III SA/Lu 583/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2005-01-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek przedemerytalnyświadczenie przedemerytalnezmiana decyzjiart. 155 KPAprawo administracyjnepostępowanie administracyjnesądy administracyjneubezpieczenie społeczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. P. na decyzję Wojewody odmawiającą zmiany decyzji przyznającej zasiłek przedemerytalny na świadczenie przedemerytalne, uznając niedopuszczalność łączenia różnych trybów postępowania administracyjnego.

Skarżąca M. P. domagała się zmiany ostatecznej decyzji przyznającej jej zasiłek przedemerytalny na świadczenie przedemerytalne, powołując się na art. 155 KPA. Organ I instancji odmówił zmiany, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, argumentując posiadanie 30 lat pracy. Sąd uznał, że niedopuszczalne jest łączenie różnych trybów postępowania administracyjnego (art. 155 KPA i art. 145 KPA) oraz że postępowanie na podstawie art. 155 KPA nie służy ponownemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy ani zmianie rodzaju świadczenia, jeśli pierwotnie nie spełniono warunków do jego przyznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę M. P. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji z 2001 r. przyznającej skarżącej zasiłek przedemerytalny. Skarżąca wniosła o zmianę decyzji w trybie art. 155 KPA, domagając się przyznania świadczenia przedemerytalnego od 2002 r., powołując się na uzupełnienie 30 lat pracy. Organ odwoławczy wskazał, że postępowanie na podstawie art. 155 KPA wymaga zgody strony, braku sprzeciwu przepisów szczególnych oraz przemawiania interesu społecznego lub słusznego interesu strony, a także nie może służyć ponownemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Sąd administracyjny podkreślił, że skarżąca domagała się zmiany rodzaju świadczenia na podstawie innego przepisu prawa materialnego, co wykracza poza ramy art. 155 KPA. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na niedopuszczalność łączenia różnych trybów postępowania administracyjnego (art. 155 KPA i art. 145 KPA). Sąd stwierdził, że w dniu rejestracji skarżąca spełniała warunki do zasiłku przedemerytalnego, ale nie do świadczenia przedemerytalnego. W związku z tym, skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek nie jest dopuszczalny, ponieważ postępowanie na podstawie art. 155 KPA nie służy ponownemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy ani zmianie rodzaju świadczenia, jeśli pierwotnie nie spełniono warunków do jego przyznania. Niedopuszczalne jest również łączenie różnych trybów postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 155 KPA pozwala na zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej tylko w określonych warunkach (zgoda strony, brak sprzeciwu przepisów, interes społeczny/słuszny interes strony) i nie służy do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy ani zmiany rodzaju świadczenia, jeśli pierwotnie nie spełniono do niego warunków. Niedopuszczalne jest też łączenie trybów z art. 155 KPA i art. 145 KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 155

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

PPSA art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

PPSA art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 5

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

u.z.p.b. art. 37

Ustawa o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.z.p.b. art. 37

Ustawa o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Warunki do przyznania świadczenia przedemerytalnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność łączenia różnych trybów postępowania administracyjnego. Postępowanie na podstawie art. 155 KPA nie służy ponownemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy ani zmianie rodzaju świadczenia, jeśli pierwotnie nie spełniono do niego warunków. Skarżąca nie spełniała warunków do świadczenia przedemerytalnego w momencie wydania pierwotnej decyzji o zasiłku przedemerytalnym.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na posiadaniu 30 lat pracy i domagającej się zmiany zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne w trybie art. 155 KPA.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie wszczęte i prowadzone na podstawie art. 155 kpa nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Niedopuszczalne jest łączenie kilku trybów administracyjnych.

