III SA/LU 367/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę funkcjonariusza Policji na rozkaz personalny o zwolnienie ze służby, uznając, że popełnienie przez niego czynów o znamionach przestępstwa było oczywiste i uniemożliwiało dalsze pozostawanie w służbie.
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji z powodu oczywistości popełnienia czynów o znamionach przestępstwa, w tym oddania strzału z broni służbowej w pomieszczeniu służbowym oraz nielegalnego posiadania amunicji. Skarżący kwestionował prawidłowość zastosowania tego przepisu, zarzucając błędy proceduralne i materialne. Sąd uznał jednak, że zebrany materiał dowodowy, w tym dowody z postępowania karnego, jednoznacznie potwierdzał popełnienie zarzucanych czynów, a ich charakter uniemożliwiał dalsze pełnienie służby, co uzasadniało oddalenie skargi.
Sprawa dotyczyła skargi funkcjonariusza Policji, S.K., na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję o zwolnieniu go ze służby. Podstawą zwolnienia był art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, który przewiduje taką możliwość w przypadku oczywistości popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, uniemożliwiającego dalsze pozostawanie w służbie. Funkcjonariuszowi zarzucono m.in. oddanie strzału z broni służbowej w pomieszczeniu służbowym oraz nielegalne posiadanie znacznej ilości amunicji. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz błędnej wykładni i zastosowania prawa materialnego, twierdząc, że popełnienie czynów nie było oczywiste. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, uznając, że materiał dowodowy zebrany w sprawie, w tym dowody z postępowania karnego, jednoznacznie potwierdzał popełnienie przez skarżącego zarzucanych czynów. Sąd podkreślił, że przesłanka "oczywistości" popełnienia czynu może być ustalona przez organ Policji samodzielnie, bez oczekiwania na prawomocne orzeczenie sądu karnego, a charakter popełnionych czynów uniemożliwiał dalsze pełnienie służby. Sąd odniósł się również do zarzutów proceduralnych, wskazując na omyłkę skarżącego w zakresie stosowania przepisów k.p.k. zamiast k.p.a. oraz potwierdzając prawidłowość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, oczywistość popełnienia czynu może być ustalona przez organ Policji samodzielnie na podstawie analizy okoliczności zdarzenia, bez konieczności oczekiwania na prawomocne orzeczenie sądu karnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że materiał dowodowy zebrany w sprawie, w tym dowody z postępowania karnego, jednoznacznie potwierdzał popełnienie przez funkcjonariusza czynów o znamionach przestępstwa, co uzasadniało zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
u. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 8
Ustawa o Policji
Pozwala na zwolnienie policjanta ze służby, jeżeli popełnienie przez niego czynu o znamionach przestępstwa lub przestępstwa skarbowego jest oczywiste i uniemożliwia dalsze pozostawanie w służbie.
k.p.a. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.
Dz.U. 2021 poz 1882 art. 41 § ust. 2 pkt 8
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Dz.U. 2022 poz 329 art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u. Policji art. 41 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o Policji
Rozwiązanie stosunku służbowego w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego.
u. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 2
Ustawa o Policji
Możliwość zwolnienia policjanta w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za inne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
u. Policji art. 41 § ust. 2 pkt 9
Ustawa o Policji
Rozwiązanie stosunku służbowego, jeżeli upłynął 12-miesięczny okres zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych i nie ustały przyczyny zastosowania zawieszenia.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwowych.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 81a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wątpliwości co do stanu faktycznego rozstrzygane na korzyść strony, gdy nałożono obowiązek lub ograniczono uprawnienie.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 81a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
Nadużycie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków.
k.k. art. 160 § § 1
Kodeks karny
Narażenie człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Zbieg przepisów ustawy.
k.k. art. 263 § § 1
Kodeks karny
Nielegalne posiadanie broni lub amunicji.
Dz. U. z 2022 r. poz. 1416 art. 5
Ustawa z dnia 24 maja 2013 roku o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej
Dz. Urz. KGP z dnia 23 lipca 2015 r. poz. 57 art. 9 § ust. 1
Zarządzenie nr 24 Komendanta Głównego Policji z dnia 21 lipca 2015 r.
Szczegółowe zasady przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów.
Dz. U. z 2020 r. poz. 955 art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji
Argumenty
Skuteczne argumenty
Popełnienie przez funkcjonariusza czynów o znamionach przestępstwa było oczywiste i uniemożliwiało dalsze pozostawanie w służbie. Organ Policji miał prawo samodzielnie ustalić oczywistość popełnienia czynu bez prawomocnego wyroku karnego. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności było uzasadnione ważnym interesem społecznym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80, 81, 81a k.p.a.). Zarzuty błędnej wykładni i zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.
Godne uwagi sformułowania
Oczywistość popełnienia czynu nie musi być stwierdzona prawomocnym orzeczeniem w sprawie karnej. Popełnienie czynu o znamionach przestępstwa musi być bezsporne. Ważny interes społeczny wymaga, aby zadania nałożone na Policję były realizowane wyłącznie przez osoby dające rękojmię przestrzegania obowiązującego porządku prawnego.
Skład orzekający
Jadwiga Pastusiak
przewodniczący
Robert Hałabis
sprawozdawca
Iwona Tchórzewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki \"oczywistości popełnienia czynu\" w kontekście zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i jego odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz karnej. Kluczowe jest ustalenie "oczywistości" czynu, co wymaga szczegółowej analizy dowodów w każdej indywidualnej sprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności funkcjonariusza publicznego i interpretacji przepisów pozwalających na jego szybkie usunięcie ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa. Jest to istotne dla zrozumienia granic dopuszczalności takich działań.
“Czy policjant może stracić pracę bez wyroku skazującego? Sąd wyjaśnia, kiedy "oczywistość przestępstwa" wystarczy do zwolnienia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Lu 367/22 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2022-12-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Iwona Tchórzewska Jadwiga Pastusiak /przewodniczący/ Robert Hałabis /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1882 art. 41 ust. 2 pkt 8 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 81a Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie: Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 6 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi S. K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienie ze służby w Policji oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżonym rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 czerwca 2022 r. (nr 801) – po rozpatrzeniu odwołania skarżącego S.K. – uchylono rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji we W. z dnia 28 kwietnia 2022 r. (nr 46/2022) w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji, ustalono datę zwolnienia ze służby w Policji na dzień 19 maja 2022 r., a w pozostałej części rozkaz personalny utrzymano w mocy. Do wydania powyższych decyzji administracyjnych doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: W dniu 16 marca 2022 r. Komendant Powiatowy Policji we W. (dalej jako "organ pierwszej instancji") wydał postanowienie o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego RPD-2/22 przeciwko S.K. – referentowi Zespołu [...] Komendy Powiatowej Policji we W., obwiniając go o to, że: 1) w dniu 16 marca 2022 r. we W. zajmując stanowisko referenta Zespołu [...] i będąc dowódcą patrolu LP [...], podczas pełnionej służby patrolowo-interwencyjnej, ok. godz. 11:35 nie będąc uprawnionym do użycia przydzielonej mu broni służbowej, w pomieszczeniu służbowym nr [...] w Komendzie Powiatowej Policji we W. oddał strzał z broni służbowej, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 4 ustawy o Policji w zw. z art. 5 ustawy z dnia 24 maja 2013 roku o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 1416, ze zm.); 2) w dniu 16 marca 2022 r. we W. zajmując stanowisko referenta Zespołu [...] KPP we W., pełniąc służbę patrolowo-interwencyjną i będąc dowódcą patrolu LP [...] w przydzielonej mu indywidualnie broni służbowej P-99 posiadał 1 szt. amunicji niezgodnej z normami wyposażenia, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 4 ustawy o Policji w zw. z § 9 ust. 1 zarządzenia nr 24 Komendanta Głównego Policji z dnia 21 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów (Dz. Urz. KGP z dnia 23 lipca 2015 r. poz. 57); 3) w okresie bliżej nieustalonym do dnia 16 marca 2022 r. w O., nie będąc uprawnionym do posiadania amunicji niezgodnej z normami wyposażenia, posiadał 130 sztuk amunicji kaliber 9x19, 40 sztuk amunicji kaliber 7,62, 1 sztukę amunicji oznaczonej nr 38 Special oraz 4 szt. amunicji myśliwskiej, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 4 ustawy o Policji w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2020 r. poz. 955, ze zm.); 4) w okresie bliżej nieustalonym do dnia 16 marca 2022 r. we W., zajmując stanowisko referenta Zespołu [...] KPP we W., na terenie Komendy Powiatowej Policji we W. podczas pełnionej służby patrolowo-interwencyjnej, nie będąc uprawnionym do posiadania amunicji niezgodnej z normami wyposażenia posiadał 1 sztukę amunicji kaliber 9 mm oraz 1 granat chemiczny typu UGŁ, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt 4 ustawy o Policji w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. W dniu 18 marca 2022 r. Komendant Powiatowy Policji w we W. wszczął wobec S.K. postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2021 r. poz. 1882, ze zm. – dalej powoływanej jako "ustawa o Policji"), to jest z uwagi na oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa. Podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego stanowił – jak wynika z uzasadnienia zawiadomienia o wszczęciu postępowania – materiał przesłany do Komendy Powiatowej Policji we W. przez prokuratora Prokuratury Rejonowej we W. W dniu 17 marca 2022 r. prokurator Prokuratury Rejonowej we W. wydał postanowienie o przedstawieniu S.K. dwóch zarzutów o to, że: 1) w dniu 16 marca 2022 r. we W., jako funkcjonariusz Komendy Powiatowej Policji we W. Wydziału [...] w stopniu sierżanta sztabowego, znajdując się na służbie, w pomieszczeniu służbowym nr [...] Komendy Powiatowej Policji we W., przekroczył swoje uprawnienia w ten sposób, że podczas rozmowy z przełożonym – p.o. zastępcą naczelnika Wydziału – mł. asp. M.S. oraz w obecności będącej na służbie sierżant sztabowej A.B., wyjął z kabury swoją służbową broń Walther P99 i ze znajdującej się w komorze nabojowej ćwiczebnej (ślepej) amunicji oddał strzał w kierunku podłogi i ściany, czym działał na szkodę interesu prywatnego ww. oraz naraził ich na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, to jest o czyn z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 160 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.; 2) w okresie od daty dziennej bliżej nieustalonej do dnia 16 marca 2022 r. w O. i we W., bez wymaganego zezwolenia, posiadał w miejscu zamieszkania w szafie pancernej, amunicję w postaci: 130 sztuk naboi kal. 9x19 NATO, 40 sztuk naboi kal. 7,62 mm, 4 sztuki naboi myśliwskich kal. 12 mm, zaś w prywatnym plecaku 1 sztukę amunicji kal. 9x19, to jest o czyn z art. 263 § 1 k.k. W dniu 17 marca 2022 r. Sąd Rejonowy II Wydział Karny we W. zastosował wobec podejrzanego S.K. środek zapobiegawczy w postaci: dozoru Policji z obowiązkiem zgłaszania się w budynku KPP we W. jeden raz w tygodniu oraz na każde wezwanie organu dozorującego, udzielania informacji o przebiegu dozoru i informowania o każdym planowanym wyjeździe trwającym dłużej niż 7 dni oraz terminie powrotu, zawieszenia w czynnościach służbowych na czas trwania postępowania karnego, poręczenia majątkowego w kwocie 5 000 zł ze zobowiązaniem podejrzanego do uiszczenia go – w terminie 7 dni. Rozkazem personalnym z dnia 18 marca 2022 r. (nr 37/2022) Komendant Powiatowy Policji we W. zawiesił skarżącego w czynnościach służbowych na czas 3 miesięcy od dnia 19 marca 2022 r. do dnia 19 czerwca 2022 r. Postanowieniem z dnia 23 marca 2022 r. organ pierwszej instancji zmienił zarzuty w postępowaniu dyscyplinarnym (nr RPD-2/22) prowadzonym przeciwko skarżącemu obwiniając go o to, że: 1) w dniu 16 marca 2022 r. we W., zajmując stanowisko referenta Zespołu [...], przekroczył uprawnienia określone w przepisach prawa w ten sposób, że podczas pełnionej służby ok. godz. 11:35 w pomieszczeniu służbowym nr 13 w Komendzie Powiatowej Policji we W., wbrew przepisom ustawy użył przydzielonej mu służbowej broni palnej Walther P-99 nr FB[...], poprzez oddanie jednego strzału w kierunku podłogi i ściany przy wykorzystaniu do tego niezgodnej z normami wyposażenia 1 sztuki amunicji ćwiczebnej (ślepej), tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej określonej w art. 132 ust. 3 pkt. 4 ustawy o Policji w zw. z art. 5 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej w zw. z § 9 ust. 1 zarządzenia nr 24 Komendanta Głównego Policji z dnia 21 lipca 2015 roku w sprawie szczegółowych zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów; 2) w bliżej nieustalonym okresie do dnia 16 marca 2022 r. we W. oraz w O., przekroczył uprawnienia określone w przepisach prawa w ten sposób, że na terenie Komendy Powiatowej Policji we W. oraz w miejscu swojego zamieszkania wbrew przepisom ustawy posiadał 1 sztukę amunicji kal. 9 mm, 130 sztuk amunicji kaliber 9x19, 40 sztuk amunicji kaliber 7,62 mm, 1 sztukę amunicji oznaczonej nr 38 Specjał oraz 4 sztuki amunicji myśliwskiej. Rozkazem personalnym z dnia 28 kwietnia 2022 r. Komendant Powiatowy Policji we W. zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 29 kwietnia 2022 r. – na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy o Policji. Jednocześnie na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, ze zm. – dalej jako: "k.p.a."), decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie (dalej jako "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") – uchylił rozkaz personalny organu pierwszej instancji w części dotyczącej daty zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji i ustalił datę tego zwolnienia na dzień 19 maja 2022 r., a w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy. W uzasadnieniu rozkazu organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, który stanowił materialnoprawną podstawę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, podobnie jak i inne przepisy ustawy o Policji, nie definiuje pojęcia "oczywistości popełnienia czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa". Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych, organ podniósł, że zaistnienie tej przesłanki nie musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem w sprawie karnej. Oczywistość popełnienia czynu organ może ustalić samodzielnie, na podstawie analizy okoliczności konkretnego zdarzenia. Odnosząc się do okoliczności sprawy organ II instancji stwierdził, że zebrany materiał dowodowy dał podstawę do uznania, że popełnione przez skarżącego czyny o znamionach przestępstw są oczywiste. O oczywistości popełnienia przez skarżącego czynów o znamionach przestępstw świadczą dowody zebrane w toku postępowania administracyjnego w postaci przesłuchania świadków (A.B. i M.S.), postanowienia z dnia 17 marca 2022 r. Sądu Rejonowego II Wydział Karny we W. o zastosowaniu wobec podejrzanego S.K. środków zapobiegawczych, czy też postanowienia o przedstawieniu zarzutów z dnia 17 marca 2022 r. Organ odwoławczy podkreślił, że przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 160 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz art. 263 § 1 k.k. – są przestępstwami umyślnymi ściganymi z oskarżenia publicznego. Powaga i ilość zarzutów karnych ciążących na skarżącym oraz okoliczności ich popełnienia uniemożliwiają mu pozostawanie w służbie. Komendant Wojewódzki Policji ostatecznie uznał, że w niniejszej sprawie zostały spełnione dwie ustawowe przesłanki: oczywistego popełnienia przez policjanta czynów o znamionach przestępstw oraz niemożności pozostania w służbie ze względu na popełnione przestępstwo. Wydane postanowienie o wszczęciu śledztwa i przedstawieniu zarzutów, postanowienie Sądu Rejonowego we W. o zastosowaniu wobec podejrzanego wolnościowych środków zapobiegawczych mają istotne znaczenie dla określenia prawdopodobieństwa popełnienia czynów o znamionach przestępstw. Organ odwoławczy podniósł także, że utrata warunków koniecznych do pełnienia służby w Policji ze względu na charakter popełnionego czynu o znamionach przestępstwa oraz troska o autorytet Policji jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego, uniemożliwiają dalsze pozostawienie skarżącego w służbie Policji. Komendant podkreślił również, że z zawodem policjanta wiąże się szczególny stopień społecznego zaufania. Zadania nałożone na Policję, a przede wszystkim ochrona bezpieczeństwa ludzi, rodzą po stronie funkcjonariuszy tej formacji szczególny obowiązek, tak na służbie, jak i poza nią, zapewnienia bezpieczeństwa lub co najmniej nie narażania swoim działaniem na niebezpieczeństwo. Odnosząc się do negatywnego stanowiska związków zawodowych organ odwoławczy stwierdził, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku K-35/06 z dnia 2 września 2008 r., orzekł o zgodności art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji z Konstytucją RP i nienaruszenia zasady domniemania niewinności. Opinia taka nie ma charakteru wiążącego dla organu orzekającego w przedmiocie zwolnienia ze służby. Stanowisko organizacji związkowej ma wyłącznie charakter konsultacyjny dla organu prowadzącego postępowanie. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zaskarżył rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 15 czerwca 2022 r. w całości. Zarzucił organowi naruszenie: 1) przepisów postępowania, to jest art 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 81, art. 81a k.p.k., poprzez brak wszechstronnego rozpoznania sprawy, zaniechanie prawidłowego zebrania materiału dowodowego w sprawie, przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, błędną i dowolną ocenę stanu faktycznego i uznanie, że skarżący popełnił zarzucany mu czynu oraz art. 108 § 1 k.p.a., poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny, podczas gdy ze względu na wyjątkowy charakter omawianej instytucji i konieczność ścisłej wykładni jej przesłanek należy uznać, że w mniejszej sprawie nie występuje realne zagrożenie wymienionych w tym przepisie dóbr chronionych prawem; 2) przepisów prawa materialnego – art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, poprzez błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie skutkujące uznaniem, że zachodzi przesłanka oczywistości popełnienia czynu uniemożliwiającego pozostawanie skarżącego w służbie, podczas gdy z okoliczności sprawy nie wynika, aby skarżący dopuścił się zarzucanego mu czynu. W konsekwencji podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w sprawie dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie był rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie uchylający rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji we W. z dnia 28 kwietnia 2022 r. – w części dotyczącej daty zwolnienia skarżącego ze służby w Policji i ustalający tę datę na dzień 19 maja 2022 r., natomiast w pozostałej części rozkaz personalny o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w Policji utrzymano w mocy. Zdaniem skarżącego organ dokonał błędnej wykładni i wadliwie zastosował w stanie faktycznym sprawy art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji poprzez uznanie, że w sprawie zachodzi przesłanka oczywistości popełnienia czynu uniemożliwiającego pozostawienie skarżącego w służbie. Natomiast w ocenie organu na podstawie zgromadzonych dowodów nie było wątpliwości, że skarżący dopuścił się zarzucanego mu czynu. Na wstępie wymaga zwrócenia uwagi, że materialnoprawną podstawę kontrolowanego w niniejszym postępowaniu rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Lublinie z dnia 28 kwietnia 2022 r. stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2021 r. poz. 1882, ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Zastosowanie fakultatywnego trybu zwolnienia policjanta ze służby w Policji, a taka była podstawa zwolnienia, uzależnione jest od zaistnienia trzech warunków: 1) czyn popełniony przez policjanta wyczerpuje znamiona przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, 2) popełnienie tego czynu jest oczywiste, 3) charakter czynu powoduje, że dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie jest niemożliwe. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że możliwość wykorzystania fakultatywnego trybu rozwiązania z policjantem stosunku służbowego wymaga łącznego spełnienia wszystkich przesłanek przewidzianych w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, w tym wykazania, że popełnienie przez funkcjonariusza czynu noszącego znamiona przestępstwa albo przestępstwa skarbowego jest oczywiste. Jednocześnie wymaga zwrócenia uwagi, że w ustawie o Policji nie zdefiniowano pojęcia "oczywistości popełnienia czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa". W judykaturze wskazuje się, że zaistnienie tej przesłanki nie musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem w sprawie karnej. Wówczas mogłaby wchodzić w rachubę odrębna podstawa do zwolnienia tego funkcjonariusza. Jedną z nich jest bowiem podstawa przewidziana w art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, zgodnie z którą, stosunek służbowy z policjantem rozwiązuje się w przypadku skazania funkcjonariusza prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, a drugą fakultatywną podstawę wprowadzono w art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy o Policji, według której, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe inne niż określone w ust. 1 pkt 4. Natomiast w sytuacji, gdy funkcjonariusz w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem karnym został zawieszony w czynnościach służbowych, wówczas można z nim rozwiązać stosunek służbowy, jeżeli upłynął 12-miesięczny okres zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych i nie ustały przyczyny zastosowania zawieszenia (art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji). Odróżnić należy stan faktyczny, w którym popełnienie przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa jest "oczywiste", od stanów faktycznych, gdy z taką "oczywistością" nie mamy do czynienia, pomimo że przed organami ścigania toczy się postępowanie karne. Są to odrębne stany faktyczne, niezależne od siebie, a każdy z nich umożliwia rozwiązanie z policjantem stosunku służbowego w odrębnym trybie. Z tego właśnie powodu organ Policji mający zamiar zwolnić funkcjonariusza ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, nie jest zobowiązany do oczekiwania na prawomocne zakończenie sprawy karnej, ani też na upływ 12-miesięcznego okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Treść art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji stanowi bowiem odrębną przesłankę, która dopuszcza możliwość wcześniejszego rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem. To organ Policji decydując się na zastosowanie tego trybu zwolnienia ze służby, musi mieć świadomość, że z takich uprawnień może skorzystać tylko wówczas, gdy wszystkie warunki zastosowania przedmiotowej instytucji rzeczywiście zostaną spełnione (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 23 lipca 2020 r., sygn. akt III SA/Lu 103/20 oraz wyrok NSA z dnia 21 października 2022 r., sygn. akt III OSK 3685/21). W konsekwencji, przesłanka "oczywistości" popełnienia czynu może być przez organ Policji ustalona samodzielnie, na podstawie analizy całokształtu okoliczności konkretnego zdarzenia. Przyjąć należy, że co do zasady, stwierdzenie naruszenia przez policjanta norm prawa karnego należy do kompetencji właściwych organów ścigania i sądów karnych, a zatem wszelkie dopuszczalne w tym zakresie wyjątki muszą być ściśle przestrzegane. Tym samym zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji obliguje organ do wykazania, że taka reakcja przełożonych zwalnianego ze służby funkcjonariusza policji była uprawniona. Oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa nie zależy od subiektywnego przekonania organu Policji. Taka ocena jest możliwa, jeżeli okoliczności zaistniałego zdarzenia nie nasuwają żadnych wątpliwości, że określony czyn został popełniony oraz że sprawcą takiego czynu o znamionach przestępstwa jest konkretny funkcjonariusz Policji. Oznacza to zatem, że oczywistość popełnienia czynu o znamionach przestępstwa musi być bezsporna. W orzecznictwie podkreśla się, że oczywistość popełnienia czynu zachodzi przede wszystkim, gdy sprawca zostanie złapany na gorącym uczynku, gdy w okolicznościach nienasuwających wątpliwości przyznaje się on do popełnienia przestępstwa albo gdy w sprawie zebrano takie dowody, które bezpośrednio potwierdzają dokonanie przez niego czynu. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 września 2008 r., sygn. akt K 35/06 (OTK-A 2008/7/120), nie dopatrzył się niekonstytucyjności przepisu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Jednocześnie wyjaśnił, że instytucja przewidziana w tym przepisie niewątpliwie została wprowadzona w interesie Policji i ma na celu szybkie usunięcie ze służby w Policji funkcjonariuszy popełniających czyny o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego. Taki cel nie oznacza przyzwolenia na możliwość nadużywania przedmiotowej instytucji. Niedopuszczalne jest bowiem zwalnianie policjantów ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji w sposób "automatyczny", czyli w razie każdego podejrzenia co do popełnienia czynu wypełniającego znamiona przestępstwa oraz wbrew przesłankom zawartym w tym przepisie. Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie ma racji twierdząc, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiły przesłanki określone w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, upoważniające organ do wydania zaskarżonego rozkazu personalnego. Zdaniem Sądu, w świetle prawidłowo zgromadzonego i należycie ocenionego materiału dowodowego, organ Policji miał pełne podstawy do przyjęcia, po pierwsze, że S.K. dopuścił się przypisywanych mu czynów o znamionach przestępstwa (określonych w art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 160 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz w art. 263 § 2 k.k.), po drugie do uznania, że popełnienie przez skarżącego tych czynów było oczywiste oraz po trzecie, że zachowanie skarżącego wyczerpujące znamiona takich przestępstw uniemożliwia skarżącemu pełnienie dalszej służby w Policji. Przechodząc do szczegółowych rozważań należy wskazać, że bezspornym jest fakt, że w dniu 16 marca 2022 r. skarżący podczas pełnionej służby patrolowo-interwencyjnej około godz. 11:35, w pomieszczeniu służbowym nr [...] Komendy Powiatowej Policji we W., podczas rozmowy z przełożonym oraz w obecności będącej na służbie policjantki, z którą pełnił wcześniej czynności służbowe, wyjął z kabury swoją służbową broń Walther P-99 i ze znajdującej się w komorze nabojowej ćwiczebnej (ślepej) amunicji oddał strzał w kierunku podłogi i ściany przy wykorzystaniu do tego niezgodnej z normami wyposażenia 1 sztuki amunicji ćwiczebnej. Bezspornym jest również fakt, że w bliżej nieustalonym okresie do dnia 16 marca 2022 r. na terenie KPP we W. oraz w miejscu swojego zamieszkania wbrew przepisom ustawy posiadał 1 sztukę amunicji kal. 9 mm, 130 sztuk amunicji kaliber 9x19, 40 sztuk amunicji kaliber 7,62 mm, 1 sztukę amunicji oznaczonej nr 38 Specjał oraz 4 szt. amunicji myśliwskiej. Powyższy stan faktyczny organ ustalił prawidłowo gromadząc materiał dowodowy w rozpoznawanej sprawie. W tym celu wykorzystał dowody zebrane na potrzeby postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową we W. w sprawie o sygn. akt [...], dowody z postępowania dyscyplinarnego oraz dowody znane organowi z urzędu. Do akt administracyjnych włączono materiały: postanowienie o wszczęciu śledztwa, postanowienie o przedstawieniu zarzutów, protokoły przesłuchania świadków, protokół przesłuchania podejrzanego, wniosek prokuratora o zastosowanie tymczasowego aresztowania, postanowienie Sądu Rejonowego we W. II Wydział Karny (sygn. akt Kp [...]) o zastosowaniu środków zapobiegawczych w postaci: dozoru Policji z obowiązkiem zgłaszania się do KPP we W. jeden raz w tygodniu, zawieszeniu w czynnościach służbowych policjanta oraz poręczenia majątkowego. Jednocześnie wyjaśnienia w sprawie złożyli funkcjonariusze Policji – A.B. i M.S., którzy razem ze skarżącym w dniu 16 marca 2022 r. byli w pomieszczeniu służbowym nr [...] KPP we W. A.W. w dniu 16 marca 2022 r. pełniła służbę patrolowo-interwencyjną razem ze skarżącym. Natomiast świadek M.S., zastępca naczelnika Wydziału – był przełożonym skarżącego. Obaj świadkowie zgodnie wyjaśnili, że w dniu 16 marca 2022 r. skarżący przebywając w pomieszczeniu służbowym w ich obecności oddał strzał w kierunku podłogi i ściany. W ocenie Sądu, powyższe okoliczności nie budzą żądnych wątpliwości, że w dniu 16 marca 2022 r. we W. skarżący podczas pełnionej służby patrolowo-interwencyjnej, ok. godz. 11:35 nie będąc uprawnionym do użycia przydzielonej mu broni służbowej, w pomieszczeniu służbowym nr [...] w Komendzie Powiatowej Policji we W. oddał strzał z broni służbowej. Bezspornym pozostaje również to, że w dniu 16 marca 2022 r. pełniąc służbę patrolowo-interwencyjną w przydzielonej mu indywidualnie broni służbowej P-99 posiadał 1 szt. amunicji niezgodnej z normami wyposażenia, a w okresie bliżej nieustalonym do dnia 16 marca 2022 r. w O., woj. l., nie będąc uprawnionym do posiadania amunicji niezgodnej z normami wyposażenia był w posiadaniu 130 sztuk amunicji kaliber 9x19, 40 sztuk amunicji kaliber 7,62 mm, 1 sztuki amunicji oznaczonej nr 38 Specjał oraz 4 szt. amunicji myśliwskiej. Dlatego należy stwierdzić, że tego rodzaju czyny skarżącego dawały organowi uzasadnione podstawy do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, stąd nie można było organowi skutecznie zarzucić dopuszczenia się naruszenia tego przepisu. Wyjaśnić również należy, że organ odwoławczy uchylił rozkaz personalny organu I instancji w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji. Komendant Powiatowy Policji we W. wskazał jako datę zwolnienia ze służby dzień 29 kwietnia 2022 r., natomiast organ odwoławczy słusznie zauważył, że decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 18 maja 2022 r., stąd zachodziły podstawy do ustalenia daty zwolnienia ze służby na dzień 19 maja 2022 r. W kontekście natomiast zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 81, art. 81a k.p.k. Sąd zauważa, że doszło tu do oczywistej omyłki, bowiem organ w prowadzonym postępowaniu nie stosował przepisów kodeksu postępowania karnego, ale przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i do takich zarzutów się odniósł. Wyjaśnić należy, że zawarta w art. 77 § 1 k.p.a. dyrektywa postępowania nakazująca wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz wynikająca z art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów, nie uniemożliwiają organowi administracji oparcia rozstrzygnięcia także na dowodach zebranych na potrzeby innego postępowania, w tym karnego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1206/11 wyraźnie wyjaśnił, że organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest związany zasadą bezpośredniości rozumianą jako obowiązek oparcia ustaleń faktycznych na bezpośrednio przeprowadzonych dowodach i może oprzeć swoje rozstrzygnięcie na dowodach utrwalonych przez inny organ procesowy w innym postępowaniu. Stosownie do art. 81a § 1 k.p.a., jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. Otóż, w sprawie tej żadnych wątpliwości w zakresie stanu faktycznego nie było, a organ wydając zaskarżony rozkaz personalny wziął pod uwagę zarówno interes strony jak i ważny interes społeczny przemawiający za zachowaniem nienagannego wizerunku Policji w oczach obywateli w sytuacji, kiedy funkcjonariusz policji dopuścił się jednoznacznie ustalonych czynów. Ponadto organ miał na uwadze to, że służbę w Policji powinni pełnić funkcjonariusze o nieposzlakowanej opinii, przestrzegający prawa w najwyższym stopniu, z uwagi na ich podstawowe zadanie jakim jest egzekwowanie przepisów prawa. Interes służby należy rozumieć jako tożsamy z interesem społecznym, przejawiającym się w konieczności niezwłocznego przeciwdziałania negatywnym skutkom obniżenia zaufania społecznego do Policji i policjantów. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należało, że wskazane zarzuty procesowe, w tym dotyczący naruszenia przez organ art. 7 k.p.a., są całkowicie niezasadne. Nieusprawiedliwiony pozostaje również zarzut, że organy administracji w sposób wybiórczy dostosowały materiał dowody zebrany przez prokuratora i fakt przedstawienia przez niego zarzutów skarżącemu, jakoby doszło do popełnienia zarzucanego czynu. Tymczasem zgromadzony materiał dowodowy sprawy jest kompletny i był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, a uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego wyjaśnia należycie zarówno podstawę faktyczną jak i prawną podjętego rozstrzygnięcia, czyniąc zadość wymogom przepisu art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu, organy prawidłowo orzekły o nadaniu wydanemu rozstrzygnięciu rygoru natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a., Decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej może w drodze postanowienia zażądać od strony stosownego zabezpieczenia. W świetle przedstawionego wyżej stanu faktycznego sprawy, oczywiste jest, że w sprawie tej wystąpiła przesłanka "niezbędności" wskazana w powołanym przepisie. Przede wszystkim należało mieć na względzie, że podejrzenie popełnienia przez policjanta przewinień zaprzecza obowiązkom wynikającym z roty złożonego ślubowania oraz godzi w dobre imię Policji. Dalsze podejmowanie obowiązków zawodowych przez skarżącego w tej sytuacji byłoby sprzeczne z ważnym interesem społecznym, rozumianym jako konieczność wyłączenia możliwości pełnienia służby w Policji przez jej funkcjonariusza, co do którego istnieje podejrzenie popełnienia wyżej wymienionych czynów. Ważny interes społeczny wymaga, aby zadania nałożone na Policję były realizowane wyłącznie przez osoby dające rękojmię przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Uzasadniało to zatem odsunięcie od pełnienia służby osoby, na której ciążą zarzuty dotyczące zachowania mającego wpływ na wizerunek Policji w odbiorze społecznym w oczach społeczeństwa. Z tego właśnie powodu organy właściwie orzekły o nadaniu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności. Mając powyższe rozważania na względzie, a w szczególności bezzasadność zarzutów skargowych, w konsekwencji których zaskarżony rozkaz personalny prawa nie narusza, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.), obowiązany był oddalić skargę, o czym orzekł w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI