III SA/Lu 683/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-12-16
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
świadczenie przedemerytalnezasiłek przedemerytalnyprawo pracyubezpieczenia społecznesąd administracyjnykontrola legalnościterminywarunki nabycia prawa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania świadczenia przedemerytalnego, uznając, że skarżący spełniał warunki do jego otrzymania na podstawie przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku.

Skarżący J. K. złożył wniosek o zmianę pobieranego zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżący nie spełniał przesłanek określonych w przepisach obowiązujących w dacie jego rejestracji jako bezrobotnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając naruszenie prawa materialnego, ponieważ wniosek powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jego złożenia, a skarżący spełniał wówczas warunki do otrzymania świadczenia.

Sprawa dotyczyła skargi J. K. na decyzję Wojewody odmawiającą przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Skarżący od 2000 roku pobierał zasiłek przedemerytalny. W czerwcu 2004 roku złożył wniosek o zmianę rodzaju świadczenia na świadczenie przedemerytalne, argumentując osiągnięciem wieku i posiadaniem wymaganego okresu zatrudnienia. Organy administracji obu instancji odmówiły przyznania świadczenia, powołując się na przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu obowiązujące w dacie rejestracji skarżącego jako bezrobotnego, według których nie spełniał on wymaganych kryteriów (wiek, staż pracy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd stwierdził naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że wniosek o zmianę świadczenia powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jego złożenia (czerwiec 2004 r.), a nie w dacie rejestracji jako bezrobotnego. Sąd wskazał, że ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewiduje instytucji 'zamiany' świadczeń, a wniosek należy traktować jako nowy wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. W ocenie sądu, skarżący spełniał warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego według przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku.

Uzasadnienie

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewiduje instytucji 'zamiany' świadczeń. Wniosek o zmianę świadczenia należy traktować jako nowy wniosek i rozpatrzyć go według przepisów obowiązujących w dacie jego złożenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.z.p.b. art. 37 k

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Określa warunki nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, w tym wymagany wiek i staż pracy.

u.z.p.b. art. 37 l

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Reguluje kwestię zaliczania okresów do uprawnień do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, wskazując, że 'aktualnie pobierany zasiłek' odnosi się do zasiłku dla bezrobotnych.

u.ś.p. art. 30

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych

u.ś.p. art. 23 § 3

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych

u.p.z.i.i.r.p.

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub istotne naruszenie przepisów postępowania.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Ustawa z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu... art. 11 § 2

Przepis dotyczący nabywania i zachowania prawa do zasiłku przedemerytalnego na dotychczasowych zasadach przez osoby zarejestrowane przed 1 stycznia 2002 r. Sąd uznał, że nie ma zastosowania w niniejszej sprawie do rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jego złożenia, a nie w dacie rejestracji jako bezrobotnego.

Odrzucone argumenty

Organy administracji błędnie zastosowały przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dacie rejestracji skarżącego jako bezrobotnego, nie uwzględniając przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku o świadczenie przedemerytalne. Niezasadne było odmówienie zaliczenia okresu pobierania zasiłku przedemerytalnego do okresu uprawniającego do świadczenia przedemerytalnego na podstawie błędnej interpretacji art. 37 l ustawy.

Godne uwagi sformułowania

ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu nie przewiduje instytucji 'zamiany' jednego pobieranego świadczenia na inne wniosek ten należy traktować jako wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego i rozpatrzyć go na podstawie przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku w stwierdzeniu 'aktualnie pobierany zasiłek' mieści się jedynie odniesienie do zasiłku dla bezrobotnych, a nie zasiłek przedemerytalny

Skład orzekający

Jadwiga Pastusiak

przewodniczący

Małgorzata Fita

sprawozdawca

Maria Wieczorek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych, w szczególności momentu stosowania przepisów prawa materialnego przy zmianie rodzaju świadczenia oraz zakresu pojęcia 'aktualnie pobierany zasiłek'."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przejściem z zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne i interpretacji przepisów obowiązujących w określonym czasie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego i materialnego związanego z prawami do świadczeń przedemerytalnych, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem pracy i ubezpieczeń społecznych.

Kiedy wniosek o świadczenie przedemerytalne jest rozpatrywany według starych czy nowych przepisów? WSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 683/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-12-16
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jadwiga Pastusiak /przewodniczący/
Małgorzata Fita /sprawozdawca/
Maria Wieczorek
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2003 nr 58 poz 514
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita (spr.), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Syta, po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2004 r., Nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta przez Zastępcę Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy .
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją wydaną z upoważnienia Wojewody w dniu [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 37 k i 37 l ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tj. Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514 ze zm.), art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno – Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 17930) oraz art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), po rozpatrzeniu odwołania J. K. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2004 r., Nr [...] w sprawie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, utrzymano przedmiotową decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż w dniu [...] kwietnia 2000 r. J. K. został zarejestrowany w Miejskim Urzędzie Pracy i na mocy decyzji organu I instancji z tego dnia, nabył prawo do zasiłku przedemerytalnego od 8 kwietnia 2000 r., który to zasiłek pobiera do nadal.
W dniu [...] czerwca 2004 r. J. K. złożył w Miejskim Urzędzie Pracy wniosek o zmianę rodzaju świadczenia z zasiłku przedemerytalnego na świadczenia przedemerytalne, w związku z osiągnięciem wieku 60 lat i posiadaniem okresu zatrudnienia wymaganego dla tego świadczenia.
Podobnie jak organ I instancji, tak organ odwoławczy uznał, iż w niniejszej sprawie nie ma podstaw do przyznania J. K. świadczenia przedemerytalnego, albowiem nie spełnia on przesłanek dla uzyskania takiego świadczenia, określonych w art. 37 k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu jego zarejestrowania się w urzędzie pracy.
Zgodnie bowiem z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno – Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 17930), osoby, które przed dniem wejście w życie niniejszej ustawy (czyli przed dniem 1 stycznia 2002 r.) zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach.
Mając na uwadze treść art. 37 k cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu 7 kwietnia 2000 r. świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie, spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli;
1) osiągnęła wiek co najmniej (...) 63 lata mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, lub,
2) w roku kalendarzowym, w którym został rozwiązany stosunek pracy lub stosunek służbowy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ukończyła co najmniej (...) 60 lat mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, lub,
3) do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej (...) 40 lat dla mężczyzn, lub
4) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej (...) 39 lat dla mężczyzn, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy.
Z akt sprawy wynika, iż na dzień rejestracji, J. K. legitymował się stażem pracy w wymiarze 35 lat i 184 dni oraz posiadał ukończone 55 lat, czyli nie spełniał żadnego z warunków przytoczonego wyżej art. 37 k.
Zgodnie z art. 37 l ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu rejestracji J. K., prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługuje na wniosek osobie, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniła warunki do ich nabycia; do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego zalicza się okres aktualnie pobieranego zasiłku.
Ostanie zdanie cytowanego przepisu dopuszczało możliwość zaliczenia do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego okresu aktualnie pobieranego zasiłku. Jednakże w stwierdzeniu "aktualnie pobierany zasiłek" mieści się jedynie odniesienie do zasiłku dla bezrobotnych, a nie zasiłek przedemerytalny.
Mając na uwadze powyższe, w rozpatrywanej sprawie, należało odmówić stronie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, jako, że w świetle wymienionych wyżej przepisów nie spełniła przesłanek do jego uzyskania.
Na wyżej wymienioną decyzję Wojewody J. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 37 l i 37 k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r. poprzez nie zaliczenie do okresu uprawniającego do świadczenia przedemerytalnego, okresu pobieranego przez niego zasiłku przedemerytalnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, iż skarżący decyzją z dnia [...] kwietnia 2000 r. uzyskał status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia 8 kwietnia 2000 r., który to zasiłek do chwili obecnej pobiera.
W dniu [...] czerwca 2004 r. skarżący złożył w Miejskim Urzędzie Pracy wniosek o zmianę rodzaju świadczenia z zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne.
Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy art. 37 k i 37 l ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 maja 2004 r., a to w związku z przepisami art. 30 i 23 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001), która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r.
Zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami, świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli: 1) osiągnęła wiek co najmniej 58 lat kobieta i 63 lata mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub, 2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub, 3) do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 tak dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn, lub, 4) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy (...), lub, 5) zakończyła okres zatrudnienia, o którym mowa w art. 19 ust. 2a i w wyniku zaliczenia go do okresu uprawniającego do emerytury spełnia warunki określone w pkt 1, 3 lub 4. Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego nabycia w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Prawo do świadczenia przedemerytalnego ustala się na wniosek tej osoby.
Zgodnie z dokumentami zgromadzonymi w niniejszej sprawie, J. K. złożył w dniu [...] czerwca 2004 r. wniosek o zmianę pobieranego świadczenia z zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne. Mając na uwadze, iż ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu nie przewiduje instytucji "zamiany" jednego pobieranego świadczenia na inne, wniosek ten należy traktować jako wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego i rozpatrzyć go na podstawie przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku.
Przepis, na który powołał się organ, a mianowicie art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno – Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. Nr 154, poz. 17930), nie ma zastosowania w niniejszej sprawie i stanowił on jedynie podstawę do wypłacania skarżącemu zasiłku przedemerytalnego po dacie wejścia w życie znowelizowanego art. 37 k ustawy o bezrobociu i skreśleniu art. 37 j stanowiącego o zasiłkach przedemerytalnych.
Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI