, również stanowiącej własność P. T..
Decyzją nr 50 z 23 kwietnia 2024 r. organ I instancji dokonał zaś rozgraniczenia nieruchomości położonej B. D. , G. B., oznaczonej numerem 731 z nieruchomością o numerze ewidencyjnym 824, również stanowiącej własność P. T..
Postanowieniem z 24 maja 2024 r. organ I instancji ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w następującej wysokości:
1) 43 000,00 zł z tytułu wydatków poniesionych przez Wójta Gminy Niedrzwica Duża za wykonanie czynności rozgraniczeniowych przez upoważnionego geodetę;
2) 498,50 zł z tytułu wydatków poniesionych przez Wójta Gminy Niedrzwica Duża za wydanie przez Starostwo Powiatowe w L. F. W. G. w B. uproszczonych wypisów z ewidencji gruntów i kopii mapy ewidencyjnej dla działek objętych postępowaniem rozgraniczeniowym.
Łączne koszty jakie poniósł Wójt Gminy N. D. w związku z przeprowadzonym postępowaniem wyniosły 43 498,50 zł.
Powyższe koszty zostały rozliczone pomiędzy uczestników postępowania rozgraniczeniowego proporcjonalnie do długości rozgraniczanych granic poszczególnych działek:
1) Gmina B. właściciel nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna numer 731 – 21 998,50 zł;
2) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej działki 825/4 - 441,44 zł (długość ustalonej granicy 71,71 m);
3) P. T. jako właściciel nieruchomości oznaczonej numerami działek 825/3, 824, 729/1 – 8 856,35 zł (łączna długość ustalonych granic wynosi 1438,67 m);
4) właściciel działki 835 - 986,12 zł (długość ustalonej granicy 160,19 m);
5) właściciel działki 828 - 1364,21 zł (długość ustalonej granicy 221,61 m);
6) właściciel działek 826, 829/3, 970 - 699,06 zł (długość ustalonych granic 113,56 m);
7) właściciel działki 829/2 - 161,47 zł (długość ustalonej granicy - 26,23 m);
8) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej działki 829/1 - 173,78 zł (długość ustalonej granicy 28,23 m);
9) współwłaściciele działki 816 - 144,17 zł proporcjonalnie do wielkości posiadanych udziałów (długość ustalonej granicy 23,42 m):
- współwłaścicielka posiadająca udział 1/3 ponosi koszty postępowania w kwocie 48,05 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 1/3 - 48,06 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 1/3 - 48,06 zł;
10) właściciel działki 815 - 197,97 zł (długość ustalonej granicy 32,16 m);
11) właściciel działek 783/1, 781, 808, 811, 956, 823 - 658,20 zł (łączna długość ustalonych granic - 106,92 m);
12) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerami działek 784/1, 803/3, 961, 817, 809/1 - 921,67 zł (łączna długość ustalonych granic - 149,72 m);
13) właściciel nieruchomości oznaczonej numerem działki 807 - 208,01 zł (długość ustalonej granicy - 33,79 m);
14) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerami działek 819, 820, 821, 813, 806/1 - 798,73 zł (łączna długość ustalonych granic - 129,75 m);
15) właściciel nieruchomości oznaczonej numerem działki 804/1 - 288,10 zł (długość ustalonej granicy - 46,80 m);
16) właściciel działki 803/2 - 227,22 zł (długość ustalonej granicy - 36,91 m);
17) właściciel nieruchomości oznaczonej numerem działki 801 - 499,98 zł (długość ustalonej granicy 81,22 m);
18) właściciel działki 799 - 144,41 zł (długość ustalonej granicy 23,46 m);
19) współwłaściciele nieruchomości oznaczonej numerem działki 798 - 441,75 zł proporcjonalnie do wielkości posiadanych udziałów (długość ustalonej granicy - 71,76 m.):
- współwłaściciel posiadający udział 3/32 - 41,41 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 3/32 - 41,41 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 3/32 - 41,41 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 3/32 - 41,41 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 20/32 - 276,11 zł;
20) właściciel działki 796 - 146,51 zł (długość ustalonej granicy - 23,80 m);
21) właściciel nieruchomości oznaczonych numerami działek 788/1, 814, 795 - 447,84 zł (łączna długość ustalonych granic - 72,75 m);
22) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerem działki 793 - 109,02 zł (długość ustalonej granicy 17,71 m);
23) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej działki 789 - 229,99 zł (długość ustalonej granicy 37,36 m);
24) właściciel działek 827, 800, 783/2 - 1859,52 zł (łączna długość ustalonych granic 302,07 m);
25) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerami działek 778/2, 780 - 149,78 zł (łączna długość ustalonych granic 24,33 m);
26) właściciel działek 792, 787, 775, 776 - 455,54 zł (łączna długość ustalonych granic - 74,00 m);
27) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerem działki 774 - 76,27 zł (długość ustalonej granicy 12,39 m);
28) współwłaściciele na zasadzie wspólności ustawowej nieruchomości oznaczonej numerem działki 772 - 228,45 zł (długość ustalonej granicy 37,11 m);
29) właściciel działek 779, 770/1 - 236,07 zł (łączna długość ustalonych granic - 38,35 m);
30) współwłaściciele nieruchomości oznaczonej numerami działek 791, 803/4 - 348,37 zł proporcjonalnie do wielkości posiadanych udziałów (łączna długość ustalonych granic - 56,59 m):
- współwłaściciel posiadający udział 1/6 - 58,06 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 1/6 - 58,06 zł;
- współwłaściciel posiadający udział 4/6 - 232,25 zł.