Skład orzekający

Zdzisław Sadurski

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Marcinowski

członek

Jadwiga Pastusiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 KPA w kontekście zmiany rodzaju świadczenia oraz niedopuszczalność łączenia trybów postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zmianę decyzji ostatecznej w przedmiocie świadczeń przedemerytalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady postępowania administracyjnego, w szczególności ograniczenia art. 155 KPA i niedopuszczalność łączenia trybów, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy zmiana decyzji ostatecznej jest niemożliwa? Wyrok WSA w Lublinie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 583/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2005-01-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jadwiga Pastusiak
Jerzy Marcinowski
Zdzisław Sadurski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Sadurski /spr./, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Marcinowski,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2005r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] znak: [...], Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Referatu Pośrednictwa Poradnictwa, Instrumentów Rynku Pracy z upoważnienia Starosty z dnia [...] czerwca 2004 r. znak: [...] orzekającej o odmowie zmiany decyzji ostatecznej wydanej z upoważnienia Starosty z dnia [...] grudnia 2001 r. Nr [...] przyznającej M. P. zasiłek przedemerytalny od dnia 7 grudnia 2001 r. w wysokości 572,10 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda podał, że w dniu 6 grudnia 2001 r. skarżąca zarejestrowana została w Powiatowym Urzędzie Pracy. Na podstawie przedłożonych dokumentów, nabyła prawo do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 572,10 zł miesięcznie. Zasiłek przedemerytalny w kwocie 120% zasiłku dla bezrobotnych skarżąca pobiera do chwili obecnej.
W dniu [...] marca 2004 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem do Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy o zmianę decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. Wniosek ten został załatwiony przez wydanie decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 r., która następnie została uchylona przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. W wyniku uchylenia i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, skarżąca uzupełniła swój wniosek z [...] marca 2004 r. pismem z dnia [...] czerwca 2004 r., wnosząc o zmianę decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. poprzez przyznanie skarżącej świadczenia przedemerytalnego od dnia 11 listopada 2002 r. w miejsce pobieranego zasiłku przedemerytalnego - na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Organ I instancji odmówił zmiany własnej decyzji ostatecznej, decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Podstawą prawną wydanej decyzji był art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie do Wojewody, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zmianę zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 w związku art. 155 kpa, powołując się na posiadanie pełnych 30 lat pracy, które uzupełniła składając w dniu [...] października 2002 r. dodatkowym świadectwem pracy.
Organ odwoławczy rozpoznając sprawę stwierdził, że powołany, zgodnie z wnioskiem skarżącej, w podstawie prawnej decyzji art. 155 kpa stanowi, że decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony zmieniona lub uchylona przez organ administracji który ją wydał, jeśli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Z treści tego przepisu wynika, że organ może zmienić lub uchylić decyzje ostateczną jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: strona wyrazi zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji, przepisy szczególne nie sprzeciwiają się temu, za uchyleniem czy też zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Postępowanie wszczęte i prowadzone na podstawie art. 155 kpa nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzja ostateczną. Celem postępowania w trybie art. 155 kpa jest sprawdzenie czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki dyktowane interesem społecznym, czy też słusznym interesem strony.
Z akt sprawy wynika, że w dniu rejestracji (6 grudnia 2001 r.) skarżąca spełniała warunki do przyznania zasiłku przedemerytalnego i taki rodzaj świadczenia został wówczas skarżącej przyznany. Obecnie skarżąca domaga się wzruszenia decyzji I instancji, w nadzwyczajnym trybie wzruszenia decyzji ostatecznej, wnosząc przy tym o przyznanie innego rodzaju świadczenia – świadczenia przedemerytalnego w miejsce pobieranego zasiłku przedemerytalnego.
Skarżąca uzupełniając wniosek z dnia 29 marca 2004 r. wnosiła o zmianę decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2001 r. na podstawie art. 155 kpa, natomiast w odwołaniu domaga się zmiany zasiłku przedemerytalnego na świadczenie przedemerytalne, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 w związku z art. 155 kpa. Wobec tego skarżąca domagała się zmiany decyzji ostatecznej w różnych trybach.
Niedopuszczalne jest łączenie kilku trybów administracyjnych. Ponadto organ odwoławczy związany jest zakresem rozstrzygnięcia organu I instancji, nie może zatem w postępowaniu odwoławczym orzekać w kwestii wznowienia postępowania, gdyż nie stanowiło to przedmiotu decyzji organu I instancji.
Na przedmiotową decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła M. P. W skardze skarżąca wniosła o zasądzenie i przyznanie świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 145 § 5 kpa.
W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wnosił o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dodając iż skarżąca M. P. wystąpiła z nowym wnioskiem do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy o wznowienie w jej sprawie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. wznowił postępowanie, a następnie w dniu [...] września 2004 r. wydał decyzję orzekającą o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. Do dnia przekazania odpowiedzi na skargę do Sądu odwołanie od tej decyzji nie wpłynęło.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawy nie stanowią inaczej.
Jedną z ogólnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji ostatecznych. Decyzje te są trwałe i mogą być zmieniane lub uchylane tylko gdy wynika to z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 145, 154, 155, 156, 161, 162, 163). Zastosowanie jednego z wymienionych powyżej środków weryfikacji decyzji ostatecznych wyłącza możliwość posłużenia się innymi w stosunku do tej samej decyzji, jak długo postępowanie w sprawie zastosowania jednego środka nie zostało zakończone.
W przedmiotowej sprawie skarżąca składając wniosek z dnia [...] czerwca 2004 r. do Kierownika Urzędu Pracy sprecyzowała swoje żądanie, wnosząc o zmianę decyzji na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ I instancji rozpatrzył sprawę zgodnie z wnioskiem skarżącej. Natomiast zakres rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy jest wyznaczony zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji.
Zgodnie z treścią art. 155 kpa, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona (...) jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zastosowanie tego przepisu wymaga zaistnienia jednej z dwu przesłanek - interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Do organu administracji, orzekającego w sprawie należy ocena czy w konkretnej sprawie interes społeczny lub słuszny interes strony przemawia za wzruszeniem decyzji ostatecznej. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 kpa jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia – czy za zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.
Skarżąca dokonując rejestracji w urzędzie pracy, na podstawie przedstawionych przez nią dokumentów, spełniała warunki do przyznania zasiłku przedemerytalnego, zgodnie z art. 37 j ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Natomiast aby uzyskać świadczenie przedemerytalne, którego skarżąca się domaga, należało spełnić przesłanki wskazane w art. 37 k ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W dniu rejestracji skarżąca nie spełniała warunków określonych w tym artykule.
M. P. domagała się zmiany pierwotnej decyzji, poprzez przyznanie jej innego rodzaju świadczenia na podstawie innego przepisu prawa materialnego, niż przepis który był podstawą wydania decyzji ostatecznej, a więc dokonania w trybie art. 155 kpa zmiany przedmiotu decyzji. Natomiast warunkiem zastosowania trybu postępowania z art. 155 kpa jest prowadzenie postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego.
Badanie interesu społecznego i słusznego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisu prawa przez organ przy wydawaniu decyzji.
Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI