III SA/Lu 446/23

III SA/Lu 446/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-11-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-08-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Agnieszka Kosowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Odpady
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1587
art. 24 ust. 7, art. 3 ust. 1 pkt 6,
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 1, art. 4 pkt 2 i pkt 3, pkt 6 lit. a, pkt 15, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f, art. 92a ust. 7, art. 92 ust. 3
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Asesor sądowy Agnieszka Kosowska (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Arleta Bednarczyk-Chagowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2023 r. sprawy ze skargi R. Spółka komandytowa z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 9 czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Uzasadnienie
sygn. III SA/Lu 446/23
UZASADNIENIE
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
w Lublinie (dalej jako "organ II instancji") z dnia 9 czerwca 2023 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Stan sprawy przedstawia się następująco.
Funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej, podczas wykonywania czynności służbowych
w dniu 25 listopada 2022 r. w ramach wspólnych działań z Wojewódzkim Inspektoratem Ochrony Środowiska w Lublinie zatrzymali do kontroli pojazd, którego kierowca wykonywał międzynarodowy transport drogowy na rzecz spółki R. Sp.k. z siedzibą w Z. (dalej jako "strona" lub "skarżąca").
Do kontroli kierowca, przedstawił prawo jazdy, dowody rejestracyjne ciągnika siodłowego i naczepy, wypis z licencji dotyczący międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy oraz drogowy list przewozowy CMR bez numeru oraz daty. Zgodnie z przedłożonym listem przewozowym CMR nadawcą towaru była brytyjska spółka P. Ltd natomiast odbiorcą skarżąca. Z dokumentacji wynikało, że pojazdem przewożone były silniki bez opakowania (10 szt. x 250 kg), felgi (24 szt. x 10 kg), zawieszenia (6 szt. x 150 kg) oraz używane części karoserii
(6 szt. x 800 kg). Łącza masa przewożonych z Wielkiej Brytanii do Polski towarów wynosiła 8.440 kg.
Przeprowadzone oględziny przestrzeni naczepy wykazały towar w postaci samochodów osobowych (6 szt.) z widocznymi uszkodzeniami oraz towar leżący pomiędzy autami w postaci silników samochodowych, skrzynie biegów, zderzaki, felgi (opony). Kierowca nie przedstawił dokumentów świadczących, że są to pojazdy przeznaczone do użytkowania. Dodatkowo, zapytany w trakcie kontroli odpowiedział, że przewozi samochody rozbitki, uszkodzone na części i parę silników.
W związku z wątpliwościami czy transportowane towary nie jest odpadami Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej (dalej jako "organ I instancji") wystąpił z wnioskiem do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Lublinie (dalej jako WIOŚ) o przeprowadzenie oceny towaru. Kontrolerzy WIOŚ stwierdzili 6 szt. uszkodzonych samochodów osobowych, zawierających płyny eksploatacyjne oraz inne części samochodowe, a następnie uznali, że przewożony towar stanowi odpad sklasyfikowany pod kodem 160104* (europejski katalog odpadów - zużyte pojazdy wycofane z eksploatacji). Dodatkowo wskazano, że nie przedstawiono dokumentów świadczących o tym, że są to pojazdy przeznaczone do użytkowania.
Z przeprowadzonej kontroli sporządzony został protokół kontroli drogowej oraz wykonano kserokopie dokumentów okazanych w trakcie kontroli przez kierowcę. Kierowca kontrolowanego pojazdu podpisał protokół kontroli nie wnosząc do niego uwag.
Kierowca nie okazał do kontroli dokumentów przeznaczonych do przemieszczania odpadów tj. zezwolenia na przywóz odpadów na teren kraju,
jak również nie stwierdzono na pojeździe oznaczeń wymaganych zgodnie
z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów (Dz.U. z 2016 r., poz. 1742).
W toku postępowania przed organem I instancji skarżąca wyjaśniła, że doszło do pomyłki w załadunku towaru. Spółka P. Ltd nieprawidłowo przygotowała towar (tj. zamiast wyłącznie części samochodowych, sprzedawca przygotował używane części samochodowe oraz samochody używane). Skarżąca zaprzeczyła również, że przedmiotem transportu były zużyte i uszkodzone pojazdy, wycofane z eksploatacji lub pojazdy samochodowe przeznaczone do demontażu na części, a także podkreśliła, że kierowca nie mógł mieć i nie miał wiedzy o wszystkich istotnych okolicznościach dotyczących przedmiotowego transportu. Wskazała, że przewożony towar nie stanowił odpadów, a tym bardziej odpadów niebezpiecznych (przewożone elementy samochodów były osuszone, tj. nie zawierały płynów), a skoro przewożony towar nie stanowił odpadów, to nie zostały naruszone przez nią przepisy ustawy o transporcie drogowym.
Następnie skarżąca poinformowała, że sporne towary zostały zwolnione przez Generalnego Inspektora Ochrony Środowiska, odebrane przez spółkę oraz zwrócone do sprzedawcy brytyjskiego. W toku postępowania skarżąca przedłożyła również tłumaczenia dowodów rejestracyjnych pojazdów, które miały być objęte transportem zatrzymanym w dniu 25 listopada 2022 r. oraz dokumenty potwierdzające zapłatę podatku akcyzowego od dwóch z tych pojazdów.
Organ I instancji pozyskał również informacje od Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Lublinie, z których wynikało, że przeprowadzona przez inspektorów ocena przewożonego towaru wykazała, że transportowane w tym dniu były uszkodzone samochody osobowe sklasyfikowane jako odpady niebezpieczne pod kodem 160104* (zużyte pojazdy wycofane z eksploatacji). WIOŚ podkreślił, że skarżąca w momencie przywozu jak również w trakcie zwrotu uszkodzonych pojazdów nie przedstawiła żadnych dokumentów umożliwiających wykorzystanie pojazdów zgodnie z ich przeznaczeniem. Skarżąca nie posiada dokumentów zgłoszenia i dokumentów przesyłania. Wobec powyższego wystąpiło nielegalne transgraniczne przemieszczenie odpadów.
Skarżąca pismem z dnia 20 marca 2023 r. wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska zagadnienia wstępnego, tj. czy przewożone towary stanowiły odpady, które to zagadnienie jest przedmiotem postępowania toczącego się przed LWIOŚ. Jednak organ I instancji odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia 7 kwietnia 2023 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej nałożył na stronę karę pieniężną w kwocie 12.000 zł za wwóz odpadów na terytorium Polski bez wymaganego zezwolenia, za wykonywanie przewozu drogowego przez transportującego odpady bez dokumentu potwierdzającego rodzaj transportowanych odpadów, za wykonywanie przewozu drogowego odpadów przez transportującego odpady bez oznakowania środków transportu, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023 r., poz. 1587 ze zm.), stosownie Lp. 4.5, Lp. 4.7, Lp. 4.8 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm., dalej jako "u.t.d.").
Skarżąca złożyła odwołanie od przedmiotowej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie w całości postępowania zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności: art. 6, art. 7, art. 8 ust. 1, art. 15, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1, 97 § 4, art. 102 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej jako "K.p.a."),
w szczególności przez:
a) wadliwości w zakresie gromadzenia materiału dowodowego, nieuwzględnienie przy wydaniu zaskarżonej decyzji całego materiału dowodowego, wadliwą ocenę materiału dowodowego oraz rozstrzyganie ewentualnych wątpliwości
w zakresie ustaleń co do stanu faktycznego na niekorzyść skarżącej;
b) wydanie decyzji przedwczesnej, wobec istnienia obligatoryjnej przyczyny zawieszenia postępowania przy jednoczesnym nierozpoznaniu zażalenia skarżącej na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie, co także naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania.
Skarżąca zarzuciła również naruszenie wymienionych w decyzji przepisów, powołanych przez organ I instancji jako podstawa nałożenia na stronę kary pieniężnej, poprzez ich zastosowanie w sytuacji, w której przewożone towary nie stanowiły odpadów, nie zaistniały zatem po stronie spółki obowiązki, wymienione
w powołanych przez organ przepisach, których niewypełnienie uzasadniałoby nałożenie kary pieniężnej.
W toku postępowania odwoławczego skarżąca złożyła wniosek
o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka P. R., w celu wskazania, że zatrzymane pojazdy nie były odpadami, lecz zarejestrowanymi pojazdami, nadającymi się do użytkowania. Organ II instancji odmówił jednak przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.
Decyzją z dnia 9 czerwca 2023 r. organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu przytoczona została treść art. 1, art. 4 pkt 2, pkt 6 lit. a, pkt 15 u.t.d. które definiują m.in. przewóz drogowy, międzynarodowy transport drogowy czy pojęcie przewoźnika drogowego. Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z zapisami okazanego w dniu kontroli dokumentu CMR zespołem pojazdów wykonywany był przewóz towarów z Wielkiej Brytanii do Polski, a więc doszło do międzynarodowego transportu drogowego. Przewoźnikiem i jednocześnie odbiorcą była skarżąca. Przewożony towar stanowiły silniki bez opakowania, felgi, zawieszenia oraz używane części karoserii.
Organ II instancji przytoczył również treść art. 24 ust. 1, ust. 5 i ust. 7, art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. b) oraz art. 49 ustawy o odpadach i wyjaśnił, że skarżąca w dniu kontroli była wpisana do rejestru BDO prowadzonego przez Marszałka Województwa Lubelskiego z wskazanym kodem [...], co oznacza, że składając wniosek
o dokonanie wpisu do rejestru BDO i wskazując w nim kod klasyfikacji opadów [...] posiadała wiedzę, że będzie transgranicznie przemieszczać odpady
z Wielkiej Brytanii do Polski.
Organ II instancji wskazał również, że zgodnie z rozporządzeniem w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów środki transportu przewożące odpady muszą być w odpowiedni sposób oznakowane. Natomiast za naruszenie tego obowiązku w załączniku nr 3 do u.t.d. pod Lp. 4.8 przewidziano karę
w wysokości 10.000 zł. W przedmiotowej sprawie skontrolowany zespół pojazdów nie posiadał wymaganego przepisami prawa oznakowania. Dalej organ II instancji wskazał, że odpady transportuje się wraz z dokumentem potwierdzającym rodzaj transportowanych odpadów oraz dane zlecającego transport odpadów.
W przedmiotowej sprawie kierowca nie przedstawił do kontroli żadnego dokumentu, pomimo istnienia takiego obowiązku.
Organ II instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f) u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego rzeczy kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, dokumenty związane z przewożonym ładunkiem,
a także dokumenty wymagane przy przewozie odpadów, w tym w odniesieniu do transportującego odpady wydane przez właściwy organ potwierdzenie posiadania numeru rejestrowego, o którym mowa w ustawie o odpadach, o ile wpis do rejestru jest wymagany. Natomiast w trakcie kontroli kierowca nie przedstawił wymaganego dokumentu potwierdzającego wpisanie skarżącej do bazy danych o produktach
i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO) pomimo, że skarżąca była tam wpisana. Ponadto kierowca nie został wyposażony w wymagany przy przewozie odpadów wpis do rejestru, zaświadczenie ADR oraz decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska tj. dokumenty, o których mowa w art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f) u.t.d. W trakcie kontroli nie zostały więc przedstawione żadne dokumenty umożliwiające przewóz drogowy odpadów.
Organ II instancji zwrócił również uwagę, że ze względu na wątpliwości dotyczące przewożonych towarów (tj. w zakresie klasyfikacji do właściwego kodu odpadów), organ I instancji wystąpił do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Lublinie z wnioskiem o przeprowadzenie oceny towaru. W odpowiedzi WIOŚ poinformował, że w dniu kontroli transportowane były uszkodzone samochody osobowe sklasyfikowane jako odpady niebezpieczne pod kodem [...]*. Ponadto przemieszczanie z zagranicy odpadów o tym kodzie - odpady "spoza listy" podlega przepisom rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. WE L 190 z 12.07.2006 z późn. zm.), jako przemieszczanie odpadów objęte obowiązkiem uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody właściwych zainteresowanych organów. W związku z tym towar niewątpliwie stanowił odpad, na co wskazuje nie tylko protokół kontroli drogowej i oględziny, ale przede wszystkim ocena (posiadająca walor dokumentu urzędowego) wyspecjalizowanego organu jakim jest WIOŚ.
Organ II instancji wskazał również, że w momencie przywozu jak również
w trakcie zwrotu uszkodzonych pojazdów skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów umożliwiających wykorzystanie pojazdów zgodnie z ich przeznaczeniem, a złożone dwa dokumenty potwierdzające zapłatę akcyzy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego dołączone do pisma strony z dnia 29 stycznia
2023 r., jak również dowody rejestracyjne pojazdów wraz z ich tłumaczeniem nie potwierdzają, że zatrzymane pojazdy nie były odpadami, tylko samochodami osobowymi. Podkreślono, że przedmiotowe deklaracje podatnik składa do Naczelnika Urzędu Skarbowego bez konieczności okazywania pojazdów celem przeprowadzenia oględzin, a organ weryfikuje jedynie zadeklarowaną podstawę opodatkowania i wykazany w deklaracji podatek akcyzowy.
W ocenie organu II instancji również dostarczone przez skarżącą dowody rejestracyjne wraz z ich tłumaczeniem nie potwierdzają, że kontrolowanym w dniu
25 listopada 2022 r. zespołem pojazdów przewożone były samochody, a nie odpady. Ponadto podczas zwrotu samochodów do nadawcy zastosowano procedurę zwrotu odpadów, co świadczyło o tym, że skarżąca uznała, że przewożone samochody były odpadami.
Organ II instancji zwrócił również uwagę, że w przypadku przywozu odpadu
z spoza terytorium Unii Europejskiej (w przedmiotowej sprawie z Wielkiej Brytanii) do Polski podlega on procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody. Transport odpadów z Wielkiej Brytanii do Polski, nie może być dokonywany na podstawie procedury informowania, o której mowa w art. 18 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006, tj. przy wykorzystaniu Załącznika VII.
W dalszej kolejności organ II instancji przytoczył treść art. 92a ust. 1 u.t.d.
i wyjaśnił, że podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane
z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12 000 zł za każde naruszenie. Jednocześnie suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 12 000,00 zł.
Organ II instancji podkreślił również, że na podstawie art. 1 ust. 2 lit. b rozporządzenia (WE) nr 1013/2006, do przemieszczania odpadów przywożonych do Wspólnoty z państw trzecich ma zastosowanie ww. rozporządzenie. W myśl art. 2 pkt 1 tego rozporządzenia, do celów tego rozporządzenia odpady były zdefiniowane zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. a) dyrektywy 2006/12/WE. Dyrektywa ta została uchylona Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającą niektóre dyrektywy (Dz. Urz. UE L 312 z 22 listopada 2008, str. 3).
Według definicji zawartej w art. 3 pkt 1 Dyrektywy 2008/98/WE, odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć, lub do których pozbycia został zobowiązany. Tożsama definicja odpadów znajduje się w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach. Zgodnie z art. 6 ust. 1 Dyrektywy 2008/98/WE, niektóre określone rodzaje odpadów przestają być odpadami w rozumieniu art. 3 pkt 1, gdy zostały poddane procesowi odzysku, w tym recyklingu, i spełniają ścisłe kryteria, opracowane zgodnie z warunkami określonymi w tym przepisie. Analogiczny przepis art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach stanowi, iż określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich recyklingowi lub innemu odzyskowi spełniają określone warunki.
Zdaniem organu II instancji nie budzi żadnych wątpliwości, że przewożone przez skarżącą towary stanowiły odpad podlegający procedurze uzyskania zezwolenia, co wynika przede wszystkich z oceny organu wyspecjalizowanego jakim jest Wojewódzka Inspekcja Ochrony Środowiska.
Organ II instancji dodał, że skarżąca to profesjonalny podmiot, który świadczący zawodowo usługi transportowe od wielu lat, a zatem powinna znać regulacje prawne dotyczące przemieszczania rzeczy, w tym odpadów i posiadać wiedzę umożliwiającą dokonanie oceny statusu przewożonego towaru. Skarżąca podnosi, że przewożonych towarów nie można było uznać za odpady, jak również, że kierowca nie miał wiedzy na temat przewożonego ładunku. W ocenie organu
II instancji, nie można zasłaniać się brakiem wiedzy na temat, czy przewożony towar to odpad, jak również doszukiwać się winy, czy też błędu sprzedawcy. Jako przewoźnik i jednocześnie odbiorca strona ma obowiązek przestrzegać przepisów prawa z zakresu transportu, a zatem w jej interesie było dokonanie samodzielnej kwalifikacji towaru oraz zweryfikowanie kompletności otrzymanych dokumentów. Nie można zatem uznać, że to sprzedawca nieprawidłowo przygotował i załadował towar, co skutkowało powstaniem błędu. Podobnie, nie można opierać się jedynie na informacjach zawartych w przekazanych jej fakturach oraz na swoim przeświadczeniu, że zlecono do przewozu i do odbioru, zgodnie z opisem, używane części samochodowe. Taki zapis w fakturach nie zwalniał strony z ustalenia, jaki faktycznie rodzaj towaru przewozi, w tym, czy nie są to odpady objęte zezwoleniem oraz wymogiem posiadania dodatkowej dokumentacji jak i właściwego oznaczenia pojazdu zwłaszcza w sytuacji, gdy przewożony towar był odpadem.
Organ II instancji wskazał, że do stwierdzonych naruszeń doszło na skutek braku dochowania przez skarżącą należytej staranności. Mogła ona bowiem przewidzieć, że przewożony towar jest odpadem, a także miała możliwość samodzielnego skontrolowania, czy towar odpowiada otrzymanej dokumentacji,
a w dalszej kolejności właściwego oznaczenia pojazdu, co oznacza, że miała wpływ na powstanie ujawnionych naruszeń. Sprowadzanie odpadów niebezpiecznych do odzysku wymaga zastosowania procedury uprzedniego pisemnego zgłoszenia
i zezwolenia. Skarżąca jako odbiorca odpadów nie dopełniła tego obowiązku - nie posiadała dokumentów zgłoszenia i dokumentów przesyłania. Wobec powyższego wystąpiło nielegalne transgraniczne przemieszczenie odpadów.
Organ II instancji dodatkowo zauważył, że protokół kontroli drogowej z uwagi na niemożność późniejszego czynienia ustaleń faktycznych, uznawany jest
w judykaturze za dokument urzędowy mający szczególną moc dowodową. Protokół ten jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Utrwalone protokołem czynności kontrolne odzwierciedlają przebieg tych czynności oraz poczynione w ich toku ustalenia faktyczne. Strona chcąc obalić wiarygodność ww. dokumentu jest zobowiązana do wskazania dowodu przeciwnego, czego w sprawie nie zrobiła.
Organ II instancji zaakceptował w pełni ustalenia organu I instancji dotyczące poszczególnych naruszeń oraz wysokość przewidzianych kar i stwierdził, że suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 zł. Zaakceptowana również ustalenia organu II instancji w zakresie braku możliwości zastosowania w sprawie art. 92c u.t.d., bowiem podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zwolniony od odpowiedzialności za naruszenie prawa, jeżeli nie miał on wpływu na powstanie naruszenia lub nie mógł tego przewidzieć. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie w sprawie nie występuje sytuacja opisana w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Niewątpliwie wykonywany w niniejszej sprawie przewóz drogowy był możliwy do przewidzenia i zaplanowania. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest natomiast takie zorganizowanie wykonywanej działalności, aby wyeliminować ryzyko naruszenia prawa.
Ponadto organ II instancji stwierdził, że znajdujące się w przekazanych przez skarżącą dokumentach aukcyjnych adnotacje "Runs", "Runs and Drives"
i "Rapairable", czy też oświadczenie P. Ltd, nie są wystarczającym kryterium klasyfikacji towaru jako odpad, bowiem w Polsce jednostką posiadającą uprawnienia do klasyfikacji i wydanie takiej wiążącej oceny jest Główny Inspektor Ochrony Środowiska. Natomiast w aktach przedmiotowej sprawy znajduje się pismo Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 13 grudnia 2022 r., w którym wskazano, że GIOŚ poinformował brytyjską Agencję Środowiska o ujawnionym nielegalnym przemieszczaniu odpadów, a w odpowiedzi organ brytyjski zgodził się ze stanowiskiem GIOŚ, że sporne pojazdy transportowane dnia 25 listopada 2022 r. stanowią odpady. Organy polski i brytyjski uznały, ze właściwe będzie dokonanie zwrotu odpadów do Wielkiej Brytanii z zastosowaniem uproszczonej procedury zwrotu z wykorzystaniem formularzy zgłoszenia i zgody, tj. załączników IA i IB do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006. Brytyjski organ w dniu 8 grudnia 2022 r. przekazał kopię wypełnionego formularza zgłoszenia transgranicznego przemieszczenia odpadów opatrzonego podpisem brytyjskiego organu, jako zgodę na dokonanie zwrotu ww. odpadów z zastosowaniem uproszonej procedury. Także właściwe organy krajów tranzytu, tj. Holandii oraz Niemiec wyraziły zgodę na przewóz odpadów przez swoje terytorium.
Powyższe dowodzi zdaniem organu II instancji - wbrew stwierdzeniom strony, że przemieszczany towar był odpadem, co potwierdziły GIOŚ oraz brytyjska Agencja Środowiska.
Organ II instancji uznał również, że w sprawie nie było podstaw do zawieszenia postępowania, gdyż Organ I instancji zgromadził i posiadał pełny materiał dowodowy.
Jednocześnie organ II instancji postanowieniem z 9 czerwca 2023 r. odmówił przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka P. R. na okoliczność wykazania, że zatrzymane pojazdy nie były odpadami, lecz zarejestrowanymi pojazdami, nadającymi się do użytku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżąca zarzuciła decyzji organu II instancji naruszenie przepisów postępowania,
w szczególności: art. 6, art. 7, art. 8 ust. 1, art. 15, art. 77 ust. 1, art. 80, art. 81a § 1, art. 97 ust. 4, art. 102 K.p.a., w szczególności przez:
a) wadliwości w zakresie gromadzenia materiału dowodowego (w tym odmowę przeprowadzenia zawnioskowanego przez spółkę, relewantnego dowodu, pomimo istniejących w sprawie wątpliwości w zakresie ustaleń faktycznych
i istotnego znaczenia tego dowodu dla wyjaśnienia tych wątpliwości); nieuwzględnienie przy wydaniu zaskarżonej decyzji całego materiału dowodowego; wadliwą ocenę materiału dowodowego oraz rozstrzyganie ewentualnych wątpliwości w zakresie ustaleń faktycznych na niekorzyść skarżącej;
b) wydanie decyzji przedwczesnej, wobec istnienia obligatoryjnej przyczyny zawieszenia postępowania przy jednoczesnym nierozpoznanie zażalenia skarżącej na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie, co także naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania;
Zarzucono również naruszenie wymienionych w zaskarżonej decyzji przepisów, powołanych przez organ II instancji jako podstawa nałożenia na skarżącą kary pieniężnej (art. 24 ust. 7 ustawy o odpadach, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f oraz l.p. 4.3, 4.5, 4.7, 4.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), poprzez ich zastosowanie w sytuacji, w której przewożone przez skarżącą towary nie stanowiły odpadów, nie zaistniały zatem po stronie spółki obowiązki, wymienione
w powołanych przez organ II instancji przepisach, których niewypełnienie uzasadniałoby nałożenie na skarżącą kary pieniężnej.
Wobec tak postawionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej i umorzenie w całości postępowania pierwszej i drugiej instancji,
W uzasadnieniu szczegółowo rozwinęła argumentację prawną na poparcie stawianych zarzutów.
W odpowiedzi organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Na rozprawie w dniu 9 listopada 2023 r. pełnomocnik skarżącej wniósł
o przeprowadzenie dowodów z dokumentów przedłożonych do akt, który to wniosek sąd postanowił dopuścić. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o zawieszenie postępowania sądowego. Jednak sąd postanowieniem odmówił zawieszenia postępowania.
Pełnomocnik skarżącej przedłożył również decyzją Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Lublinie z dnia 16 maja 2023 r.
w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii, czy skarżąca podczas kontroli
w dniu 25 listopada 2022 r. przewoziła odpady, a w konsekwencji naruszyła przepisy ustawy o transporcie drogowym, czy też przewożone towary nie były odpadami.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach, przez odpady rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub, do których pozbycia się jest obowiązany. Przepis ten stanowi implementację art. 3 pkt 1 dyrektywy nr 2008/98/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylającej niektóre dyrektywy. Nabycie przez pojazd statusu odpadu uzależnione jest od tego, czy
w momencie przekroczenia granicy może on być wykorzystywany zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem, a zatem, czy może on poruszać się po drogach. To, co stanie się w przyszłości z pojazdem, nie ma wpływu na uzyskany przez niego status odpadu. Pojęcie "pozbycie się", które stanowi przesłankę do uznania za odpad, oznacza zmianę sposobu użytkowania wskazanego przedmiotu, czyli użytkowanie
w inny sposób niż nakazuje to przeznaczenie danego przedmiotu.
Decydujące znaczenie dla uznania danego przedmiotu za "odpad" ma jego stan w chwili sprowadzenia na terytorium Polski, który w przypadku pojazdów wycofanych z eksploatacji, wynika ze statusu prawnego oraz stanu technicznego danego pojazdu oraz woli jego poprzedniego posiadacza.
O kwalifikacji danego przedmiotu jako odpadu rozstrzyga przesłanka pozbycia się, stanowiąca działanie faktyczne, zamierzone lub nakazane (animus). Przesłankę tę można, więc ocenić wyłącznie na podstawie zachowania posiadacza przedmiotu,
z uwzględnieniem okoliczności obiektywnych umożliwiających odtworzenie zamiaru, jaki mu przyświecał w stosunku do tego przedmiotu. Chodzi tu o zasadniczą zmianę jego wykorzystania, odmienną od głównego przeznaczenia, do którego przestał on się nadawać, zwłaszcza gdy zmiana ta może spowodować negatywne następstwa dla człowieka lub środowiska (por. wyrok NSA z dnia 16 września 2015 r., sygn.
II OSK 2920/13, LEX nr 1987184).
W świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zakwalifikowanie substancji lub przedmiotu jako "odpadów" wynika przede wszystkim z zachowania posiadacza i ze znaczenia terminu "pozbywać się". Pojęcie "pozbywać się" należy interpretować z uwzględnieniem celu dyrektywy 2008/98, którym zgodnie z motywem 6 tej dyrektywy jest zmniejszenie negatywnych skutków wytwarzania odpadów i gospodarowania nimi dla zdrowia ludzkiego i środowiska. Pojęcie to wymaga również wykładni w świetle art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej z 26 października 2012 r. (Dz. Urz.UE.C Nr 326, s. 47), który stanowi, że polityka Unii Europejskiej w dziedzinie środowiska stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony i opiera się w szczególności na zasadach ostrożności i działania zapobiegawczego. Wynika z tego, że sensu largo pojęcie "pozbywać się" obejmuje zarówno "odzysk", jak i "unieszkodliwianie" danej substancji lub przedmiotu
w rozumieniu art. 3 pkt 15 i 19 dyrektywy. Z orzecznictwa TSUE wynika także, że to, czy są to "odpady" w rozumieniu dyrektywy 2008/98, należy potwierdzić w świetle wszystkich okoliczności, z uwzględnieniem celu tej dyrektywy i jej skuteczności, która nie powinna zostać naruszona. Pewne okoliczności mogą zatem stanowić wskazówkę występowania działania polegającego na pozbywaniu się, zamiaru pozbycia się lub zobowiązania do pozbycia się substancji lub przedmiotu
w rozumieniu art. 3 pkt 1 dyrektywy 2008/98.
Jednocześnie nie budzi wątpliwości, że pojęcie odpadów nie wyklucza substancji i przedmiotów, które mogą zostać ponownie gospodarczo wykorzystane. System nadzoru i gospodarowania ustanowiony dyrektywą 2008/98 ma bowiem na celu objęcie swoim zakresem wszystkich przedmiotów i substancji, których ich właściciel się pozbywa, nawet jeżeli mają one wartość handlową i są gromadzone
z powodów handlowych do celów recyklingu, regeneracji lub ponownego wykorzystania (zob. wyroki: z dnia 24 czerwca 2008 r., Commune de Mesquer,
C 188/07, EU:C:2008:359, pkt 40; z dnia 3 października 2013 r., Brady, C 113/12, EU:C:2013:627, pkt 42 i przytoczone tam orzecznictwo).
Zmiana sposobu użytkowania spornych pojazdów, w dacie ich międzynarodowego przemieszczenia pozostaje, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie bezsporna, z uwagi na brak dowodów rejestracyjnych. Należy wyjaśnić, że
w kategorii odpadów nie mogą być traktowane jedynie przedmioty, które posiadacz uważa za zbędne i których chciałby się pozbyć, ale też przedmioty podlegające powtórnemu gospodarczemu wykorzystaniu, po poddaniu ich procesowi odzysku. Jak podniesiono wyżej ewentualna naprawa i rejestracja pojazdu nie wyklucza zakwalifikowania naprawionego pojazdu jako odpadu.
W świetle powyższych rozważań nie ulega wątpliwości, że sformułowana wyżej definicja odpadu jest definicją szeroką i musi ulegać doprecyzowaniu na gruncie poszczególnych stanów faktycznych. W odniesieniu do sprowadzanych
z zagranicy pojazdów, doprecyzowanie to nastąpiło między innymi w formie wskazówek metodycznych Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia
3 kwietnia 2008 r. z korektami pkt 2 z dnia 15 lipca 2008 r. oraz z dnia 21 marca 2013 r. w sprawie uznawania pojazdów za odpad w transgranicznym przemieszczaniu odpadów. Wskazówki te zostały sporządzone przez wyspecjalizowany organ i wydane na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 porozumienia z dnia 7 lutego 2007 r. pomiędzy Ministrem Finansów, Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska oraz Komendantem Głównym Straży Granicznej w sprawie współdziałania w zakresie transgranicznego przemieszczania odpadów oraz biorąc pod uwagę porozumienie z 26 lipca 2006 r. pomiędzy Głównym Inspektorem Ochrony Środowiska, a Głównym Inspektorem Transportu Drogowego
o współdziałaniu Inspekcji Ochrony Środowiska i Inspekcji Transportu Drogowego,
w celu zapewnienia jednolitej interpretacji przepisów prawa krajowego, wspólnotowego i międzynarodowego w zakresie dotyczącym transgranicznego przemieszczania odpadów. Wskazówki te uwzględniają ponadto wspólną interpretację wszystkich państw członkowskich rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów. Stąd też, wskazówki metodologiczne, jako sof law mają zasadniczą wartość przy wykładni definicji odpadu w związku z transgranicznym przemieszczaniem pojazdu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2022 r., sygn. III OSK 993/21, LEX nr 3302016).
Zgodnie z Wytycznymi Korespondentów Unijnych nr 9 do Rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów w postaci pojazdów, pojazd używany klasyfikowany jest zazwyczaj jako odpad m.in., gdy jest przeznaczony do demontażu i ponownego użycia części zamiennych lub do strzępienia/złomowania (pkt 8 ppkt c Wytycznych), ale również dowody, o których mowa w punkcie 11 wytycznych, nie zostały przedstawione na żądanie właściwych organów lub właściwych organów innego państwa, takich jak służby celne, Policja lub inne właściwe organy.
Punkt 11 wytycznych stanowi natomiast, że w przypadku, gdy posiadacz pojazdu twierdzi, że ma zamiar przemieścić lub dokonuje przemieszczenia eksploatowanego pojazdu używanego (typ 1) lub pojazdu używanego nadającego się do naprawy (typ 2), nie zaś odpadu w postaci pojazdu, a właściwy organ lub inny organ państwowy, taki jak Służba Celna, Policja lub inny odpowiedni organ ma uzasadnione podstawy, by twierdzić, że pojazd używany może zostać sklasyfikowany jako odpad, wówczas należy, albo w trybie zwykłym albo przed przemieszczeniem lub odpowiednio dla każdego przypadku, przedstawić następujące dokumenty na żądanie właściwych władz, celem zweryfikowania twierdzenia posiadacza pojazdu:
a) Kopię faktury i umowy dotyczącej sprzedaży i/lub przeniesienia własności pojazdu, a w przypadku eksploatowanego pojazdu używanego (typ 1), także gwarancję potwierdzającą pełną funkcjonalność i przydatność do ruchu drogowego;
b) i) W przypadku eksploatowanego pojazdu używanego (typ 1): Dowód oceny/badań w postaci kopii wyników badań będących dowodem przydatności pojazdu do ruchu drogowego, przeprowadzonych na krótko przed przemieszczeniem (np. nie wcześniej, niż miesiąc przed przemieszczeniem) przez upoważnionego inspektora, w ramach krajowego reżimu badań przydatności do ruchu drogowego lub, na mocy decyzji właściwego organu, przez specjalistę samochodowego, mechanika samochodowego lub innego upoważnionego inspektora;
(ii) W przypadku pojazdu używanego nadającego się do naprawy (typ 2), można zastosować jedną z dwóch poniższych możliwości:
- Świadectwo "pojazd nadający się do naprawy", celem weryfikacji, czy naprawa jest drobna. Wzór świadectwa znajduje się w załączniku 3, wraz z kryteriami oceny,
- Dowody, o których mowa w punkcie i), mają zastosowanie przy podejmowaniu decyzji o tym, czy naprawa jest drobna;
c) Oświadczenie posiadacza organizującego przemieszczenie transgraniczne, potwierdzające, że pojazd nie jest odpadem (w rozumieniu definicji zawartej
w art. 3 ust. 1 dyrektywy w sprawie odpadów).
Przed dokonaniem transportu transgranicznego, posiadacz powinien być
w stanie przedłożyć informacje i dokumentację odpowiednim organom krajowym, takim jak urząd celny, Policja lub inne odpowiednie organy, które wykażą, że zostały spełnione lub mogą zostać spełnione powyższe kryteria dla pojazdu eksploatowanego lub nadającego się do naprawy pojazdu używanego.
W przedmiotowej sprawie, z dokumentacji jaką posiadał przy sobie kierowca wynika, że towar objęty transportem stanowiły używane części samochodowe oraz używane karoserie samochodowe (CMR). Z faktury wystawionej dnia 21 listopada 2022 r. przez P. Ltd wynika, że skarżąca nabyła m.in. części karoserii (używane) sklasyfikowane według kodu HS jako 87082990 (kod TARIC – 8708 -Części i akcesoria do pojazdów silnikowych objętych pozycjami od 8701 do 8705, 870829 – pozostałe, 87082990 - pozostałe). Z faktury nie wynika bynajmniej, że transportowane miały być używane samochody. Co więcej – o tym, że nie są to używane samochody wskazuje również określenie jedynie wagi, czyli 8 szt. po 800 kg.
Natomiast jak słusznie podkreśliły organy skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów, które wskazywałyby, że transportowane są używane pojazdy. Jak bowiem wskazują przywołane wytyczne przed dokonaniem transportu transgranicznego, posiadacz powinien być w stanie przedłożyć informacje
i dokumentację odpowiednim organom krajowym, takim jak urząd celny, Policja lub inne odpowiednie organy, które wykażą, że zostały spełnione lub mogą zostać spełnione powyższe kryteria dla pojazdu eksploatowanego lub nadającego się do naprawy pojazdu używanego, np. oświadczenie posiadacza organizującego przemieszczenie transgraniczne, potwierdzające, że pojazd nie jest odpadem lub dowód oceny/badań w postaci kopii wyników badań będących dowodem przydatności pojazdu do ruchu drogowego, przeprowadzonych na krótko przed przemieszczeniem (np. nie wcześniej, niż miesiąc przed przemieszczeniem).
Dodatkowo potwierdzeniem, że są to odpady, jest również stanowisko WOIŚ
z dnia 14 i 15 lutego 2023 r. oraz fakt, że GIOŚ poinformował brytyjską Agencję Środowiska o ujawnionym nielegalnym przemieszczaniu odpadów w dniu
25 listopada 2022 r., a w odpowiedzi organ brytyjski potwierdził, że sporne pojazdy stanowią odpady oraz że w sprawie właściwe będzie dokonanie zwrotu odpadów do Wielkiej Brytanii z zastosowaniem uproszczonej procedury zwrotu.
W tym miejscu sąd zwraca uwagę, że z decyzji WIOŚ w Lublinie z dnia
16 maja 2023 r. również wynika, że transportowane były odpady. Decyzja ta została przez skarżącą zaskarżona do organu II instancji.
Sąd nie podziała zarzutów skarżącej, że sporne towary transportowane dnia 25 listopada 2023 r. były tymi samymi pojazdami, które skarżąca następnie nabyła od P. Ldt na podstawie faktury nr [...] z dnia 19 grudnia 2023 r. Przede wszystkim na fakturze nr [...] opisano szczegółowo jakie pojazdy stanowią przedmiot sprzedaży, z uszczegółowieniem marki i modelu oraz numeru VIN, wskazano kod HS 87032390, który obejmuje używane samochody i pozostałe pojazdy silnikowe przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, włącznie
z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi
o pojemności skokowej przekraczającej 1500cm3, ale nieprzekraczającej 3000cm3. Dla każdego pojazdu podano inną wagę. Cena nabycia każdego pojazdu określona została na 400 GBP (funt brytyjski).
Towary na fakturze z dnia 19 grudnia 2022 r. różnią się więc zasadniczo od towarów opisanych na fakturze z 21 listopada 2022 r. – transportowanych w dniu
25 listopada 2022 r. Przede wszystkim jeżeli skarżąca twierdzi, że są to te same pojazdy, to zupełnie niezrozumiałe jest, że w zaledwie miesiąc ich cena uległa takiej zmianie (400 BGP w stosunku do 250 GBP). O tym, że nie są to te same towary świadczy także waga podana na fakturach. Na fakturze z dnia 19 grudnia 2022 r. każdy pojazd ma inną wagę, a łącznie ważą 9.515 kg, podczas gdy na fakturze
z dnia 21 listopada 2022 r. każdy korpus karoserii waży 800 kg, czyli łącznie zaledwie 1500 kg.
Należy podkreślić, że pełnomocnik skarżącej na rozprawie w dniu 9 listopada 2023 r. oświadczył, że samochody znajdujące się na zespole pojazdów w dacie kontroli są objęte fakturą nr [...] z dnia 19 grudnia 2022 r. To są te same samochody.
Jednak z analizy dowodów rejestracyjnych przedłożonych przez skarżącą,
a obejmujących pojazdy opisane na fakturze 1012 wynika, że nie mogą to być te same pojazdy, które skontrolowano 25 listopada 2022 r. Przede wszystkim porównując znajdujące się w aktach sprawy fotografie wykonane podczas kontroli
z wskazanymi w dowodach rejestracyjnych kolorami samochodów wynika, że [...] miał kolor biały, podczas gdy żaden z uszkodzonych pojazdów znajdujących się wewnątrz naczepy nie ma takiego koloru. Wprawdzie ze zdjęć wynika, że pomiędzy pojazdami znajduje się biały element, jednak w ocenie sądu jest to maska pokrywy silnika, a nie cały pojazd, o czym świadczy, że umiejscowiona jest na niebieskim samochodzie. Kolejny pojazd to [...] koloru niebieskiego. Jednak z wykonanych zdjęć nie wynika, aby pojazd o takim wyglądzie znajdował się wewnątrz naczepy. [...] – jak wynika z dowodu rejestracyjnego miał kolor czarny. Ze zdjęć wynika, że w naczepie znajduje się pojazd o takim kolorze, jednak fotografia wykonana przy otwartych drzwiach tylnych naczepy wyraźnie wskazuje, że jest to [...] (k. 32 i 29). Kolejny pojazd to [...] w kolorze czerwonym, natomiast z dowodu rejestracyjnego wynika, że ma nr rej. [...] W takim kolorze pojazd znajduje się wewnątrz naczepy (pierwszy pojazd od strony drzwi na górze). Jednak ze zdjęć wynika (k. 29), że pojazd o tym kolorze ma w widocznej części nr rejestracyjnego litery "[...]". Czyli nie jest to ten sam uszkodzony samochód. Samochód [...] – jak wynika z dowodu rejestracyjnego ma również kolor czerwony i nr rej. [...] Natomiast ze zdjęć wynika, że jest jedynie jeden czerwony samochód z widocznym fragmentem tablicy rejestracyjnej zawierającej litery "[...]", a więc nie jest to ten sam pojazd. Ostatnim pojazdem jest [...] w kolorze srebrnym. Jednak ze zdjęć nie wynika, aby taki pojazd znajdował się wewnątrz naczepy. Jest wprawdzie pojazd, który ma kolor srebrny lub szary, ale w żadnym razie nie przypomina pojazdu o wyglądzie [...] (zob. k. 168).
Dlatego też mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane nieścisłości
w twierdzeniach i dokumentach przedkładanych przez skarżącą, należy uznać, że nie jest prawdziwe stanowisko strony, że transportem skontrolowanym w dniu
25 listopada 2022 r. przewożone były te same pojazdy co transportem objętym fakturą nr [...] z dnia 19 grudnia 2022 r.
W związku z tym słusznie organ II instancji oddalił wniosek skarżącej
o przesłuchanie świadka. A w konsekwencji nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 75 § 1 K.p.a., zgodnie z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny Bowiem zgodnie z art. 78 § 1 K.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. W tym przypadku wnioskowany dowód nie miałby znaczenia, z racji tego, że okoliczność na którą miał być przeprowadzony wynikała już z materiału dowodowego.
W ocenie sądu – wbrew zarzutom skargi – organy nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania dotyczących zarówno gromadzenia materiału dowodowego, jak również jego swobodnej oceny.
Zgodnie bowiem z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Natomiast stosownie do treści art. 77 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast na podstawie art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Sąd w pełni akceptuje ustalenia faktyczne organu, gdyż znajdują one odzwierciedlenie w materiale dowodowym. Natomiast skarżąca nie zdołała podważyć poczynionych ustaleń, bowiem jej stanowisko oraz argumentacja jak również przedłożony materiał dowodowy nie są spójne i przekonujące, a wręcz jak zostało to wskazane wyżej zaprzeczają jej twierdzeniom.
Tym samym – w ocenie sądu – zaakceptować i podzielić należy ustalenia organów, że w dniu 25 listopada 2022 r. podczas kontroli pojazdu skarżącej, przewożone były nie towary w postaci samochodów, ale odpady.
Przechodząc do analizy zarzutów naruszenia prawa materialnego należy wskazać, że stosownie do art. 1 u.t.d. ustawa ta określa m.in. zasady podejmowania
i wykonywania międzynarodowego transportu drogowego oraz odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem, oraz innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym.
Zgodnie z art. 4 pkt 6 lit. a ww. ustawy, przewóz drogowy oznacza transport drogowy (w tym międzynarodowy transport drogowy - pkt 3 tego artykułu) lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie Rady (EWG)
nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG)
nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006, str. 1, ze zm.).
Międzynarodowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się
z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej (art. 4 pkt 2 u.t.d.).
W myśl art. 4 pkt 15 u.t.d. przewoźnikiem drogowym jest przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego.
W sprawie nie jest sporne, że skarżąca wykonuje działalność gospodarczą
w zakresie przewozu rzeczy, co potwierdza licencja wydana skarżącej na międzynarodowy zarobkowy przewóz drogowy rzeczy (k. 9 akt administracyjnych). Zgodnie z zapisami dokumentu CMR zespołem pojazdów wykonywany był przewóz towarów z Wielkiej Brytanii do Polski. Przewóz drogowy wypełniał zatem definicję międzynarodowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 2 ww. ustawy.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f) u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego rzeczy kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, dokumenty związane
z przewożonym ładunkiem, a także dokumenty wymagane przy przewozie odpadów, w tym w odniesieniu do transportującego odpady wydane przez właściwy organ potwierdzenie posiadania numeru rejestrowego, o którym mowa w ustawie
o odpadach, o ile wpis do rejestru jest wymagany.
Zgodnie natomiast z art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku
z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 - załącznika nr 3 do ustawy.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów (Dz. U. z 2016 r., poz. 1742, ze zm.) określa szczegółowe wymagania dla transportu odpadów, w tym dla środków transportu i sposobu transportowania, oraz oznakowanie środków transportu. Przede wszystkim zgodnie z § 9 oraz § 10 rozporządzenia środki transportu odpadów stanowiące pojazd albo zespół pojazdów oznacza się tablicą z napisem "ODPADY", przy czym w przypadku środków transportu transgranicznego odpadów dopuszcza się oznakowanie środków transportu tablicą na której umieszcza się wielką literę "A". Oznakowanie umieszcza się w widocznym miejscu z przodu środka transportu, na jego zewnętrznej powierzchni.
Jak wynika z akt sprawy (k. 26) pojazd w dniu kontroli nie posiadał takiego oznakowania. Za naruszenie w powyższym zakresie w załączniku nr 3 do u.t.d. pod Ip. 4.8 przewidziano karę w wysokości 10.000 zł.
W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów - odpady transportuje się wraz z dokumentem potwierdzającym rodzaj transportowanych odpadów oraz dane zlecającego transport odpadów. Dokumentami takimi są karta przekazania odpadów, faktura sprzedaży odpadów, podstawowa charakterystyka odpadów, dokument dotyczący transgranicznego przemieszczania odpadów, o którym mowa w załączniku IB lub załączniku VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 lub inny dokument potwierdzający rodzaj transportowanych odpadów oraz dane zlecającego transport odpadów. Przedmiotowe rozporządzenie zostało wydane na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy
o odpadach.
Zgodnie z lp. 4.7 załącznika nr 3 do u.d.t. wykonywanie przewozu drogowego przez transportującego odpady bez dokumentu potwierdzającego rodzaj transportowanych odpadów, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach – podlega karze pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
W sprawie kierowca nie przedstawił do kontroli przeprowadzonej 25 listopada 2022 r. żadnego z ww. dokumentów, pomimo istnienia takiego obowiązku.
Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz.U. z 2020 r., poz. 1792 ze zm.) zezwolenia na przywóz odpadów na teren kraju wydaje Główny Inspektor Ochrony Środowiska. W przedmiotowej sprawie kierowca nie przedstawił w trakcie kontroli wymaganego zezwolenia. A zgodnie z lp. 4.5 - wwóz odpadów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganego zezwolenia podlega karze pieniężnej w wysokości 12.000 zł.
Zgodnie z 92 ust. 3 u.t.d. suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych. W przedmiotowej sprawie organy prawidłowo zastosowały ten przepis.
Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego. Wykładnia przepisów ustawy
o transporcie drogowym dokonana przez organ II instancji jest prawidłowa i należy ją zaakceptować.
Należy również wyjaśnić, że sąd nie uwzględnił wniosku skarżącej
o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.
z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.").
Zgodnie z tym przepisem Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W ocenie sądu tocząca się przed WIOŚ w Lublinie sprawa w przedmiocie kary pieniężnej za sprowadzenie do Polski odpadów i w konsekwencji jej wynik nie stanowi zagadnienia prejudycjalnego dla sprawy niniejszej. Organy w niniejszej sprawie dokonują własnych ustaleń faktycznych na podstawie ustawy o transporcie drogowym.
Mając na uwadze powyższe – w ocenie sądu – podniesione zarzuty nie znajdują uzasadnienia, a dokonane przez organ II instancji ustalenia stanu faktycznego jak również jego ocena są prawidłowe.
Wobec tego skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.