III SA/Lu 563/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2015-12-29
NSArolnictwoŚredniawsa
pomoc publicznazalesianierolnictwoARiMRpostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniadowodysadzonki

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące przyznania pomocy na zalesianie, uznając, że brak dowodów zakupu sadzonek nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania i pomniejszenia pomocy.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania pełnej pomocy na zalesianie z powodu braku udokumentowania zakupu części sadzonek. Organy administracji wznowiły postępowanie i pomniejszyły przyznaną pomoc, powołując się na nowe okoliczności. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że brak dowodów zakupu sadzonek nie był istotną okolicznością uzasadniającą wznowienie postępowania w dacie wydania pierwotnej decyzji, a przepisy nie uzależniały przyznania pomocy od posiadania takich dowodów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę T. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o uchyleniu pierwotnej decyzji przyznającej pomoc na zalesianie i przyznaniu jej w pomniejszonej wysokości. Sprawa wywodziła się z wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie z 2008 roku, pierwotnie przyznanej w pełnej wysokości. Kontrola wykazała brak dokumentów zakupu części sadzonek, co doprowadziło do wznowienia postępowania i pomniejszenia pomocy. Sąd uznał, że organy administracji błędnie wznowiły postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ brak dowodów zakupu sadzonek nie stanowił istotnej, nowej okoliczności faktycznej znanej organowi w dacie wydania pierwotnej decyzji. Sąd podkreślił, że przepisy rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie nie uzależniały przyznania pomocy od udokumentowania zakupu sadzonek, a jedynie od wykonania zalesienia zgodnie z planem i złożenia stosownego oświadczenia. Sankcją za brak dowodów zakupu było ewentualne zwrócenie wsparcia, a nie wznowienie postępowania. W związku z naruszeniem przepisów postępowania, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak udokumentowania zakupu sadzonek nie stanowił istotnej okoliczności faktycznej, która uzasadniałaby wznowienie postępowania w dacie wydania pierwotnej decyzji przyznającej pomoc na zalesianie.

Uzasadnienie

Przepisy prawa nie uzależniały przyznania pomocy na zalesianie od udokumentowania zakupu sadzonek w momencie wydawania decyzji. Sankcją za brak dowodów zakupu było ewentualne zwrócenie wsparcia, a nie wznowienie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (20)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt. 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi.

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja organu w przedmiocie wznowienia postępowania, gdy stwierdzono istnienie podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydano nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

u.w.o.w. art. 1 § pkt 2 lit. a

Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Określenie warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich.

u.w.o.w. art. 5 § ust. 1 pkt 15

Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Program obejmuje zalesianie gruntów rolnych oraz gruntów innych niż rolne.

u.w.o.w. art. 20 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Pomoc w ramach działania przewidzianego w art. 5 ust. 1 pkt 15 jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej.

u.w.o.w. art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich

Upoważnienie do określenia szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy na zalesianie.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 10 § ust. 4

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania pomocy na zalesianie.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 11 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Zalesienie wykonuje się po otrzymaniu postanowienia o spełnieniu warunków.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 12 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 13 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Przyznanie pomocy na zalesianie w drodze decyzji po złożeniu oświadczenia o wykonaniu zalesienia.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 17 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Obowiązek przechowywania dowodów zakupu sadzonek do dnia zakończenia realizacji planu zalesienia.

Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm. art. 18 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne"

Konsekwencja uchybienia obowiązkowi przechowywania dowodów zakupu - zwrot wsparcia.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sądów administracyjnych nad działalnością administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Środki stosowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w całości lub w części w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

Dz.U. Nr 73, poz. 761 z późn. zm. art. 28

Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o leśnym materiale rozmnożeniowym

Wymagania dotyczące leśnego materiału rozmnożeniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ brak dowodów zakupu sadzonek nie był istotną, nową okolicznością znaną organowi w dacie wydania pierwotnej decyzji. Przepisy prawa nie uzależniały przyznania pomocy na zalesianie od udokumentowania zakupu sadzonek w momencie wydawania decyzji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji o konieczności wznowienia postępowania i pomniejszenia pomocy z powodu braku dowodów zakupu sadzonek.

