III SA/Lu 683/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę dotyczącą wysokości wynagrodzenia za dozór i przechowywanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa, potwierdzając prawidłowość metody ustalania stawek przez organy administracji.
Skarga dotyczyła wysokości wynagrodzenia za dozór i przechowywanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa. Skarżący domagali się zastosowania stawek z uchwały rady powiatu, podczas gdy organy administracji ustaliły wynagrodzenie na podstawie metody porównawczej, uwzględniając stawki stosowane przez inne jednostki. Sąd uznał, że wynagrodzenie za dozór należy ustalać na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie stawek z uchwały rady powiatu, która nie stanowi taryfy w rozumieniu przepisów.
Sprawa dotyczyła skargi M. R. i W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego przyznające skarżącym zwrot wydatków i wynagrodzenie za dozór pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa. Sporna była wysokość przyznanych kwot, które skarżący chcieli ustalić na podstawie uchwały rady powiatu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły wynagrodzenie na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd podkreślił, że wynagrodzenie za dozór nie powinno być ustalane według stawek z uchwały rady powiatu, gdyż nie stanowi ona taryfy w rozumieniu przepisów, a powinno być oparte na wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach, uwzględniając koszty i nakład pracy dozorcy. Metoda porównawcza zastosowana przez organy, polegająca na ustaleniu średniej arytmetycznej stawek stosowanych przez inne jednostki, została uznana za prawidłową.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie i zwrot wydatków należy ustalać na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie stawek określonych w uchwale rady powiatu wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 102 § 2 u.p.e.a. stanowi podstawę do przyznania wynagrodzenia i zwrotu wydatków, a wysokość wynagrodzenia, jeśli nie jest określona w umowie lub taryfie, ustala się według przyjętych w danych stosunkach (art. 836 k.c.). Uchwała rady powiatu nie jest taryfą w rozumieniu przepisów cywilnoprawnych, a stawki w niej zawarte mają inne zastosowanie. Organy prawidłowo zastosowały metodę porównawczą do ustalenia wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.p.r.d. art. 130a § ust. 6 i 10
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
u.p.e.a. art. 102 § § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji § § 3 pkt 1 lit. c
k.c. art. 836
Kodeks cywilny
u.s.p. art. 12 pkt 11
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
u.s.p. art. 40 § ust. 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wynagrodzenie za dozór pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa ustala się na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., a nie stawek z uchwały rady powiatu. Uchwała rady powiatu nie stanowi taryfy w rozumieniu przepisów cywilnoprawnych. Organy prawidłowo zastosowały metodę porównawczą do ustalenia wysokości wynagrodzenia, uwzględniając stawki stosowane przez inne jednostki prowadzące podobną działalność.
Odrzucone argumenty
Wynagrodzenie za dozór powinno być ustalone według stawek określonych w uchwale rady powiatu wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organy naruszyły przepisy k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania mającego na celu ustalenie stawki dobowej za dozór, gdy skarżący poinformowali o wysokości stawki wynikającej z uchwały rady powiatu. Organy naruszyły art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez niezastosowanie taryfy urzędowej w postaci uchwały Rady Powiatu.
Godne uwagi sformułowania
Nie można podzielić poglądu skarżących, że wynagrodzenie za dozór przyznawane na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., ustalone powinno być przy zastosowaniu stawek określonych w uchwale rady powiatu wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 u.p.r.d. Nie jest taryfą w rozumieniu powołanych przepisów uchwała rady powiatu wydana na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 836 k.c., jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach.
Skład orzekający
Jadwiga Pastusiak
przewodniczący
Jerzy Drwal
członek
Robert Hałabis
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia za dozór i przechowywanie pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa, interpretacja art. 102 § 2 u.p.e.a. w kontekście stawek z uchwał rady powiatu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejmowania pojazdów na rzecz Skarbu Państwa i stosowania przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznego aspektu ustalania wynagrodzenia za usługi świadczone na rzecz państwa, co może być interesujące dla podmiotów wykonujących podobne usługi oraz dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i egzekucyjnym.
“Jak ustalić wynagrodzenie za dozór pojazdów przejętych przez Skarb Państwa? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 19 512,3 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Lu 683/11 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2011-12-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-10-31 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Robert Hałabis /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6038 Inne uprawnienia do wykonywania czynności i zajęć w sprawach objętych symbolem 603 Hasła tematyczne Ruch drogowy Sygn. powiązane I OSK 915/12 - Wyrok NSA z 2013-10-23 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2005 nr 108 poz 908 art. 130 a ust. 6 i 10 Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 110 poz 968 art. 102 par. 2 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 50 poz 449 par. 3 pkt 1 lit. c Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postepownaiu egzekucyjnym w administracji Dz.U. 1964 nr 16 poz 93 art. 836 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia SO del. Robert Hałabis (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Paweł Soczyński, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi M. R. i W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu przejętego na rzecz Skarbu Państwa oddala skargę. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej – po rozpatrzeniu zażalenia M. R. i W. R. – utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], [...], [...], [...], [...], na mocy którego skarżącym przyznano zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za usunięcie z drogi i przechowywanie za cały okres dozoru pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.). Wysokość przyznanych kwot za poszczególne pojazdy wyniosła odpowiednio: Fiat Tempra nr rej. [...] – 7.908,65 zł, Fiat 126p nr rej. [...] – 6.288,49 zł, Fiat 126p nr [...] – 2.444,06 zł, Fiat 125p nr rej. [...] – 1.525,31 zł, Żuk nr rej. [...] – 1.345,79 zł. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego przyznał skarżącym zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za cały okres dozoru wymienionych pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa – w łącznej kwocie 19.512,30 zł. Skarżący wnieśli na to postanowienie zażalenie, uznając za sporną wysokość stawek kwotowych przyjętych przez organ przy ustalaniu ich należności, które ich zdaniem winny być wyższe niż przyjął organ i które powinny zostać ustalone na podstawie uchwały rady powiatu wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy prawo o ruchu drogowym. Dyrektor Izby Skarbowej uznał zażalenie za niezasadne. Odnosząc się do argumentów podniesionych przez skarżących organ wskazał, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. I OPS 1/10, jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. –Prawo o ruchu drogowym, nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ odwoławczy stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego prawidłowo zastosował się do powyższej tezy i przyznał wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdami oraz przyznał zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym koszty usunięcia z drogi pojazdu Fiat Tempra nr rej. [...] w wysokości 134,20 zł. Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się ze stanowiskiem skarżących, że organ I instancji powinien zastosować stawki ustalone przez radę powiatu w uchwale wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zadaniem organu likwidacyjnego było ustalenie odpowiedniego wynagrodzenia za dozorowanie przedmiotowych pojazdów w określonym czasie, przy uwzględnieniu faktu, że skoro wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie została określona w umowie, to dozorcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte (art. 836 k.c.). Na wysokość tego wynagrodzenia mają wpływ takie okoliczności jak: czas przechowywania, właściwości i wartość rzeczy przechowywanej, wymagane starania przy dozorze pojazdów, ceny rynkowe notowane przy tego rodzaju usługach przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność. Dążąc do ustalenia prawidłowej wysokości stawki za dozór i holowanie pojazdu, Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił zarówno do Starosty jak i Rady Powiatu o podanie stawek za usunięcie i parkowanie pojazdów usuniętych w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, prosząc jednocześnie o wskazanie w jaki sposób i w oparciu o jakie kryteria dokonano wyliczenia tych opłat. W odpowiedzi dostarczono jedynie kopie uchwał Rady Powiatu z dnia 30 grudnia 2002 r. nr III/14/2002 i z dnia 26 września 2007 r. nr X/46/2007, wraz z cennikami opłat za parkowanie, stanowiącymi załączniki do tych uchwał. Odpowiedzi na zadane pytania organy samorządowe nie udzieliły. W tej sytuacji, w ocenie organu odwoławczego na Naczelniku Urzędu Skarbowego spoczywał obowiązek samodzielnego określenia stawki należności za dozór i holowanie pojazdów zgodnie z brzmieniem art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, również za okres pierwszych sześciu miesięcy przechowywania pojazdu, co zostało zrealizowane. Organ wskazał nadto, że stawki zawarte w art. 130a ust. 6a ustawy Prawo o ruchu drogowym, obowiązujących od dnia 21 sierpnia 2011 r. na terenie całego kraju, są stawkami maksymalnymi. Skarżący wnieśli na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , zarzucając naruszenie: 1) art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez prowadzenie postępowania mającego na celu ustalenie stawki dobowej za dozór w sytuacji, gdy skarżący poinformowali organ I instancji o wysokości dobowej stawki wynikającej z uchwały Rady Powiatu, 2) art. 6, 7, 8 oraz 77 k.p.a., 3) art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego błędne zastosowanie jako podstawy prawnej postanowienia organu I instancji, 4) naruszenie art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez niezastosowanie taryfy urzędowej w postaci stosownej uchwały Rady Powiatu, w której wskazane są stawki wynagrodzenia za dozór, zwrot poniesionych wydatków oraz kosztów usunięcia z drogi pojazdów. Mając wskazane zarzuty na względzie, skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. W ocenie skarżących wysokość wynagrodzenia za usunięcie z drogi oraz cały okres przechowywania pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na mocy art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika wprost z uchwały rady powiatu wydanej na mocy ustawowego upoważnienia (art. 12 pkt 11 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym) i powinna ona mieć zastosowanie do określenia wynagrodzenia i zwrotu kosztów za dozór i usunięcie pojazdu. Organy niezasadnie uznały, iż w sytuacji braku uzasadnienia i wyszczególnienia przez Starostę i Radę Powiatu stawek uchwalonych uchwałami Rady Powiatu za dozór i holowanie pojazdów, organ nie jest związany uchwałą i niezasadnie dokonał własnych wyliczeń przy zastosowaniu metody porównawczej, ustalając w tym celu stawki stosowane na rynku lokalnym wśród jednostek zajmujących się świadczeniem usług parkingowych , jak i zwracając się do ościennych organów likwidacyjnych w celu ustalenia wysokości stawki uiszczanej za dozór jednostkom parkującym w latach 2000-2008 na terenie ich działania. Zadaniem skarżących, gdyby nawet przyjąć założenie, że art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia dozorcy, to w tym zakresie należało posiłkować się odpowiednio art. 836 kodeksu cywilnego. Oznacza to, że przy ustalaniu wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach należało uwzględnić zakres obowiązków przechowawcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, to jest miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię zajętą do jego składowania w sposób zapewniający jego właściwości. Niezbędne było zatem uwzględnienie opłat stosowanych u innych podmiotów prowadzących podobną co dozorca działalność, jak również specyfikę parkingu prowadzącego dozór. Parkingami prowadzącymi podobną co skarżący działalność są inne parkingi depozytowe dozorujące pojazdy usunięte z drogi przez Policję. Nie mogą zostać uznane za parkingi prowadzące "podobną działalność" przyjęte przez organ parkingi strzeżone z terenu miasta, na których kierowcy pozostawiają pojazdy na podstawie zawartej z właścicielem parkingu umowy cywilnoprawnej, gdyż specyfika obu rodzajów parkingów jest różna. Parkingi dozorujące mają obowiązek realizowania każdego zlecenia Policji dotyczącego umieszczenia pojazdu na parkingu strzeżonym i powiadamiania urzędów skarbowych o nieodebraniu pojazdów przez właścicieli i są zobowiązane przechowywać pojazdy z uszkodzeniami powypadkowymi. Pojazdy takie wymagają szczególnego nadzoru i dodatkowych czynności związanych z umieszczaniem na parkingu i przygotowaniem do wydania zgłaszającemu się przedstawicielowi Skarbu Państwa, na który przeszła własność pojazdu. Rada Powiatu na podstawie upoważnienia ustawowego (art. 12 pkt 11 i art. 40 ust 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym) wydała uchwały zawierające stawki usuwania i przechowywania pojazdów usuniętych w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. W ocenie skarżących żaden przepis prawa nie wyłącza Skarbu Państwa z obowiązku ich przestrzegania, gdyż wysokość wynagrodzenia przechowawcy prowadzącego parking strzeżony określona jest administracyjnie – taryfą ustanowioną w uchwale właściwej jednostki samorządu terytorialnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 17 listopada 2011 r. (data stempla pocztowego na kopercie nadawczej), pełnomocnik skarżących sprecyzował skargę w ten sposób, że zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 130a ust. 1 pkt 5c i 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym oraz art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także art. 6, 7, 8 oraz 77 i 8 k.p.a., odstąpił zaś od popierania zarzutu naruszenia przepisu art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (pismo procesowe – k. 29-31; dowód nadania – k. 32). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Biorąc pod uwagę treść zarzutów podniesionych w skardze, istotę w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy stanowiło ustalenie, według jakich zasad należało określić przysługujące – co do zasady – skarżącym wydatki związane z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za usunięcie z drogi i przechowywanie za cały okres dozoru pojazdów przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm., dalej jako "u.p.r.d."), a ściślej według jakich stawek wynagrodzenie to winno zostać ustalone. Przede wszystkim trzeba stwierdzić, że organy administracji wyjaśniły należycie wszystkie istotne okoliczności sprawy, wyczerpująco zebrały, rozważyły i oceniły materiał dowodowy oraz prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy. Tym samym nie sposób przypisać organom naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Nie sposób w szczególności podzielić zarzutu, że organy bezpodstawnie prowadziły postępowanie mające na celu ustalenie wysokości rynkowej stawki dobowej za tego rodzaju dozór, w oparciu o którą możliwe byłoby określenie wysokości wynagrodzenia. W dniu 29 listopada 2010 r. w sprawie sygn. I OPS 1/10 Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę w składzie 7 sędziów, w której wyjaśnił, że jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm., dalej jako "u.p.e.a.") w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449). Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił w uzasadnieniu tej uchwały, że usuwanie pojazdów z drogi i dalsze postępowanie z tymi pojazdami jest zadaniem publicznym o charakterze administracyjnoprawnym, wykonywanym przez organy administracji publicznej, przy pomocy podmiotów spoza administracji publicznej – jednostek wyznaczonych do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Nie można więc pozbawić jednostki wykonującej zlecone jej zadanie publiczne należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów. Rozpoznając sprawę organy zastosowały się do przytoczonej uchwały. Uznały, że skarżącym przysługuje – na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi. Stanowisko to zgodne jest z poglądem wyrażonym w powołanej wyżej uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10 (ONSAiWSA 2011, z.1, poz. 3) i nie jest przez skarżących kwestionowane. Spór w sprawie sprowadzał się do kwestii wysokości należnego wynagrodzenia oraz poniesionych w związku z dozorem kosztów. Nie można podzielić poglądu skarżących, że wynagrodzenie za dozór przyznawane na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., ustalone powinno być przy zastosowaniu stawek określonych w uchwale rady powiatu wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 u.p.r.d. Przepis art. 102 § 2 u.p.e.a. stanowi, że organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Powołany przepis przewiduje dwa rodzaje roszczeń dozorcy: zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenie za dozór. Jeśli chodzi o pierwszą należność dozorcy, to jest zwrot wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, w postępowaniu administracyjnym należy ustalić rzeczywiste wydatki poniesione przez dozorcę na wykonywanie dozoru. W orzecznictwie podkreśla się, że wydatki konieczne związane z wykonywaniem dozoru muszą być konkretne i muszą odnosić się do danego dozorcy i określonego pojazdu (patrz: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. I OSK 585/09; z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. I OSK 62/08; z dnia 20 lutego 2007 r., sygn. I OSK 1797/06; z dnia 8 września 2006 r., sygn. I OSK 1185/05, niepublikowane). Ponadto z dyspozycji art. 102 § 2 u.p.e.a. wynika, że dozorca nie tylko powinien wskazać konieczne wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale musi również przedstawić sposób obliczenia tych kwot. Dopiero wtedy, gdy dozorca zgłaszający roszczenie z tytułu zwrotu wydatków koniecznych nie przedstawi żadnych dowodów i wyliczeń dotyczących wydatków poniesionych na dozór konkretnego pojazdu, konieczne jest ich ustalenie w drodze dowodów podejmowanych przez organ z urzędu. Dowody te w sprawach dozoru mogą odnosić się do kosztów ponoszonych przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2009 r.: sygn. I OSK 831/08, I OSK 832/08 oraz I OSK 833/08, niepublikowane). Natomiast jeśli chodzi o wynagrodzenie za dozór, w doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że przepis art. 102 § 2 u.p.e.a. nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia, co powoduje, że należy w tym zakresie stosować odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, dotyczące umowy przechowania. Zgodnie z art. 836 k.c., jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Nie ulega zatem wątpliwości, że w przypadku, gdy żądanie wynagrodzenia zgłasza jednostka wyznaczona przez organ administracji publicznej do usuwania pojazdów z drogi i przechowywania ich na parkingu strzeżonym na podstawie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, nie wchodzi w grę wynagrodzenie określone w umowie albo w taryfie, będącej urzędowo ustalonym wykazem stawek opłat za przechowanie. Jednostkę tę wiąże bowiem z organem administracji publicznej stosunek administracyjnoprawny. Nie obowiązują zarówno unormowania umowne, jak również taryfowe, z istoty swej odnoszące się do stosunków cywilnoprawnych między stronami umowy przechowania. Podkreślenia przy tym wymaga, że nie jest taryfą w rozumieniu powołanych przepisów uchwała rady powiatu wydana na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Nie dotyczy ona bowiem stawek stosowanych przez podmioty świadczące usługę przechowania na podstawie przepisów prawa cywilnego. Dodać należy, że w wyroku z dnia 17 listopada 2009 r. (I OSK 131/09, niepubl.), Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że wyłączone jest odpowiednie stosowanie art. 836 k.c. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o wysokości wynagrodzenia za przechowanie określonej w umowie albo taryfie. Odpowiednie zastosowanie można w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odnieść wyłącznie do zastosowania art. 836 k.c. w zakresie, w którym stanowi on o należnym wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach. Przyjmuje się, że wysokość wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach w rozumieniu art. 836 k.c. powinna zostać ustalona na podstawie kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego najczęściej przez innych przechowawców na terenie, w miejscu, gdzie przechowawca wykonuje umowę i dla rzeczy danego rodzaju. Na gruncie art. 102 § 2 u.p.e.a. orzecznictwo wskazuje, że uwzględniać należy zakres obowiązków przechowawcy (dozorcy) i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jak: miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu, powierzchnię niezbędną do jego składowania w taki sposób, jaki wynika z właściwości przechowywanej rzeczy i z okoliczności (zob. uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10; wyrok NSA z dnia 16 lutego 1999 r., I SA/Wr 2390/97 – ONSA z 2000 r. nr 1, poz. 28). Wyrażany jest też pogląd, że ustalając wysokość wynagrodzenia należnego jednostce wykonującej dozór pojazdów usuniętych z drogi, organ powinien wziąć pod uwagę wynagrodzenia uzyskiwane przez inne podmioty prowadzące parkingi depozytowe dozorujące pojazdy usunięte z drogi (zob. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 czerwca 2009 r., III SA/Łd 493/08 i III SA/Łd 503/08, niepubl.). Podkreśla się w tej kwestii, że posłużenie się – przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia za dozór – stawkami stosowanymi przez podmioty prowadzące parkingi depozytowe, pozwala na ustalenie wynagrodzenia za dozór konkretnego pojazdu w sposób bardziej precyzyjny i w większym stopniu odpowiadający istocie tego wynagrodzenia, niż posłużenie się stawkami stosowanymi przez podmioty prowadzące inne parkingi (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 lutego 2010 r., I OSK 1194/09 i z dnia 17 listopada 2009 r., I OSK 585/09, niepubl.). Dominujący jest również pogląd, że przy obliczaniu wynagrodzenia za dozór nie ma podstaw do stosowania stawek określonych w uchwale rady powiatu, wydanej na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Przepis art. 130a ust. 6 w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy, dokonanej z dniem 21 sierpnia 2011 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 152, poz. 1018) stanowił, że wysokość opłat, o których mowa w ust. 5c, czyli opłat za usunięcie pojazdu z drogi w przypadkach określonych w ustawie oraz parkowanie tego pojazdu ustala rada powiatu. Powołany przepis nie wskazywał sposobu ustalenia stawek opłat, w szczególności zaś nie zobowiązywał rady powiatu do uwzględniania przy ustalaniu stawek tych okoliczności, które powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu wynagrodzenia dozorcy na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w omówionej wyżej uchwale z dnia 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10, stwierdzając, że "wskazane wcześniej okoliczności, dotyczące wysokości opłat, powinna uwzględnić rada powiatu, która zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 5c i 6 ustawy ustala wysokość opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu. Opłaty te mają zastosowanie także wtedy, gdy właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie." Powoływanie się przez skarżących na ten fragment uzasadnienia uchwały na poparcie swojego twierdzenia, jakoby wysokość wynagrodzenia przyznawanego na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. powinna być ustalana w oparciu o stawki wynikające z uchwały rady powiatu – jest błędne. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał jedynie, że stawki opłat ustalanych przez radę powiatu także powinny uwzględniać takie okoliczności, jak zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu i warunki jego sprawowania oraz że mają one zastosowanie, gdy właściciel nie odebrał pojazdu w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził jednak, że według stawek tych obliczane powinno być wynagrodzenie jednostki sprawującej dozór. Przeciwnie, z treści uzasadnienia uchwały wynika w sposób nie nasuwający wątpliwości, że podstawą ustalenia wynagrodzenia dozorcy oraz zwrotu wydatków jest art. 102 § 2 u.p.e.a., co oznacza obowiązek ustalenia tego wynagrodzenia oraz wydatków z uwzględnieniem wskazanych przez Naczelny Sąd Administracyjny okoliczności, a nie stosowania wprost stawek ustalonych przez radę powiatu na innej podstawie i w innym celu. Tylko ubocznie zauważyć należy, że po nowelizacji obowiązującej od dnia 21 sierpnia 2011 r. przepis art. 130a ust. 6 u.p.r.d. stanowi, że rada powiatu, ustalając stawki wymienionych opłat, bierze pod uwagę koszty usuwania i przechowywania pojazdów na obszarze danego powiatu. Wskazane zatem zostały okoliczności, które rada powiatu powinna brać pod uwagę przy ustalaniu stawek opłat ponoszonych przez właścicieli pojazdów usuniętych z drogi. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zastosowana przez organy metoda porównawcza i sposób wyliczenia wynagrodzenia za wykonywanie przez skarżących dozoru nad pojazdami usuniętymi z drogi oraz wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, w szczególności kosztów usunięcia pojazdów z drogi, są prawidłowe. Podkreślić należy, że skarżący nie udokumentowali innych koniecznych wydatków, podlegających zwrotowi. Zastosowana przez organy metoda ustalenia wynagrodzenia polegała na obliczeniu średniej arytmetycznej stawek stosowanych przez Naczelników Urzędów Skarbowych [...] na innych parkingach, wykonujących dozór pojazdów usuniętych z drogi w trybie art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym (parkingach specjalistycznych), czyli parkingach prowadzących taką samą, co skarżący działalność. Stawki obowiązujące na terenie działania wymienionych organów egzekucyjnych zostały zsumowane, a następnie podzielone przez liczbę organów, co pozwoliło na obliczenie stawek dobowych w następującej wysokości: w 2000 r. i 2001 r. – 8,54 zł, w 2002 r. i 2003 r. – 6,71 zł, w 2004 r. – 6,34 zł, w 2005 r. – 5,73 zł za parkowanie oraz w 2000 r. i 2001 r. – 134,20 zł, w 2002 r. i 2003 r. – 122 zł, a w 2004 r. – 126 zł za holowanie (usunięcie). W oparciu o te stawki organ pierwszej instancji wyliczył należne skarżącym wynagrodzenie z tytułu dozoru oraz koszty usunięcia (holowania) pojazdów za okresy wskazane w postanowieniu. Organy uwzględniły zatem wszystkie wskazane wyżej okoliczności mające wpływ na ustalenie należności przyznawanych na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. Brak w tej sytuacji podstaw do kwestionowania wysokości przyznanego skarżącym wynagrodzenia za dozór oraz ustalonych przez organ kosztów holowania pojazdów. Należy również zauważyć, że jak wynika z ustaleń organu, średnie stawki stosowane przez urzędy skarbowe są zbliżone do średnich stawek stosowanych na rynku lokalnym na innych parkingach strzeżonych. Natomiast żądane przez skarżących stawki za parkowanie i holowanie, określone w uchwałach Rady Powiatu z dnia 30 grudnia 2002 r. nr 111/14/2002 i z dnia 26 września 2007 r. nr X/46/2007 odbiegają znacząco od stawek stosowanych przez organy egzekucyjne oraz stawek stosowanych przez podmioty prowadzące parkingi strzeżone świadczące usługi przechowania na podstawie umów cywilnoprawnych. Z powyższych względów nie było uzasadnionych podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego bądź procesowego, a tym samym domagania się uchylenia zaskarżonej decyzji, bądź stwierdzenia jej nieważności. W konsekwencji skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i podlegała oddaleniu. Dlatego mając przytoczoną argumentację na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI