III SA/Lu 321/25

III SA/Lu 321/25 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-10-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Strzelec
Jerzy Drwal
Jerzy Marcinowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1571
art. 91 ust. 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Dz.U. 2024 poz 935
art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Anna Strzelec Protokolant: Starszy asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2025 r. sprawy ze skargi O. S. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie z dnia 10 kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komisji Stypendialnej – Zespół ds. stypendium rektora dla studentów UMCS z dnia 16 grudnia 2024 r. nr [...]; II. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie na rzecz O. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
O. S. (dalej jako "skarżąca") w roku akademickim 2024/2025 była studentką Politologii [...] w L. (studia stacjonarne II stopnia, III semestr – analityka i doradztwo polityczne). Liczba osób na tym kierunku wynosi 4.
We wniosku o stypendium rektora dla studentów [...], doręczonym organowi w dniu 11 października 2024 r. skarżąca wskazała szereg osiągnięć artystycznych, w tym m.in. (pkt 11-18 wniosku):
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...], hala sportowa I LO w L.. Data osiągnięcia: 2024-02-18. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział – regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] vs [...]. Data osiągnięcia: 2024-01-24. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział – regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] \/s [...]. Data osiągnięcia: 2024-01-10. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział – regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] vs [...]. Data osiągnięcia: 2023-12-13. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział - regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] vs [...]. Data osiągnięcia: 2023-12-06. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział –regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] vs [...]. Data osiągnięcia: 2023-11-29. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział –regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] vs [...]. Data osiągnięcia: 2023-10-31. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział –regionalny/lokalny;
- Występ taneczny na meczu koszykówki [...]: [...] \/s [...]. Data osiągnięcia: 2023-10-19. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział – regionalny/lokalny.
Komisja Stypendialna – Zespół ds. stypendium rektora dla studentów [...] (dalej jako "organ I instancji) odmówiła przyznania stypendium.
Organ I instancji osiągnięcia wymienione wyżej (pkt 11 – 18 wniosku) potraktował jako koncerty, lecz nie przyznał za nie punktów. Wyjaśnił, że zgodnie z § 7 ust. 3 Załącznika nr 1 do Regulaminu świadczeń dla studentów, pojęcie koncert oznacza występ artysty muzyka (bądź grupy muzyków) na żywo w trakcie wydarzenia otwartego dla publiczności. Wydarzenia, o których mowa były biletowane, a zatem nie odpowiadają tej definicji. Organ I instancji ustalił minimalną liczbę punktów wymaganą do otrzymania stypendium na 246. Uzyskana przez skarżącą liczba punktów wynosi 227 i lokuje ją na 2 miejscu listy rankingowej. Zgodnie z art. 91 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r., poz. 1571 z późn. zm.), dalej jako "p.s.w.n." lub "ustawa", jeżeli liczba studentów na kierunku studiów jest mniejsza niż dziesięć, stypendium rektora może być przyznane jednemu studentowi.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła niezasadne nieuwzględnienie ośmiu występów tanecznych – jednego na meczu [...] oraz siedmiu na meczach [...]. Podniosła, że organ I instancji wadliwie potraktował przedmiotowe osiągnięcia jako koncerty, a nie jako występy taneczne.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Odwoławcza Komisja Stypendialna – Zespół ds. świadczeń dla studentów [...] (dalej jako "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ II instancji uwzględnił osiągnięcie nr 11, tj. występ taneczny na meczu koszykówki [...], hala sportowa I LO w L.. Data osiągnięcia: 2024-02-18. Typ osiągnięcia zgłoszony przez wnioskodawcę: (a06) występ artystyczny – czynny udział – regionalny/lokalny i zgodnie z § 8 załącznika nr 1 do Regulaminu przyznał 6 pkt.
W odniesieniu do pozostałych występów zgłoszonych przez skarżącą organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji. Wyjaśnił, że mecze koszykówki, jako wydarzenia biletowane, nie spełniają definicji wydarzenia artystycznego otwartego dla publiczności (§ 7 ust. 3 Załącznika do Regulaminu), a co za tym idzie, za wykonane w ich trakcie występy taneczne zadeklarowane przez studentkę, nie mogą zostać przyznane punkty.
Organ II instancji przyznał skarżącej za osiągnięcia artystyczne 78 punktów. Łącznie ze średnią ocen skarżąca otrzymała 233 punktów, co plasuje ją poza gronem uprawnionych do uzyskania stypendium rektora.
O. S. złożyła skargę na powyższą decyzję, wnosząc o "zmianę rozstrzygnięcia" i przyznanie jej stypendium rektora. W uzasadnieniu skargi zarzuciła błędne zaklasyfikowanie zgłoszonych osiągnięć artystycznych. W jej ocenie, sporne osiągnięcia stanowią występy taneczne, gdyż wypełniają definicję § 7 ust. 14 Załącznika nr 1 do Regulaminu. Pojęcie "koncert", do których organy obu instancji zaliczyły przedmiotowe wydarzenia odnosi się do muzyków, a nie tancerzy. Nie ma zatem podstaw do kwalifikowania występów tanecznych jako koncertów. Na każdym ze spornych wydarzeń, głównym środkiem wyrazu był taniec – liczne choreografie taneczne wykonywane przez grupę tancerzy (cheerlleaderek) w przerwach podczas gry na meczach koszykówki. Ponadto wszystkie mecze, na których odbyły się występy taneczne były otwarte dla publiczności, chociaż były odpłatne. Nie były to wydarzenia zamknięte, na które miały wstęp tylko wybrane osoby. W Regulaminie nie ma żadnej wzmianki o tym, że konkretne wydarzenie artystyczne nie może być biletowane.
W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna – Zespół ds. świadczeń dla studentów [...] wnosiła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie organu, skoro przedmiotowe wydarzenia miały charakter odpłatny (były biletowane), to nie mogły stanowić wydarzeń otwartych dla publiczności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy prawidłowości odmowy przyznania punktów skarżącej za osiągnięcia artystyczne, tj. za występy zespołu cheerlleaderek, którego jest ona członkiem w przerwach na meczach koszykówki, w których [...] występował w ramach [...]. Skarżąca zakwalifikowała owe osiągnięcia jako występy taneczne, o których mowa w § 7 ust. 14 Załącznika nr 1, natomiast organy zaliczyły je do koncertów w rozumieniu § 7 ust. 3. Ponieważ przedmiotowe wydarzenia były biletowane, organy uznały, że nie miały one charakteru otwartego dla publiczności, w związku z czym nie można było za nie przyznać punktów.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy stypendium rektora może otrzymać student, który uzyskał wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym.
Stosownie do art. 91 ust. 3 p.s.w.n. stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów. Jeżeli liczba studentów jest mniejsza niż 10, stypendium rektora może być przyznane 1 studentowi.
Zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 1 i 2 p.s.w.n. Regulamin świadczeń dla studentów określa m.in. wysokość świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4, lub sposób jej ustalania oraz szczegółowe kryteria i tryb ich przyznawania. Stosownie do art. 95 ust. 2 ustawy, Regulamin świadczeń dla studentów ustala rektor w porozumieniu z samorządem studenckim.
W myśl § 23 ust. 1 Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu [...] stanowiącego Załącznik do Zarządzenia Nr 51/2023 Rektora [...], dalej jako "Regulamin", zespół KS ds. stypendium rektora na podstawie dostarczonych i sprawdzonych przez Zespoły KS ds. świadczeń socjalnych wniosków dokonuje w USOSweb punktacji, zgodnie z zasadami określonymi w Załączniku nr 1 do niniejszego Regulaminu. Po dokonaniu czynności, o których mowa w ust. 1, Zespół KS ds. stypendium rektora tworzy przy pomocy USOSweb listy rankingowe wg sumarycznej liczby punktów zdobytych przez studentów dla każdego kierunku studiów (ust. 2). Student otrzymuje stypendium rektora w wysokości uzależnionej od pozycji rankingowej. Pozycja ustalana jest na podstawie czynności określonych w ust. 1-2 oraz § 24 (ust. 3).
Stosownie do § 24 ust. 1 Regulaminu, stypendium rektora dla studentów przyznawane jest na podstawie list rankingowych sporządzanych osobno dla każdego kierunku studiów, wspólnie dla studiów stacjonarnych i niestacjonarnych, w liczbie nieprzekraczającej ograniczenia, o którym mowa w § 19 ust. 4. Pozycja osoby na liście rankingowej to liczba osób z większą liczbą punktów plus jeden (ust. 2). Osoby mające tę samą pozycję na liście rankingowej otrzymują stypendium rektora, o ile nie spowoduje to przekroczenia ograniczenia, o którym mowa w § 19 ust. 4 (ust. 3).
Zasady przyznawania punktów za średnią ocen, wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym określa Załącznika nr 1 do Regulaminu świadczeń dla studentów Uniwersytetu [...] w L. – Zasady przyznawania punktów za średnią ocen, wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne we współzawodnictwie co najmniej krajowym, zasady punktowania osiągnięć – dalej jako: "Załącznik nr 1" lub "Zasady".
W myśl § 1 pkt 6 Załącznika nr 1, w przypadku błędnego zakwalifikowania przez studenta osiągnięcia (przypisania błędnego kodu), Zespół KS ds. stypendiów Rektora dla studentów przekwalifikowuje osiągnięcie. W przypadku gdy nie jest to możliwe KS za dane osiągnięcie przyznaje 0 punktów.
Kwestie związane z oceną osiągnięć artystycznych zostały uregulowane w § 6-8 Zasad. Stosownie do § 6 ust. 1, przez osiągnięcia artystyczne rozumie się osiągnięcia wskazane w § 7 i § 8. Osiągnięcia artystyczne potwierdzane są zgodnie z wytycznymi określonymi w § 8 (ust. 2).
W § 7 Załącznika nr 1 wyjaśniono terminy użyte w § 8 (słowniczek pojęć).
W § 8 w sposób tabelaryczny określono kryteria oraz liczbę punktów przyznawaną za osiągnięcia artystyczne, z zastrzeżeniem § 1, § 1a oraz § 7.
W przypadku występu artystycznego (koncert, recital, przedstawienie teatralne, występ taneczny), przegląd, festiwal, turniej, konkurs, za uzyskanie tytułu laureata/nagrodę główną o zasięgu zagranicznym można uzyskać 25 pkt (kod a01), ogólnopolskim – 18 pkt (kod a02) i regionalnym/lokalnym – 7 pkt (kod a03). Za czynny udział w wydarzeniu o zasięgu zagranicznym można uzyskać 20 pkt (kod a04), ogólnopolskim – 15 pkt (kod a05), a regionalnym/lokalnym – 6 pkt (kod a06).
W ocenie sądu, kwalifikacja spornych osiągnięć artystycznych dokonana przez organy jest nieuprawniona.
Niesporne jest, że skarżąca należy do Zespołu Cheerleaderek [...], prowadzonego w ramach [...]. Zespół ten wykonywał występy taneczne na meczach koszykówki. Skarżąca wyszczególniła te występy w poz. 12-18 wniosku.
Określenie "cheerleading" (ang. przewodzenie dopingowaniu) oznacza zorganizowane układy składające się z elementów gimnastyki, tańca i akrobacji, wykonywane w celu kibicowania zespołom sportowym w czasie meczów.
Zgodnie z § 7 ust. 3 Załącznika nr 1, przez koncert rozumie się występ artysty muzyka (bądź grupy muzyków) na żywo w trakcie wydarzenia otwartego dla publiczności. Jeśli muzyk występuje solo, określa się to mianem recitalu, w przypadku występu grupy muzyków, może występować orkiestra, chór bądź grupa muzyczna. Mogą to być także występy mieszane, np. solista z towarzyszeniem chóru lub orkiestry.
Powyższa definicja koncertu współbrzmi z definicją tego pojęcia w języku polskim. Koncertem jest bowiem "publiczne wykonanie utworów muzycznych, impreza artystyczna wypełniona programem muzycznym - instrumentalnym lub wokalnym" (Uniwersalny słownik języka polskiego pod redakcją prof. Stanisława Dubisza, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, tom 2, str.399).
Z kolei występ taneczny oznacza rodzaj widowiska/pokazu wykonywanego na żywo przed publicznością, w którym głównym środkiem wyrazu jest taniec, wykonywany przez tancerza/tancerkę bądź grupę tancerzy według choreografii z towarzyszeniem muzyki (§ 7 ust. 14 Załącznika nr 1).
Główna różnica między koncertem a występem tanecznym polega zatem na dominującym elemencie artystycznym: w koncercie jest nim muzyka wykonywana na żywo, natomiast występ taneczny skupia się na ruchu i choreografii. Koncerty to przede wszystkim muzyka (solowa, z zespołem, orkiestrą, chórem), podczas gdy występy taneczne to ruch sceniczny.
Prawidłowo zatem skarżąca zadeklarowała owe osiągnięcia artystyczne jako występ taneczny, a nie koncert.
Niezależnie od błędnej kwalifikacji osiągnięć artystycznych dokonanych przez organy, godzi się zauważyć, że określenie "wydarzenie otwarte dla publiczności" oznacza takie wydarzenie, które jest dostępne dla każdego, bez potrzeby specjalnych zaproszeń czy zezwoleń, odbywające się zazwyczaj w przestrzeni publicznej. Uczestnictwo w nim jest wolne, aczkolwiek organizator może ustalić własne zasady, np. dotyczące rejestrowania uczestników, rozpowszechniania wizerunku czy noszenia określonych przedmiotów. Określenie "otwarte dla publiczności" nie oznacza bynajmniej, że wydarzenie jest bezpłatne. Oznacza jedynie, że jest ono otwarte dla każdego, a nie tylko dla wybranej grupy. Wstęp może być płatny, a opłata jest pobierana od wszystkich uczestników, o ile nie zaznaczono inaczej. Zatem wydarzenie otwarte może być płatne lub bezpłatne. Określenie to wskazuje jedynie na brak ograniczeń w dostępie (np. dla określonej grupy osób), w przeciwieństwie do wydarzeń zamkniętych.
Skoro zatem prawodawca uczelniany w żadnym z postanowień Zasad nie określił, że dla uznania danego występu artystycznego za otwarty dla publiczności wymagana jest jego bezpłatność, to organy obu instancji bezpodstawnie uznały, że wydarzenie płatne (biletowane) oznacza, że nie jest ono otwarte dla publiczności.
Zauważyć należy, że zgodnie z § 8 Zasad - występy artystyczne, za które uznaje się: koncert, recital, przedstawienie teatralne, występ taneczny, przegląd, festiwal, turniej, konkurs mające zasięg regionalny/lokalny, kwalifikowane są do kodu a06.
Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że organy obu instancji nie uznały osiągnięć artystycznych skarżącej (występy zespołu cheerleaderek, którego skarżąca jest członkiem na meczach koszykówki), jedynie z tego powodu, że zakwalifikowały owe wydarzenia jako wydarzenia niemające charakteru otwartego dla publiczności, gdyż były one "biletowane". Sąd zakwestionował to stanowisko, z przyczyn wyżej podanych.
Tymczasem na rozprawie w dniu 23 października 2025 r. pełnomocnik organu podniosła, że zgodnie z § 6 ust. 4 Załącznika nr 1 – w przypadku zgłoszenia przez studenta osiągnięć artystycznych o tym samym tytule na wielu wydarzeniach, przyznaje się jednokrotnie najwyższą liczbę punktów możliwą do uzyskania za dane osiągnięcie.
Również i to stanowisko nie podlega akceptacji składu orzekającego. Z akt administracyjnych wynika bowiem, że zespół cheerleaderek realizował na każdym meczu koszykówki układy taneczne do różnych piosenek wykonywanych przez różnych wokalistów bądź zespołów muzycznych. Ponadto skarżąca wyjaśniła na rozprawie (k. 51), że choreografia na każdym występie podczas meczów koszykówki nie była identyczna. "Nie ma 100% powtarzalności określonych układów, podczas kolejnych występów na meczach".
Skoro zaskarżona decyzja oraz decyzja pierwszoinstancyjna zapadły z naruszeniem § 7 ust. 3 oraz § 7 ust. 14 Zasad poprzez błędne uznanie występów cheerleaderek jako koncerty, podczas gdy skarżąca prawidłowo zakwalifikowała je jak występy taneczne oraz bezpodstawne uznanie, że owe występy nie miały charakteru wydarzeń otwartych dla publiczności, co doprowadziło do naruszenia § 8 Zasad poprzez nieuprawnione nieprzyznanie punktów za występy taneczne na 7 meczach koszykówki, przeto podlegały one eliminacji z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) i c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a."
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na koszty te składa się uiszczony przez skarżącą wpis w kwocie 200 zł
Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Organ I instancji doliczy skarżącej punkty za osiągnięcia artystyczne (występy cheerleaderek) i zweryfikuje dotychczasową listę rankingową na kierunku studiów skarżącej. O. S. w roku akademickim 2024/2025 była studentką Politologii [...] w L. (studia stacjonarne II stopnia, III semestr – analityka i doradztwo polityczne). Niesporne jest, że liczba osób na tym kierunku wynosi 4.
Stosownie do art. 91 ust. 3 ustawy – stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów. Jeżeli liczba studentów jest mniejsza niż 10, stypendium rektora może być przyznane 1 studentowi. Podobne brzmienie ma § 19 ust. 5 Regulaminu. Jeżeli skarżąca zajmie 1. miejsce na tej liście rankingowej, wówczas będzie uprawniona do otrzymania stypendium rektora.