III SA/Lu 573/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2025-01-22
NSAAdministracyjneŚredniawsa
przywrócenie terminubrak winynależyta starannośćpostępowanie sądowoadministracyjneskarżącydecyzja administracyjnazwrot dofinansowaniaśrodki unijne

WSA w Lublinie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając nieznajomość prawa i nieporadność za przejaw braku należytej staranności, a nie braku winy.

Skarżący M. M. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego, argumentując nieznajomością prawa i nieporadnością. Sąd ustalił, że skarżący odebrał decyzję 27 czerwca 2024 r., termin upłynął 29 lipca 2024 r., a skargę wniósł 1 sierpnia 2024 r. Mimo złożenia wniosku w terminie i jednoczesnego wniesienia skargi, sąd odmówił przywrócenia terminu, uznając podniesione przez skarżącego okoliczności za przejaw braku należytej staranności, a nie braku winy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał wniosek M. M. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości z tytułu zwrotu dofinansowania z UE. Skarżący odebrał decyzję 27 czerwca 2024 r., termin do wniesienia skargi upłynął 29 lipca 2024 r., a skargę wniósł 1 sierpnia 2024 r. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wskazał na swoją nieporadność i nieznajomość prawa. Sąd, powołując się na art. 86 § 1 i art. 87 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził, że skarżący spełnił wymogi formalne wniosku. Jednakże, oceniając przesłanki przywrócenia terminu, sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Sąd podkreślił, że nieznajomość prawa i nieporadność nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu, gdyż są one przejawem braku należytej staranności, a nie przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć. W związku z tym, sąd postanowił odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nieznajomość prawa i nieporadność nie uzasadniają przywrócenia terminu, gdyż są one przejawem braku należytej staranności, a nie braku winy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania braku winy, co oznacza dołożenie szczególnej staranności. Nieznajomość prawa i nieporadność nie są przeszkodami, których strona nie mogła przezwyciężyć, a jedynie świadczą o niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.

p.p.s.a. art. 87 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 83 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje obliczanie terminu, gdy ostatni dzień przypada na dzień wolny od pracy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nieznajomość prawa i nieporadność skarżącego jako podstawa do przywrócenia terminu.

Godne uwagi sformułowania

O braku winy można mówić jedynie w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i jedynie zaistnienie wyjątkowych, nieprzewidywalnych i niezależnych od strony okoliczności, których nie mogła usunąć w terminie do dokonania danej czynności, może uzasadniać jego przywrócenie. nieznajomość prawa i nieporadność, co do sposobu złożenia środka zaskarżenia od decyzji, nie dowodzą braku winy skarżącego w uchybieniu terminu

Skład orzekający

Ewa Ibrom

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przywrócenia terminu w przypadku nieznajomości prawa i nieporadności strony."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona sama nie dołożyła należytej staranności i nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje powszechny problem nieznajomości prawa przez obywateli i konsekwencje braku należytej staranności w postępowaniu sądowym. Jest to ważna lekcja dla osób wchodzących w interakcje z wymiarem sprawiedliwości.

Nieznajomość prawa nie chroni przed konsekwencjami. Sąd wyjaśnia, kiedy można prosić o przywrócenie terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 573/24 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-01-22
Data wpływu
2024-09-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Ewa Ibrom /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
I GZ 328/25 - Postanowienie NSA z 2025-09-17
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 86 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia [...] czerwca 2024 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości z tytułu zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej - w zakresie wniosku M. M. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu musi spełniać warunki określone w art. 87 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
W niniejszej sprawie M. M. (dalej jako "skarżący") w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zaskarżył decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości z tytułu zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej. Wraz ze skargą skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że jest nieporadny, nie zna się na prawie i przez brak doświadczenia uchybił terminowi. Wniósł również o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z akt sprawy wynika, że zaskarżoną decyzję skarżący odebrał osobiście w dniu 27 czerwca 2024 r. Termin do wniesienia skargi upłynął z dniem 27 lipca 2024 r. (sobota), a jako, że jest to dzień wolny od pracy, to ostatni dzień terminu – zgodnie z art. 83 § 2 p.p.s.a. – przypadł na dzień 29 lipca 2024 r. (poniedziałek). Skarżący skargę wniósł 1 sierpnia 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym).
Oceniając przesłanki przywrócenia terminu sąd stwierdził, że skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu w wymaganym, siedmiodniowym terminie oraz spełnił warunki wskazane w art. 87 § 4 p.p.s.a. – jednocześnie z wnioskiem wniósł skargę.
W ocenie sądu w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminowi.
Kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na uprawdopodobnieniu przez stronę dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. O braku winy można mówić jedynie w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie przyjmuje się, że przeszkoda, o której mowa musi mieć charakter nagły. Do okoliczności uzasadniających przyjęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie należą stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagła choroba strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienie WSA w Warszawie z 2 października 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1045/15, postanowienie NSA z 2 grudnia 2014 r., sygn. akt II GZ 786/14). Przeszkoda ta musi również istnieć przez cały czas biegu terminu przepisanego dla dokonania danej czynności (por. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97, wyrok NSA z 24 września 2015 r., sygn. akt I GSK 124/14).
Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają natomiast okoliczności takie jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, bądź nieznajomość prawa (por. postanowienia NSA: z 12 stycznia 2016 r., sygn. akt II OZ 1369/15; z 28 listopada 2012 r., sygn. akt I OZ 869/12; z 8 lipca 2008 r. sygn. akt. II OZ 712/08; z 20 listopada 2020 r., sygn. akt II OZ 155/20; z 12 maja 2021 r., sygn. akt I GZ 116/21; z 5 lipca 2022 r., sygn. akt III OZ 431/22). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i jedynie zaistnienie wyjątkowych, nieprzewidywalnych i niezależnych od strony okoliczności, których nie mogła usunąć w terminie do dokonania danej czynności, może uzasadniać jego przywrócenie.
Oceniając wniosek skarżącego, nie można przyjąć, że uchybienie przez niego terminowi było niezawinione. Okoliczności podniesione przez skarżącego w motywach wniosku, tj. nieznajomość prawa i nieporadność, co do sposobu złożenia środka zaskarżenia od decyzji, nie dowodzą braku winy skarżącego w uchybieniu terminu, a tym samym nie uzasadniają uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. W ocenie sądu, wszystkie wskazane we wniosku okoliczności, to przejaw braku należytej staranności strony w prowadzeniu swoich spraw, co wyklucza stwierdzenie braku winy w naruszeniu terminu. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że skarżący uchybił terminowi do dokonania czynności bez swojej winy, wobec czego uznać należy, że nie zostały spełnione ustawowe warunki do jego przywrócenia.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI