III SA/Lu 648/14

III SA/Lu 648/14 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2015-02-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Ewa Ibrom /sprawozdawca/
Jerzy Marcinowski /przewodniczący/
Marek Zalewski
Symbol z opisem
6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Gry losowe
Sygn. powiązane
II GZ 554/14 - Postanowienie NSA z 2014-09-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 749
art. 233 § 1 pkt 2 lit. a)
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
art. 129 ust. 1, art. 138 ust. 1
Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
Dz.U. 2012 poz 270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie: WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca),, NSA Marek Zalewski, Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 lutego 2015 r. sprawy ze skargi M.Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w Lublinie decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] udzielił M. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w L. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubelskiego w punktach wymienionych w załączniku nr 1 do decyzji, na okres 6 lat, do dnia 30 stycznia 2013 r.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P. odmówił M. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w L. przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych z dnia 31 stycznia 2007 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania spółki M., Dyrektor Izby Celnej w B. P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. Organ uznał, że wniosek o przedłużenie zezwolenia złożono z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 36 ust. 4 ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Z art. 36 ust. 4 ustawy wynikało, że wniosek o przedłużenie zezwolenia składa się nie później niż na 6 miesięcy przed wygaśnięciem zezwolenia i nie wcześniej niż na rok przed upływem tego terminu. W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek w dniu [...] listopada 2012 r., a zatem jeszcze w okresie ważności zezwolenia, ale już po upływie 6 – miesięcznego terminu, który minął [...] lipca 2012 r. Termin, o którym mowa w art. 36 ust. 4 jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 5 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 425/13 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] kwietnia 2013 r. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że organ powinien rozstrzygnąć o technicznym lub nietechnicznym charakterze przepisu art. 129 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 z późn. zm.), dalej: ustawa o grach hazardowych, uwzględniając to, że przepisy uznane za techniczne w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE L z dnia 21 lipca 1998 r., Nr 204, str. 37 z późn. zm.), dalej: dyrektywa nr 98/34/WE, zawarte w aktach prawa krajowego wymagają dopełnienia procedury informacyjnej określonej w tej dyrektywie, tzw. notyfikacji Komisji Europejskiej. Niedopełnienie tego obowiązku notyfikacyjnego stanowi podstawę do przyjęcia, że nienotyfikowane przepisy krajowe są niezgodne z prawem unijnym.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P. uchylił decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. i umorzył postępowanie w sprawie.
W uzasadnieniu Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że zezwolenie z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubelskiego wygasło z dniem 30 stycznia 2013 r. Okoliczność wygaśnięcia zezwolenia powoduje konieczność umorzenia postępowania w sprawie jego przedłużenia jako bezprzedmiotowego. Organ podniósł, że termin ważności zezwolenia wynosił 6 lat. Termin ten ma charakter rozwiązujący, co oznacza, że jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnień wynikających z zawierającego go aktu. Eliminacja następuje automatycznie, z mocy prawa. Organ wywiódł, że skoro decyzja nie istnieje na skutek wygaśnięcia, to brak jest możliwości prowadzenia wobec niej jakichkolwiek postepowań administracyjnych, zaś te które wszczęto powinny zostać umorzone. W związku z upływem ważności zezwolenia w niniejszej sprawie, organ celny uznał za bezcelowe merytoryczne orzekanie o jego przedłużeniu. Mając jednak na uwadze wytyczne zawarte w wyroku w sprawie o sygn. akt III SA/Lu 425/13, Dyrektor Izby Celnej przeprowadził obszerne rozważania na temat obowiązku notyfikacji wynikającego z dyrektywy nr 98/34/WE oraz charakteru przepisów ustawy o grach hazardowych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zaskarżyła powyższą decyzję w całości i wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na błędnym przyjęciu, że brak jest zależności pomiędzy orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 a ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w Ciechanowie z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] oraz naruszenie art. 240 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.), dalej: Ordynacja podatkowa, poprzez błędne przyjęcie, że przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, a w konsekwencji naruszenie art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27 z późn. zm.) w związku z art. 129 ust. 1 i art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, poprzez brak ich zastosowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że TSUE w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r. przyznał wszystkim przepisom ustawy o grach hazardowych o charakterze reglamentacyjnym czy zakazującym potencjalny charakter regulacji technicznych w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE. Mając na uwadze charakter orzeczenia TSUE, wszystkie sądy krajowe i organy administracji państwa członkowskiego powinny wprost zastosować się do wytycznych wyżej wymienionego wyroku TSUE, potwierdzającego stosowanie dyrektywy nr 98/34/WE do ustawy o grach hazardowych. Skarżąca podkreśliła, że przepisy ustawy niezgodnej z prawem wspólnotowym nie mogą stanowić ograniczenia praw nabytych przez podmioty prowadzące działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, m. in. do przedłużenia zezwolenia na kolejne 6 lat.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. P. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r., którą organ uchylił decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. o odmowie M. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w L. przedłużenia zezwolenia z dnia [...] stycznia 2007 r. na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych i umorzył postępowanie w sprawie.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej.
Zgodnie z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu pierwszej instancji w całości lub w części - i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w sprawie.
Organ odwoławczy decyzją kasacyjną eliminuje decyzję organu pierwszej instancji i umarza postępowanie w sprawie, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem gdy postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe.
O bezprzedmiotowości postępowania stanowi przepis art. 208 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.
Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego.
Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak jednego z elementów stosunku materialnoprawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że umorzenie postępowania łączy się z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie skarżąca wniosła o przedłużenie zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubelskiego w punktach gier wymienionych we wniosku. Powyższe zezwolenie wydane zostało na okres 6 lat i wygasło z dniem 30 stycznia 2013 r. Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w B. P. odmówił przedłużenia wyżej wymienionego zezwolenia. O ile w dacie orzekania przez organ w pierwszej instancji istniały podstawy do merytorycznego orzekania w przedmiocie zgłoszonego żądania przedłużenia zezwolenia, to stan ten uległ zasadniczej zmianie na etapie postępowania odwoławczego. Jak wskazano wyżej, zezwolenie wygasło z dniem 30 stycznia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej, działający jako organ odwoławczy, miał obowiązek uwzględnić te zmienione okoliczności sprawy. Ustalenie, że nadal istnieje przedmiot postępowania jest jednym z warunków prawidłowości podejmowanej decyzji merytorycznej. W razie braku przedmiotu zachodzą przeszkody formalnoprawne do merytorycznego rozstrzygania w sprawie. Postępowanie powinno wówczas zakończyć się umorzeniem.
Podkreślić należy, że upływ terminu, na jaki zostało wydane zezwolenie, oznacza wygaśnięcie stosunku materialnoprawnego, obejmującego uprawnienie z jego tytułu wynikające, ponieważ decyzja w przedmiocie zezwolenia przestaje funkcjonować w obrocie prawnym z mocy prawa. Wystąpienie tej okoliczności czyni bezprzedmiotowym postępowanie w zakresie przedłużenia zezwolenia. W chwili wydawania zaskarżonej decyzji w sprawie przedłużenia zezwolenia, zezwolenie to już nie obowiązywało, zostało usunięte z obrotu prawnego z powodu upływu terminu, na jaki zostało wydane. W sytuacji zatem upływu terminu, na który wydane zostało zezwolenie, a w konsekwencji wygaśnięcia zezwolenia z mocy prawa, nie zachodziły podstawy do merytorycznego orzekania o przedłużenia zezwolenia.
W okolicznościach niniejszej sprawy, skoro przedmiot postępowania w postaci zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa lubelskiego przestał istnieć - zezwolenie wygasło z dniem 30 stycznia 2013 r., Dyrektor Izby Celnej prawidłowo umorzył postępowanie, na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej.
Dyrektor Izby Celnej, stosując się do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Lublinie z dnia 5 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 425/13, przeprowadził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obszerny wywód dotyczący ustalenia, czy uregulowania ustawy o grach hazardowych mają charakter przepisów technicznych w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE i wobec tego wymagały uprzedniej notyfikacji przed Komisją Europejską.
Zarzuty skargi również koncentrują się na ustaleniu charakteru przepisów ustawy o grach hazardowych.
W niniejszej sprawie, jak już wyżej wskazano, nie zachodziły podstawy do merytorycznego orzekania o przedłużeniu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji oparte jest wyłącznie na normie prawa procesowego, podstawy prawnej decyzji nie stanowiły przepisy art. 129 ust. 1 i art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych.
Z tych przyczyn problematyka notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych nie ma znaczenia prawnego dla oceny legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.).