Strony zostały zobowiązane do zapłaty kosztów w terminie 14 dni od dnia, w którym postanowienie stanie się ostateczne.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył P. T..
Postanowieniem z 13 września 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego, stanowiących wynagrodzenie geodety wyłonionego w procedurze ofertowej oraz koszt pozyskania dokumentów geodezyjnych. Kolegium uznało, że ustalona kwota wynagrodzenia geodety odpowiada nakładowi pracy, liczbie rozgraniczanych nieruchomości i poziomowi skomplikowania, wynika również z treści umowy zawartej z geodetą oraz wystawionej przez geodetę faktury.
Organ II instancji za prawidłowe uznał obciążenie kosztami wszystkich stron postępowania. Kolegium wskazało, że rozgraniczenie nieruchomości leży w interesie wszystkich właścicieli nieruchomości rozgraniczanych, zatem koszty rozgraniczenia powinny obciążyć wszystkie strony postępowania rozgraniczeniowego, tj. wszystkich właścicieli nieruchomości objętych rozgraniczeniem. Udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczy się w interesie każdej ze stron postępowania, nie tylko w interesie wnioskodawcy. W interesie prawnym wszystkich właścicieli leży ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości, ponieważ granice gruntów sąsiadujących stały się sporne. Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie zaistniał spór co do przebiegu granicy, który został zażegnany poprzez wydanie decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. Koszty postępowania rozgraniczeniowego, którego celem było bezsporne ustalenie przez organ lub sąd granic nieruchomości, obciążają wszystkich właścicieli nieruchomości objętych rozgraniczeniem. Organ odwoławczy podniósł, że wynikająca z art. 152 Kodeksu cywilnego zasada ponoszenia kosztów rozgraniczenia po połowie, powinna być, przy wielości stron (wielości rozgraniczanych nieruchomości), rozumiana w ten sposób, że połowa kosztów postępowania rozgraniczeniowego obciąża wnioskodawcę rozgraniczenia, druga zaś połowa podlega rozliczeniu pomiędzy uczestników (właścicieli rozgraniczanych nieruchomości) według liczby posiadanych nieruchomości, długości granic bądź liczby punktów granicznych, a następnie stosownie do posiadanych przez współwłaścicieli udziałów w nieruchomości.
Kolegium za prawidłowe uznało rozdzielenie przez organ I instancji kosztów według długości granic. Organ odwoławczy stwierdził, że koszty postępowania rozgraniczeniowego stanowiące wynagrodzenie geodety w kwocie 43 000,00 zł należało rozdzielić w ten sposób, że połowę kosztów postępowania (21 500,00 zł) powinien uiścić wnioskodawca – Gmina B., drugą zaś połowę (21 500,00 zł) - uczestnicy postępowania, stosownie do długości granic wszystkich posiadanych nieruchomości objętych rozgraniczeniem. Z prawidłowe organ II instancji uznał również wyliczenia organu I instancji w dotyczące poszczególnych właścicieli nieruchomości, którzy brali udział w postępowaniu rozgraniczeniowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie P. T. zaskarżył w całości postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie.
Skarżący zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania – art. 262 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", w związku z art. 152 Kodeksu cywilnego, poprzez przyjęcie, że zasada ponoszenia kosztów rozgraniczenia po połowie powinna być przy wielości stron rozumiana w ten sposób, że połowa kosztów postępowania rozgraniczeniowego obciąża wnioskodawcę, zaś druga połowa uczestników postępowania według długości granic, podczas gdy dyspozycja tych przepisów wskazuje na możliwość rozliczenia tych kosztów względem liczby nieruchomości posiadanych przez uczestników postępowania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nieuzasadnione było przyjęcie kryterium rozdzielenia kosztów względem długości granic. Wskazał, że nieruchomości uczestników graniczą z nieruchomością wnioskodawcy – drogą dojazdową do wszystkich nieruchomości. W tych okolicznościach interes każdego z uczestników postępowania był równy, ponieważ każdemu z nich zależało na właściwym wytyczeniu drogi dojazdowej do nieruchomości. Skarżący zwrócił uwagę, że został obciążony największą kwotą do zapłaty, pomimo że każdy z uczestników miał jednakowy interes w tym, aby dokonać rozgraniczenia. Sprawiedliwe rozdzielenie drugiej połowy kosztów – 21 500,00 zł powinno zostać ustalone w częściach równych względem liczby nieruchomości i ich właścicieli.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości oznaczonych jako działki nr 731 z działkami o numerach 825/4, 825/3, 826, 827, 970, 824, 729/1, 823, 836/2, 835, 828, 829/3, 829/2, 829/1, 821, 820, 819, 961, 817, 816, 815, 814, 813, 956, 811, 809/1, 808, 807, 806/1, 804/1, 803/4, 803/3, 803/2, 801, 800, 799. 798, 796, 795, 793, 792, 791, 787, 789, 788/1, 784/1, 783/2, 783/1, 781, 780, 779, 778/2, 777, 776, 775, 774, 772, 770/1.
Organ ustalił wysokość kosztów na kwotę 43 498,50 zł. Na koszty te składały się koszty związane z wykonaniem czynności rozgraniczeniowych przez upoważnionego geodetę – 43 000,00 zł oraz opłaty za udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – 498,50 zł. Kosztami obciążono właścicieli rozgraniczanych nieruchomości, ustalając, że koszty rozgraniczenia ponoszą właściciele sąsiednich nieruchomości po połowie, tj. 21 500,00 zł – wnioskodawca – Gmina B., 21 500, 00 zł – właściciele nieruchomości sąsiednich, proporcjonalnie do długości granicy. Gmina B. obciążona została również w całości kosztami udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, czyli – 498,50 zł.
Rozgraniczenie nieruchomości w postępowaniu administracyjnym normują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1151 z późn. zm.), dalej: "ustawa" oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. z 1999 r. Nr 45, poz. 453).
Celem postępowania rozgraniczeniowego jest ustalenie przebiegu granic nieruchomości przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów (art. 29 ust. 1 ustawy). Organem przeprowadzającym rozgraniczenie z urzędu lub na wniosek strony, stosownie do art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 wskazanej ustawy, jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). Czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wymienione organy (art. 31 ust. 1 ustawy). Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic oraz sposób i tryb wykonywania przez geodetę czynności ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji przy rozgraniczaniu nieruchomości określają przepisy rozporządzenia w sprawie rozgraniczania nieruchomości.
Przytoczone przepisy wskazują na zasadę udziału geodety w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości. W konsekwencji koniecznymi kosztami postępowania rozgraniczeniowego są koszty związane z czynnościami geodety w tym postępowaniu. Należą one do kosztów postępowania administracyjnego.
Przepisy ustawy oraz przepisy rozporządzenia nie zawierają norm dotyczących kosztów administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego, ani sposobu ich rozliczania. Stosuje się w tym przypadku przepisy Działu IX ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, w skrócie: "k.p.a.".
Zgodnie z art. 263 § 1 k.p.a., do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji. Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy (art. 261 § 2 k.p.a.).
Stronę obciążają te koszty postępowania, które: 1) wynikły z winy strony, 2) zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie (art. 262 § 1 k.p.a.). W uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażądać od strony złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania (art. 262 § 1 i 2 k.p.a.).
Przepis art. 262 § 1 k.p.a. ustala zasady rozdziału kosztów postępowania pomiędzy stronę (strony) a organ administracji. Oznacza to, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony. Wskazany przepis stanowi podstawę do orzekania o kosztach rozgraniczenia poniesionych przez organ administracji publicznej, w tym także o wynagrodzeniu upoważnionego geodety. Przepisy ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne nie nakładają bowiem na organ administracji publicznej obowiązku ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego.
Ustalenie wysokości kosztów postępowania, osób zobowiązanych do ich poniesienia oraz terminu i sposobu ich uiszczenia następuje w drodze postanowienia wydawanego przez organ jednocześnie z wydaniem decyzji. Na postanowienie w sprawie kosztów postępowania osobie zobowiązanej do ich poniesienia służy zażalenie (art. 264 § 1 i 2 k.p.a.).
Zasady rozdziału kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w szczególności zasady obciążania tymi kosztami uczestników postępowania o rozgraniczenie określone zostały w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06 (opubl. w ONSAiWSA 2007, nr 2, poz. 26) wyraził pogląd, że organ administracji publicznej, orzekając na podstawie przepisu art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, może, uwzględniając normę art. 152 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, obciążyć kosztami rozgraniczenia strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Uzasadniając swoje stanowisko, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony (art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a.), a w wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w przepisie art. 152 k.c. Pogląd o zasadności obciążenia kosztami postępowania rozgraniczeniowego właścicieli rozgraniczanych nieruchomości utrwalony jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. przykładowo wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach I OSK 1744/17, I OSK 2885/15 i I OSK 48/16, I OSK 2341/20, I OSK 1563/20, I OSK 1967/20, I OSK 931/21).
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej uchwale, udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że toczy się ono w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest bowiem kategorią obiektywną. Twierdzenie, że posiada go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, bo postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. Ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne.
Zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu, że w niniejszej sprawie istniały podstawy do obciążenia kosztami postępowania właścicieli wszystkich rozgraniczanych nieruchomości.
Jak wyżej wskazano, w sytuacji gdy istnieje spór co do przebiegu granicy lub nie jest znany jej przebieg, nie można zasadnie twierdzić, że interes prawny w postępowaniu rozgraniczeniowym ma jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania oraz, że postępowanie toczy się tylko w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie.
W niniejszej sprawie postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek Gminy B.. Wniosek o rozgraniczenie dotyczył nieruchomości stanowiącej własność Gminy B. oznaczonej numerem 731 – droga gruntowa - z kilkudziesięcioma nieruchomościami, stanowiącymi własność osób fizycznych.
Z akt sprawy wynika, że z działką nr 731 (jak już wyżej wskazano jest to droga) sąsiadują trzy działki, których właścicielem jest skarżący: 825/3, 729/1, 824. Z protokołu granicznego z czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami 731 i 825/3 wynika, że strony zaakceptowały granicę wynikającą dokumentów. Odnośnie do działek 731 i 729/1 oraz działek 731 i 824 przebieg granic został ustalony na postawie zgodnego oświadczenia stron. Z protokołów granicznych wynika, że w czynnościach przebiegu ustalenia granic brał udział pełnomocnik Burmistrza B. oraz skarżący osobiście. Następnie decyzjami z dnia 23 kwietnia 2024 r. o numerach: 2, 49 i 50 Wójt Gminy Niedrzwica Duża dokonał rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej numerem 731 z działkami nr 825/3, nr 729/1 nr 824.
W okolicznościach sprawy postępowanie rozgraniczeniowe toczyło się w interesie właścicieli wszystkich wymienionych wyżej nieruchomości, a zatem zarówno w interesie wnioskodawcy rozgraniczenia, jak również w interesie wszystkich uczestników postępowania, w tym skarżącego P. T.. Tym bardziej, że w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze skarżący podnosił, że jego granica jest niszczona, granica z drogą jest zacierana, szczególnie w okresie zimowym, gdy droga jest odśnieżana. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący miał interes prawny w wiążącym ustaleniu przebiegu granicy.
W ocenie sądu ustalona kwota kosztów postępowania rozgraniczeniowego nie budzi wątpliwości. Wyliczenie składników kosztów postępowania zostało zawarte w art. 263 § 1 k.p.a., który stanowi, że do tych kosztów zalicza się koszty podroży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, a także koszty spowodowane oględzinami na miejscu, jak również koszty doręczenia stronom pism urzędowych. W toku prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego kosztami tego postępowania, które zostały poniesione w interesie wszystkich stron, były koszty stanowiące opłaty za udostępnienie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – 498,50 zł i wynagrodzenie geodety kwocie 43 000,00 zł, ustalone zgodnie z fakturą nr 48/2023 z 21 grudnia 2023 r. oraz umową nr 88/2023 r. z 26 kwietnia 2023 r., której przedmiotem było wykonanie rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej numerem 731 z wyżej wymienionymi nieruchomościami, położnymi w miejscowości B. D., gmina B.
Skarżący w istocie nie kwestionuje samego rozgraniczenia i poczynionych ustaleń. Nie kwestionuje również potrzeby poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Nie zgadza się natomiast z metodą wyliczenia kosztów w odniesieniu do poszczególnych właścicieli nieruchomości.
Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów skargi podnieść należy, że organ I instancji przyjął uzasadnioną metodologię rozliczenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Niewątpliwie każda ze stron postępowania rozgraniczeniowego miała interes prawny w rozgraniczeniu. Trafne jest stanowisko organu, że koszty rozgraniczenia należało podzielić pomiędzy właścicieli rozgraniczanych nieruchomości. Podkreślić należy, że zastosowanie zasady określonej w art. 152 k.c. nie budzi wątpliwości w sytuacji, gdy w postępowaniu rozgraniczeniowym biorą udział jedynie dwie strony postępowania, a więc, gdy mamy do czynienia z rozgraniczeniem pomiędzy dwiema nieruchomościami. Natomiast w sytuacji, gdy stron postępowania jest więcej, nie jest zasadne mechaniczne stosowanie zasady polegającej na równym podziale kosztów postępowania pomiędzy wszystkich właścicieli rozgraniczanych nieruchomości, lecz należy dokonać rozliczenia kosztów w taki sposób, który najpełniej będzie realizował zasadę poniesienia przez stronę tych kosztów, które leżą w jej interesie.
Organy dokonując rozliczenia kosztów postępowania trafnie w niniejszej sprawie miały na uwadze ogólną długość ustalanych w tym postępowaniu granic i rozdzieliły koszty proporcjonalnie do długości ustalanych granic poszczególnych nieruchomości objętych postępowaniem rozgraniczeniowym. Z dokumentacji rozgraniczenia wyżej wymienionych nieruchomości oraz szkiców granicznych wynika, że granica nieruchomości skarżącego z działką 731 jest najdłuższa i łącznie wynosi 1438,67 m (granica działki 729/1 wynosi 1282,61 m, działki nr 825/3 – 120,23 m, działki nr 824 – 35,83 m). Skarżący nie kwestionował tych danych ani w toku postępowania, ani w skardze. Prawidłowy jest również matematyczny sposób rozliczenia kosztów i jego wyniki. Szczegółowe wyliczenia organ I instancji zawarł w piśmie z 22 sierpnia 2024 r.
W ocenie sądu, wbrew stanowisku skarżącego, koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały ustalone i rozdzielone prawidłowo. Zarzut skarżącego, że koszty powinny być rozdzielone w stosunku do liczby nieruchomości jest nieuzasadniony. Jak wskazano wyżej, celem postępowania rozgraniczeniowego jest ustalenie przebiegu granic nieruchomości przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Jest zatem oczywiste, że czym dłuższa jest dana granica, tym więcej czynności należy wykonać w celu ustalenia jej przebiegu. Tym samym wyższy jest zarówno nakład pracy, jak i koszt wykonanych czynności. Zauważyć należy, że jak wynika z dokumentacji geodezyjnej, ustalenie przebiegu granicy działek skarżącego z drogą oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr 731 wymagało ustalenia kilkunastu punktów geodezyjnych, które to punkty zostały utrwalone na gruncie.
Zarzut naruszenia art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 152 k.c. jest w świetle powyższych rozważań nieuzasadniony.
W toku kontroli zaskarżonego postanowienia, sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które dawałoby podstawę do uwzględnienia skargi. Organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy. Rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy. Zaskarżone postanowienie zawiera szczegółową argumentację i wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.
Powoływane w skardze dowody w postaci pisma urzędu Miejskiego w B. z 9 marca 2009 r. na fakt niszczenia granicy jego nieruchomości oraz dokumentacja fotograficzna przedstawiająca granicę działki skarżącego oraz zdarzenia powodujące niszczenie i zacieranie tej granicy przez pojazdy rolnicze nie mogły być uwzględnione w postępowaniu przed sądem z uwagi na brzmienie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a." Zgodnie z tym przepisem, sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Powołane przez skarżącego dowody nie spełniały przesłanek z art. 106 § 3 p.p.s.a. W sprawie nie zachodziły bowiem istotne wątpliwości wymagające wyjaśnienia, a ponadto fotografie nie stanowią dokumentów, o których mowa w powołanym przepisie. Ubocznie podnieść należy, że okoliczności dotyczące niszczenia granicy nie były przedmiotem postępowania w sprawie niniejszej.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Sprawa niniejsza została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.