III SA/Lu 569/24

III SA/Lu 569/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-12-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Agnieszka Kosowska
Anna Strzelec /przewodniczący sprawozdawca/
Iwona Tchórzewska
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Sygn. powiązane
I OZ 293/25 - Postanowienie NSA z 2025-05-20
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1151
art. 24a
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Dz.U. 2024 poz 219
§ 30 ust. 1, § 31, § 33 ust. 3
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Dz.U. 2019 poz 393
§ 36, § 55, § 56 ust. 1
Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Asesor WSA Agnieszka Kosowska Protokolant: Starszy asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2024 r., po rozpatrzeniu odwołania S. G. (dalej także jako "skarżąca"), Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, uchylił w całości decyzję Starosty Tomaszowskiego z dnia [...] czerwca 2024 r. w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, uwzględnił częściowo zarzuty, a w pozostałym zakresie umorzył postępowanie w pierwszej instancji.
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy.
Na obszarze jednostki ewidencyjnej T. zgodnie z art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151, ze zm.), dalej jako "ustawa" lub "p.g.i.k.", zostały przeprowadzone prace geodezyjne związane z modernizacją ewidencji gruntów i budynków. Modernizacja ewidencji gruntów i budynków obejmowała m.in. obręb ewidencyjny Łykoszyn. Wyłożenie projektu operatu opisowo-kartograficznego powstałego w trakcie modernizacji ewidencji gruntów i budynków do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej odbyło się w dniach od 7 stycznia 2020 r. do 27 stycznia 2020 r. (15 dni roboczych) w siedzibie Starostwa Powiatowego w Tomaszowie Lubelskim.
W dniu 20 stycznia 2020 r. współwłaścicielka działki nr [...] (dawniej [...]/4) - S. G. zgłosiła uwagi dotyczące granicy z działką sąsiednią o nr [...] ( dawniej [...]).
W wyniku ponownej analizy materiałów źródłowych uwagę złożoną przez S. G. uznano za zasadną, a wykonawca prac modernizacyjnych postanowił, że granica pomiędzy działkami nr [...] a [...] zostanie ponownie ustalona na gruncie.
Z uwagi na upływ terminu rozpatrzenia uwag wynikającego z art. 24a ust. 7 p.g.k. Starosta Tomaszowski postanowił, że zastrzeżenie S. G. należy objąć postępowaniem przewidzianym w art. 24a ust. 9-10 ustawy, czyli potraktować jako zarzut do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo - kartograficznym.
W dniu 19 lipca 2023 r. dokonano ponownego ustalenia przebiegu granic działki. Granice działki nr [...] ([...]/4) z działką nr [...] ([...]) ustalono na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2024 r. poz. 219, ze zm.), dalej jako "rozporządzenie", "rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów tj. na podstawie analizy materiałów źródłowych. Wykonawca ustalenia oparł o analizę mapy ewidencyjnej oraz zarysu pomiarowego z 1933 r. Z przeprowadzonych czynności wykonawca prac z modernizacyjnych sporządził operat techniczny skutkujący zmianami przebiegu granic działki nr [...] ([...]/4) oraz powierzchni przedmiotowej działki jak również działek sąsiednich. Wyżej wymieniony operat techniczny w dniu 6 września 2023 r. został przyjęty do PZGiK pod nr [...]
Decyzją z dnia [...] października 2023 r. Starosta T. (dalej też jako "Starosta", organ I instancji") orzekł o uwzględnieniu zarzutu S. G. w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) i nr [...] ([...]), oraz o dokonaniu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków na podstawie danych zawartych w nowo sporządzonym operacie technicznym przyjętym do PZGiK w dniu 6 września 2023 r.
Po rozpatrzeniu odwołania S. G., Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego", "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] stycznia 2024 r. uchylił w całości decyzję Starosty ego z dnia 17 października 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Organ odwoławczy analizując wówczas materiał dowodowy uznał, że doszło do naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności zakwestionował miarę czołową przyjętą przy ponownym ustaleniu położenia punktu granicznego o nr 5-861, określoną do punktu nr 5-864, która w nowym opracowaniu wyniosła 17,50 m. Uznano, iż powyższa miara nie wynikała z dokumentacji źródłowej na którą powołał się wykonawca jak również Starosta.
Kolejną okolicznością świadczącą o tym, że zarówno wykonawca jak i Starosta doprowadzili swoim działaniem do naruszenia przepisów § 33 ust. 3 rozporządzenia był fakt pominięcia dokumentacji źródłowej w procesie analizy przed przystąpieniem do właściwej procedury ustalenia przebiegu granic, tj. dokumentacji pomiarowej z dnia 9 kwietnia 1998 r., stanowiącą podstawę wydania decyzji o podziale działki nr [...] na działki nr [...]/1 i [...]/2 oraz następnie na działki nr [...]/3 i [...]/4 ([...]). Ustalono, iż dokumentacja ta zawierała protokół graniczny oraz szkic graniczny z ustalenia przebiegu granic działki nr [...] z działkami o nr [...] i [...]/2. Z przedstawionych miar wynikało, iż określona przez wykonawcę czołówka (17,50 m) pomiędzy punktami granicznymi o nr 5-864 i 5-861, już wcześniej zakwestionowana, na szkicu granicznym przesłanym przez Starostę wynosi (17,91 m). Różnica pomiędzy czołówką wyniosła ponad 40 cm. Organ odwoławczy uznał również, że wątpliwa jest poprawność określenia czołówki pomiędzy punktami granicznymi o nr 5-869 i 5-861 (pomiędzy działkami nr [...] i [...]), która wyniosła 58,50 m, z uwagi na fakt nieprzeanalizowania i niewykorzystania przez wykonawcę danych zawartych w operacie podziałowym z 1998 r.
Ponownie rozpoznając sprawę Starosta instancji zlecił wykonawcy prac związanych z modernizacją wykonanie nowej dokumentacji geodezyjnej zgodnej z obowiązującymi przepisami w zakresie geodezji i kartografii. W dniu 26 marca 2024 r. wykonawca modernizacji przeprowadził ponowne ustalenia przebiegu granic, gdyż dokumentacja z 9 kwietnia 1998 r. nie zawiera kompletnych danych umożliwiających określenie położenia punktów granicznych. Z przeprowadzonych czynności ustalenia przebiegu granic wykonawca sporządził operat techniczny, który w dniu 14 maja 2024 r. został przyjęty do PODGiK w Tomaszowie Lubelskim za numerem [...].
Decyzją z dnia 14 czerwca 2024 r. Starosta Tomaszowski orzekł o:
1. odrzuceniu zarzutu złożonego przez S. , dotyczącego granicy pomiędzy działkami o nr [...] ([...]/4) oraz [...] ([...]), położonymi w obrębie ewidencyjnym Ł. , jednostka ewidencyjna T. ,
2. aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków na podstawie operatu technicznego wpisanego do PZGiK w dniu 14 maja 2024 r. pod nr [...] w sposób następujący:
- w działce nr [...] o pow. 0,1176 ha zmienić powierzchnię działki na 0,1448 ha oraz wykazać użytki gruntowe RI o pow. 0,0468 ha oraz RII o pow. 0,0980 ha,
-w działce nr [...] o pow. 0,2835 ha zmienić powierzchnie działki na 0,2691 ha oraz wykazać użytek gruntowy RI o pow. 0,2691 ha,
- w działce nr [...] o pow. 0,1175 ha zmienić powierzchnię działki na 0,0786 ha oraz wykazać użytki gruntowe RI o pow. 0,0316 ha oraz RII o pow. 0,0470 ha,
- w działce nr [...] o pow. 0,6305 ha zmienić powierzchnię działki na 0,60 ha oraz wykazać użytek gruntowy dr o pow. 0,60 ha,
- w działce nr [...] o pow. 0,7667 ha zmienić powierzchnię działki na 0,7917 ha oraz
wykazać użytek gruntowy dr o pow. 0,7917 ha,
- wykazać przebieg granic działki ewidencyjnej nr [...] z działkami numer [...], [...], [...], [...], [...] i [...] w ten sposób, że przebieg tych granic będą wyznaczały punkty graniczne o współrzędnych płaskich wykazanych w protokole ustalenia przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 14 maja 2024 roku pod nr [...]
Organ I instancji wyjaśnił, że ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) i działkami sąsiednimi, w tym pomiędzy działką nr [...] ([...]) zostało przeprowadzone na podstawie przepisów prawa zawartych w § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, tj. na podstawie analizy wszelkich dostępnych dokumentów. Jak wyjaśnił Starosta przebieg granic działki numer [...] został ustalony z działkami sąsiednimi na podstawie analizy materiałów źródłowych a konkretnie podstawie dokumentacji pomiarowej z 1998 roku wpisanej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] Starosta wyjaśnił również, że wykonawca nie mógł dokonać ustalenia według zgodnych wskazań właścicieli nieruchomości ani według ostatniego spokojnego stanu posiadania ze względu na nieobecność wszystkich stron oraz ze względu na brak zgodności ostatniego spokojnego stanu posiadania z informacjami zawartymi w odnalezionej dokumentacji o nr [...] Organ I instancji wskazał, że opisane szkicu granicznym z dnia 26 marca 2024 r. miary czołowe pomiędzy punktami granicznymi wyznaczającymi granice działki nr [...] pokrywają się z czołówkami przedstawionymi na szkicu granicznym z dnia 2 kwietnia 1998 r. Starosta przy tym zaznaczył, że istotne jest wskazanie, że przebieg kwestionowanej granicy działki numer [...] z działką numer [...] a także granicy działki [...] z działką numer [...] nie uległ zmianie w stosunku do danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast znaczna korekta nastąpiła w przypadku granicy działki numer [...] z działką numer [...], gdzie granica została przesunięta w kierunku zachodnim. Taki stan wynika z analizy dokumentacji źródłowej jaką jest dokumentacja geodezyjna z 1998 roku. W wyniku ponownych ustaleń zaktualizowane zostały powierzchnie działek tj. działki nr [...] jak i działek sąsiednich, z uwagi na zmianę przebiegu granic, w konsekwencji ponownie przeprowadzanych ustaleń. Starosta na koniec wyjaśnił, że charakter niniejszej decyzji w kwestii odrzucenia zarzutu wynika z braku zmian w przebiegu granicy działki numer [...] z działką numer [...], do której złożono uwagi w dniu 20 stycznia 2020 r. Z treści uwagi wynikało, że dotyczy ona drzew nasadzonych za miedzą na działce nr [...] ([...]/4) należącej do skarżącej. Starosta wyjaśnił, że nowo ustalona granica pomiędzy działkami numer [...] i [...] została ustalona na podstawie danych źródłowych a stan ten nie pokrywał się z stanem faktycznym, którego żądała skarżąca w złożonej przez siebie uwadze. Tym samym, operat techniczny nr [...], sporządzony w wyniku ponownego ustalenia przebiegu granic działki numer [...], stanowi obecnie wraz z niniejszą decyzją podstawę do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków zastępując jednocześnie dane ewidencyjne ujawnione w wyniku przeprowadzonej w latach 2018-2020 modernizacji ewidencji gruntów i budynków gminy T..
W odwołaniu od powyższej decyzji S. G. stanęła na stanowisku, że aktualnie granica pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) i nr [...] ([...]) powinna być ustalona na podstawie dokumentów obowiązujących sprzed dnia 2 kwietnia 1998 r., kiedy to sporządzono rzekomo sfałszowany dokument (protokół spisany w dniu 2 kwietnia 1998 r. zawiera podpis nieżyjącego wówczas ojca skarżącej) i kiedy to istniał stan spokojnego posiadania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2024 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego uchylił w całości decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2024 r. (pkt 1 zaskarżonej decyzji) i postanowił uwzględnić zarzut S. G. w zakresie, w którym strona podnosi, że granica pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) oraz [...] ([...]), została ustalona nieprawidłowo i dokonał aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego Ł. , jednostka ewidencyjna T. , na podstawie danych zawartych w nowo sporządzonym operacie technicznym o nr [...], przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 14 maja 2024 r., poprzez:
- zmianę numerycznego opisu granic działki o nr [...] oraz działek z nią sąsiadujących [...], [...], [...], [...], [...] i [...], w taki sposób, że w miejsce punktów oznaczonych numerami 5-861, 5-864, 5-30021, 5-865, 5-870, 5-869, wpisać punkty oznaczone numerami 5-861, 5-30043, 5-30039, 5-30044, 5-870, 5-869;
- zmianę powierzchni działki o nr [...] wynoszącej 0,1176 ha na powierzchnię wynoszącą 0,1448 ha, w tym użytki gruntowe RI o pow. 0,0468 ha oraz RII o pow. 0,0980 ha (pkt 2 zaskarżonej decyzji).
Ponadto Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego zaskarżoną decyzją:
- odrzucił zarzut S. G. w tym zakresie, że przebieg granicy pomiędzy działkami o nr [...] [...]/4) oraz [...] ([...]), powinien zostać określony po granicy użytkowania faktycznego na gruncie (pkt 3 zaskarżonej decyzji);
- umorzył postępowanie w pierwszej instancji w części dotyczącej aktualizacji informacji odnośnie powierzchni ogólnej, oznaczeń i powierzchni użytków gruntowych działek przyległych o nr [...], [...], [...], [...], szczegółowo opisanej w punkcie 2 tiret drugie, tiret trzecie, tiret czwarte, tiret piąte zaskarżonej decyzji (pkt 4 zaskarżonej decyzji).
Organ odwoławczy podniósł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że Starosta Tomaszowski ponownie rozpatrując sprawę wypełnił zalecenia organu odwoławczego zawarte w decyzji z dnia 11 stycznia 2024 r., tj. zobligował ponownie wykonawcę prac modernizacyjnych do sporządzenia nowej dokumentacji geodezyjnej, która to w niniejszej sprawie posłużyła do podjęcia zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 23 marca 2024 r. wykonawca modernizacji przeprowadził w sposób prawidłowy ponowne czynności ustalenia przebiegu granic m. in. dla granicy pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) i [...] ([...]), których wyniki zostały opracowane w operacie technicznym o nr [...] Jak wynika z tej dokumentacji, granicę ustalono na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, tj. po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów. Podczas dokonywanej procedury ustalenia przebiegu granic, na gruncie stawili się S. G. - współwłaścicielka działki nr [...] ([...]/4) oraz B. H. - współwłaściciel działki nr [...] ([...]). Skarżąca odmówiła złożenia podpisu w protokole granicznym, natomiast B. H. zaakceptował ustaloną granicę bez zastrzeżeń. Tym samym zastosowanie trybu z § 33 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, nie było możliwe. Geodeta postanowił natomiast i słusznie ustalenia przedmiotowej granicy dokonać na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia, tj. po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów. Geodeta przeanalizował dostępną w powyższym zakresie dokumentację geodezyjną, tj. mapę ewidencyjną w skali 1:5000, zarys pomiarowy z 1933 r. oraz dokumentację o nr [...], którą poprzednio pominął w swojej analizie. Jak wynika z protokołu granicznego oraz szkicu granicznego, wykonawca modernizacji przebieg granic działki nr [...] ([...]/4), w tym z działką nr [...] ([...]), w całości ustalił na podstawie danych wynikających z dokumentacji o nr [...] Wykonawca ustalając ponownie położenie punktów granicznych o nr 5-861 i 5-869 (na których to punktach opiera się przebieg zakwestionowanej granicy przez skarżącą), wykorzystał przy tym miary czołowe opisane na szkicu granicznym z 1998 r. Poprzednio wykonawca pomiędzy punktami nr 5-861 a 5-864 przyjął czołówkę wynoszącą 17,50 m, co zostało zakwestionowane przez organ odwoławczy. Przy ponownym ustaleniu wykonawca określił przedmiotową miarę czołową wynoszącą 17,90 m, co odzwierciedla miarę opisaną w tym miejscu na szkicu granicznym z 1998 r. W wyniku analizy dokumentacji źródłowej z 1998 r., wykonawca przyjął opisaną pomiędzy punktami nr 5-861 i 5-869 miarę czołową wynoszącą 58,50 m, co zostało również poprzednio zakwestionowane przez organ odwoławczy. Jednakże ustalając ponownie granice wykonawca przeanalizował przy tym miarę czołową opisaną na szkicu granicznym z 1998 r. oraz posłużył się również danymi wynikającymi z zarysu pomiarowego z 1933 r. Powyższe wynika z faktu, że na szkicu granicznym z 1998 r. nie ma jednoznacznie określonej miary czołowej pomiędzy aktualnie ustalonymi punktami granicznym o nr 5-861 i 5-869, stanowiącymi przebieg granicy pomiędzy działką nr [...] i [...], tylko podana jest cała miara czołowa, tj. od drogi o nr 343 do punktu o nr 5-861, która wyniosła 87,70 m. Wykonawca ustalając położenie punktu o nr 5-869 wykorzystał przy tym miarę czołową określoną na zarysie pomiarowym z 1933 r., gdzie miara czołowa od drogi do aktualnego punktu nr 5-869 wynosi 29,20 m. i określił położenie punktu nr 5-869 poprzez różnicę pomiędzy czołówką wynoszącą 87,70 m, a czołówką wynoszącą 29,20 m. Na tej podstawie miara czołowa pomiędzy punktami nr 5-861 i 5-869 wyniosła 58,50 m, z czym zgadza się organ odwoławczy.
Poprawność przyjętych czołówek pozwala na przyjęcie, iż ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami o nr [...] ([...]/4) i [...] ([...]) jest wiarygodne, oparte na logicznie opisanych i przyjętych dokumentach i ma prawnie uzasadnione podstawy.
Organ odwoławczy podkreślił, że wykonawca również dokonał dodatkowego ustalenia pozostałych granic działki nr [...] ([...]/4) z działkami nr [...], [...], [...], [...]. Przebieg ustalanych granic wykonawca również przyjął na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów. Na tej podstawie wykonawca określił ponownie położenie punktów granicznych 5-864, 5-30021, 5-865, przyjmując ich nowe położenie w punktach o nr 5-30043, 5-30039, 5-o nr 30044. Zarówno punkty o nr 5-861 i 5-869 (opisujące zaskarżoną granice) jak i pozostałe punkty działki nr [...] ([...]/4) w wyniku ustaleń granic, zostały ponownie pomierzone. Położenie punktów granicznych o nr 5-861 i 5-869, na których opiera się zaskarżona granica nie uległ zmianie. Natomiast wskutek zmiany numerycznego opisu granic działki o nr [...] na pozostałych odcinkach z działkami sąsiednimi, zmianie uległy powierzchnie działek o nr [...], [...], [...], [...], co do których Starosta w zaskarżonej decyzji również orzekł o aktualizacji bazy egib na podstawie nowo sporządzonego operatu technicznego o nr [...]
Organ odwoławczy podkreślił, że jego stanowisko w zakresie uwzględnienia zarzutu względem przebiegu granicy pomiędzy działkami o nr [...] ([...]/4) i [...] ([...]) oraz względem pola powierzchni działki o nr [...] ([...]/4), pokrywa się z uzasadnieniem Starosty, zawartym w treści zaskarżonej decyzji. Jednakże ze względu na błędne orzeczenie Starosty, a także uznanie, że brak jest podstawy prawnej do aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących działek o nr [...], [...], [...], [...] , organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej "k.p.a." i uchylił decyzję Starosty w całości oraz orzekł co do istoty w zakresie działki nr [...] ([...]/4) i [...] ([...]) i umorzył postępowanie w pierwszej instancji w pozostałym zakresie, tj. w części dotyczącej aktualizacji danych ewidencyjnych względem pola powierzchni działek o nr [...], [...], [...], [...], co do których skarżąca nie składała zarzutów. Zdaniem organu odwoławczego, postępowanie w tym zakresie prowadzone przez Starostę Tomaszowskiego stało się bezprzedmiotowe.
Reasumując, organ odwoławczy wskazał, że wykonawca miał obowiązek wykorzystać dane wynikające z powyższej dokumentacji, ponieważ przedstawiały najbardziej aktualne informacje o przebiegu granic nieruchomości, a także stanowiły podstawę do wcześniejszych postępowań administracyjnych. Odnosząc się do zastrzeżeń skarżącej zawartych w odwołaniu, kwestionujących przedmiotowy protokół z 1998 r., ze względu na podpis właściciela działki nr [...] - S. J., który wówczas już nie żył, organ odwoławczy wyjaśnił, że przedstawiona przez skarżącą okoliczność nie mogła skutkować pominięciem przedmiotowego szkicu i danych na nim zawartych przy ponownych ustaleniach granic działki nr [...] w ramach operatu o nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego wyjaśnił, że do właściwości organów służby geodezyjnej, jak i wykonawcy prac geodezyjnych nie należy ocena, czy przedmiotowy podpis S. J. został wówczas sfałszowany, czy też nie, a jedynie czy kwestionowany dokument może posłużyć do odtworzenia przebiegu granic wykazanych w dokumentach opisujących stan prawny nieruchomości.
Organ odwoławczy przypomniał, że skarżąca kwestionuje ustalony przebieg granicy, gdyż nie jest on realizowany po granicy wieloletniego użytkowania. W wyniku przeprowadzonej analizy opisanej powyżej, organ odwoławczy uznał, że zarzut skarżącej należy odrzucić w tej części. Natomiast sporządzenie nowej dokumentacji spowodowało konieczność dokonania aktualizacji wadliwych do tej pory danych ujawnionych w bazie egib, jak również jednocześnie ich uwzględnienia w trybie złożonych zarzutów. Dlatego też w ocenie organu odwoławczego, należy dokonać stosownej aktualizacji w oparciu o dokumentację przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - w tym przypadku operat nr [...]
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie S. G. wniosła o uchylenie zaskarżone decyzji z dnia 25 lipca 2024 r., zarzucając:
- naruszenie przepisu art. 7 i art. 8 § 1 w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie jako jednej z podstaw rozstrzygnięcia dokumentu sfałszowanego, czyli niezgodnego z prawem;
- naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez umorzenie postępowania w pierwszej instancji w części dotyczącej aktualizacji informacji odnośnie powierzchni ogólnej, oznaczenia i powierzchni użytkowej gruntowych działek przyległych o nr [...], [...], [...], [...], szczegółowo opisanej w punkcie 2 tiret drugie, tiret trzecie, tiret czwarte, tiret piąte decyzji Starosty z dnia 14 czerwca 2024 r., w sytuacji, gdy brak było podstaw dla takiego działania;
- naruszenie przepisu prawa materialnego - § 33 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy istniały podstawy do takiego działania;
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niewłaściwym odczytaniu treści i zakresu zarzutów skarżącej.
W uzasadnieniu zarzutów skarżąca ponownie podkreśliła, że dokumentacja geodezyjna sporządzona w 1998 r. powinna zostać uznana za niewiarygodną z uwagi na fakt, nie mogła zostać podpisana przez S. J., ojca skarżącej, który zmarł 22 września 1985 r. (odpis skrócony aktu zgonu w aktach sprawy).
Podniosła również, że ostatni stan spokojnego posiadania istniał po przeprowadzeniu modernizacji w latach 2018-2020, a konflikt sąsiedzki rozpoczął się dopiero po "odnalezieniu" w 2023 r. sfałszowanej dokumentacji pomiarowej z 1998 r.
Swoje stanowisko skarżąca podtrzymała w piśmie z dnia 19 września 2024 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja z dnia [...] lipca 2024 r., którą Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił w całości decyzję Starosty Tomaszowskiego z dnia [...] czerwca 2024 r. w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, uwzględnił częściowo zarzuty, a w pozostałym zakresie umorzył postępowanie w pierwszej instancji.
W niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne. W świetle art. 2 pkt 8 ustawy, pod pojęciem ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości) – rozumie się system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Zbiór ten, pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw (por. wyroki w sprawach sygn. akt: I OSK 1718/13, Lex nr 1723906, III SA/Kr 633/14, Lex nr 1550407, III SA/Lu 140/10, Lex nr 669598).
Zadanie prowadzenia ewidencji zostało powierzone starostom (art. 7d pkt 1 lit. a ustawy). Określone ustawą informacje o gruntach, budynkach, lokalach oraz właścicielach nieruchomości zawiera tzw. operat ewidencyjny, który zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy składa się z:
1) bazy danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2 prowadzonej za pomocą systemu teleinformatycznego oraz
2) zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, o której mowa w art. 24a p.g.i.k.
W myśl art. 24a p.g.i.k.:
1. Starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych.
2. Starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informację o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków.
3. Informacje, o których mowa w ust. 2, podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego.
4. Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego, a także udostępnieniu za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344).
5. Starosta informuje o terminie i miejscu wyłożenia, o którym mowa w ust. 4, poprzez wywieszenie tej informacji na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym.
6. Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych.
7. Upoważniony pracownik starostwa powiatowego, posiadający uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2, przy udziale przedstawiciela wykonawcy prac geodezyjnych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, w terminie 15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego, rozstrzyga o przyjęciu lub odrzuceniu uwag zgłoszonych do tego projektu, po czym informuje zgłaszającego uwagi o sposobie rozpatrzenia uwag oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia w protokole.
8. Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 7, dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa.
9. Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych.
10. O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji.
11. Do czasu ostatecznego zakończenia postępowania, o którym mowa w ust. 10, w stosunku do gruntów, budynków lub lokali, których dotyczą zarzuty, dane ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym nie są wiążące.
12. Zarzuty zgłoszone po terminie określonym w ust. 9 traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków.
Sama ustawa, choć określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie określa zasad jej prowadzenia. Czynią to przepisy wykonawcze do p.g.i.k. Rozporządzeniem wykonawczym jest obecnie rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Przy czym w tym miejscu zauważyć należy, że na moment rozpoczęcia prac modernizacyjnych obowiązywało rozporządzanie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2019 r., poz. 393 ze zm.), które zawierało definicję modernizacji. Zgodnie z § 55 przedmiotowego rozporządzenia modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: 1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia; 2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu;
Przy wykonywaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków wykonawca prac zobowiązany był, zgodnie z regulacją § 56 ust. 1 w zw. z § 36 tego rozporządzenia do uwzględnienia dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej: m.in. w postępowaniu rozgraniczeniowym; w celu podziału nieruchomości; w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów; w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości; na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, czy też przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków.
Tym samym obowiązkiem wykonawcy prac było uwzględnienie również dokumentacji geodezyjnej wpisanej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], stanowiącą podstawę wydania decyzji o podziale działki nr [...] (która występuje na zarysie pomiarowym z 1933 r.) na działki nr [...]/1 i [...]/2 oraz następnie na działki nr [...]/3 i [...]/4 ([...]).
Obowiązek taki wynika, również z regulacji obowiązującego obecnie rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, o czym poniżej. Zgodzenie przy tym z regulacją § 47 nowego rozporządzenia do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r.
Przypomnieć należy, że jak wynika z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ I instancji wykonując wytyczne organu odwoławczego zawarte w decyzji z 11 stycznia 2024 r., zlecił wykonawcy prac związanych z modernizacją wykonanie nowej dokumentacji geodezyjnej zgodnej z obowiązującymi przepisami w zakresie geodezji i kartografii, z uwagi na fakt, że sporządzone ponowne ustalenie granic między działkami nr [...] a [...] w związku z uwzględnianiem uwag skarżącej , które zakończyło się sporządzeniem operatu technicznego przyjętego w dniu 6 września 2023 r. do PZGiK pod nr [...], nastąpiło z naruszeniem § 33 ust. 3 rozporządzenia z 2021 r. Organ odwoławczy kontrolując pierwotne rozstrzygniecie organu I instancji zarzucił pominięcie przez wykonawcę prac dokumentacji źródłowej z 1998 r. w procesie analizy przed przystąpieniem do właściwej procedury ustalenia przebiegu granic i uznał, że operat o nr [...] zawiera sprzeczne informacje i nie może stanowić podstawy do ujawnienia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Tym samym stanowisko organu odwoławczego, że w okolicznościach niniejszej sprawy sporządzenie nowej dokumentacji geodezyjnej, a tym samym ponowne przeprowadzenie procedury ustalenia przebiegu granic pomiędzy przedmiotowymi działkami było koniecznie jest prawidłowe.
W dniu 26 marca 2024 r. wykonawca modernizacji przeprowadził ponowne ustalenia przebiegu granic. Z przeprowadzonych czynności ustalenia przebiegu granic wykonawca sporządził operat techniczny, który w dniu 14 maja 2024 r. został przyjęty do PODGiK w Tomaszowie Lubelskim za numerem [...]
Zgodnie z § 30 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie:
1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych;
2) innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic;
3) dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji.
Zgodnie z § 31 rozporządzenia, jeżeli brak jest dokumentacji lub materiałów, o których mowa w § 30, albo zawarte w nich dane nie pozwalają na odtworzenie położenia granic z dokładnością właściwą dla szczegółów I grupy określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy, dane dotyczące położenia granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.
Jak stanowi z kolei § 33 rozporządzenia:
- ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych dokonuje geodeta posiadający uprawnienia zawodowe w zakresie, o którym mowa w art. 43 pkt 2 lub 5 ustawy, zwany dalej "geodetą uprawnionym", na podstawie zgodnych wskazań podmiotów, o których mowa w § 11 pkt 7 i § 12 pkt 1, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, jeżeli wskazywany przebieg nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach dotyczących przebiegu ustalanych granic (ust. 1);
- w przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych ustala geodeta uprawniony według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek (ust 2);
- w przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych ustala geodeta uprawniony po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów (ust. 3).
Ustalenia przebiegu granic w niniejszej sprawie dokonano na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, i zgodzić się należy z organem odwoławczym, że takie działanie było działaniem uzasadnionym. Pamiętać też należy, że w swojej pierwotnej decyzji z dnia 11 stycznia 2024 r. organ odwoławczy doszedł do wniosku, że przy ustalaniu przebiegu granic w trybie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, ma znaczenie przeprowadzenie całościowej analizy materiałów źródłowych i ich oceny. Zarzucił, że Starosta błędnie uznał, iż jedynymi materiałami dostępnymi w PZGiK jest mapa ewidencyjna i zarys pomiarowy z 1933 r., gdzie tymczasem ujawniono istnienie dokumentacji z 1998 r., która pominięta została w swojej analizie przez wykonawcę modernizacji, co przyczyniło się do uznania ustalenia przebiegu granic opracowanego w operacie o nr [...] na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów za wadliwe.
Skarżąca nie podważa ustalenia przebiegu granic w trybie § 33 rozporządzenia. Uważa jednak, że zastosowania powinien mieć ust. 2 , a nie ust. 3 tej regulacji.
Z analizy akt sprawy i niepodważonego skutecznie stanowiska organu odwoławczego wynika, że wykonawca modernizacji uwzględnił dane wynikające z danych zawartych w dokumentacji źródłowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego tj. operatu technicznego o nr [...] oraz zarysu pomiarowego z 1933 r. Wszystkie granice ustalono na podstawie analizy materiałów źródłowych tj. operatu z dnia 9 kwietnia 1998 r., nr [...] Z uwagi na brak kompletnych danych umożliwiających określenie położenia punktów granicznych wykonawca zastosował się do § 31 obowiązującego obecnie rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i pozyskał dane w wyniku pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.
Z operatu technicznego sporządzanego 9 maja 2024 r. wynika, że podczas dokonywanej procedury ustalenia przebiegu granic, na gruncie stawili się S. G. - współwłaścicielka działki nr [...] ([...]/4) oraz B. H. – współwłaściciel działki nr [...] ([...]). Skarżąca odmówiła złożenia podpisu w protokole granicznym, natomiast B. H. zaakceptował ustaloną granicę bez zastrzeżeń.
Tym samym trafne jest stanowisko organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] ([...]/4) oraz [...] ([...]) na podstawie zgodnych oświadczeń stron (§ 33 ust. 1) nie było możliwe.
Wbrew zarzutom skargi nie było możliwe również ustalenie przebieg granic działek ewidencyjnych wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych według ostatniego spokojnego stanu posiadania, gdyż jak sama skarżąca przyznała w skardze ostatni stan spokojnego posiadania jest sprzeczny z dokumentacją pomiarową z 1998 r. wpisaną do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] Tym samym zarzuty skargi w tym zakresie uznać należy za nietrafne.
Ostateczna dokumentacja sporządzona w ramach procedury związanej z modernizacją ewidencji gruntów i budynków uwzględnia dokumentację źródłową określającą stan prawny przedmiotowych działek istniejącą w zasobie geodezyjnym i kartograficznym.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że podpis na protokole z 1998 r. został sfałszowany, to skład orzekający zgadza się z organem odwoławczym, że do właściwości organów służby geodezyjnej, jak i wykonawcy prac geodezyjnych nie należy ocena, czy przedmiotowy podpis S. J. został wówczas sfałszowany, czy też nie, a jedynie czy kwestionowany dokument może posłużyć do odtworzenia przebiegu granic wykazanych w dokumentach opisujących stan prawny nieruchomości. Wykonawca ustalił, że dane tj. miary czołowe są spójne, nie zawierają oczywistych błędów, a więc mogą posłużyć jako materiał dowodowy w procesie ustalenia przebiegu granic. Brak podstaw by to stanowisko podważać. Ponadto zauważyć należy, że sporny protokół z dnia 2 kwietnia 1998 r. został sporządzony na potrzeby ustalenia granicy działek [...] i [...] z działkami nr [...] i [...]/2 i [...]/1, [...], [...], [...] i [...] oraz nr [...] i wynika z niego, że przy dokonaniu czynności wykorzystano dokumentację geodezyjną w postaci mapy scalenia gruntów wsi Ł. z 1935 r. oraz mapę i rejestr ewidencji gruntów z 1978 r. Z protokołu wynika również, że drogi gminne nr [...] i [...] utwardzone w 1980 r. nie zostały wybudowane z udziałem mieszkańców w granicach działek ewidencyjnych drogi (a przez działki właścicieli), dlatego też należy dokonać zmian w ewidencji gruntów zgodnie ze stanem istniejącym na gruncie. Stwierdzono, że przebieg dróg nr [...] i [...] nie jest zgodny z ewidencją gruntów. Strony wniosły o obliczenie powierzchni działek zgodnie ze stanem istniejącym na gruncie i wykazanie tego stanu w ewidencji. Powyższe znajduje potwierdzenie w decyzji z dnia 22 kwietnia 1998 r. dotyczącej sprostowania powierzchni działek w tym działki [...]/4 i dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów polegającej m.in. na zastąpieniu działki [...]/2 działka [...]/4, gdzie wskazano, że nowy stan ewidencyjny jest wynikiem wznowienia granic nieruchomości (działek drogi oznaczonych nr [...] i [...]).
Te okoliczności i przedmiot ówczesnego postępowania, a także fakt, że, jak ustaliły organy, przedmiotowa dokumentacja pomiarowa z 9 kwietnia 1998 r. stanowiła podstawę wydania decyzji o podziale działki na działki [...]/1 i [...]/2 a następnie nr [...]/3 i [...]/4 (co nie było kwestionowane) nie mogą pozostawać bez wpływu na ocenę działania organów w niniejszej sprawie.
Ponadto z akt nie wynika aby skarżąca pomimo stawianych twierdzeń co do sfałszowania podpisu na wskazanym dokumencie poczyniła jakiekolwiek czynności faktyczne i kroki prawne, aby o swoim podejrzeniu popełnienia przestępstwa co najmniej poinformowań organy ścigania.
Z tych powodów uznano, iż zarzut strony w tym zakresie jest bezzasadny.
Z uzasadnienia zarzutów skargi można wyprowadzić wniosek, że skarżąca chciałaby "przywrócić granice" jej nieruchomości zgodnie ze stanem na gruncie, tak jak były użytkowane te nieruchomości przez jej poprzedników od wielu lat, przed rokiem 1998 r., co w tym postępowaniu nie jest możliwe.
Przede wszystkim podkreślić należy, że organ w zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy wyjaśniły w oparciu o jakie dokumenty wykazano przebieg granic poszczególnych nieruchomości odwołując się do dokumentacji modernizacyjnej. Organ wskazał, że wykonawca prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków przebieg granicy opisał poprzez punkty graniczne [...], [...] i [...] wyznaczające przebieg granic pomiędzy działkami nr [...] a działkami [...] i [...]. Geodeta przeanalizował dostępną w powyższym zakresie dokumentację geodezyjną, tj. mapę ewidencyjną w skali 1:5000, zarys pomiarowy z 1933 r. oraz dokumentację o nr [...], którą poprzednio pominął w swojej analizie. Jak wynika z protokołu granicznego oraz szkicu granicznego, wykonawca modernizacji przebieg granic działki nr [...] ([...]/4), w tym z działką nr [...] ([...]), w całości ustalił na podstawie danych wynikających z dokumentacji o nr [...] Wykonawca ustalając ponownie położenie punktów granicznych o nr 5-861 i 5-869 (na których to punktach opiera się przebieg zakwestionowanej granicy przez skarżącą), wykorzystał przy tym miary czołowe opisane na szkicu granicznym z 1998 r. Poprzednio wykonawca pomiędzy punktami nr 5-861 a 5-864 przyjął czołówkę wynoszącą 17,50 m, co zostało zakwestionowane przez organ odwoławczy. Przy ponownym ustaleniu wykonawca określił przedmiotową miarę czołową wynoszącą 17,90 m, co odzwierciedla miarę opisaną w tym miejscu na szkicu granicznym z 1998 r. Tym samym, zdaniem sądu, trafnie organ odwoławczy uznał, że przyjęcie miary czołowej w tym miejscu na poziomie 17,90 m, co wynika bezwzględnie z dokumentacji źródłowej, tj. z operatu o nr [...] jest w pełni uzasadnione. W wyniku analizy dokumentacji źródłowej z 1998 r., wykonawca przyjął opisaną pomiędzy punktami nr 5-861 i 5-869 miarę czołową wynoszącą 58,50 m, co również wynika z analizy dokumentacji geodezyjne. Wykonawca przeanalizował miarę czołową opisaną na szkicu granicznym z 1998 r. oraz posłużył się również danymi wynikającymi z zarysu pomiarowego z 1933 r. Ustalił, że na szkicu granicznym z 1998 r. nie ma jednoznacznie określonej miary czołowej pomiędzy aktualnie ustalonymi punktami granicznym o nr 5-861 i 5-869, stanowiącymi przebieg granicy pomiędzy działką nr [...] i [...], tylko podana jest cała miara czołowa, tj. od drogi o nr 343 do punktu o nr 5-861, która wyniosła 87,70 m. Wykonawca ustalając położenie punktu o nr 5-869 wykorzystał przy tym miarę czołową określoną na zarysie pomiarowym z 1933 r., gdzie miara czołowa od drogi do aktualnego punktu nr 5-869 wynosi 29,20 m. Tym samym wykonawca chcąc określić położenie punktu nr 5-869 prawidłowo zastosował różnicę pomiędzy czołówką wynoszącą 87,70 m, a czołówką wynoszącą 29,20 m. Na tej podstawie miara czołowa pomiędzy punktami nr 5-861 i 5-869 wyniosła 58,50 m, z czym zgadza się organ odwoławczy i sąd.
Zgodzić się zatem należy z Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego, że poprawność przyjętych czołówek pozwala na przyjęcie, iż ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami o nr [...] ([...]/4) i [...] ([...]) jest wiarygodne, oparte na logicznie opisanych i przyjętych dokumentach i ma prawnie uzasadnione podstawy.
Nie zostało też podważone przez skarżąca ustalenie organu odwoławczego, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego (wykazu współrzędnych punktów granicznych działki o nr [...] ([...]/4)), znajdującego się w operacie o nr [...], wykonawca jako atrybut ISD (informacje dotyczącą spełnienia standardów dokładnościowych) dla punktów granicznych opisujących przebieg granic działki nr [...] ([...]/4) z działkami sąsiednimi określił na poziomie 1 – spełnia natomiast atrybut SPD (sposób pozyskania danych o punkcie granicznym) określony na poziomie 1- ustalony. W związku z powyższym obecnie powierzchnia działki o nr [...] obliczona ponownie w ramach operatu technicznego o nr [...] wyniosła 0,1448 ha. Tym samym trafna była ocena organu odwoławczego, że w tym zakresie wniesiony zarzut należało uwzględnić i dokonać w powyższym zakresie aktualizacji wadliwych do tej pory danych ujawnionych w bazie egib.
Słusznie również uznał organ odwoławczy, że skoro dokonując ustalenia przebiegu granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami, wykonawca również dokonał dodatkowego ustalenia pozostałych granic działki nr [...] ([...]/4) z działkami nr [...], [...], [...], [...] również na podstawie § 33 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów, wykorzystując miary czołowe opisane na szkicu granicznym z 1998 r., sporządzonym w ramach operatu o nr [...] i na tej podstawie wykonawca określił ponownie położenie punktów granicznych 5-864, 5-30021, 5-865, przyjmując ich nowe położenie w punktach o nr 5-30043, 5-30039, 5-30044, po ponownym pomierzeniu punktów o nr 5-861 i 5-869 (opisujące zaskarżoną granice) jak i pozostałych punków działki nr [...] ([...]/4) to należało i te zmiany uwzględnić. Słusznie przy tym zwrócił uwagę organ odwoławczy, że pomimo, iż położenie punktów granicznych o nr 5-861 i 5-869, na których opiera się zaskarżona granica nie uległ zmianie, ale na skutek zmiany numerycznego opisu granic działki o nr [...] na pozostałych odcinkach z działkami sąsiednimi, zmianie uległy powierzchnie działek o nr [...], [...], [...], [...], co do których Starosta również orzekł o aktualizacji bazy egib na podstawie nowo sporządzonego operatu technicznego o nr [...], to zasadnym było umorzenie postępowania w pierwszej instancji w tej części z uwagi brak jest podstawy prawnej do aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących działek o nr [...], [...], [...], [...]. W świetle akt spawy nie budzi wątpliwości, że względem powyższych nieruchomości skarżąca zarzutów nie składała.
Stan prawny wynikający z dokumentów źródłowych dotyczących przedmiotowych nieruchomości został przez wykonawcę prac modernizacyjnych, zgodnie z wymogami rozporządzenia uwzględniony.
Organ ewidencyjny rejestruje w ewidencji te stany prawne, które zostały ustalone w innym trybie lub przez inne organy i wynikają z potwierdzających je dokumentów. Starosta ma obowiązek zachowania prowadzonego rejestru w stanie aktualności, co jednak nie oznacza konieczności uwzględniania każdego żądania wnioskodawcy, które nie jest poparte stosowną dokumentacją uzyskaną w określonym trybie. Przy ustalaniu przebiegu granic działek ewidencyjnych w trybie § 33 rozporządzenia można dokonać modyfikacji przebiegu granic pod warunkiem, że przebieg ten nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach dotyczących przebiegu ustalanych granic lub nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek.
Podsumowując, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że wszelkie istniejące dotychczas nieścisłości zostały przez organy wyjaśnione. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono szczegółowo jakie operaty były miarodajne w postępowaniu modernizacyjnym, w zakresie koniecznym do wykazania przebiegu granicy przedmiotowych działek. Dokumentacja ta została przeanalizowana zarówno przez wykonawcę, jak i organ odwoławczy pod względem dokładności, aktualności i kompletności, i przydatność do wykonania prac. Analiza ta została dokonana w zgodzie z zasadą swobodnej oceny dowodów oraz zachowaniem reguł tej oceny.
W szczególności, w rozpoznawanej sprawie podjęte zostały wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia istotnych okoliczności, zaś organ odwoławczy rozpatrzył i ocenił materiał dowodowy, niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Organ odwoławczy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) dokonał ponownego rozpatrzenia sprawy. Działanie organu odwoławczego nie miało tylko charakteru czysto kontrolnego, ale było działaniem merytorycznym.
Zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest kompletny i został poddany wszechstronnej analizie, a wyprowadzone wnioski należało uznać za spójne i logiczne. Zaskarżona decyzja odpowiada wymogom art. 107 § 1 i 3 k.p.a., zawiera bowiem wszystkie wskazane w tym przepisie elementy oraz wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Końcowo sąd zwraca uwagę, że procedura unormowana w § 33 rozporządzenia nie jest tożsama z rozgraniczeniem. Jeżeli skarżąca jest niezadowolona z przebiegu granic ustalonych w trakcie rozpoznawania zarzutów do modernizacji, to zawsze może zwrócić się do organu właściwego (wójt, burmistrz, prezydent miasta) o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości.
Jeszcze raz podkreślić należy, że modernizacja ewidencji gruntów nie służy do rozstrzygania spornych stanów na gruncie, jeżeli chodzi o przebieg granic. W sytuacji, gdy powstaje spór co do przebiegu granicy, a także co do położenia znaków granicznych, to spór taki może być rozstrzygnięty wyłącznie w drodze postępowania rozgraniczeniowego. Zmiana przebiegu granic byłaby zatem możliwa po przyjęciu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego nowej dokumentacji sporządzonej w odrębnym postępowaniu - sądowym lub administracyjnym przeprowadzonym na wniosek strony.
Z tych wszystkich względów oraz na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę oddalił.