III SA/LU 633/04

III SA/Lu 633/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2005-02-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-10-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jadwiga Pastusiak
Jerzy Marcinowski /przewodniczący/
Maria Wieczorek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
Ustawa z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym - tekst jednolity
Dz.U. 1994 nr 124 poz 607
Europejska Karta Samorządu Terytorialnego, sporządzona w Strasburgu dnia 15 października 1985 r.
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak,, Sędzia NSA Maria Wieczorek (sprawozdawca), Protokolant Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2005r. sprawy ze skargi J. K. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] marca 2004r. Nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na umieszczenie tablicy pamiątkowej na Pomniku Powstańców 1863 roku stwierdza nieważność uchwały Rady Miasta nr [...] z dnia 24 marca 2004 roku.
Uzasadnienie
Zaskarżoną Uchwałą Nr [...] Rady Miasta z dnia [...] w sprawie wyrażenia zgody na umieszczenie tablicy pamiątkowej na Pomniku Powstańców 1863 roku, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) na wniosek Komitetu Organizacyjnego uroczystości poświęconych bohaterom Powstania Styczniowego [...] oraz po zasięgnięciu opinii Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków wyrażono zgodę na umieszczenie na Pomniku Powstańców 1863 roku w Ł. od strony ul. P., tablicy pamiątkowej wykonanej z brązu, litery tłoczone, o wymiarach 60x30 cm, następującej treści:
"Gen. Stanisławowi Brzósce Ks. Kapelanowi wojsk powstańczych i jego adiutantowi Franciszkowi Wilczyńskiemu straconym 23 maja 1865 r. w Sokołowie Podlaskim i tym wszystkim, którzy oddali życie walcząc o wolność Ojczyzny.
W 140 rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego Społeczeństwo Łukowa i Ziemi Łukowskiej ku pamięci przyszłym pokoleniom".
Na powyższą uchwałę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na adres ul. Karłowicza 4 w Lublinie wniósł J. K. podnosząc, że uchwała jest niezgodna z prawem. Jako jeden z członków Komitetu Obchodów 140 Powstania Styczniowego na Podlasiu zwracał się do Burmistrza i Przewodniczącego Rady pisemnie i ustnie o wyrażenie zgody na zawieszenie tablicy historycznej nad wiszącą już tablicą na Pomniku Powstańców. Miejsce to było przekonsultowane z wieloma znawcami tej dziedziny wiedzy, którzy stwierdzili, że tablica poprawi również czytelność pomnika. Po dziesięciu miesiącach korespondencji wnioskodawca nie otrzymał odpowiedzi ani pozytywnej, ani negatywnej. W dniu [...] marca 2004 r. Rada Miasta podjęła uchwałę Nr XV/127/2004 w sprawie zawieszenia tablicy historycznej na bocznej ścianie pomnika od strony ulicy P. Skarżący podniósł, że w myśl art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym rada miasta ma wyłączną właściwość w podejmowaniu uchwał w sprawach herbu gminy, nazw ulic, placów publicznych oraz wznoszenia pomników, natomiast skarżący wnosił o wyrażenie zgody na zawieszenie tablicy na istniejącym pomniku, a nie na wzniesienie pomnika. Podjęta uchwała jest także sprzeczna ze Statutem Miasta (Dz. Urz. Województwa Lubelskiego Nr 150, poz. 3170 z dnia 8 października 2003 r.), z § 50 pkt 2. Skarżący zarzucił również, że nie określono sfinansowania realizacji uchwały ani nie określono organu odpowiedzialnego za wykonanie uchwały.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta reprezentowana przez Przewodniczącego podniosła, że w tym konkretnym przypadku nie było do czynienia z wnoszeniem nowego pomnika, jednakże umieszczenie tablicy o treści zawartej w uchwale było daleko idącą ingerencją w kształt i formę istniejącego pomnika i nadawało nową wymowę. W związku z tym oraz z tym, że proponowana tablica odnosi się do konkretnych bohaterów zrywu powstańczego 1863 roku, Burmistrz Miasta nie chciał jednoosobowo podejmować decyzji w tej sprawie, gdyż decydowanie w tej sprawie nie mieściło się z całą pewnością w zakresie "gospodarowania mieniem komunalnym".
Organ miasta podniósł, że Wojewoda w ciągu 30 dni od dnia przedstawienia mu jako organowi nadzoru nad działalnością gminy wymienionej uchwały - nie dopatrzył się naruszeń prawa; dopiero w dniu 26 lipca 2004 r. Urząd Wojewódzki skierował do Burmistrza Miasta pismo stwierdzające naruszenie przepisów prawa, a w szczególności podjęcie uchwały przez Radę Miasta z naruszeniem swoich uprawnień. Burmistrz Miasta przekazał to stanowisko Radzie Miasta, która do dnia dzisiejszego nie uchyliła wspomnianej uchwały.
Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, zatem zasługuje na uwzględnienie. Uchwała Nr XV/127/2004 Rady Miasta z dnia [...] jako sprzeczna z prawem podlega stwierdzeniu nieważności w trybie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) i przepisów rozdziału pierwszego ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje między innymi badanie zgodności z prawem indywidualnych decyzji administracyjnych, ale również aktów organów jednostek samorządu terytorialnego.
Oceniając zgodność z przepisami prawa zaskarżonej uchwały, należy poddać rozważaniom następujące zagadnienia:
1) kwestię spełnienia przesłanki wezwania do usunięcia naruszenia prawa,
2) kwestię interesu prawnego skarżącego,
3) kwestię właściwości rzeczowej Rady Miasta w przedmiocie umieszczania tablicy na istniejącym pomniku,
4) kwestię warunków formalnych w zakresie opiniowania zamiaru umieszczenia tablicy na Pomniku Powstańców 1963 roku.
Rozważając pierwszą z wymienionych kwestii, należy stwierdzić, że analiza zgromadzonego materiału dowodowego dała podstawę do przyjęcia, iż skarżący wezwał Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa.
Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Nie ulega wątpliwości, że przedmiotowa sprawa (wyrażenie zgody na umieszczenie na pomniku tablicy) jest sprawą z zakresu administracji publicznej.
Zatem skuteczność wniesienia skargi na uchwałę organu gminy zależy od uprzedniego wyczerpania trybu wezwania właściwego organu gminy do usunięcia naruszenia prawa.
Podkreślić należy, że z przywołanego powyżej przepisu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wynika jednoznacznie, że wezwanie powinno być skierowane do organu, który wydał kwestionowany akt. Z formy wezwania organu gminy do usunięcia naruszenia powinno wynikać, kto jest adresatem wezwania.
Na posiedzeniu w dniu 28 stycznia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał skarżącego J. K. do złożenia w Sądzie pism odnoszących się do umieszczenia tablicy pamiątkowej na Pomniku Powstańców 1863 r. składanych w okresie od 24 marca 2004 r. do 15 czerwca 2004 r. Skarżący, zgodnie z zobowiązaniem nałożonym na niego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, przedłożył pismo nieopatrzone datą (wraz z pismem Burmistrza Miasta z dnia [...] kwietnia 2004 r. stanowiącego odpowiedź na owo pismo) adresowane do Przewodniczącego Rady Miasta dotyczące uchwały z dnia [...]. W aktach sprawy jest również ponaglające pismo skarżącego z dnia [...] kwietnia 2004 r. zaadresowane do Burmistrza, Przewodniczącego Rady oraz Przewodniczącego Komisji Rewizyjnej oraz pisma kierowane w przedmiotowej kwestii do burmistrza miasta. Odnośnie pism do burmistrza miasta przywołać tu trzeba pogląd dr. Pawła Chmielnickiego, według którego trafne jest stanowisko wzywania do usunięcia naruszenia prawa wójta gminy jako organ reprezentujący gminę na zewnątrz (por. P.Chmielnicki [w:] K.Bandarzewski, P.Chmielnicki, P.Dobosz, W.Kisiel, P.Kryczko, M.Mączyński, S.Płażek, Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym. Wydawnictwo prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 587).
W ocenie Sądu więc przesłankę wezwania Rady Miasta do usunięcia naruszenia prawa należy uznać za spełnioną. Przeciwne stanowisko stanowiłoby ocenę skutkującą zaistnieniem względem skarżącego zbyt daleko idącej niekorzystnej sytuacji, w szczególności w świetle faktu, że skarżący postępowaniem swym (wysyłaniem licznych pism do organów samorządu terytorialnego w tum Rady Miasta ) wykazał należyte zainteresowanie uchwałą w przedmiocie umieszczenia na pomniku tablicy upamiętniającej bohaterów powstania styczniowego oraz przedmiotową uchwałą.
Przed odniesieniem się do kwestii wykazania istnienia interesu prawnego lub uprawnienia przez skarżącego, rozważyć należy okoliczność, czy skarżący J. K. wniósł skargę w imieniu własnym czy reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrazili pisemną zgodę (art. 101 ust. 2a ustawy).
W ocenie Sądu J. K. występuje w imieniu grupy mieszkańców miasta, tj. Komitetu Organizacyjnego obchodów uroczystości poświęconych bohaterom Powstania Styczniowego. Przyznać wprawdzie trzeba, że w aktach sprawy nie ma pisemnego upoważnienia członków Komitetu Organizacyjnego do reprezentowania ich we wniesieniu skargi na przedmiotową uchwałę do sądu administracyjnego, jednakże z pism znajdujących się w aktach sprawy, z oświadczenia złożonego przez J. K. na posiedzeniu w dniu 28 stycznia 2005 r. oraz sformułowania treści przedmiotowej uchwały (w której napisano, że uchwałę wydano na wniosek Komitetu Organizacyjnego) wynika, że J. K. składając skargę na przedmiotową uchwałę występował jednocześnie w imieniu własnym oraz grupy mieszkańców miasta, tj. Komitetu Organizacyjnego obchodów uroczystości poświeconych bohaterom Powstania Styczniowego.
Odnosząc się do kolejnej kwestii, Sąd stanął na stanowisku, że na pytanie, czy skarżący jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę rady miasta w sprawie wyrażenia zgody na umieszczenie tablicy pamiątkowej na Pomniku Powstańców 1963 roku, należy odpowiedzieć pozytywnie.
Z treści art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wynika, że legitymację do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy ma każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały ową uchwałą lub zarządzeniem naruszone. Zatem niezbędnym warunkiem posiadania legitymacji do wniesienia skargi w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym jest wykazanie przez skarżącego interesu prawnego.
W piśmiennictwie prawniczym i orzecznictwie sądowym przyjmuje się na ogół, że interes prawny jest kategorią normatywną z zakresu prawa materialnego; jego źródło stanowi więc norma prawa materialnego, na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień i obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności przez sąd administracyjny w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem (A. Kisielewicz, Skarga na akt organu gminy w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym w świetle orzecznictwa sądowego [w:] "Samorząd terytorialny" 2003 nr 10, s. 68).
Z orzecznictwa sądowoadministracyjnego oraz poglądów doktryny wynika więc, że wśród teorii dotyczących pojęcia interesu prawnego dominuje tzw. obiektywna wersja pojmowania interesu prawnego (J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2004, s. 230). Według zwolenników tej teorii do skutecznego legitymowania się interesem prawnym konieczny jest wyraźny przepis prawa administracyjnego, który wskazuje istnienie takiego interesu prawnego. W myśl tego przeważającego poglądu interes faktyczny nie tworzy legitymacji procesowej (por. wyrok NSA z 14 marca 2002 r., II SA 2503/01, LEX nr 81964, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 1991 r., sygn. IV SA 972/90, ONSA 1991, Nr 3-4, poz. 52, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 9/96, ONSA 1997, Nr 3, poz. 102, s. 45-46).
W ustawodawstwie polskim nie ma przepisu, który wskazywałby na interes prawny mieszkańców miasta w przedmiocie umieszczania tablic upamiętniających miejsca walk i męczeństwa. Zatem zgodnie z dominującą teorią obiektywną interesu prawnego, mieszkańcy miasta nie mieliby interesu prawnego w tym przedmiocie, lecz faktyczny (interes w tym, by w mieście, którego są mieszkańcami, miejsca wydarzeń historycznych i wybitne postaci związane z dziejami walk i męczeństwa były upamiętniane w sposób uwzględniający ich zdanie).
Jednakże interes prawny mieszkańców społeczności lokalnej ma ustawowe źródło. Tego źródła należy szukać w Europejskiej Karcie Samorządu Terytorialnego sporządzonej przez Radę Europy w dniu 15 października 1985 r. w Strasburgu (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607). Karta ratyfikowana została przez Rzeczpospolitą Polską w dniu 26 kwietnia 1993 r., zaś weszła w życie w dniu 1 marca 1994 r. Została ogłoszona w Dzienniku Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej w dniu 25 listopada 1994 r. Zgodnie z art. 91 ust. 1 Konstytucji ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego systemu źródeł prawa i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie uzależnione jest od wydania ustawy. Jednocześnie (art. 91 ust. 2 Konstytucji) umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli jej postanowień nie da się pogodzić z ustawą. Pomimo że ratyfikacja Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego miała miejsce przed wejściem w życie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., to na mocy art. 241 ust. 1 Konstytucji stosuje się do niej art. 91 Konstytucji.
Stosownie do art. 3 ust. 1 Karty, dotyczącego koncepcji samorządu terytorialnego i określającego ideę oraz istotę samorządu, "Samorząd terytorialny oznacza prawo i zdolność społeczności lokalnych, w granicach określonych prawem, do kierowania i zarządzania zasadniczą częścią spraw publicznych na ich własną odpowiedzialność i w interesie ich mieszkańców". Należy się więc zgodzić ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w wyroku z dnia 26 lutego 1998 r. (sygn. I SA 1860/97, LEX nr 44680), w myśl którego z końcowej treści przepisu art. 3 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego wynika wprost, że interes mieszkańców musi być uwzględniony i ma zawsze rangę interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym (obecnie: ustawy o samorządzie gminnym), co nie było możliwe do przyjęcia przed ratyfikacją Karty. Podobnie orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 stycznia 2000 r. (sygn. I SA 1670/99). Stanowisko zbieżne zostało również wyrażone w Komentarzu do ustawy o samorządzie gminnym pod redakcją P. Chmielnickiego (por. P. Chmielnicki, Komentarz..., s. 581-582).
By dopełnić rozważań o interesie prawnym przysługującym mieszkańcom gminy w świetle niniejszej sprawy, trzeba się zastanowić nad interesem prawnym przysługującym osobie reprezentującej Komitet Organizacyjny obchodów uroczystości poświeconych bohaterom Powstania Styczniowego. Powyżej wykazano, że J. K. składając skargę na przedmiotową uchwałę występował jednocześnie w imieniu własnym oraz grupy mieszkańców miasta, tj. Komitetu Organizacyjnego obchodów uroczystości poświeconych bohaterom Powstania Styczniowego. Art. 3 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego sformułowano w ten sposób, że walor interesu prawnego przyznano mieszkańcom społeczności lokalnych, a nie społecznościom lokalnym, z czego należy wywodzić ochronę interesu prawnego nieokreślonej liczby (również niewielkiej grupy) jednostek będących mieszkańcami jednostki organizacyjnej samorządu terytorialnego.
Uznać należy zatem, iż J. K. występujący w imieniu Komitetu Organizacyjnego jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę rady miasta naruszającą jego interes prawny w rozumieniu art. 3 ust. 1 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego.
Poddając ocenie legalność uchwały Rady Miasta Nr XV/127/2004 z dnia [...] przypomnieć należy, że zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach: herbu gminy, nazw ulic i placów publicznych oraz wznoszenia pomników. Przedmiotowa uchwała dotyczy umieszczenia na wzniesionym pomniku tablicy pamiątkowej. Powołanie przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały przez Radę Miasta art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy ("wznoszenie pomników") jest błędne, przede wszystkim z uwagi na gramatyczną interpretację tego przepisu. Według "Uniwersalnego słownika języka polskiego" przez pojęcie "wznieść - wznosić" rozumiane jest sformułowanie "wybudować (budować), postawić (stawiać) coś dużego, okazałego, wysokiego", jako przykładowe użycie podano: "Wznieść pomnik, monumentalną budowlę" (Uniwersalny słownik języka polskiego, pod red. Prof. S. Dubisza, Wydawnictwa Naukowe PWN, Warszawa 2003, tom 4, s. 725). Z powyższego znaczenia wynika, że czynność umieszczenia tablicy na pomniku nie mieści się w zakresie należących do właściwości rzeczowej rady gminy czynności mogących być określone jako "wznoszenie pomnika", kojarzonych z budową, a nie z przytwierdzaniem.
Ocenę tę potwierdza tożsamość słowotwórcza "wznoszenia" rozumianego jako "budowanie" ze słowem "budowla" oraz zakres definicji pojęcia "budowli" zamieszczonej w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Według art. 3 pkt 3 tej ustawy przez "budowlę" rozumiany jest "każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, linie kolejowe, (...), pomniki, (...)". Zatem wzniesienie pomnika wymagałoby zastosowania przepisów regulujących proces budowlany zawartych w ustawie Prawo budowlane, jak na przykład uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Umieszczenie tablicy na pomniku dochowania warunków określonych w Prawie budowlanym nie wymaga. Powyższe uzasadnia rozróżnienie pomiędzy "wzniesieniem pomnika" a "umieszczeniem tablicy na pomniku" i co za tym idzie wykluczeniem z zakresu pojęciowego "wzniesienia pomnika" - czynności umieszczenia tablicy na pomniku. Przyznać należy zatem rację poglądowi skarżącego zawartemu w skardze, że czynność zawieszenia tablicy wykracza poza zakres pojęciowy określenia wznoszenia pomników.
Wynika stąd, że organ nieprawidłowo wywiódł swoje kompetencje do wyrażania zgody na umieszczenie tablicy na pomniku z przepisu art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy o samorządzie gminnym. Sprawę umieszczenia tablicy na istniejącym pomniku należy uznać za należącą do właściwości organu wykonawczego gminy - wójta (w przedmiotowej sprawie: burmistrza - zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym) na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym, w którym wymieniono kompetencje wójta. W myśl tego przepisu do zadań wójta należy w szczególności gospodarowanie mieniem komunalnym. W ocenie sądu z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynika, że działka nr 8527, na której wzniesiono przedmiotowy pomnik, jest mieniem komunalnym. Wobec powyższego pomnik wzniesiony na gruncie stanowiącym mienie komunalne jest mieniem komunalnym, a czynność przytwierdzania tablicy do pomnika - gospodarowaniem mieniem komunalnym. Wynika stąd, że wydając uchwałę w przedmiocie zawieszenia tablicy na istniejącym pomniku stanowiącym mienie komunalne, tj. w przedmiocie gospodarowania mieniem komunalnym, Rada Miasta przekroczyła swe kompetencje i wkroczyła w zakres obowiązków należących do organu wykonawczego gminy, Burmistrza Miasta.
Na marginesie należy dodać, że nawet gdyby sprawa zawieszenia tablicy na pomniku należała do kompetencji rady gminy, to nie dokonując przy tym uprzedniego zasięgnięcia opinii Wojewódzkiego Komitetu Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, Rada Miasta i tak dopuściła się naruszenia prawa. Rada Miasta uchybiła przepisom ustawy z dnia 21 stycznia 1988 r. o Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa (Dz. U. Nr 2, poz. 2 ze zm.), w której art. 4 postanowiono, że organy właściwe w sprawach wydawania zezwoleń na wykonanie trwałych znaków i obiektów upamiętniających walki i męczeństwo są obowiązane do zasięgnięcia opinii Rady i jej rozpatrzenia przed wydaniem decyzji. Rada Gminy nie zasięgnęła opinii Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, wykonującej zadania przy współpracy wojewódzkich komitetów ochrony pamięci walk i męczeństwa, działających przy terenowych organach administracji państwowej o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego (art. 6 ust. 1 ustawy o Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa). W uchwale Nr XV/127/2004 z dnia 24 marca 2004 r. zapisano jedynie: "na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy (...) o samorządzie gminnym (...) Rada Miasta - na wniosek Komitetu Organizacyjnego uroczystości poświęconych bohaterom Powstania Styczniowego oraz po zasięgnięciu opinii Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków - postanawia".
Z zarządzenia nr 245 Wojewody Lubelskiego z dnia 13 grudnia 2001 r. w sprawie nadania Statutu Lubelskiemu Urzędowi Wojewódzkiemu w Lublinie (Dz. Urz. Woj. Lub. z 2002 r. Nr 16, poz. 454 ze zm.) wynika, że Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków jest jednostką aparatu pomocniczego kierowników zespolonych służb, inspekcji i straży wojewódzkich wykonującego zadania zespolonej administracji rządowej w województwie (§ 26 pkt 10 w związku z § 25 zarządzenia; w § 27 określono zadania należące do zakresu działania Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, wśród których nie wymieniono zadań dotyczących ochrony pamięci, walk i męczeństwa), natomiast Wojewódzki Komitet Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa wymieniony jest w § 7 jako typ komórki organizacyjnej Urzędu Wojewódzkiego działającej przy Wojewodzie, realizującej zadania określone w odrębnych przepisach i obsługiwany jest przez Wydział Polityki Społecznej Urzędu Wojewódzkiego. Nie może być zatem mowy o utożsamianiu obu komórek i co za tym idzie o utożsamianiu opinii jednej i drugiej jednostki.
W świetle powyższego Rada Miasta wydając uchwałę w przedmiocie umieszczenia tablicy pamiątkowej na pomniku upamiętniającym powstańców 1963 roku bez zasięgnięcia opinii na ten temat Wojewódzkiego Komitetu Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa dopuściła się naruszenia ustawy o Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.
Uchwała ta jako sprzeczna z prawem z wyżej omówionych powodów powinna zostać wyeliminowana z porządku prawnego.
Z tych względów działając na podstawie art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o nieważności Uchwały Rady Miasta Nr XV/127/2004 z dnia [...].