Godne uwagi sformułowania

brak udokumentowania zakupu sadzonek nie stanowi istotnej okoliczności faktycznej, która miałaby wpływ na treść pierwotnego rozstrzygnięcia w dacie przyznawania pomocy na zalesianie kierownik biura powiatowego Agencji nie był uprawniony ani zobowiązany do badania szczegółowych kwestii związanych ze złożonym oświadczeniem posiadanie dowodu zakupu sadzonek nie było przesłanką przyznania omawianej płatności przewidzianą przepisem prawa materialnego

Skład orzekający

Iwona Tchórzewska

przewodniczący sprawozdawca

Jadwiga Pastusiak

przewodniczący

Jerzy Drwal

sędzia

Iwona Tchórzewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego oraz warunków przyznawania pomocy na zalesianie, w szczególności znaczenia dowodów zakupu w kontekście tych postępowań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących pomocy na zalesianie w ramach PROW 2007-2013. Interpretacja przepisów k.p.a. o wznowieniu postępowania może mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów proceduralnych, nawet w sprawach dotyczących pomocy finansowej. Pokazuje też, że organy administracji mogą popełniać błędy, które sąd koryguje.

Pomoc na zalesianie: czy brak paragonu może kosztować utratę unijnych dotacji?

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 563/15 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2015-12-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Iwona Tchórzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6552
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 267
art. 145 § 1 pkt. 5; art. 151 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy na zalesianie w pomniejszonej wysokości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. na rzecz T. Z. kwotę [...]zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], w sprawie uchylenia decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], na mocy której przyznano [...] pomoc na zalesianie.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie sprawy.
W dniu 25 września 2008 r. wpłynął do Biura Powiatowego ARiMR w [...] wniosek [...] o przyznanie pomocy na zalesianie na rok 2008.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. organ stwierdził, że skarżący spełnia niezbędne warunki do przyznania pomocy na zalesianie, zaś decyzją z dnia [...] maja 2009 r. przyznał [...] płatność z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości 14.616,60 zł, premię pielęgnacyjną w wysokości 2.803,30 zł płatną co roku przez 5 lat, począwszy od dnia wykonania zalesienia, premię zalesieniową w wysokości 4.566,20 zł płatną co roku przez 15 lat, począwszy od dnia wykonania zalesienia. Powyższa decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 28 maja 2009 r.
W dniu 1 grudnia 2011 r. w gospodarstwie skarżącego przeprowadzono kontrolę, w toku której stwierdzono, że skarżący nie udokumentował zakupu w odniesieniu do części sadzonek.
Wobec powyższego, postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wznowił postępowanie w sprawie, zaś decyzją [...] października 2013 r., nr [...] przyznał skarżącemu pomoc na zalesianie w pomniejszonej wysokości.
Dyrektor [...] Oddziału ARiMR, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...], uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, że decyzja organu I instancji nie zawiera wskazania faktycznej podstawy prawnej decyzji oraz prawidłowego rozstrzygnięcia w kontekście postępowania wznowieniowego. Organ przyznał pomoc na zalesianie bez uprzedniego uchylenia decyzji ostatecznej. Decyzja została również wydana w oparciu o niewłaściwe przepisy oraz narusza zasady właściwego uzasadniania decyzji.
Kolejną decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] uchylił decyzję z dnia [...] maja 2009 r. i przyznał skarżącemu pomoc na zalesianie w pomniejszonej wysokości.
W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] września 2014 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału ARiMR uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzja organu I instancji została wydana bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Wydając postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania pomocy na zalesianie organ nie uwzględnił okoliczności, że plan zalesienia przewidywał zbyt wysoką liczbę sadzonek sosny na 1 ha powierzchni, nie zbadał, czy wykonanie zalesienia było możliwe do zrealizowania bez korekty planu zalesiania oraz czy miało to wpływ na stwierdzone nieprawidłowości w zakresie posiadanych dowodów zakupu sadzonek. Organ I instancji nie odniósł się również do okoliczności zastąpienia przewidzianych w planie zalesienia sadzonek brzozy, sadzonkami olchy.
W dniu 22 grudnia 2014 r. w gospodarstwie skarżącego została ponownie przeprowadzona kontrola.
Następnie, decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] uchylił decyzję z dnia [...] maja 2009 r. i przyznał skarżącemu płatność z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości 7.308,30 zł, premię pielęgnacyjną w wysokości 2.803,30 zł płatną co roku przez 5 lat, począwszy od dnia wykonania zalesienia, premię zalesieniową w wysokości 4.566,20 zł płatną co roku przez 15 lat, począwszy od dnia wykonania zalesienia.
W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2015 r., Dyrektor [...] Oddziału ARiMR utrzymał powyższą decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z załącznikiem nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm.), gatunki drzew ujęte w planie zalesienia, tj. sosna i brzoza, są objęte regionalizacją nasienną. Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje nasadzenie zamiast brzozy olszy, bowiem drzewa te należą do tej samej kategorii. Natomiast z ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o leśnym materiale rozmnożeniowym (Dz.U. Nr 73, poz. 761 z późn. zm.), wynika, że dokonując zalesienia rolnik powinien wykorzystywać sadzonki zakupione od podmiotu zarejestrowanego w Krajowym Rejestrze Materiału Leśnego, spełniające wymagania określone w art. 28 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, przedmiot obrotu stanowi leśny materiał rozmnożeniowy, który został pozyskany przez jego producenta z leśnego materiału podstawowego zarejestrowanego w Krajowym Rejestrze i zostało dla niego wydane świadectwo pochodzenia określające jego nazwę, rodzaj, kategorię, przeznaczenie i sposób wyprodukowania, a także dane dotyczące materiału, z którego został wyprodukowany. W świetle tych przepisów zalesienia można dokonać tylko przy wykorzystaniu sadzonek, które mają odpowiednie świadectwa pochodzenia. W niniejszej sprawie w wyniku kontroli ustalono zaś, że skarżący nie posiada dowodów zakupu 8,6 tys. sztuk sosny oraz 4,5 tys. sztuk olszy czarnej.
Organ zauważył, że plan zalesienia przewidywał zbyt wysoką liczbę sadzonek sosny zwyczajnej na 1 ha, w stosunku do ilości wskazanych w załączniku nr 5 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa I Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. Okoliczność ta nie wpływa jednak na stwierdzone nieprawidłowości w zakresie posiadanych przez skarżącego dowodów zakupu sadzonek sosny zwyczajnej, bowiem nawet przy założeniu minimalnej ilości sadzonek sosny zwyczajnej zalesienie gruntów skarżącego wymagałoby 6,80 tys. sztuk, zaś strona posiada dowód zakupu jedynie 0,10 tys. sztuk sadzonek.
Powyższa okoliczność nie była znana organowi w dacie wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r., ponieważ organ nie był zobowiązany do weryfikowania posiadania przez stronę tych dokumentów. To zaś uzasadniało wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie [...] wniósł o uchylenie powyższej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów art. 8, art. 9, art. 11 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Po przeprowadzeniu według wskazanych zasad kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn, niż w niej podniesione. Uznać bowiem należy, że zaskarżona decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a mianowicie przyjętych za podstawę decyzji przepisów art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem obu decyzji.
Podstawowym zagadnieniem w sprawie jest ocena prawidłowości działań organów w związku z uchyleniem, po wznowieniu postępowania, decyzji przyznającej pomoc na zalesianie, a następnie z określeniem kwoty z tego tytułu w niższej wysokości. Podjęcie przez organy powyższych działań spowodowane było brakiem udokumentowania przez skarżącego zakupu wskazanych w zaskarżonej decyzji ilości sadzonek, użytych do zalesienia zgodnie z planem zalesienia.
Z tej przyczyny organy administracji uznały za uzasadnione wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. W konsekwencji instytucją wznowienia objęte zostało postępowanie zakończone ostateczną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] maja 2009 r. w przedmiocie przyznania skarżącemu pomocy na zalesianie. Po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego została wydana decyzja o uchyleniu powyższej decyzji oraz o przyznaniu pomocy na zalesianie w pomniejszonej wysokości.
Ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w nadzwyczajnym trybie postępowania, sądowa kontrola postępowania administracyjnego winna w pierwszym rzędzie obejmować zagadnienie prawidłowości ustalenia przez organy administracji wystąpienia podstawy do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Aby mogło dojść do wznowienia postępowania na podstawie przywołanego przepisu muszą być zatem spełnione łącznie trzy wynikające z jego treści przesłanki. Przy czym niezaistnienie którejkolwiek z tych przesłanek uniemożliwia wznowienie postępowania, niezależnie od tego czy do wznowienia miałoby dojść z urzędu, czy też na wniosek.
Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody istotne dla sprawy muszą być nowe. Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte przez organ, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. W toku wznowionego postępowania organ administracji publicznej, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), obowiązany jest ustalić czy nowa okoliczność faktyczna rzeczywiście występowała, prowadząc w tym celu postępowanie wyjaśniające. Nowe okoliczności faktyczne, jak i nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji.
Drugą przesłanką wznowienia jest istnienie wskazanych wyżej okoliczności faktycznych i dowodów w dniu wydania decyzji ostatecznej. Jeżeli więc okoliczności faktyczne lub dowody powstały po wydaniu ostatecznej decyzji, to dają one podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie, nie stanowią natomiast podstawy wznowienia postępowania.
Po trzecie, ujawnione okoliczności faktyczne i dowody musiały nie być znane organowi, który wydał decyzję.
Stosownie do art. 151 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 K.p.a. wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia, 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
W ocenie Sądu w kontrolowanej sprawie nie zaistniały łącznie wszystkie wyżej wymienione przesłanki, które w świetle art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowiłyby podstawę do wznowienia postępowania, bowiem wskazywana przez organ okoliczność braku dowodów potwierdzających zakup sadzonek, stwierdzona podczas kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniach 1 grudnia 2011 r. oraz 22 grudnia 2014 r., nie stanowi istotnej okoliczności faktycznej, która miałaby wpływ na treść pierwotnego rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania pomocy na zalesianie, zawartego w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] maja 2009 roku.
Wskazać należy, że w dacie wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r. żaden przepis powszechnie obowiązującego prawa nie uzależniał przyznania pomocy na zalesianie od udokumentowania zakupu sadzonek w ilości zgodnej z planem zalesienia.
Zgodnie z art. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, w brzmieniu obowiązującym w czasie wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r., ustawa ta określa warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich zwanej "pomocą". Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 15 tej ustawy program obejmuje zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne. Pomoc w ramach działania przewidzianego w art. 5 ust. 1 pkt 15 jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej, o czym stanowi art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy.
Zgodnie z upoważnieniem wynikającym z art. 29 ust. 1 ustawy szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 zostały określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 48, poz. 390 ze zm.).
W §10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie przewidywał, że kierownik biura powiatowego Agencji wydaje postanowienie o spełnieniu:
1) przez wnioskodawcę warunków określonych w § 4 ust. 1 albo § 5 ust. 1 oraz
2) wymagań dotyczących gruntów przewidzianych do zalesienia, określonych w § 4 ust. 2 lub 3 albo § 5 ust. 2
- w terminie 60 dni od dnia złożenia wniosku o pomoc, jeżeli w wyniku weryfikacji wniosku zostanie ustalone, że te warunki i wymagania zostały spełnione.
Podkreślenia przy tym wymaga, że zalesienie wykonuje się dopiero po otrzymaniu postanowienia o którym mowa w § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie (zob. § 11 ust. 1 rozporządzenia), a pomoc na zalesianie jest przyznawana w drodze decyzji, jeżeli rolnik w wymaganym terminie złoży przewidziane w § 12 ust. 2 oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia (§ 13 ust. 2 rozporządzenia).
Z powyższego wynika, że badanie wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie pod kątem spełnienia warunków i wymagań zakończone wydaniem postanowienia o spełnieniu tych warunków (lub decyzji o odmowie przyznania pomocy na zalesianie) stanowi pierwszy etap rozpatrywania wniosku o przyznanie pomocy, a uzyskanie takiego postanowienia jest dla rolnika gwarancją przyznania pomocy, o którą wnioskuje. Jak wynika z § 10 ust. 5 rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie, omawiane postanowienie zawierać powinno pouczenie o warunkach dotyczących formy, sposobu i terminu poinformowania Agencji o wykonanym zalesieniu. Oznacza to, że rolnik jest pouczany o jedynym warunku, jaki musi być spełniony, aby pomoc została przyznana. Tym warunkiem jest złożenie w terminie określonym w rozporządzeniu oświadczenia o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia. Do oświadczenia dołącza się zaświadczenie nadleśniczego potwierdzające fakt wykonania zalesienia (§ 12 rozporządzenia). Takie pouczenie zostało zawarte w postanowieniu Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] października 2010 r. o spełnieniu warunków do przyznania pomocy na zalesianie, a w aktach administracyjnych kontrolowanego postępowania znajduje się zarówno zaświadczenie nadleśniczego potwierdzające fakt zalesienia zgodnie z planem zalesienia, jak i oświadczenie rolnika o wykonaniu zalesienia, które to dokumenty stanowiły podstawę wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r.
Z omówionych przepisów rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie wynika zatem, że przyznanie w drodze decyzji pomocy na zalesianie poprzedzone jest badaniem tylko spełnienia warunku, jakim jest złożenie w terminie oświadczenia o wykonanym zalesieniu wraz zaświadczeniem nadleśniczego. Inne szczegółowe warunki i wymagania były bowiem przedmiotem badania w ramach weryfikacji wniosku dokonywanej w trybie przewidzianym w § 10 rozporządzenia.
Powyższe oznacza, że w dacie przyznawania pomocy na zalesianie kierownik biura powiatowego Agencji nie był uprawniony ani zobowiązany do badania szczegółowych kwestii związanych ze złożonym oświadczeniem. Przepis § 13 ust. 2 rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie stanowiący, że jeżeli rolnik złożył w wymaganym terminie oświadczenie, o którym mowa w § 12 ust. 2, kierownik biura powiatowego Agencji, w drodze decyzji, przyznaje pomoc na zalesianie w terminie 30 dni od dnia złożenia tego oświadczenia - nie pozostawia wątpliwości co do zakresu działań podejmowanych przez kierownika biura powiatowego Agencji na etapie wydawania decyzji o przyznaniu pomocy na zalesianie. Działania te nie obejmują zatem badania okoliczności, jaką jest posiadanie przez rolnika dowodów w postaci dokumentów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych gruntów.
Należy również zaznaczyć, że wymóg przechowywania dowodów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia gruntów, do dnia zakończenia realizacji planu zalesienia, dotyczy jedynie rolnika, któremu przyznano pomoc na zalesianie, o czym jednoznacznie stanowi przepis § 17 pkt 1 rozporządzenia w sprawie pomocy na zalesianie. Zatem okoliczność czy rolnik posiada dowód zakupu sadzonek nie miałaby znaczenia z punktu widzenia spełnienia warunków do przyznania pomocy na zalesianie, gdyż te są określone w § 13 ust. 2 rozporządzenia. Aby zatem uzyskać pomoc na zalesianie rolnik musi wykonać zalesienie zgodnie z planem zalesienia, przedłożyć w terminie oświadczenie o wykonaniu zalesienia wraz z zaświadczeniem nadleśniczego potwierdzającym fakt wykonania zalesienia zgodnie z planem. Co więcej, § 13 ust. 1 rozporządzenia przewidywał wprost, w jakim przypadku organ, w drodze decyzji, odmawiał przyznania pomocy na zalesianie. Był to przypadek niezłożenia oświadczenia o wykonaniu z zalesienia zgodnie z planem zalesienia wraz z zaświadczeniem nadleśniczego potwierdzającym wykonanie zalesienia.
W związku z zawartym we wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie zobowiązaniem wnioskodawcy do przechowywania dowodów zakupu sadzonek i repelentów do dnia zakończenia realizacji planu zalesienia wskazać należy, że tego rodzaju zobowiązanie zawarte we wniosku, czyli na etapie, gdy wnioskodawca nie ma jeszcze pewności uzyskania postanowienia o spełnieniu warunków do przyznania wnioskowanej pomocy, może stać się skuteczne dopiero w przypadku jej przyznania.
Powyższe rozważania wskazują, że posiadanie dowodu zakupu sadzonek nie było przesłanką przyznania omawianej płatności przewidzianą przepisem prawa materialnego.
Przedstawione stanowisko wzmacnia dodatkowo brzmienie § 18 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r., przewidujący konsekwencję uchybienia obowiązkowi wynikającemu z § 17 pkt 1 rozporządzenia, tj. przechowywania dowodów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia, a mianowicie zwrot wsparcia na zalesienie lub premii pielęgnacyjnej za dany rok kalendarzowy. Prawodawca przewidział zatem tryb sankcjonowania uchybienia polegającego na nieposiadaniu dowodu zakupu sadzonek. W świetle brzmienia przepisów o przyznaniu płatności, nie można uznać, że tym właściwym trybem jest wznowienie postępowania w sprawie przyznania pomocy na zalesianie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2015 r., II GSK 644/14 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 kwietnia 2014 r., I SA/Ol 228/14 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 czerwca 2014 r., III SA/Po 1626/13).
Zatem okoliczność potraktowana przez organy na gruncie kontrolowanej sprawy jako nowa, nieznana im w dacie przyznawania pomocy, nie mogła być uznana za okoliczność mającą istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w odniesieniu do decyzji z dnia [...] maja 2009 r.
Trzeba przy tym zwrócić uwagę, że w uzasadnieniu decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. organ stwierdził, iż w dacie wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r. nie był zobowiązany do żądania od wnioskodawcy dokumentów potwierdzających zakup sadzonek. Także organ odwoławczy wskazał, że w dacie wydania decyzji przyznającej stronie płatność na zalesianie, to jest w dniu [...] maja 2009 r., organ I instancji nie posiadał wiedzy o okoliczności przyjętej jako podstawa do wznowienia postępowania, gdyż nie był zobowiązany do weryfikowania posiadania przez stronę dokumentów dotyczących zakupu sadzonek. Organy dostrzegły zatem, iż nie była to okoliczność stanowiąca w świetle obowiązujących przepisów prawa przesłankę przyznania płatności, jednakże nie wywiodły z tego stwierdzenia właściwych wniosków dla kwestii zaistnienia podstawy wznowienia.
Z omówionych względów należało uznać, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. oraz art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.
W konsekwencji obie decyzje podlegały uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), rozstrzygając o kosztach postępowania w oparciu o przepisy art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI