III SA/LU 480/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2019-12-13
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowyprzewozy osóborganizacja społecznaudział w postępowaniuinteres społecznycele statutowekonkurencjakodeks postępowania administracyjnegoWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę organizacji społecznej na odmowę dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany zezwolenia na przewóz osób, uznając brak wykazania interesu społecznego.

Organizacja społeczna Z. P. "T. i L. P." wniosła o dopuszczenie do postępowania administracyjnego w sprawie zmiany zezwolenia na przewóz osób, argumentując celami statutowymi i interesem społecznym. Oba organy administracji odmówiły, uznając, że choć cele statutowe są spełnione, brak jest interesu społecznego, gdyż organizacja działałaby w celu ochrony interesów konkurencyjnych członków. WSA w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów i podkreślając, że organizacja nie wykazała konkretnych argumentów przemawiających za interesem społecznym, poza ogólnikowymi stwierdzeniami.

Sprawa dotyczyła skargi organizacji społecznej Z. P. "T. i L. P." na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., które utrzymało w mocy postanowienie Marszałka Województwa L. o odmowie dopuszczenia skarżącej organizacji do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym. Skarżąca organizacja wskazywała, że jej cele statutowe obejmują m.in. poszanowanie zasad uczciwej konkurencji i poprawę bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a jej udział w postępowaniu miałby służyć interesowi społecznemu, w tym pasażerów i innych uczestników ruchu. Organy administracji uznały, że choć cele statutowe organizacji są spełnione, brak jest przesłanki interesu społecznego, ponieważ członkowie organizacji są konkurencyjnymi przewoźnikami, a jej udział służyłby ochronie ich partykularnych interesów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wymaga kumulatywnego spełnienia przesłanek celów statutowych i interesu społecznego. W ocenie sądu, skarżąca organizacja nie wykazała w sposób konkretny i precyzyjny istnienia interesu społecznego, ograniczając się do ogólnikowych stwierdzeń. Sąd odwołał się do orzecznictwa, wskazując, że organizacja ma obowiązek szczególnie starannego wykazania interesu społecznego, a jej twierdzenia o ochronie pasażerów, bezpieczeństwie ruchu i uczciwej konkurencji nie były wystarczająco uzasadnione. Sąd uznał, że członkowie organizacji, będący przewoźnikami, są żywotnie zainteresowani ze względów konkurencyjnych udziałem w postępowaniu, co przemawia za oceną organów o działaniu w interesie partykularnym, a nie społecznym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli organizacja nie wykaże w sposób konkretny i precyzyjny istnienia interesu społecznego, a jej udział może służyć ochronie partykularnych interesów członków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organizacja społeczna musi wykazać istnienie interesu społecznego w sposób konkretny i precyzyjny, a nie tylko ogólnikowo. W sytuacji, gdy członkowie organizacji są konkurencyjnymi przewoźnikami, a organizacja nie przedstawiła argumentów wskazujących na zagrożenie dla pasażerów czy bezpieczeństwa ruchu, jej udział może być uznany za służący interesom partykularnym, co jest sprzeczne z pojęciem interesu społecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

k.p.a. art. 31 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 31 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 31 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.d. art. 22a § ust. 1 pkt 2a

Ustawa o transporcie drogowym

Wspomniany w kontekście porównania z inną sprawą, gdzie istniały argumenty o nieuczciwej konkurencji i zagrożeniu bankructwem.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumentacja organizacji społecznej, że jej udział w postępowaniu jest uzasadniony interesem społecznym (interes pasażerów, bezpieczeństwo ruchu, uczciwa konkurencja), bez konkretnego wykazania tych okoliczności. Twierdzenie organizacji, że dysponuje wiedzą merytoryczną i zamierza wypowiedzieć się co do materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

udział organizacji społecznej nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nie można uznać za działanie w interesie społecznym żądania wstąpienia do udziału w postępowaniu dotyczącym wydania zezwolenia (zmiany zezwolenia) na przewóz osób innemu konkurencyjnemu dla jego członków przewoźnikowi udział organizacji społecznej, której członkami jest określona liczba przewoźników w niej zrzeszonych, w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uprawnień innego konkurencyjnego przewoźnika nie będącego członkiem tej organizacji jest sprzeczny z pojęciem interesu społecznego nie ma trwałej, stałej definicji interesu społecznego. Jego treść jest ciągle zmieniającą się kompozycją i balansem różnorodnych wartości określonego społeczeństwa w określonym czasie. organizacja społeczna domagająca się dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu ma obowiązek szczególnie starannego wykazania istnienia interesu społecznego w danym postępowaniu

Skład orzekający

Anna Strzelec

sprawozdawca

Ewa Ibrom

członek

Jadwiga Pastusiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki interesu społecznego przy dopuszczaniu organizacji społecznych do udziału w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza gdy członkowie organizacji prowadzą działalność konkurencyjną."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której organizacja zrzesza konkurencyjnych przewoźników. Wnioski mogą być inne, gdy interes społeczny jest wyraźniej i konkretniej wykazany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię interpretacji 'interesu społecznego' w kontekście udziału organizacji w postępowaniach administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy organizacja przewoźników może blokować konkurencję pod płaszczykiem 'interesu społecznego'?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 480/19 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2019-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-09-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec /sprawozdawca/
Ewa Ibrom
Jadwiga Pastusiak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II GSK 347/20 - Wyrok NSA z 2023-10-05
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 31 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi Z. P. "T. i L. P." z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. (dalej: Kolegium, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia Z. P. "T. i L. P." z siedzibą w W. (dalej: Z. , skarżący), utrzymało w mocy postanowienie Marszałka Województwa L. w L. (dalej: organ I instancji) w przedmiocie odmowy dopuszczenia skarżącego do udziału w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek C. O. Spółka jawna z siedzibą w L. w przedmiocie zmiany zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy.
Wnioskiem z dnia [...] maja 2019 r. Z. zwrócił się do organu I instancji o dopuszczenie, jako organizacji społecznej, do udziału w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek firmy C. O. Spółka jawna w przedmiocie zmiany zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej: L. - N. D. M. przez W..
Z. wskazał, że zgodnie z § 4 ust. 2 Statutu cele organizacji to m.in. prowadzenie działań na rzecz poprawy szeroko rozumianego bezpieczeństwa zarówno w obrocie handlowym, jak też w przewozach i ruchu drogowym oraz poszanowania zasad uczciwej konkurencji. Powyższe cele Z. realizuje m.in. poprzez przystępowanie w charakterze strony do postępowania administracyjnego i sądowego w indywidulanych sprawach, mających istotne znaczenie dla ogółu Członków Z. i uzasadnionych jego celami statutowymi oraz interesem społecznym.
Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. odmówił Z. dopuszczenia do udziału w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Organ I instancji z odwołaniem do regulacji art. 31 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.- dalej: k.p.a.) oraz postanowień Statutu Z. uznał, że Z. nie działaby w niniejszym postępowaniu w interesie społecznym lecz w celu ochrony interesów wąskiej grupy osób (podmiotów) prowadzących działalność konkurencyjną wobec strony postępowania, tj. w interesie członków organizacji T. i L. P. (T. ), jak i samego Z. P. jako przedsiębiorcy. Podkreślił, że udział organizacji społecznej w postępowaniu nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniami administracyjnymi.
Skarżący nie zgodził się z przedmiotowym rozstrzygnięciem i złożył zażalenie do organu II instancji.
Kolegium podzielając stanowisko organu I instancji podkreśliło, że w świetle regulacji art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. nie ulega wątpliwości, że dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania, jakie toczy się przed organem administracyjnym w sprawie dotyczącej innej osoby, może nastąpić w przypadku spełnienia kumulatywnie dwóch przesłanek - gdy, jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji oraz przemawia za tym interes społeczny. Spełnienie tych warunków podlega ocenie właściwego organu administracji. Niespełnienie chociażby jednego z nich powoduje, że organ administracji odmawia organizacji udziału w postępowaniu.
Następnie organ odwoławczy uzasadniał, z odwołaniem do Statutu TLP, że o ile w świetle jego postanowień przystąpienie skarżącego mogłoby zostać uznane jako uzasadnione jego celami statutowymi, to za jego udziałem w niniejszym postępowaniu nie przemawia, w ocenie Kolegium, interes społeczny.
W ocenie Kolegium, nie można uznać za działanie w interesie społecznym żądania Z. wstąpienia do udziału w postępowaniu dotyczącym wydania zezwolenia (zmiany zezwolenia) na przewóz osób innemu konkurencyjnemu w stosunku do jego członków przewoźnikowi. Opisane działanie wskazywałoby na realizowanie partykularnych interesów, gdyż członkowie Z. prowadząc działalność gospodarczą w zakresie szeroko rozumianego transportu są żywotnie zainteresowani ze względów konkurencyjnych w udziale w postępowaniu i przyczynieniu się do odmowy wydania zezwolenia (jego zmiany) konkurencyjnemu dla nich przewoźnikowi. Takie działanie ze strony skarżącego, którego celem jest m.in. zwalczanie nieuczciwej konkurencji w środowisku świadczących usługi transportu drogowego osób byłoby paradoksalnie nieuczciwym zwalczaniem konkurencji w tym samym obszarze. Tym samym należy uznać, że udział organizacji społecznej, której członkami jest określona liczba przewoźników w niej zrzeszonych, w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uprawnień innego konkurencyjnego przewoźnika nie będącego członkiem tej organizacji jest sprzeczny z pojęciem interesu społecznego, o którym mowa w art. 31 § 1 in fine k.p.a. Na poparcie swojego stanowiska organ odwołał się do stanowiska judykatury w tym przedmiocie.
W skardze na postanowienie organu Z. wniósł o uchylenie w całości postanowienia Kolegium oraz postanowienia organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu Z. zarzucił naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego błędną interpretację i błędne zastosowanie w części dotyczącej przesłanki interesu społecznego, polegające na przyjęciu, że T. nie działa w interesie społecznym, ponieważ jego członkami są przewoźnicy konkurencyjni wobec strony postępowania i w konsekwencji poprzez przyjęcie, że nie zachodzą kumulatywnie dwie przesłanki udziału skarżącego w postępowaniu w sprawie zmiany zezwolenia przewoźnika C. O. Spółka jawna na regularny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym, pomimo istnienia obiektywnie interesu społecznego.
Z. zarzucił, że Kolegium w sposób nieuzasadniony przyjęło, że członkowie T. są żywotnie zainteresowani odmową wydania zezwolenia (zmiany zezwolenia) odrębnemu od nich, rzekomo konkurencyjnemu przewoźnikowi.
W uzasadnieniu zarzutów Z. podnosił, że udział organizacji społecznej - T. - jest w niniejszej sprawie uzasadniony interesem społecznym, tj. interesem pasażerów korzystających z linii komunikacyjnej, co do której procedowana jest zmiana zezwolenia oraz interesem innych uczestników ruchu drogowego, w kontekście bezpieczeństwa ruchu drogowego i poszanowania zasad zdrowej oraz uczciwej konkurencji.
Z. zarzucił, że organ I instancji nie uzasadnił dlaczego jego zdaniem skarżący miałby reprezentować w postępowaniu swój partykularny interes. Zasadniczo immanentnym, statutowym celem każdego stowarzyszenia, związku pracodawców czy innej organizacji społecznej, jest reprezentowanie siebie, swoich członków, czy też podzielanego przez tych członków poglądu. Gdyby zatem przyjąć, że cel taki determinowałby jednocześnie brak możliwości udziału takiej organizacji społecznej w postępowaniu, w trybie art. 31 k.p.a., to istnienie tego przepisu pozbawione byłoby jakiegokolwiek sensu.
Skarżący wyjaśnił, że T. ani członkowie T. nie świadczą usług przewozowych na linii komunikacyjnej, której dotyczy postępowanie - nie stanowią konkurencji dla przewoźnika C. O. Spółka Jawna. Skarżący podkreślił, z odwołaniem do orzecznictwa że niedopuszczalna jest prewencyjna odmowa dopuszczenia organizacji społecznej, motywowana np.: dbałością o szybkość załatwienia sprawy. Skoro ustawodawca przewiduje, że organizacja społeczna może występować w postępowaniu na prawach strony, to domniemanie z góry złych intencji wnioskującej o dopuszczenie organizacji, jest sprzeczne z tym przepisem. Skarżący podkreślił, że nie można tworzyć domniemania, że stowarzyszenia przewoźników działają wyłącznie w interesie swoich członków, czyli w interesie partykularnym, a ich głównym zadaniem jest obrona przed konkurencją nowych przewoźników, którzy ubiegają się o nowe zezwolenie (skarżący wskazał miedzy innymi na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. akt II GSK 1500/16 - orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).
Z. podkreślił, że dysponuje wiedzą merytoryczną w kwestiach objętych swoimi celami statutowymi oraz przedmiotem postępowania, do którego żądał dopuszczenia. W jego ocenie, udział T. , jako organizacji społecznej, w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, odpowiada wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad danym postępowaniem w sprawach indywidualnych i działaniem w nich organów administracyjnych, a nie służy przy tym partykularnym interesom jej członków, którzy nie są bezpośrednimi konkurentami C. O. Spółka jawna.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i potrzymało stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądnie strony za uzasadnione postanawia o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu, zaś na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie (art. 31 § 2 k.p.a.). Organizacja społeczna uczestniczy w postępowaniu na prawach strony (art. 31 § 3 k.p.a.).
Tym samym w myśl art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym jest uzależnione od spełnienia następujących przesłanek:
– postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej, ale praw i obowiązków "innej osoby", czyli jednej ze stron postępowania;
– żądanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej;
– za uwzględnieniem żądania przemawia interes społeczny. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie.
Organ odwoławczy ustalił, że Z. spełnia dwie pierwsze przesłanki z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. warunkujące dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym. Udział Związku w postępowaniu administracyjnym dotyczy praw i obowiązków "innej osoby" – C. O. Spółka jawna (przewoźnika). Także cele statutowe, określone w § 4 i § 5 Statutu uzasadniają jego dopuszczenie do udziału w postępowaniu o zmianę zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób w krajowym transporcie drogowym. Statut w § 4 ust. 1 pkt 1 i 2 stanowi, ze celami T. i L. P. są: ochrona, promowanie i reprezentowanie wspólnych etycznych, ekonomicznych i prawnych interesów swoich członków, związanych z działalnością polegająca na wykonywaniu przewozów drogowych oraz działalność w zakresie spedycji i logistyki, tworzenie wśród polskiej i zagranicznej opinii publicznej pozytywnego wizerunku polskiego transportu oraz wpływanie na właściwe zrozumienie celów T. , zarówno przez szeroko pojętą opinię publiczną, jak i organy państwa i administracji. Do celów związku należą także m.in. poszanowanie zasad uczciwej konkurencji i poprawa bezpieczeństwa w obrocie handlowym i przewozach i ruchu drogowym (§ 4 ust. 2 pkt 5 i 6 Statutu). Cele Związku są realizowane w różny sposób (określony w § 5 Statutu) m.in. poprzez przystępowanie w charakterze strony do postępowania administracyjnego i sądowego w indywidualnych sprawach, mających istotne znaczenie dla ogółu członków Z. i uzasadnionych celami statutowymi oraz interesem społecznym (pkt 6 § 5 statutu).
Sporne jest natomiast spełnienie po stronie Z. trzeciej z przesłanek umożliwiających dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu, czyli istnienie interesu społecznego. Zauważyć bowiem należy, że nawet wówczas, gdy udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym dotyczy praw i obowiązków "innej osoby" i jest uzasadniony celami statutowymi, to i tak dopuszczenie tej organizacji do udziału w postępowaniu może być uznane za niezasadne, ze względu na brak interesu społecznego. Rozstrzyganie kwestii udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innej osoby musi być połączone z rozważeniem, czy za tym udziałem przemawia interes społeczny.
W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że nie ma trwałej, stałej definicji interesu społecznego. Jego treść jest ciągle zmieniającą się kompozycją i balansem różnorodnych wartości określonego społeczeństwa w określonym czasie. Pojęcie interesu społecznego jest pojęciem niedookreślonym. Interes ten nie jest ustalony raz na zawsze, lecz jest zmienny w czasie, a nawet w danym czasie jest często rozumiany niejednolicie. Wobec czego w każdej sprawie indywidualnej podlega ono wykładni organu administracji rozpatrującego sprawę i niewątpliwie musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnych sprawach i działaniem w nich organów administracyjnych (por wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sygn. akt: II GSK 204/13, II GSK 588/14 i powołaną tu literaturę oraz w sprawach sygn. akt: II OSK 1397/10, II OSK 663/11, II OSK 1515/16 - CBOSA).
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażane w dotychczasowym orzecznictwie, zgodnie z którym, organizacja społeczna domagająca się dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu ma obowiązek szczególnie starannego wykazania istnienia interesu społecznego w danym postępowaniu i taki wniosek musi zawierać wszelkie argumenty za nim przemawiające (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sygn. akt: II OSK 122/11, II OSK 264/07 - CBOSA).
W okolicznościach niniejszej sprawy Z. wskazał jedynie, że jego udział w postępowaniu jest uzasadniony interesem społecznym czyli interesem pasażerów korzystających z linii komunikacyjnej, do której procedowana jest zmiana zezwolenia oraz interesem innych uczestników ruchu drogowego w kontekście bezpieczeństwa ruchu drogowego i poszanowania zasad zdrowej i uczciwej konkurencji. Nie wyjaśnił przy czym na czym konkretnie polegać ma ta ochrona bezpieczeństwa i zasad uczciwej konkurencji w kontekście racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad danym postępowaniem w indywidualnej sprawie. W czym widzi zagrożenie interesów uczestników i bezpieczeństwa ruchu, które uzasadniałoby jego udział w postępowaniu innego przewoźnika niezrzeszonego w tej organizacji. Jakie konsekwencje dla pasażerów linii komunikacyjnej, której dotyczy zmiana zezwolenia może nieść dokonanie takiej zmiany. Organizacja społeczna, starająca się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony, powinna precyzyjnie i konkretnie wykazać, z jednej strony prawny związek zachodzący pomiędzy jej celami statutowymi, a materialnoprawnym przedmiotem sprawy, i jednocześnie z drugiej strony - względy interesu społecznego, które przemawiają za dopuszczeniem organizacji do tegoż konkretnego postępowania, w celu sprawowania dodatkowej kontroli społecznej.
W ocenie sądu skarżący tym obowiązkom nie sprostał.
Nie można uznać, że skarżący wykazał zaistnienie przesłanki interesu społecznego, gdy jedynie twierdzi, że dysponuje wiedzą w kwestiach objętych swoimi celami oraz przedmiotem postępowania, do którego żąda dopuszczenia i ma zamiar wypowiedzieć się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności przedstawionego rozkładu jazdy przewoźnika i wykonywania dotychczasowego zezwolenia. Z. wskazuje, że za dopuszczeniem organizacji do udziału w postępowaniu przemawia interes pasażerów korzystających z linii komunikacyjnej, co do której procedowana jest zmiana zezwolenia oraz interesem innych uczestników ruchu drogowego w kontekście bezpieczeństwa ruchu drogowego i poszanowania zasad zdrowej i uczciwej konkurencji bez głębszego uzasadniania tych twierdzeń.
Natomiast powoływany przez skarżącego wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II GSK 1500/16 (CBOSA) nie może znaleźć odniesienia w okolicznościach niniejszej sprawy. Skarżący pomija bowiem, że w tamtym stanie faktycznym wnioskodawca uzasadnił swój wniosek w kontekście zaistnienia przesłanki interesu społecznego, koncentrując się na argumentach opartych na art. 22a ust. 1 pkt 2a ustawy o transporcie drogowym, który pozwala na odmowę udzielenia zezwolenia z powodu nieuczciwej konkurencji, którą stworzy nowy przewoźnik i możliwość bankructwa przewoźników na określonej trasie. Wnioskodawca w tamtej sprawie wskazał na określone fakty i dowodowy. Z uzasadnienia wyroku sądu I instancji w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 731/15 (CBOSA) wynika, że "Strona wskazała, że udział stowarzyszenia w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie przyczyni się do lepszego wypełnienia jego celów, w szczególności w obszarze postępowania dowodowego, gdyż stowarzyszenie ma kwalifikacje oraz potrzebną wiedzę w tym zakresie. Jako dowód strona załączyła informację o stanie faktycznym przewoźnika, który jako jedyny poza uczestnikiem postępowania realizuje jeszcze przewozy regularne na linii komunikacyjnej K.-R., nadto wskazała iż posiada dokumenty finansowe, które obrazują dotychczasowy wpływ uczestnika postępowania na sytuację ekonomiczną przewoźników krajowych wykonujących przewozy na tej linii, na podstawie których można wykazać, że projektowana zmiana stanowi zagrożenie ekonomiczne dla ostatniej istniejącej jeszcze linii regularnej. Stowarzyszenie zauważyło, że w celu zapobiegania doprowadzania do upadłości z przyczyn ekonomicznych polskich przewoźników i przeciwdziałania monopolizacji kolejnych linii przez uczestnika postępowania przedstawiło wyliczenia (sporządzone na podstawie wydruku ze stron sprzedaży biletów strony internetowej uczestnika postępowania [...]), z których wynika, iż uczestnik postępowania na zmonopolizowanych liniach stosuje znacznie wyższe ceny biletów niż te, które obowiązywały kiedy na tych liniach funkcjonowali inni przewoźnicy krajowi".
W ocenie sądu, w świetle poczynionych przez organy ustaleń, nie jest zatem dowolnie ocena organów, że udział Z. w postępowaniu jest uzasadniony nie interesem społecznym a interesem jego członków, których ochrona interesów etycznych, ekonomicznych i prawnych oraz działalność w zakresie spedycji i logistyki stawiana jest na pierwszym miejscu w celach T. (§ 4 ust. 1 pkt 1 Statutu). Cele te mają priorytet nad innymi dodatkowymi celami i w tym kontekście należało ocenić stwierdzenie organu co do realizowania partykularnych interesów członków organizacji.
Nie zmienia tego faktu nawet ogólne wskazanie na działanie na rzecz poszanowania zasad uczciwej konkurencji czy też poprawy bezpieczeństwa transportu (cele te wskazano w ust. 2 § 4 Statutu) ani też okoliczność, iż członkowi organizacji nie świadczą usług na linii komunikacyjnej, której dotyczy postępowanie. Zgodzić się należy z organem, że członkowie Z. prowadząc działalność gospodarczą w zakresie szeroko rozumianego transportu są żywotnie zainteresowani ze względów konkurencyjnych w udziale w postępowaniu. Jak bowiem wynika z postanowień statutu (§ 7 ust. 1) członkiem T. może być pracodawca – każda osoba fizyczna, prawa i jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, zatrudniająca pracowników (również okresowo), która: 1) w ramach prowadzonej działalności gospodarczej lub innej działalności statutowej wykonuje przewozy drogowe w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, 2) prowadzi transport drogowy w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy, 3) prowadzi działalność gospodarczą w zakresie spedycji obejmującej organizację przewozu drogowego rzeczy, lub 4) prowadzi działalność gospodarczą w zakresie logistyki transportu drogowego.
Tym samym, w sytuacji, gdy skarżący nie wskazał żadnych konkretnych argumentów przemawiających za interesem społecznym w dopuszczeniu go do udziału w postępowaniu innego przewoźnika, to nie jest dowolna ocena organu, że udział organizacji społecznej, której członkami jest określona liczba przewoźników w niej zrzeszonych, w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uprawnień innego konkurencyjnego przewoźnika nie będącego członkiem Związku jest sprzeczny z pojęciem interesu społecznego, o którym mowa w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a.
Organizacja społeczna powinna wykazać zasadność udziału w postępowaniu, ponieważ jej udział w sprawie nie jest obojętny dla stron, zwłaszcza gdy reprezentują przeciwstawne interesy. Jak wskazuje się w orzecznictwie organ administracji publicznej jest obowiązany również w procesie ważenia interesu społecznego i statutowych celów organizacji społecznej uwzględnić także interes strony, co nie oznacza, że wyłącznie interes strony może uzasadniać odmowę wszczęcia postępowania na żądanie organizacji społecznej. Interes strony jest bowiem koniecznym elementem definiowania interesu społecznego w konkretnym postępowaniu, którego nie da się oderwać od przedmiotu tego postępowania, mimo że interes społeczny jako taki, inaczej niż interes prawny strony, nie jest oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego. Jakkolwiek jednak doniosły byłby interes organizacji społecznej, ze względu na który żąda ona udziału w postępowaniu - nie można go stawiać ponad interesami stron (por. np. wyroki w sprawach sygn. akt: II GSK 588/14, II SA/Bd 375/15 – CBOSA).
Jak już wskazano organizacja społeczna dopomagając się dopuszczenia jej do udziału w sprawie dotyczącej innej osoby, powinna wykazać istnienie związku pomiędzy swoimi celami statutowymi, a przedmiotem postępowania administracyjnego i przedstawić w sposób precyzyjny okoliczności świadczące o zaistnieniu interesu społecznego. Organizacja społeczna ubiegająca się o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu powinna co najmniej uprawdopodobnić, że przyczyni się do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego celów.
Skoro zatem, w okolicznościach niniejszej sprawy, Z. nie wykazał w istocie, poza powołaniem się na ogólnikowe twierdzenia (interes pasażerów, bezpieczeństwo ruchu drogowego, poszanowanie zasad uczciwej konkurencji), że za dopuszczeniem skarżącego do udziału przemawiają nie tylko cele statutowe Z. ale i interes społeczny, to brak podstaw do uznania, że zaskarżone postanowienie narusza prawo.
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zobowiązany był do oddalenia skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI