III SA/LU 376/04

Naczelny Sąd Administracyjny2005-05-17
NSAAdministracyjneWysokansa
drogi publicznepojazdy nienormatywnekary pieniężneprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjnelegitymacja procesowainteres prawnyorgan administracji

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Zarządu Dróg Wojewódzkich, uznając, że organ ten nie posiada legitymacji do jej wniesienia z uwagi na brak własnego interesu prawnego.

Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Zarządu o nałożeniu kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę, stwierdzając brak interesu prawnego skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał to postanowienie w mocy, podkreślając, że organ administracji wydający decyzję nie może być jednocześnie stroną postępowania sądowoadministracyjnego w tej samej sprawie.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, które odrzuciło skargę Zarządu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Kolegium uchyliło decyzję Zarządu o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem ponadnormatywnym na Władysławie P. i umorzyło postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Zarząd Dróg Wojewódzkich nie posiada legitymacji do wniesienia skargi, ponieważ nie ma własnego interesu prawnego w sprawie, a jedynie działa jako organ władzy. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, wskazując, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, nie może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego w tej samej sprawie. Sąd podkreślił, że przepisy nie przyznają organowi prawa do przekształcenia się z organu wydającego rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący decyzję organu wyższego stopnia. W konsekwencji, na podstawie art. 182 i 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej działający w imieniu państwa nie ma własnego interesu prawnego w indywidualnych sprawach należących do jego kompetencji, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Nie może być jednocześnie nosicielem władzy i stroną kwestionującą rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ administracji wydający decyzję nie może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego w tej samej sprawie, ponieważ nadawałoby mu to dwojakie uprawnienia: władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony kwestionującej rozstrzygnięcie organu wyższego stopnia. Przepisy nie przewidują takich uprawnień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

PPSA art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uprawnionym do wniesienia skargi jest ten, kto ma w tym interes prawny.

PPSA art. 182

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.d.p. art. 13 § 2a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.d.p. art. 40a § 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

P.o.m. art. 27

Ustawa Prawo o miarach

P.o.m. art. 8

Ustawa Prawo o miarach

KPC art. 510

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji publicznej nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na decyzję organu wyższego stopnia w tej samej sprawie.

Odrzucone argumenty

Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. posiadał legitymację procesową do wniesienia skargi kasacyjnej. Zaskarżona decyzja naruszała prawa lub uprawnienia Zarządu Dróg Wojewódzkich. Przepisy ustawy o drogach publicznych dotyczące kar za przejazd pojazdem ponadnormatywnym są wykonalne.

Godne uwagi sformułowania

organ administracji publicznej który wydał w sprawie decyzję nie jest i nie może być w tej samej sprawie stroną postępowania administracyjnego nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę rozstrzygnięcie wydane w tej samej sprawie przez organ wyższego stopnia nie ma własnego interesu prawnego, który legitymowałby go do złożenia skargi

Skład orzekający

Zbigniew Rausz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady braku legitymacji procesowej organu administracji do zaskarżania własnych decyzji lub decyzji organów wyższego stopnia w tej samej sprawie."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy organ administracji próbuje kwestionować rozstrzygnięcie w swojej własnej sprawie, nie działając jako organ ochrony praworządności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii procesowej dotyczącej legitymacji organów administracji do działania przed sądami, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy organ administracji może skarżyć własne decyzje? NSA odpowiada.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 1739/04 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-05-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Rausz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
III SA/Lu 376/04 - Postanowienie WSA w Lublinie z 2004-08-30
III SA/Lu 397/04 - Postanowienie WSA w Lublinie z 2004-08-30
OSK 1796/04 - Postanowienie NSA z 2005-05-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 50 par. 1, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 sierpnia 2004 r., sygn. akt III SA/Lu 397/04 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r., (...) w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym i umorzenie postępowania postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r. (...), którą organ ten uchylił decyzję Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. z dnia 15 marca 2004 r. (...) dotyczącą nałożenia na Władysława P. kary pieniężnej za przejazd pojazdem ponadnormatywnym po drodze wojewódzkiej i umorzył postępowanie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o oddalenie skargi, podnosząc, że skarżący nie ma przymiotu strony, w związku z czym nie jest uprawniony do wniesienia skargi.
Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę Zarządu Dróg Wojewódzkich na wymienioną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 17 maja 2004 r. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie dotyczy interesu prawnego Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. Skarżący nie występuje w sprawie jako organ działający w celu ochrony obiektywnego porządku prawnego lub uprawniony na podstawie innych ustaw do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie. Tym samym skarga jest niedopuszczalna jako złożona przez podmiot nie mający legitymacji do złożenia skargi.
W dniu 30 września 2004 r. na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę kasacyjną złożył Zarząd Dróg Wojewódzkich w L., który wniósł o:
1/ uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości
2/ w przypadku gdyby Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego - uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającą to orzeczenie decyzją z dnia 2004.05.17 (...) Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L.
Jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano:
1/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 50 par. 1, art. 32 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 510 Kpc.
2/ nie wyjaśnieniu okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, polegających na nie wyjaśnieniu kto jest stroną niniejszego postępowania
3/ naruszenie prawa materialnego tj. art. 13 ust. 2a i art. 40a ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, art. 27 ustawy Prawo o miarach z dnia 21 grudnia 2001 r.
4/ błędnej interpretacji przepisu art. 8 ustawy Prawo o miarach
5/ przekroczenie uprawnień poprzez ustalenie, że przepis art. 13 ust. 2a i art. 13 ust. 2b ustawy o drogach publicznych jest przepisem "niewykonalnym-martwym"
6/ brak podstaw do umorzenia postępowania
Dla wnoszącego skargę kasacyjną niezrozumiałe jest stanowisko Sądu mając na uwadze fakt, że Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. w niniejszej sprawie występuje jako organ administracji publicznej o czym świadczy wydana decyzji w I instancji. Natomiast o naruszeniu konkretnych praw lub uprawnień przysługujących Zarządowi Dróg Wojewódzkich w L. świadczy roszczenie pieniężne wynikające z zaistniałego zdarzenia niszczenia drogi i dochodzone w ramach przepisu art. 40a ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych na mocy którego opłaty pochodzące ze źródeł o których mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2-5 i kary pieniężne określone w art. 13 ust. 2a cyt. ustawy stanowią dochody środka specjalnego zarządów dróg przeznaczonych na utrzymanie dróg.
Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł Władysław P. Pełnomocnik strony wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej jako oczywiście bezzasadnej i niedopuszczalnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W sprawie niniejszej należy podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, iż Zarząd Dróg Wojewódzkich w L. nie ma własnego interesu prawnego, który legitymowałby go do złożenia skargi na przedmiotową decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Prawidłowo zatem Sąd I instancji postanowił odrzucić skargę, albowiem zgodnie z art. 50 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ uprawnionym do wniesienia skargi jest ten kto ma w tym interes prawny. Co do zasady organ administracji publicznej działający w imieniu państwa nie ma własnego interesu prawnego w indywidualnych sprawach należących do jego kompetencji rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, występuje on bowiem w takiej sytuacji jako nosiciel imperium Państwa.
W literaturze prawniczej i w orzecznictwie sądowoadministracyjnym od dawna już uznaje się, iż organ administracji publicznej który wydał w sprawie decyzję nie jest i nie może być w tej samej sprawie stroną postępowania administracyjnego. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał w sprawie rozstrzygnięcie, w I instancji nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę rozstrzygnięcie wydane w tej samej sprawie przez organ wyższego stopnia. Takich uprawnień organu nie przewidują przepisy o postępowaniu sądowoadministracyjnym zawarte w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnosi się to także do organu I instancji, w tym przypadku Zarządu Dróg Wojewódzkich w L., któremu żaden przepis nie przyznaje uprawnienia do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący także rozstrzygnięcia organu odwoławczego w drodze skargi.
Z tego względu na podstawie art. 182 i 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, skargę kasacyjną Zarządu Dróg Wojewódzkich w L. należało oddalić.