III SA/Lu 459/22

III SA/Lu 459/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec
Iwona Tchórzewska /sprawozdawca/
Robert Hałabis /przewodniczący/
Symbol z opisem
6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne
Oświata
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono bezskuteczność czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1082
art. 2; art. 39; art. 127
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 146 § 1; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis Sędziowie: Sędzia WSA Anna Strzelec, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant: Referent Małgorzata Rębacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na czynność Burmistrza Parczewa z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zapewnienia bezpłatnego transportu niepełnosprawnego dziecka I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; II. zasądza od Burmistrza Parczewa na rzecz M. M. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Skarżąca M. M. w piśmie z dnia 8 lipca 2022 r. zwróciła się do Burmistrza Parczewa o zapewnienie niepełnosprawnemu synowi skarżącej M. C. bezpłatnego transportu i opieki z miejsca zamieszkania w P. przy ul. [...] do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. S. w R. P. oraz transportu powrotnego od dnia 1 września 2022 r.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że jej syn posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego oraz, że od 1 września 2022 r. Szkoła Podstawowa w [...], do której syn uczęszczał od przedszkola, zostaje zlikwidowana. Z uwagi na powyższe syn skarżącej będzie uczęszczał do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. [...] w R. P.. Skarżąca wyjaśniła, że na wniosek Starosty [...] oraz skarżącej, na podstawie art. 127 ust. 13 i 15 ustawy Prawo oświatowe jej syn otrzymał od Starosty [...] skierowanie do wyżej wymienionej szkoły. Skarżąca wskazała, że Szkoła Podstawowa w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w R. P. zapewni synowi skarżącej odpowiednie warunki do edukacji i terapii, które zostały określone w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego.
Do wniosku skarżąca dołączyła: wystawione w dniu 24 czerwca 2022 r. przez Dyrektora Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego im. Z. S. w R. P. zaświadczenie, iż M. C. będzie uczniem klasy VI Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. [...] w R. P. od dnia 1 września 2022 r., informację Powiatowej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w P. z dnia 10 maja 2022 r. o wynikach diagnozy psychologiczno-pedagogicznej M. C. oraz orzeczenie nr [...].[...] z dnia [...] 2020 r., wydane przez Zespół Orzekający Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w P. o potrzebie kształcenia specjalnego M. C. ze względu na niepełnosprawność intelektualną w stopniu umiarkowanym.
Burmistrz Parczewa pismem nr [...] z dnia [...] 2022 r. poinformował, że brak jest podstawy prawnej do organizowania dowozu dziecka do Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w R. P.. Organ powołał się na treść art. 39 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r., poz. 1082 z pózn. zm.), a także na art. 127 ust. 14 ustawy Prawo oświatowe.
Organ wyjaśnił, że w pierwszej kolejności to gmina, na terenie której mieszka dziecko niepełnosprawne, ma zapewnić nauczanie zgodnie z zaleceniami zawartymi w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Natomiast, jeżeli na terenie gminy z różnych przyczyn nie można zorganizować takiego nauczania, wówczas w porozumieniu z rodzicem gmina organizuje dowóz do najbliższej placówki mogącej sprostać wymogom zawartym w orzeczeniu. Organ podniósł, że syn skarżącej posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane w dniu [...] 2020 r. przez Powiatową Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną w P.. W orzeczeniu tym wskazano, że najlepszą formą kształcenia dla ucznia jest szkoła ogólnodostępna, z mniej licznymi oddziałami klasowymi oraz udziałem drugiego nauczyciela.
Organ przypomniał, że skarżąca otrzymała informację z dnia 31 maja 2022 r. od dyrektora Szkoły Podstawowej n 2 w P., oddalonej zaledwie o kilkadziesiąt metrów od miejsca zamieszkania niepełnosprawnego dziecka i która dla dziecka jest również szkołą obwodową, o możliwości zapewnienia spełnienia wymogów zawartych w wyżej cytowanym orzeczeniu. Organ zauważył, że na podstawie tego samego orzeczenia do końca roku szkolnego [...] dziecko kontynuowało naukę także w szkole ogólnodostępnej.
W dniu 25 lipca 2022 r. M. M. skierowała ponownie wniosek do Burmistrza Miasta o zorganizowanie jej synowi bezpłatnego transportu do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. [...] w R. P.. Burmistrz Miasta pismem z dnia [...] 2022 r. podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
M. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na czynność Burmistrza Parczewa wyrażoną w piśmie z dnia [...] 2022 r., odmawiającą zapewnienia bezpłatnego transportu niepełnosprawnego dziecka skarżącej do Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w R. P.. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej czynności naruszenie:
a) prawa materialnego, tj. art. 39 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 127 ustawy Prawo oświatowe, poprzez dokonanie jego błędnej wykładni i zinterpretowanie kryterium "bliskości" bez odniesienia się w sposób należyty do orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, a w konsekwencji poprzez bezpodstawną odmowę zapewnienia synowi skarżącej, niepełnosprawnemu małoletniemu M. C. bezpłatnego transportu i opieki z miejsca zamieszkania w P. przy ul. [...] do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno- Wychowawczym im. Z. [...] w R. P. oraz transportu powrotnego od dnia 1 września 2022 r.;
b) art. 70 ust. 1 i 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez jego wadliwą wykładnię i w konsekwencji naruszenie prawa do nauki oraz prawa rodziców do wyboru szkoły;
c) art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez brak aktywności ukierunkowanej na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, zebrania wszystkich istotnych dowodów koniecznych do jej załatwienia oraz ich wnikliwej oceny, a przez to naruszenie zasady działania na podstawie i w granicach prawa;
d) art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności poprzez wadliwą wykładnię orzeczenia o niepełnosprawności, orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego i przedłożonej informacji o wynikach diagnozy psychologicznej M. C., co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i dowolnego przyjęcia, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że od 1 września 2022 r. Szkoła Podstawowa w [...], do której od przedszkola uczęszczał jej syn, zostaje zlikwidowana. Z uwagi na to skarżąca podjęła decyzję, że syn będzie uczęszczał do Szkoły Podstawowej w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w R. P., która gwarantuje realizację zaleceń zawartych w orzeczeniu o sposobie kształcenia specjalnego oraz zapewni synowi możliwość rozwoju. Skarżąca podkreśliła, że mając na uwadze schorzenia małoletniego oraz jego stan psychofizyczny, realizacja zaleceń dotyczących jego edukacji w sposób umożliwiający harmonijny rozwój będzie najpełniej realizowana w wybranej przez matkę szkole. Szkoła bliższa geograficznie, która została wskazana przez organ, w mniejszym stopniu pozwala urzeczywistnić wspomniane zalecenia, a zatem nie jest szkołą najbliższą w rozumieniu przepisu art. 39 ust. 4 pkt 1 Prawa oświatowego.
Powołując się na powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności oraz uznanie obowiązku Gminy P. do zapewnienia synowi skarżącej bezpłatnego transportu i opieki z miejsca zamieszkania do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w R. P. od dnia 1 września 2022 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając obszernie przesłanki podjęcia zaskarżonej czynności. Organ wskazał między innymi, że po złożeniu wniosku przez skarżącą zwrócił się do dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. o udzielenie informacji czy w roku szkolnym [...] są miejsca, aby przyjąć M. C. i zorganizować mu zajęcia zgodnie z zaleceniami zawartymi w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego nr [...].[...].[...]. Przekazując treść diagnozy i zaleceń zawartych w przedmiotowym orzeczeniu, organ wskazał, aby dyrektor placówki uwzględnił kwalifikacje kadry, pomoce dydaktyczne do realizacji nauczania, rodzaj zajęć oraz pomieszczenia do realizacji zajęć. Dyrektor Szkoły Podstawowej nr [...] w P. w odpowiedzi wskazał, zarówno organowi prowadzącemu, jak i matce dziecka, iż szkoła dysponuje wolnymi miejscami w placówce i szkoła jest w stanie przyjąć, a następnie zorganizować zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze oraz zapewnić odpowiednich specjalistów do prowadzenia zajęć rewalidacyjnych, logopedycznych i korekcyjno – kompensacyjnych, aby zrealizować zalecenia zawarte w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Dyrektor poinformował, iż w szkole funkcjonują oddziały integracyjne z nauczycielem wspomagającym, obecnie uczęszcza do tej placówki 16 uczniów z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego, prowadzone są również zajęcia w mniej licznych klasach (np. jedna z klas 5 liczy 5 uczniów z różnym stopniem niepełnosprawności). Dyrektor wskazał również, że szkoła posiada kadrę pedagogiczną z wymaganymi kwalifikacjami w zakresie pedagogiki specjalnej (21 nauczycieli różnych specjalności) umożliwiającą zorganizowanie zajęć rewalidacyjnych oraz dysponuje pomieszczeniami i pomocami dydaktycznymi niezbędnymi do realizacji zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Organ zauważył, że M. C. zamieszkuje na stałe w P. przy ul. [...], to jest po drugiej stronie ulicy, przy której znajduje się Szkoła Podstawowa nr [...] w P., w odległości około 50 metrów od wejścia głównego do budynku szkoły. Szkoła Podstawowa nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szklono Wychowawczym im. Z. [...] w R. P. położona jest zaś w odległości około 30 km od miejsca stałego zamieszkania M. C..
Organ podniósł także, że budynek szkoły podstawowej jest placówką w pełni przystosowaną do potrzeb osób niepełnosprawnych. W przeszłości funkcjonowały w tej placówce nie tylko klasy integracyjne, ale również klasy specjalne. Obiekt posiada sale do kształcenia nawet dla osób w znacznym stopniu niepełnosprawności, z przyborami do nauki sensorycznej oraz oddzielną salą do rehabilitacji. W szkole znajduje się również kompleks basenów wraz z częścią rekreacyjną (jacuzzi, zjeżdżalnie, bicze wodne, wypłycone tory, oddzielne szatnie dla osób niepełnosprawnych), na którym prowadzona jest rehabilitacja uczniów mających określone dysfunkcje. Według zapewnienia Dyrektora, również Szkoła Podstawowa nr [...] w P., oddalona od miejsca zamieszkania syna skarżącej o około 1 km, jest w stanie zapewnić M. C. analogiczne jak opisane powyżej warunki nauki i opieki.
W piśmie z dnia 29 listopada 2022 r. skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodów z dołączonych do pisma dokumentów: orzeczenia nr [...].[...].[...] o potrzebie kształcenia specjalnego z dnia 9 listopada 2022 r. oraz opinii Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego im. Z. S. w R. P. z dnia 3 listopada 2022 r., na okoliczności stanu zdrowia M. C., szczególnych potrzeb małoletniego w zakresie edukacji i rozwoju, zaleceń dotyczących specjalnego kształcenia ze względu na niepełnosprawność intelektualną, a to dla wykazania, że Szkoła Podstawowa nr [...] w P., wbrew twierdzeniom organu, nie jest w stanie zapewnić małoletniemu należytych warunków, a nadto dla wykazania, że Szkoła Podstawowa w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym w R. P. jest szkołą, która zapewnia M. C. odpowiednie warunki do edukacji i terapii, które zostały określone w orzeczeniu oraz, że wyżej wymieniona szkoła spełnia kryterium bliskości w rozumieniu Prawa oświatowego. W dołączonym do pisma orzeczeniu z dnia 9 listopada 2022 r. o potrzebie kształcenia specjalnego syna skarżącej na okres II etapu nauki w szkole podstawowej, zalecono zastosować wobec ucznia kształcenie specjalne ze względu na orzeczoną niepełnosprawność intelektualną w stopniu znacznym w szkole specjalnej (w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym), w szkole ogólnodostępnej z oddziałami specjalnymi, w szkole integracyjnej, w szkole ogólnodostępnej z oddziałami integracyjnymi, a także stwierdzono, że aktualnie najkorzystniejszą dla dziecka formą kształcenia jest nauka w szkole specjalnej (specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym), w której optymalnie będzie realizował swoje potrzeby edukacyjne.
Jednocześnie skarżąca wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego w wysokości wynikającej z przedłożonej faktury VAT.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Stosownie do art. 146 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest czynność Burmistrza Parczewa z dnia [...] 2022 r., polegająca na odmowie zapewnienia synowi skarżącej bezpłatnego transportu i opieki z miejsca zamieszkania w P. przy ul. [...] do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. S. w R. P. oraz transportu powrotnego od dnia 1 września 2022 r.
Odmowa zapewnienia niepełnosprawnemu uczniowi bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły podstawowej stanowi czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a zatem może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej czynności stanowił przepis art. 39 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe., w myśl którego obowiązkiem gminy jest zapewnienie uczniom niepełnosprawnym, których kształcenie i wychowanie odbywa się na podstawie art. 127, bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły podstawowej, a uczniom z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym - także do najbliższej szkoły ponadpodstawowej, do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym uczeń kończy 21. rok życia.
Zgodnie zaś z art. 127 Prawa oświatowego kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież niepełnosprawne, niedostosowane społecznie i zagrożone niedostosowaniem społecznym, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Kształcenie to może być prowadzone w formie nauki odpowiednio w przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych, przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych i szkołach lub oddziałach integracyjnych, przedszkolach i szkołach lub oddziałach specjalnych, innych formach wychowania przedszkolnego i ośrodkach, o których mowa w art. 2 pkt 7 (ust. 1). Uczniowi objętemu kształceniem specjalnym dostosowuje się odpowiednio program wychowania przedszkolnego i program nauczania do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia. Dostosowanie następuje na podstawie opracowanego dla ucznia indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego uwzględniającego zalecenia zawarte w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, o którym mowa w ust. 10 (ust. 3). W zależności od rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia niepełnosprawności intelektualnej, dzieciom i młodzieży, o których mowa w ust. 1, organizuje się kształcenie i wychowanie, które stosownie do potrzeb umożliwia naukę w dostępnym dla nich zakresie, usprawnianie zaburzonych funkcji, rewalidację i resocjalizację oraz zapewnia specjalistyczną pomoc i opiekę (ust. 4). Starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, na wniosek rodziców, zapewnia mu odpowiednią formę kształcenia, uwzględniając rodzaj niepełnosprawności, z zastrzeżeniem ust. 14 (ust. 13). Jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu lub szkole podstawowej, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół (ust. 14). Jeżeli powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka nie prowadzi szkoły specjalnej lub ośrodka, o którym mowa w art. 2 pkt 7, odpowiednich ze względu na rodzaj niepełnosprawności, starosta tego powiatu kieruje dziecko do najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek, który dysponuje wolnymi miejscami. Starosta najbliższego powiatu prowadzącego taką szkołę lub ośrodek, który dysponuje wolnymi miejscami, nie może odmówić przyjęcia dziecka do szkoły lub ośrodka (ust. 15).
Zgodnie z ukształtowaną już wykładnią użytego w art. 39 Prawa oświatowego pojęcia "najbliższa szkoła", na "bliskość" w tym rozumieniu składa się zarówno element położenia geograficznego (odległość szkoły od miejsca zamieszkania), jak też element dysponowania przez daną placówkę oświatową warunkami umożliwiającymi kształcenie dzieci z konkretnym rodzajem niepełnosprawności (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2014 r., sygn. I OSK 1961/14, z 29 kwietnia 2015 r., sygn. I OSK 3298/14, z 11 października 2018 r., sygn. I OSK 2730/16,). Przy tym ów drugi element winien być oceniany indywidualnie, w odniesieniu do treści orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, którego zaleceń, o charakterze quasi-opinii biegłych, nie może modyfikować organ reprezentujący gminę. Warunkiem skuteczności odmowy zapewnienia bezpłatnego transportu niepełnosprawnemu uczniowi jest zatem nie tylko wskazanie przez gminę szkoły (ośrodka) innej niż wnioskowana przez rodziców, ale także wykazanie, że ta szkoła (ośrodek) jest "najbliższa" we wskazanym wyżej rozumieniu. Należy mieć przy tym na względzie, że niepełnosprawni uczniowie, do których odnosi się przepis art. 39 ust. 4 pkt 1 Prawa oświatowego, różnią się rodzajem posiadanej niepełnosprawności, a także jej zakresem. Nie budzi wątpliwości, że nie każda placówka szkolna posiada warunki odpowiednie do kształcenia dzieci obciążonych wszelkiego rodzaju niepełnosprawnościami. Tak więc wykładni sformułowania "najbliższa szkoła" należy dokonywać dla każdego indywidualnego przypadku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lipca 2020 r., sygn. I OSK 1604/19, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 11 kwietnia 2019 r., sygn. III SA/Gd 897/18). Szkołą najbliższą jest tylko szkoła pozwalająca realizować zalecenia zawarte w orzeczeniu o niepełnosprawności dziecka, a zatem dostosowana do zdolności psychofizycznych ucznia. Szkoła bliższa geograficznie, lecz w mniejszym stopniu pozwalająca urzeczywistnić wspomniane zalecenia, nie będzie zatem szkołą najbliższą (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lipca 2021 r., sygn. III OSK 3699/21). W sytuacji więc, w której organ twierdzi, że realizacja zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, zostanie zapewniona przez inną placówkę, która jest położona bliżej miejsca zamieszkania dziecka, powinien również wykazać, że ta najbliższa geograficznie placówka może zapewnić dziecku odpowiednie metody pracy i nauki, dostosowane do stopnia jego niepełnosprawności, dokonując w tym zakresie indywidualnej oceny w świetle w szczególności orzeczenia o niepełnosprawności i orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego dziecka (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 6 października 2021 r., II SA/Ke 623/21 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 lutego 2022 r., sygn. III SA/Gl 908/21).
Zatem po otrzymaniu wniosku o zapewnienie niepełnosprawnemu uczniowi bezpłatnego transportu i opieki z miejsca zamieszkania do najbliższej szkoły w rozumieniu wynikającym z art. 39 Prawa oświatowego, właściwy organ powinien podjąć działania w celu zgromadzenia dokumentów niezbędnych do dokonania oceny wniosku i ewentualnego wykazania, że wbrew treści wniosku, to najbliższa geograficznie placówka może zapewnić dziecku odpowiednie metody pracy i nauki, dostosowane do stopnia jego niepełnosprawności. Wyniki tych działań powinny znajdować odzwierciedlenie w aktach sprawy. Czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie stanowi decyzji administracyjnej. Zatem nie znajduje do niej zastosowania art. 107 § 3 k.p.a. określający obligatoryjne elementy uzasadnienia decyzji. Jednakże mając na względzie obowiązek wykazania przez organ okoliczności przemawiających za nieuwzględnieniem wniosku, z treści pisma obejmującego czynność, w powiązaniu z zebranymi przez organ dokumentami znajdującymi się w aktach, winny tego rodzaju okoliczności wynikać. Działania organu oraz uzasadnienie czynności winny wskazywać na dokonanie omówionej wyżej indywidualnej oceny.
Czynność zaskarżona w niniejszej sprawie nie odpowiada powyższym wymogom. W treści pisma z dnia [...] 2022 r. organ w sposób lakoniczny powołał się na fakt otrzymania przez skarżącą informacji z dnia 31 maja 2022 r. udzielonej przez Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. o możliwości zapewnienia spełnienia wymogów zawartych orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Wskazać jednak należy, że powyższa informacja została udzielona na blisko dwa miesiące przed złożeniem wniosku. Ponadto nie wynikają z niej wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia. W szczególności brak jednoznacznej informacji o udziale w nauczaniu nauczycieli wspomagających.
W odpowiedzi na skargę organ obszernie uzasadnił stanowisko wyrażone w zaskarżonej czynności, powołując się na działania podjęte w związku ze złożonym przez skarżącą wnioskiem. Trzeba jednak podkreślić, że odpowiedź na skargę nie może zastąpić czynności organu. Jednocześnie opisane w odpowiedzi na skargę działania organu, które miały być podjęte po złożeniu przez skarżącą wniosku, nie znajdują jakiegokolwiek odzwierciedlenia w aktach administracyjnych. W konsekwencji zaskarżona czynność nie poddaje się merytorycznej kontroli Sądu administracyjnego.
Wskazać także należy, że podejmując zaskarżoną czynność organ nie odniósł się w ogóle do argumentacji skarżącej, która we wniosku wskazała, że na wniosek Starosty [...] oraz skarżącej, na podstawie art. 127 ust. 13 i 15 ustawy Prawo oświatowe syn skarżącej otrzymał od Starosty [...] skierowanie do Szkoły Podstawowej nr [...] w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym im. Z. [...] w R. P..
W opisanych okolicznościach zachodziły podstawy do stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a..
Rozpatrując sprawę ponownie organ podejmie działania pozwalające na realną ocenę wniosku skarżącej, z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych syna skarżącej. Organ będzie mieć przy tym na uwadze okoliczności wynikające z aktualnego orzeczenia nr [...].12.[...] z dnia 9 listopada 2022 r. o potrzebie kształcenia specjalnego M. C..
Z tych wszystkich względów i na podstawie powołanych przepisów Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadniają przepisy art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 z poźn. zm.). Jednocześnie w sprawie nie zachodziły okoliczności, które w świetle § 15 rozporządzenia uzasadniałyby ustalenie opłaty w stawce wyższej, niż minimalna i uwzględnienie wniosku skarżącej o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego w wysokości wynikającej z przedłożonej faktury VAT.