III SA/Lu 637/23

III SA/Lu 637/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Iwona Tchórzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6129 Inne o symbolu podstawowym 612
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1368
§ 2; § 6; § 12
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów
Dz.U. 2021 poz 1990
art. 1 pkt 8, art. 47; art. 47b
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec, Asesor WSA Agnieszka Kosowska, Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2024 r. sprawy ze skargi A.W. na czynność Wójta Gminy Szastarka z dnia [...] 2023 r. nr [...] w przedmiocie zmiany z urzędu numeracji porządkowej nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Zawiadomieniem z dnia [...] 2023 r., nr [...] Wójt Gminy Szastarka zawiadomił A. W. (dalej jako "skarżąca"), że dla budynku mieszkalnego położonego na działkach oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia numerem ewidencyjnym [...] i [...] położonych w miejscowości Brzozówka-Kolonia, stanowiących własność A. W., został ustalony numer porządkowy "[...]".
W podstawie prawnej zawiadomienia organ wskazał "art. 1 pkt 8, art. 47art.art. 47b" ustawy z dnia 17 maja 1998 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 z późn. zm., dalej jako "p.g.k.") oraz § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz. U. z 2021 r., poz. 1368, dalej także jako "rozporządzenie w sprawie ewidencji miejscowości" lub "rozporządzenie").
A. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na czynność materialno-techniczną Wójta Gminy Szastarka dotyczącą zmiany nazwy części miejscowości Szastarka na Brzozówka-Kolonia i ustalenia nowych numerów porządkowych w miejscowości Brzozówka-Kolonia.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezskuteczności czynności w zakresie, w jakim dotyczy zmiany nazwy miejscowości z "Szastarka" na "Brzozówka-Kolonia" i ustalenia nowych numerów porządkowych w miejscowości Brzozówka-Kolonia oraz o nadanie nowych numerów porządkowych wynikających z ewidencji dla miejscowości Szastarka.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 61 § 4 w związku z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023, poz. 775 z późn. zm., dalej jako "k.p.a."), poprzez niezawiadomienie stron o wszczęciu postępowania, tym samym uniemożliwienie zainteresowanym czynnego udziału w każdym stadium postępowania;
- brak prawidłowej podstawy prawnej – za niezrozumiałe skarżąca uznała powołanie przez organ w podstawie prawnej art. 47 p.g.k. w powiązaniu z art. 47b tej ustawy;
- § 12 ust.3 rozporządzenia w sprawie ewidencji miejscowości, poprzez jego błędne zastosowanie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżąca wskazała, że organ z urzędu dokonuje jedynie przenumerowania. Natomiast zmiana nazwy/rodzaju miejscowości wymaga szczególnej procedury określonej w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych. Procedura taka przewiduje złożenie wniosku przez radę gminy, poprzedzoną obowiązkowymi konsultacjami z mieszkańcami. Takie konsultacje z mieszkańcami Szastarki nie zostały przeprowadzone. Skarżąca podniosła, że konsultacje, które odbyły się w dniu 1 czerwca 2023 r., dotyczyły wyłącznie nadania nazw ulic w miejscowości Szastarka;
- art. 9. k.p.a., poprzez niedopełnienie obowiązku informowania stron. Skarżąca wyjaśniła, że przed otrzymaniem zawiadomienia o zmianie numerów mieszkańcy nie otrzymali żadnej oficjalnej informacji z Urzędu Gminy Szastarka o planowanych zmianach nazwy miejscowości dla części Szastarki. Informacje takie przekazywane były jedynie od innych mieszkańców Szastarki. W związku z zasłyszanymi informacjami, w dniu [...] 2023 r. mieszkańcy złożyli wniosek do Wójta Gminy Szastarka o dokonanie zmian w podziale terytorialnym - przyłączenie działek znajdujących się w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia, których mieszkańcy są zameldowani w miejscowości Szastarka, do obrębu geodezyjnego Szastarka. Skarżąca zarzuciła, że mieszkańcy nie zostali poinformowani o planach nadania nowej nazwy miejscowości i nie zostali też dostatecznie poinformowani, jak wysokie koszty zmiana pociągnie za sobą - związane z koniecznością zmian w dokumentach, rejestrach, umowach, bankach, urzędach, szczególnie względem podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, umieszczenie tablic zawierających odpowiednie oznaczenie posesji. Skarżąca podkreśliła, że w związku ze zmianą numeracji porządkowej budynków, zmianie uległa także nazwa miejscowości z Szastarka na Brzozówka-Kolonia, o czym skarżąca dowiedziała się dopiero z zawiadomienia o nadaniu nowych numerów porządkowych. Skarżąca podniosła, że w protokole z przeprowadzonych konsultacji zawarto informacje, iż niektóre drogi zlokalizowane na działkach leżących w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia (nr [...] i [...] ), a znajdujące się w miejscowości Szastarka, uzyskały nowe nazwy – nazwy ulic i wciąż stanowią integralną część miejscowości Szastarka. Niezrozumiałym jest, dlaczego inne działki, w tym działka skarżącej, zostały potraktowane inaczej i zostały wyodrębnione z miejscowości Szastarka;
- art. 7 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia przez organ stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie powodów zmian danych ewidencyjnych dotyczących nazwy miejscowości dla części mieszkańców Szastarki, istnienia przyczyn uniemożliwiających wykorzystywanie dotychczasowych danych adresowych, tj. pozostawienia nazwy Szastarka dla działek położonych w obrębie Brzozówka-Kolonia, a posiadających już wcześniej nadane przez ten sam organ adresy z nazwą miejscowości Szastarka oraz nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli przy załatwianiu sprawy. Skarżąca podkreśliła, że budynki zostały wybudowane kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt lat temu i od tego czasu były użytkowane pod adresem w miejscowości Szastarka - nadanym przez Wójta Gminy Szastarka. Pozostawienie w adresie nazwy Szastarka z jednoczesnym uporządkowaniem numeracji porządkowej jest wręcz niezbędne, gdyż taki stan rzeczy jest głęboko zakorzeniony w świadomości lokalnej i ukształtował się na przestrzeni wielu lat. Skarżąca zarzuciła, że ustalając nowe adresy organ nie uwzględnił interesu mieszkańców, kosztów wprowadzenia zmian, utrudnień związanych z dostarczaniem poczty czy dojazdem służb ratunkowych. Nie uwzględnił również strat, jakie poniosą osoby prowadzące działalność gospodarczą;
- art. 10 § 1 w związku z art. 81 k.p.a., poprzez brak poinformowania o zakończeniu postępowania i pouczenia o przysługującym stronie prawie do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów przed wydaniem zawiadomienia co do czynności, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- art. 11 k.p.a. oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, poprzez brak wskazania uzasadnienia i motywów zaskarżonej czynności oraz dowodów, na jakich organ oparł się, podejmując kwestionowaną czynność;
- wprowadzenie w błąd co do sposobu i terminu złożenia skargi na otrzymane zawiadomienie, poprzez umieszczenie nieaktualnej treści art. 52 § 3 i art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.");
- § 14 rozporządzenia w sprawie ewidencji miejscowości, poprzez dwuletnią bezczynność w zakresie dostosowania dotychczasowej ewidencji do przepisów rozporządzenia, wbrew treści § 14.
W piśmie z dnia 12 grudnia 2023 r. skarżąca podtrzymała swoje stanowisko.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Szastarka wniósł o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wskazał, że nadanie numeru porządkowego nieruchomości jest następstwem wykonania przez organ gminy zadań określonych w art. 47a ust. 1 pkt 1 i ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organ wyjaśnił, że na terenie gminy Szastarka funkcjonowały miejscowości, które nie zostały ujęte w wykazie urzędowych nazw miejscowości jak: Szastarka Stacja i Szastarka Wieś, które to nazwy były nazwami potocznymi. Urzędową nazwą miejscowości była Szastarka. Jednakże od wielu lat w ewidencjach prowadzonych przez Urząd wskazywano adresy Szastarka Stacja oraz Szastarka Wieś. Mieszkańcy oficjalnie (posiadając takie adresy w dokumentach, dowodach osobistych, będąc zameldowani pod tymi adresami) posługiwali się nieprawidłowymi adresami. Rozwój cyfryzacji oraz niezgodność adresów z urzędową nazwą miejscowości spowodował brak możliwości meldowania osób pod adresem Szastarka Stacja oraz Szastarka Stacja. Ponadto na terenie gminy Szastarka występowały przypadki podwójnej numeracji budynków w tych samych miejscowościach. Na terenie gminy występowały również przypadki nadawania numerów budynków niezgodnie z granicami miejscowości, tj. znajdujących się w innych obrębach geodezyjnych. Bardzo często zgłaszanym do urzędu Gminy Szastarka problemem była potrzeba pilnego uregulowania kwestii nazewnictwa oraz numeracji porządkowej nieruchomości na terenie sołectw Szastarka Stacja i Szastarka Wieś, co związane było z bezpieczeństwem (np. dojazd karetki pogotowania, straży pożarnej, Policji), a także życiem codziennym, np. dojazd kuriera, składanie dokumentów związanych z ubieganiem się o środki pomocowe z UE w ARMiR, KRUS, ZUS, NFZ. W oficjalnych wykazach nie znajdowały się bowiem wyżej wymienione miejscowości.
Organ wskazał również, że mieszkańcy miejscowości potocznie nazywanych Szastarka Stacja i Szastarka Wieś, która to miejscowość widnieje w wykazie urzędowych nazwy miejscowości jako Szastarka (wieś), nie wyrazili zgody na zmianę urzędowej nazwy miejscowości poprzez legalizację potocznie stosowanych nazw Szastarka Stacja i Szastarka Wieś, domagając się wprowadzenia w miejscowości Szastarka ulic.
Wójt wskazał, że Rada Gminy Szastarka uchwałą nr XXXII/210/2022 z dnia 2 marca 2022 r. przekazała za pośrednictwem Wojewody Lubelskiego do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o zniesienie nazw miejscowości: Polichna (wieś), Wypychów (część wsi Polichna), "Blinów Pierwszy (kolonia)", "Blinów-Kolonia" (kolonia), "Nowy Kaczyniec" (wieś), zmianę urzędowego rodzaju miejscowości: "Polichna Pierwsza "(część wsi Polichna) na "Polichna Pierwsza" (wieś), "Polichna Druga" (część wsi Polichna) na "Polichna Druga" (wieś), "Polichna Trzecia" (część wsi Polichna) na "Polichna Trzecia" (wieś), "Polichna Czwarta" (część wsi Polichna) na "Polichna Czwarta" (wieś), "Podlesie" (część wsi Polichna) na Podlesie" (wieś).
W związku z tym, że w czasie konsultacji mieszkańcy miejscowości potocznie nazywanych Szastarka Wieś i Szastarka Stacja wyrazili sprzeciw wobec zmiany urzędowej nazwy i zmiany urzędowego rodzaju miejscowości: "Szastarka" (osada) na "Szastarka Stacja" (wieś), "Szastarka" (wieś) na "Szastarka Wieś" (wieś) oraz w odpowiedzi na złożoną przez dwóch radnych petycję z dnia 29 marca 2023 r. w sprawie nadania jednej nazwy miejscowości "Szastarka", nadania nazw ulic oraz uporządkowania numerów porządkowych, Wójt Gminy Szastarka wydał zarządzenie nr 92.2022 z dnia 3 października 2022 r. w sprawie przeprowadzenia konsultacji społecznych dotyczących zniesienia urzędowej nazwy miejscowości Szastarka (osada).
Organ podniósł, że mieszkańców informowano, iż wprowadzenie nazw ulic w miejscowości Szastarka wpłynie na zmianę adresów nieruchomości położonych w miejscowości Szastarka oraz wywoła skutki finansowe po stronie budżetu gminy i mieszkańców, które to skutki nie nastąpiłyby gdyby wprowadzono nazwy miejscowości Szastarka Stacja (wieś) oraz Szastarka Wieś (wieś). Informowano również, że zmiana polegająca na zniesieniu urzędowej nazwy miejscowości Szastarka (osada) oraz pozostawieniu nazwy miejscowości Szastarka (wieś) dotknie znaczną część mieszkańców, gdyż osoby posługujące się zarówno adresem Szastarka Stacja, jak i Szastarka Wieś będą zmuszone do zmiany adresu, którym się posługują na adres z jedną urzędową nazwą miejscowości: Szastarka.
Wójt zwrócił uwagę, że mieszkańcy sołectw Szastarka Stacja i Szastarka Wieś konsekwentnie opowiadali się za wprowadzeniem nazw ulic w miejscowości Szastarka, nie wyrażając zgody na wprowadzenie urzędowych nazw miejscowości Szastarka Stacja oraz Szastarka Wieś. Mając powyższe na względzie, Wójt zarządził przeprowadzenie konsultacji społecznych dotyczących nadania nazw ulic w miejscowości Szastarka.
Przegłosowane na zebraniach propozycje nazw ulic zostały przedstawione Radzie Gminy, która w dniu 28 czerwca 2023 r. podjęła uchwałę nr L/314/2023 w sprawie nadania nazw ulicom w miejscowości Szastarka. Podjęta uchwała obejmowała obręb geodezyjny Szastarka.
Organ wyjaśnił, że w związku z tym, iż kilka lat wcześniej część adresów została niepoprawnie przyporządkowana do miejscowości potocznie zwanej Szastarka Stacja, a powinny one być nadane w miejscowości Brzozówka-Kolonia, obręb geodezyjny Brzozówka-Kolonia, w związku ze zmianami dotyczącymi wprowadzenia nazw ulic w miejscowości Szastarka adresy te otrzymały numery w prawidłowej miejscowości Brzozówka-Kolonia. Zmian tych dokonano w drodze zawiadomień o ustaleniu adresu porządkowego.
Uzasadniając konieczność uregulowania powyższych kwestii organ wskazał na zalecenia Głównego Geodety Kraju, a także na okoliczność zbliżających się wyborów do Sejmu i Senatu w 2023 r. Wójt podniósł, że Ministerstwo Cyfryzacji pismem z dnia 22 czerwca 2023 r. zwróciło się o rozwiązanie problemów w rejestrze PESEL w zakresie braków w adresach kodów TERYT miejscowości i ulic, to jest identyfikatorów, o których mowa w art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej, gdyż uniemożliwiało to prawidłowe zaczytanie danych mieszkańców. Chcąc uniknąć przypadków, w których część mieszkańców nie byłaby ujęta w obwodzie głosowania, podjęto decyzję o pilnej potrzebie uregulowania wszystkich nieprawidłowości na terenie Gminy Szastarka. Podstawą podjęcia zaskarżonej czynności były więc utrudnienia w wykorzystywaniu numeracji, gdyż istniejąca numeracja porządkowa zawierała wady - odwołanie do nieistniejących w wykazie urzędowych nazw miejscowości.
Odnosząc się do zarzutu skargi, że mieszkańcy Szastarki nie otrzymali odpowiedzi na wniosek z dnia [...] 2023 r., który wpłynął do Urzędu Gminy Szastarka w dniu [...] 2023 r., o dokonanie zmian w podziale terytorialnym, tj. o przyłączenie do obrębu geodezyjnego Szastarka (0014) działek znajdujących się w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia (0004), których mieszkańcy zameldowani są w miejscowości Szastarka, Wójt podniósł, że wniosek został pozostawiony bez rozpoznania. Wniosek ten został złożony osobiście w Urzędzie Gminy Szastarka. W treści wniosku nie podano adresu do korespondencji wnoszącego. Mimo, że do wniosku dołączono podpisy części mieszkańców, to przy żadnej osobie nie wskazano adresu do korespondencji. Organ nie miał zatem możliwości udzielenia odpowiedzi. We wskazanych okolicznościach brak było również zdaniem Wójta podstaw do przekazania pisma zgodnie z właściwością, ponieważ zmiana obrębu geodezyjnego nie należy do kompetencji organów gminy, ale starosty.
Organ wyjaśnił, że do określenia przebiegu granic miejscowości wykorzystano dane ewidencji gruntów i budynków oraz państwowego rejestru granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju, o którym mowa w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 lipca 2021 r. w sprawie państwowego rejestru granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju (Dz. U. z 2021 r., poz. 1373). Kierując się wymogami ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia sprawie ewidencji miejscowości, wskazujących że numer porządkowy ma być unikalnie określony w obszarze danej miejscowości, a także mapą przedstawiającą granice obrębów geodezyjnych, ustalono numery porządkowe dla budynków położonych w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia jako właściwe dla tej miejscowości.
Podsumowując, organ stwierdził, że dokonując zmiany numeracji porządkowej nieruchomości podjęto niezbędne kroki do wyjaśnienia stanu faktycznego (dokonano analizy dokumentacji archiwalnej w postaci rejestru numerów porządkowych nieruchomości, a także map katastralnych) i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, którzy numery porządkowe będą odtąd mieli nadawane w oparciu o istniejący stan prawny nieruchomości, tj. pod kątem przynależności do obrębu geodezyjnego. Powołując się na dostępne dokumenty organ wskazał, że dotychczasowa numeracja porządkowa dla miejscowości w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia była wadliwa, co pociągało za sobą skutki w postaci utrudnienia w wykorzystaniu numeracji.
Dodatkowo na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym pełnomocnik organu wyjaśnił, że nieprawidłowości w zakresie zameldowania pod adresami Szastarka Stacja i Szastarka Wieś osób zamieszkujących na terenie obrębu Brzozówka-Kolonia były związane z działaniem byłego pracownika Urzędu Gminy Szastarka.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga, jako niezasadna, podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżona czynność nie narusza przepisów prawa.
Przedmiot skargi wniesionej w niniejszej sprawie stanowiła czynność Wójta Gminy Szastarka dotycząca zmiany numeru porządkowego nieruchomości skarżącej.
Czynność właściwego organu gminy, polegająca na nadaniu lub zmianie, albo odmowie nadania lub zmiany numeru porządkowego nieruchomości nie następuje w drodze decyzji, czy postanowienia, ale jest inną czynnością z zakresu administracji publicznej, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz.1634 z póżn. zm.) i podlega kontroli sądu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 6/07 oraz z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 30/11).
Stan prawny w zakresie nadawania i dokonywania zmiany numerów porządkowych budynków na nieruchomościach wyznaczony jest przepisami ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, wydanego na podstawie art. 47b ust. 5 p.g.k.
Zgodnie z art. 47a ust. 1 p.g.k. w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, do zadań gminy należy ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Stosownie do ust. 3 art. 47a p.g.k. ewidencję miejscowości ulic i adresów zakłada się na podstawie: 1) ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości; 2) wykazu urzędowych nazw miejscowości, o którym mowa w art. 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych; 3) danych państwowego rejestru nazw geograficznych; 4) danych krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju; 5) uchwał rady gminy w sprawie przebiegu oraz nadania nazw ulic i placów; 6) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub, w przypadku braku takiego planu, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy; 7) ewidencji gruntów i budynków oraz innych materiałów geodezyjnych i kartograficznych.
Ewidencja miejscowości ulic i adresów zawiera, między innymi, nazwy miejscowości oraz dane określające położenie tych miejscowości; nazwy ulic i placów oraz dane określające położenie tych ulic i placów; identyfikatory miejscowości, ulic i placów pochodzące z krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju; dane adresowe określające numery porządkowe budynków mieszkalnych oraz innych budynków przeznaczonych do stałego lub czasowego przebywania ludzi (art. 47a ust. 4 pkt 1, pkt 2, pkt 3, pkt 5 lit. a p.g.k.).
Kompetencja do ustalania numerów porządkowych budynków przysługuje wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), który czyni to z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które tymi nieruchomościami władają (art. 47a ust. 5 p.g.k.). Wniosek, o którym mowa w ust. 5, zawiera: 1) imię i nazwisko lub nazwę wnioskodawcy oraz jego adres; 2) określenie przedmiotu wniosku; 3) informacje o położeniu budynku, którego dotyczy wniosek, według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
Właściciele nieruchomości zabudowanych lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które takimi nieruchomościami władają, mają obowiązek umieszczenia w widocznym miejscu - na ścianie frontowej budynku albo ogrodzeniu tabliczki z numerem porządkowym w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o ustaleniu tego numeru (art. 47b ust. 1 p.g.k.).
Szczegółowe reguły dotyczące nadawania numerów porządkowych nieruchomościom lub ich zmiany ustalone zostały przepisami rozporządzenia z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Rozporządzenie określa szczegółowy zakres informacji gromadzonych w bazach danych ewidencji miejscowości, ulic i adresów, organizację i tryb tworzenia, aktualizacji i udostępniania baz danych ewidencji oraz wzór wniosku o ustalenie numeru porządkowego budynku (§ 1 rozporządzenia).
Zgodnie z § 2 pkt 9 rozporządzenia numer porządkowy oznacza unikalny numer nadany obiektowi, związany z ulicą lub placem znajdującymi się w danej miejscowości, a jeżeli w miejscowości nie nadaje się nazw ulicom i placom, numer określony unikalnie w obszarze danej miejscowości. Adres oznacza zaś jednoznaczny opis obiektu, realizowany przez wskazanie miejscowości, kodu pocztowego oraz ulicy lub placu i numeru porządkowego przy tej ulicy lub tym placu, a jeżeli w miejscowości nie nadaje się nazw ulicom lub placom, numeru porządkowego w miejscowości (§ 2 pkt 10 rozporządzenia).
Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia numery porządkowe przyjmują postać liczb całkowitych w przedziale od 1 do n. W przypadku braku możliwości nadania numeru porządkowego w postaci wyłącznie liczby całkowitej stosuje się liczbę całkowitą uzupełnioną wielką literą alfabetu łacińskiego od A do Z, wyłączając litery I, O, Q, a w przypadku wyczerpania liter alfabetu łacińskiego dopuszcza się użycie w numerze drugiej litery alfabetu łacińskiego od A do Z (10AA, 10AB,....), także wyłączając litery I, O, Q (§ 6 ust. 2). Nie stosuje się w numerze porządkowym form opisowych innych niż wskazane w ust. 2 i znaków specjalnych (§ 6 ust. 3). Nie prowadzi się numeracji porządkowej dotyczącej części miejscowości (§ 6 ust. 4).
Stosownie do § 6 ust. 9 rozporządzenia w przypadku gdy nadawanie kolejnych numerów porządkowych może powodować zaburzenie dotychczasowego ładu i czytelności numeracji porządkowej, organ prowadzący ewidencję podejmuje działania umożliwiające nadawanie numerów porządkowych zgodnie z ładem w zakresie numeracji porządkowej. Dane określające lokalizację i przebieg osi ulic oraz obszar placów ustala się na podstawie informacji zawartych w uchwałach rady gminy w sprawie przebiegu oraz nadania nazw ulicom i placom (§ 6 ust. 10).
Przy nadawaniu numerów porządkowych pozostawia się wolne numery pod prognozowaną zabudowę, uwzględniając ład przestrzenny w całej miejscowości lub ład w obrębie danej ulicy lub danego placu (§ 6 ust. 12).
Stosownie z kolei do § 9 rozporządzenia, aktualizacji danych ewidencji, ich uzupełnienia lub zmiany, dokonuje się z urzędu w trybie czynności materialno-technicznej, w przypadku gdy:
1) nastąpiła zmiana danych, o których mowa w § 4 ust. 1-3;
2) został nadany nowy numer porządkowy;
3) nadano nazwę ulicy albo placowi w drodze uchwały rady gminy;
4) została ustalona nowa urzędowa nazwa miejscowości w trybie przepisów art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1443);
5) obiekty przestrzenne ujawniane w ewidencji zakończyły swój cykl istnienia;
6) istniejąca numeracja porządkowa zawiera wady utrudniające jej wykorzystywanie;
7) zostały stwierdzone rozbieżności z innymi rejestrami publicznymi, które wskazują na konieczność poprawy ewidencji.
Według § 12 ust. 1 rozporządzenia, numery porządkowe o strukturze niespełniającej wymogów określonych w § 6 ust. 1-3, nadane przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia, mogą być stosowane w ewidencji miejscowości, ulic i adresów, jeżeli zapewniają unikalność związanych z nimi adresów i ich czytelną identyfikację w terenie w powiązaniu z adresami sąsiednimi. W przypadku gdy w dniu wejścia w życie tego rozporządzenia istnieją numery porządkowe niespełniające wymogów określonych w § 6 ust. 1-3, które nie zapewniają unikalności związanych z nimi adresów i czytelnej identyfikacji w terenie w powiązaniu z adresami sąsiednimi lub numery porządkowe powtórzone, organ prowadzący ewidencję miejscowości, ulic i adresów dokonuje odpowiedniego przenumerowania z urzędu (§ 12 ust. 2). Z kolei w przypadku gdy w dniu wejścia w życie rozporządzenia istnieją numery porządkowe niespełniające wymogów określonych w § 6 ust. 4, organ prowadzący ewidencję miejscowości, ulic i adresów dokonuje przenumerowania z urzędu albo wnosi do rady gminy o wszczęcie procedury zmiany rodzaju miejscowości zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych.
Z powołanych przepisów wynika, że numery porządkowe to numery określone w obszarze danej miejscowości. Przy tym cechą numeru porządkowego jest jego unikalność w obszarze danej miejscowości. Numery porządkowe winny zapewniać unikalność związanych z nimi adresów i ich czytelną identyfikację w terenie w powiązaniu z adresami sąsiednimi.
Numeracja porządkowa ma na celu nie tylko identyfikację adresu, ale przede wszystkim stanowi część systemu odniesień przestrzennych umożliwiających odnalezienie danego obiektu. Właściwie ukształtowana numeracja porządkowa, zgodna ze stanem faktycznym i prawnym, służy prawidłowej realizacji wielu uprawnień mieszkańców, na przykład w procesie wyborczym, czy wynikających z przepisów o ubezpieczeniu społecznym, zdrowotnym, pomocy społecznej, jak również przepisów o płatnościach dla rolników.
Wyżej przedstawione zasady dotyczące nadawania numerów porządkowych winien mieć na uwadze organ dokonujący czynności ustalenia numerów porządkowych. Przy tym ustalenie numerów porządkowych obejmuje zarówno czynności, w wyniku których organ po raz pierwszy ustala numer porządkowy, jak i takie sytuacje, w których dochodzi do zmiany ustalonego wcześniej numeru i ponowne ustalenie numeru porządkowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 430/15).
W niniejszej sprawie, w świetle treści zawiadomienia o ustaleniu numeru porządkowego, miała miejsce zmiana ustalonego wcześniej numeru i ponowne ustalenie numeru porządkowego. Przy tym spór w sprawie dotyczy nie tyle samej zmiany liczby całkowitej, jako postaci numeru porządkowego, ale określenia, że nowy numer porządkowy odnosi się do miejscowości Brzozówka-Kolonia, a nie – jak dotychczas – do miejscowości Szastarka.
W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi zaskarżona czynność nie narusza prawa, w związku z czym nie zachodzą podstawy do stwierdzenia jej bezskuteczności.
W związku z zarzutami skargi odwołującymi się do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w pierwszym rzędzie wymaga podkreślenia, że czynność nadania numeru porządkowego dla budynku nie stanowi rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji w postępowaniu poprzedzającym jej dokonanie nie znajdują zastosowania przepisy tego kodeksu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2702/17). Postępowanie w tym przedmiocie jest uproszczone i ma w założeniu jedynie sprowadzać się do odpowiedniego oznaczenia nieruchomości, m.in. w oparciu o aktualny stan faktyczny i prawny wynikający z odpowiednich dokumentów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 30/11). Z uwagi na uproszczoną formę dokonywania czynności materialno-technicznej ustalenia numeru porządkowego nie jest też wymagane zawarcie w tekście zawiadomienia o dokonaniu tej czynności pisemnego uzasadnienia faktycznego i prawnego, tak jak tego wymaga art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w odniesieniu do decyzji. Sąd dokonując oceny zgodności z prawem czynności materialno-technicznej powinien natomiast mieć możliwość prześledzenia, w oparciu o przedstawione przez organ dokumenty, toku rozumowania organu, skoro w samej czynności organ nie przedstawił przesłanek dokonanej czynności materialno-technicznej. W okolicznościach niniejszej sprawy wymóg ten został spełniony.
W tym miejscu wskazać należy na nietrafność zarzutu braku prawidłowej podstawy prawnej, przez powołanie w zawiadomieniu, jak podnosi skarżąca – art. 47 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, który to przepis nie odnosi się do kwestii ustalania numerów porządkowych. Jak podniesiono też w odpowiedzi na skargę, z treści zawiadomienia jednoznacznie wynika, że zamiast art. 47a i art. 47b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wpisano "art. 47art.art. 47b", co należy traktować włącznie jako oczywistą omyłkę pisarską, która nie ma wpływu na prawidłowość zawiadomienia. Jest to tym bardziej widoczne w zestawieniu z pkt IV pouczenia zawartego pod treścią zawiadomienia. W tym punkcie pouczenia wskazana została prawidłowo jednostka redakcyjna ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne – art. 47a tej ustawy.
W odpowiedzi na skargę organ szczegółowo przedstawił też przesłanki, którymi kierował się podejmując zaskarżoną w niniejszej sprawie czynność, a także analogiczne czynności ustalenia nowych numerów porządkowych w miejscowości Brzozówka-Kolonia w stosunku do stanowiących własność innych osób budynków, dla których funkcjonowały wcześniej numery z oznaczeniem miejscowości Szastarka (Szastarka Stacja, Szastarka Wieś).
Z wyjaśnień organu, znajdujących potwierdzenie w przedstawionych przez organ dokumentach jednoznacznie wynika, że podejmując zaskarżoną czynność organ dążył do uporządkowania numeracji. Nie jest kwestionowane w sprawie, że na terenie gminy Szastarka funkcjonowały miejscowości, które nie zostały ujęte w wykazie urzędowych nazw miejscowości stanowiącym załącznik do obwieszczenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w z dnia 17 października 2019 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2019 r., poz. 2360), a mianowicie Szastarka Stacja i Szastarka Wieś, które to nazwy były nazwami potocznymi, zaś urzędową nazwą miejscowości była Szastarka. Ponadto na terenie miejscowości były przypadki podwójnej numeracji budynków. Na terenie gminy występowały również przypadki nadawania numerów budynków niezgodnie z granicami miejscowości, tj. znajdujących się w innych obrębach geodezyjnych. Taka sytuacja miała miejsce w przypadku miejscowości potocznie nazywanej Szastarka Stacja, do której niepoprawnie, na skutek wadliwych działań byłego pracownika Urzędu Gminy, przyporządkowana została część adresów dla budynków usytuowanych poza obrębem geodezyjnym Szastarka, na terenie obrębu geodezyjnego Brzozówka-Kolonia.
Dążąc do usunięcia powyższych nieprawidłowości i ustalenia numerów porządkowych w sposób odpowiadający treści obowiązujących przepisów, w tym w szczególności przepisów rozporządzenia z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, a przy tym kierując się wyrażonym w toku konsultacji społecznych stanowiskiem mieszkańców, Wójt Gminy Szastarka podjął szereg działań. Jedną z czynności była zaskarżona w niniejszej sprawie czynność polegająca na nadaniu budynkowi skarżącej, usytuowanemu na nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Brzozówka-Kolonia, numeru porządkowego w miejscowości Brzozówka-Kolonia.
W ocenie Sądu nie można zgodzić się z zarzutami skargi kwestionującymi zgodność z prawem zaskarżonej czynności.
Należy zwrócić uwagę, że powołane rozporządzenie w § 2 pkt 9 definiuje numer porządkowy jako unikalny numer w obszarze danej miejscowości. Jednocześnie zaś podstawą prowadzenia ewidencji miejscowości zgodnie z art. 47a ust. 3 pkt 7 p.g.k. jest ewidencja gruntów i budynków, a zgodnie z art. 47a ust. 6 pkt 3 p.g.k. wniosek o ustalenie numeru porządkowego winien zawierać informacje o położeniu budynku, którego dotyczy wniosek, według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Jednocześnie § 9 rozporządzenia w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów nakazuje aktualizację danych tej ewidencji w przypadku stwierdzenia rozbieżności z innymi rejestrami publicznymi. Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2024 r., poz. 219) w § 4 jako jedną z jednostek powierzchniowych podziału kraju dla celów ewidencji wskazuje obręb ewidencyjny (pkt 2). Jak stanowi § 6 ust. 2 tego rozporządzenia, na obszarach wiejskich obręb ewidencyjny może obejmować całą wieś wraz z przyległymi do niej obiektami fizjograficznymi lub jej wydzieloną część. Podziału na obręby ewidencyjne i określenia ich granic dokonuje starosta w uzgodnieniu z Głównym Geodetą Kraju, po zasięgnięciu opinii właściwej miejscowo jednostki statystyki publicznej (§ 6 ust. 5). Obręb ewidencyjny w jednostce ewidencyjnej jest oznaczony nazwą i numerem, które są unikalne w jednostce ewidencyjnej (§ 6 ust. 7). Z kolei w myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu ewidencyjnego, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą granic działek ewidencyjnych.
Mając na względzie powyższe przepisy uznać należy, że dokonując zaskarżonej czynności organ zasadnie przypisał istotne znaczenie usytuowaniu budynku skarżącej na działkach ewidencyjnych położonych w obrębie Brzozówka-Kolonia, co uzasadniało nadanie numeru porządkowego na obszarze tej właśnie miejscowości, gdyż na jej terenie, zgodnie z granicami obrębu ewidencyjnego budynek jest usytuowany.
Jak wskazano wyżej, numer porządkowy musi mieć charakter unikalny, a przy tym być określony w obszarze danej miejscowości. Wymogu tego nie spełniała dotychczasowa numeracja budynku skarżącej, odnosząca się do miejscowości Szastarka, podczas gdy budynek znajduje się w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia, a zatem na terenie innej miejscowości.
Trzeba też zauważyć, że zaskarżona czynność z dnia [...] 2023 r. jest spójna z uchwałą nr L/314/2023 Rady Gminy Szastarka z dnia 28 czerwca 2023 r. w sprawie nadania nazw ulicom w miejscowości Szastarka. Podjęta uchwała obejmowała obręb ewidencyjny Szastarka, na co wskazują załączniki mapowe do uchwały. Mając na względzie treść tej uchwały, nie było możliwe ustalenie dla budynku skarżącej numeru porządkowego przypisanego do miejscowości Szastarka. Nieruchomość skarżącej jest bowiem położona poza granicą obrębu ewidencyjnego Szastarka, co znajduje potwierdzenie na przedstawionej przez organ mapie, a droga, do której przylega nieruchomość skarżącej, nie stanowi ulicy w miejscowości Szastarka. Zgodnie z załącznikiem mapowym nr 1 do uchwały ulica Lubelska w miejscowości Szastarka kończy się na granicy obrębu ewidencyjnego Szastarka. Natomiast nieruchomość skarżącej znajduje się już poza granicą tego obrębu i obszaru objętego uchwałą, na południe od niego, co przyznała skarżąca na rozprawie (protokół rozprawy k. 124 akt sądowych) i co znajduje także potwierdzenie w ogólnodostępnych informacjach z https://mapa.targeo.pl/.
Przedstawionej wyżej oceny nie podważa podniesiony w skardze argument, iż drogi zlokalizowane na działkach leżących w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia nr [...] i nr [...] uzyskały nazwy jako ulice w miejscowości Szastarka – odpowiednio jako ulica [...] i ulica [...] . Jak wynika z załączników mapowych do uchwały, wskazane działki drogowe rozgraniczają bowiem obręby Szastarka oraz Brzozówka-Kolonia i, jak wyjaśnił organ, nadanie im nazw miało na celu umożliwienie nadania numerów przy tych ulicach dla budynków położonych w miejscowości Szastarka. Jednocześnie wymaga podkreślenia, że powyższa uchwała Rady Gminy Szastarka nie stanowi przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie i nie jest objęta zakresem tej sprawy.
W okolicznościach sprawy nie mogą być zatem uznane za skuteczne argumenty skarżącej o posługiwaniu się dotychczasowym adresem od ponad dziesięciu lat i w związku z tym ukształtowaniu się więzów społecznych i socjalnych ze społeczeństwem Szastarki, a także o usytuowaniu tablicy z nazwą miejscowości Szastarka jeszcze za nieruchomością skarżącej oraz o zwartej zdaniem skarżącej zabudowie. Skarżąca powołuje się na dotychczasowy adres – [...] , pod którym została zameldowana (pismo skarżącej z dnia 12 grudnia 2023 r. oraz protokół rozprawy k. 97 i k. 124 akt sądowych). Trzeba jednak zwrócić uwagę, że takie dane adresowe nie są zgodne ze stanem faktycznym i prawnym, gdyż budynek skarżącej znajduje się poza obrębem ewidencyjnym Szastarka i nie jest związany z ulicą w miejscowości Szastarka. Jak wynika z wyjaśnień organu, nadanie takiego adresu, przy tym w miejscowości, która nie figuruje w urzędowym wykazie miejscowości, nastąpiło na skutek błędnego działania ówczesnego pracownika Urzędu Gminy.
Niezasadny jest zarzut skarżącej, że zaskarżona w sprawie czynność Wójta Gminy Szastarka z dnia [...] 2023 r. stanowiła zmianę nazwy/rodzaju miejscowości, co wymagało przeprowadzenia szczególnej procedury określonej w art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektach fizjograficznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1443). Zaskarżoną czynnością ustalono jedynie numer porządkowy budynku skarżącej w obszarze miejscowości, w której budynek ten faktycznie się znajduje.
Zaskarżona czynność znajduje podstawę prawną w przepisach art. 47a i art. 47b p.g.k. w związku z § 2 pkt 9 rozporządzenia z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, gdyż numer porządkowy budynku skarżącej nie spełniał wymogu położenia w obszarze miejscowości Szastarka, nie był związany z ulicą znajdującą się w tej miejscowości. Mylne powołanie w ramach podstawy prawnej zawiadomienia § 12 ust. 3 rozporządzenia, co przyznał organ w odpowiedzi na skargę, pozostaje bez wpływu na legalność zaskarżonej czynności.
W związku z zarzutami podniesionymi w skardze trzeba też wskazać, że Wójt przeprowadził konsultacje społeczne dotyczące proponowanego zniesienia nazw miejscowości i nadania nowych nazw, jak również odnośnie nadania nazw ulic w miejscowości Szastarka i kierując się wynikami konsultacji podejmował czynności zmierzające do uporządkowania dotychczasowej numeracji. Nie był natomiast zobowiązany do przeprowadzenia takich szczegółowych konsultacji w odniesieniu do spornej w sprawie niniejszej kwestii, mając na względzie jasność sytuacji faktycznej i brak określenia obowiązku przeprowadzenia konsultacji w przepisach normujących ustalenie numerów porządkowych. Jednocześnie z przedstawionych przez organ dokumentów jednoznacznie wynika, że organ informował mieszkańców o kosztach związanych z przenumerowaniem budynków.
Nie bez znaczenia dla oceny zaskarżonej czynności jest przy tym okoliczność, że wobec stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie danych adresowych organ był zobowiązany do uporządkowania numeracji w związku z procesem wyborczym, co uzasadniało podjęcie niezwłocznych działań w tym zakresie, w celu zagwarantowania wszystkim uprawnionym mieszkańcom realizacji czynnego prawa wyborczego.
Wymaga także wyjaśnienia, że zakres sprawy niniejszej nie obejmuje oceny prawidłowości czynności organu w związku ze złożeniem przez mieszkańców w dniu [...] 2023 r. wniosku do Wójta Gminy Szastarka o dokonanie zmian w podziale terytorialnym, a mianowicie o przyłączenie działek znajdujących się w obrębie geodezyjnym Brzozówka-Kolonia, których mieszkańcy są zameldowani w miejscowości Szastarka, do obrębu geodezyjnego Szastarka.
Jak wskazano już wyżej, podziału na obręby ewidencyjne i określenia ich granic dokonuje starosta w uzgodnieniu z Głównym Geodetą Kraju, po zasięgnięciu opinii właściwej miejscowo jednostki statystyki publicznej.
Nie można przy tym wykluczyć sytuacji zmiany granic obrębów w przyszłości, co jednak nie wpływa na rozstrzygnięcie sprawy niniejszej, która dotyczy stanu faktycznego istniejącego w dniu podjęcia zaskarżonej czynności.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.