III SA/Lu 677/16

III SA/Lu 677/16 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2016-12-29
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2016-05-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jerzy Drwal /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne
Gry losowe
Sygn. powiązane
II GSK 2015/17 - Wyrok NSA z 2017-12-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 612
art. 3; art. 6 ust. 3; art. 14 ust. 3; rt. 32 ust. 2; art. 89 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1; art. 43 ust. 1 pkt 6; art. 48 ust. 1 i 2;
Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
Dz.U. 2015 poz 613
art. 239a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2016 poz 718
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. Spółki [...] z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier hazardowych bez zezwolenia oddala skargę.
Uzasadnienie
Sygn. akt III SA/Lu [...]
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] listopada 2015 r. (nr [...]) wymierzającą M. Spółce Akcyjnej z siedzibą w P. karę pieniężną w wysokości 5.749,09 zł z tytułu urządzania gier hazardowych bez zezwolenia.
Podstawę faktyczną tego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. (nr [...]) Minister Finansów stwierdził wygaśnięcie zezwolenia nr [...] na urządzanie i prowadzenie przez Spółkę działalności w zakresie zakładów wzajemnych w części dotyczącej niektórych punktów przyjmowania zakładów wzajemnych. Decyzję wygaszającą zezwolenie na prowadzenie tego rodzaju działalności doręczono Spółce w dniu 13 sierpnia 2013 r. Na mocy tej decyzji Spółka utraciła prawo do urządzania zakładów wzajemnych w miejscach wymienionych pod pozycjami - [...] - zezwolenia, tj. w punktach:
1.ul. [...], [...] (poz. 35);
2.ul. [...], [...] (poz. 38);
3.ul. [...], [...] (poz. 39).
Decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. nie nakładała na jej adresata skonkretyzowanego obowiązku i nie było możliwe prowadzenie egzekucji administracyjnej w oparciu o art. 239a Ordynacji podatkowej. W rezultacie nieostateczna decyzja o wygaśnięciu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier hazardowych, w tym zakładów wzajemnych, podlegała wykonaniu z dniem jej doręczenia.
Zgodnie z miesięcznymi informacjami o sumie wpłat, sumie wypłaconych lub wydanych wygranych oraz wystawionych i anulowanych imiennych zaświadczeniach o uzyskanej wygranej, przesyłanymi przez Spółkę, działalność w powyższych punktach przyjmowania zakładów wzajemnych prowadzona była do końca października 2013 r. Oznaczało to, że Spółka w okresie od dnia 14 sierpnia 2013 r. do dnia 31 października 2013 r. urządzała gry hazardowe bez zezwolenia. Przekazane przez Spółkę raporty oraz miesięczne informacje świadczyły, że we wspomnianym okresie przychód z urządzania gier hazardowych (w powyższych trzech punktach) wyniósł 5.749,09 zł.
Ponieważ Spółka urządzała gry hazardowe bez zezwolenia, niezgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, zasadnym było nałożenie – w trybie art. 89 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 ww. ustawy - kary pieniężnej w wysokości 5.749,09 zł (stanowiącej 100 % przychodu uzyskanego z urządzanej gry).
Spółka wniosła odwołanie od decyzji Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. i rozstrzygnięcie organu odwoławczego (utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji) doręczone zostało stronie w dniu 16 grudnia 2013 r. Nie oznaczało to jednak, że do dnia 16 grudnia 2013 r. Spółka była uprawniona do urządzania zakładów wzajemnych w spornych punktach.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółka zarzuciła, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem:
- art. 239a Ordynacji podatkowej w związku z art. 8 ustawy o grach hazardowych poprzez przyjęcie, że decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności bukmacherskiej była wykonalna z chwilą doręczenia tejże decyzji;
- art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych poprzez bezpodstawne nałożenie kary pieniężnej.
W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła między innymi, że miała prawo prowadzić działalność w zakresie gier hazardowych na podstawie udzielonego i obowiązującego zezwolenia. Wskazała również, że nieostateczna decyzja o cofnięciu zezwolenia - w świetle poglądów wyrażanych przez sądy administracyjne – nie daje podstawy do przyjęcia, że zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier hazardowych utraciło moc wiążącą. W tych okolicznościach nie sposób zaakceptować zapatrywania organu, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2013 r. stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia była wykonalna z dniem jej doręczenia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu. Zaskarżona decyzja nie jest bowiem dotknięta wadami prawnymi, które skutkowałyby koniecznością jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie – wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 612), dalej jako u.g.h. - o wymierzeniu skarżącej Spółce kary pieniężnej w wysokości 5.749,09 zł z tytułu urządzania gier hazardowych bez zezwolenia.
Zgodnie z art. 3 u.g.h., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych i gier na automatach jest dozwolone wyłącznie na zasadach określonych w ustawie. Działalność w zakresie zakładów wzajemnych może być prowadzona na podstawie udzielonego zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych (art. 6 ust. 3 u.g.h.), przy czym przyjmowanie zakładów wzajemnych dozwolone jest stosownie do udzielonego zezwolenia wyłącznie w punktach przyjmowania zakładów wzajemnych lub przez sieć internet (art. 14 ust. 3 u.g.h.). Zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych (art. 32 ust. 2 u.g.h.). Stosownie zaś do art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h., karze pieniężnej podlega urządzający gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry. Wysokość kary pieniężnej wymierzanej wobec urządzającego gry hazardowe bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania zgłoszenia lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry wynosi 100 % przychodu uzyskanego z urządzanej gry (art. 89 ust. 2 pkt 1 u.g.h.).
Bezspornym jest w sprawie, że Minister Finansów decyzją z [...] sierpnia 2013 r., nr [...] (doręczoną Spółce w dniu 13 sierpnia 2013 r.) stwierdził wygaśnięcie zezwolenia nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. na urządzanie i prowadzenie przez Spółkę działalności w zakresie zakładów wzajemnych, w części dotyczącej punktów przyjmowania zakładów wzajemnych wymienionych w pkt III ppkt [...] zezwolenia. Wbrew decyzji Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. skarżąca Spółka nadal prowadziła działalność w zakresie gier hazardowych. Urządzała i prowadziła działalność w zakresie zakładów wzajemnych w trzech punktach - przy ul. [...] w L. (poz.35), przy ul. [...] w L. (poz. 39) i przy ul. [...] w Ś. (poz.38) - znajdujących się na terenie właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Celnego w L.. Prowadzenie tej działalności potwierdzają miesięczne raporty wraz z informacjami o sumie wpłat, sumie wypłaconych lub wydanych wygranych oraz wystawionych i anulowanych imiennych zaświadczeniach o uzyskanej wygranej. Działalność ta była prowadzona do końca października 2013 r. Przychód z tej działalności w okresie od 14 sierpnia do 31 października 2013 r. wyniósł 5.749,09 zł. Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia została utrzymana w mocy na podstawie decyzji Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r. Tę ostatnią decyzję doręczono Spółce w dniu 16 grudnia 2013 r. Wyrokiem z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 687/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na wspomnianą decyzję z dnia [...] grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lipca 2016 r., sygn. akt II GSK 515/15 oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez Spółkę.
W tych warunkach Spółka niesłusznie zarzuca, że do dnia 16 grudnia 2013 r. posiadała uprawnienia do prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych.
Jak bowiem wynika z unormowania art. 48 ust. 2 u.g.h., w przypadku nierozpoczęcia działalności w terminie określonym w koncesji lub zezwoleniu, koncesja lub zezwolenie wygasają w całości lub części, w której nie podjęto działalności. Powyższy przepis oznacza, że rozpoczęcie działalności w terminie określonym w zezwoleniu jedynie w wybranych punktach przyjmowania zakładów wzajemnych, obligowało właściwy organ do stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia w części dotyczącej tych punktów przyjmowania zakładów wzajemnych, w których działalność nie została podjęta w nieprzekraczalnym terminie określonym w zezwoleniu. W związku z ustaleniem, że Spółka do dnia 1 marca 2012 r. nie rozpoczęła działalności w części punktów objętych zezwoleniem z dnia [...] lutego 2011 r., Minister Finansów obowiązany był wydać decyzję w sprawie wygaśnięcia zezwolenia w części dotyczącej punktów, w których nie rozpoczęto działalności. Zauważyć bowiem należy, że termin na podjęcie działalności, zaczyna biec od daty wyznaczonej w zezwoleniu. Termin ten może zostać przedłużony tylko raz na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy (art. 43 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 48 ust. 1 u.g.h.). Zezwolenie w części dotyczącej punktów nr 35, 38 i 39 wygasło z mocy samego prawa (art. 48 ust. 2 u.g.h.). Decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia miała w tym przypadku charakter deklaratoryjny. Zatem od dnia doręczenia tejże decyzji Spółka wiedziała o utracie uprawnienia do urządzania gier hazardowych w punktach nr 35, 38 i 39 zezwolenia.
Nie można również podzielić zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organy art. 239 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Zgodnie z tym unormowaniem, decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba, że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Unormowanie to wprowadza zasadę wstrzymania wykonania decyzji nieostatecznej. Jednakże zasada ta dotyczy wyłącznie decyzji nieostatecznej nakładającej na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), pod pojęciem "obowiązek" określają świadczenia o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym, które mogą być przedmiotem postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku o charakterze niepieniężnym przez środek egzekucyjny rozumie się grzywnę w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń, przymus bezpośredni.
Decyzja Ministra Finansów z [...] sierpnia 2013 r. nie nakładała obowiązków (o charakterze pieniężnym, czy też niepieniężnym), podlegających egzekucji administracyjnej. Była decyzją stwierdzającą wygaśnięcie zezwolenia w części, a więc stwierdzała to, co nastąpiło już z mocy prawa. Decyzja ta nie wyznaczała ani treści, ani granic obowiązku (decyzja nie nakazywała zaprzestania działalności, a jedynie stwierdzała wygaśnięcie zezwolenia). W sprawie niniejszej nie było możliwe wykonanie tej decyzji w drodze egzekucji administracyjnej. Powyższe prowadzi do wniosku, że skoro decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. nie nakłada obowiązków podlegających wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to pomimo, że była decyzją nieostateczną – podlegała wykonaniu. Nie można zatem podzielić poglądu strony skarżącej o naruszeniu art. 239 a Ordynacji podatkowej.
Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki do odmowy zastosowania przez organ przepisu art. 89 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 48 ust. 1 u.g.h. Wymierzenie kary (5.749,09 zł) zgodne było z dyspozycją art. 89 ust. 2 pkt 1 u.g.h.
Niezasadnie Spółka zarzuca, że decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2013 r. stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia nie obejmowała punktów przyjmowania zakładów wzajemnych zlokalizowanych pod wyżej wskazanymi adresami. Organ prawidłowo wyjaśnił, że decyzja ta obejmowała sporne punkty przyjmowania zakładów wzajemnych, o czym świadczy treść uzasadnieniu decyzji Ministra Finansów.
Ubocznie należy wskazać, że instytucja wygaśnięcia zezwolenia nie jest tożsama z cofnięciem przez organ zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier hazardowych. Przywoływane w skardze orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące skutków prawnych jakie wywołują decyzje cofające zezwolenia, nie mogły więc stanowić podstawy do zakwestionowania stanowiska wyrażonego przez Dyrektora Izby Celnej w zaskarżonej decyzji.
Z przytoczonych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.