III SA/Lu 241/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2022-09-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo jazdyegzamin praktycznyunieważnienie egzaminuegzaminatorkompetencje organunadzórruch drogowykategoria B

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę egzaminatora na decyzję o unieważnieniu egzaminu na prawo jazdy, uznając, że organ nadzoru miał kompetencje do oceny prawidłowości wykonania zadań egzaminacyjnych.

Skarga została złożona przez egzaminatora A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, która utrzymała w mocy decyzję o unieważnieniu praktycznego egzaminu na prawo jazdy kategorii B. Egzamin został unieważniony z powodu nieprawidłowej oceny przez egzaminatora błędu popełnionego przez egzaminowaną, polegającego na niedomknięciu pokrywy silnika. Sąd uznał, że organ nadzoru miał kompetencje do merytorycznej oceny przebiegu egzaminu i prawidłowości oceny egzaminatora, a błąd związany z pokrywą silnika powinien być zaliczony do pierwszego zadania egzaminacyjnego, a nie drugiego, co skutkowało nieprawidłowym przerwaniem egzaminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę egzaminatora A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, która utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa Lubelskiego o unieważnieniu praktycznego egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B. Egzamin został unieważniony, ponieważ organ I instancji uznał, że egzaminator A. T. dokonał nieprawidłowej kwalifikacji błędu popełnionego przez egzaminowaną J. D. w zakresie zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu". Zdaniem organów, egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to zadanie, podczas gdy błąd związany z niedomknięciem pokrywy silnika powinien być zaliczony do pierwszego zadania egzaminacyjnego ("Przygotowanie do jazdy"), a egzaminowana nie miała możliwości powtórzenia tego zadania. Sąd oddalił skargę egzaminatora, uznając, że organ nadzoru (Marszałek Województwa) posiadał kompetencje do merytorycznej oceny przebiegu egzaminu i prawidłowości oceny dokonanej przez egzaminatora. Sąd podkreślił, że nadzór ten ma szeroki, całościowy charakter i obejmuje zarówno przebieg, jak i wynik egzaminu. W ocenie sądu, niedomknięcie pokrywy silnika jest czynnością bezpośrednio związaną z wykonaniem pierwszego zadania egzaminacyjnego, a ocena egzaminatora w tym zakresie była nieprawidłowa, co uzasadniało unieważnienie egzaminu na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ nadzoru posiada kompetencje do merytorycznej oceny przebiegu egzaminu, w tym prawidłowości oceny wykonania zadań przez egzaminatora.

Uzasadnienie

Nadzór sprawowany przez Marszałka Województwa nad egzaminami państwowymi ma szeroki, całościowy charakter i obejmuje zarówno przebieg, jak i wynik egzaminu. Weryfikacja wyników przeprowadzonych egzaminów jest możliwa na podstawie przepisów ustawy i rozporządzeń wykonawczych, co oznacza, że ocena egzaminatora nie jest ostateczna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.k.p. art. 67 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 72 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

rozp. MI art. 28 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.k.p. art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 51 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 51 § ust. 3 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 52 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

rozp. MI § § 12 ust. 2 i ust. 3 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

rozp. MI § załącznik nr 2, tabela nr 2, poz. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

rozp. MI § załącznik nr 2, tabela nr 4, poz. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

rozp. MI § załącznik nr 2, tabela nr 4, poz. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nadzoru posiada kompetencje do merytorycznej oceny przebiegu egzaminu i prawidłowości oceny egzaminatora. Błąd związany z niedomknięciem pokrywy silnika powinien być zaliczony do pierwszego zadania egzaminacyjnego, a nie drugiego. Egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.

Odrzucone argumenty

Organ nadzoru przekroczył swoje kompetencje, nie mając uprawnień do oceny poprawności wykonania zadań egzaminacyjnych przez egzaminatora. Kwalifikacja błędu polegającego na niedomknięciu pokrywy silnika pozostała przemilczana przez ustawodawcę, co oznacza, że pozostawiona jest wyłącznie egzaminatorowi.

Godne uwagi sformułowania

Nadzór obejmuje swoim zakresem merytoryczną ocenę przeprowadzonych egzaminów przy uwzględnieniu kryteriów ustalonych w przepisach ustawy o kierujących pojazdami i przepisach wykonawczych do ustawy. Ocena dokonana przez egzaminatora nie jest ostateczna i niepodważalna. Luz decyzyjny egzaminatora nie sprowadza się do stosowania dowolnych kryteriów oceny.

Skład orzekający

Jerzy Marcinowski

przewodniczący

Robert Hałabis

członek

Ewa Ibrom

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie kompetencji organów nadzoru nad egzaminami państwowymi oraz zasad prawidłowej kwalifikacji błędów popełnianych przez kandydatów na prawo jazdy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z egzaminem na prawo jazdy kategorii B i interpretacją konkretnych zadań egzaminacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów egzaminu na prawo jazdy i kompetencji organów administracji, co może być interesujące dla osób związanych z branżą motoryzacyjną i prawem administracyjnym.

Czy egzaminator na prawo jazdy może być pewien swojej oceny? Sąd rozstrzyga o kompetencjach.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Lu 241/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-09-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Ewa Ibrom /sprawozdawca/
Jerzy Marcinowski /przewodniczący/
Robert Hałabis
Symbol z opisem
6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1212
art. 67 ust. 1 pkt 4, art. 72 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Dz.U. 2019 poz 1206
§ 28 ust. 1 pkt 2 lit. a
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania  pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 29 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego na prawo jazdy oddala skargę.
Uzasadnienie
Sygn. akt III SA/Lu [...]
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z 30 marca 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania A. T., utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Lubelskiego z 17 listopada 2021 r., nr [...] o unieważnieniu praktycznego egzaminu państwowego w zakresie kategorii B prawa.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:
W piśmie z 29 września 2021 r. J. D. wniosła do Marszałka Województwa Lubelskiego zastrzeżenia do przebiegu egzaminu praktycznego prawa jazdy kat. B, przeprowadzonego przez egzaminatora A. T. w dniu [...] września 2021 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B. P..
Marszałek Województwa Lubelskiego (dalej "organ I instancji") zawiadomieniem z 14 października 2021 r. wszczął postępowanie w sprawie unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego w zakresie kategorii B prawa jazdy prowadzonego przez egzaminatora A. T. (dalej jako "egzaminator" lub "skarżący").
Decyzją z 17 listopada 2021 r. Marszałek Województwa Lubelskiego unieważnił przeprowadzony przez egzaminatora A. T. w dniu [...] września 2021 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B. P. praktyczny egzamin państwowy w zakresie kategorii B prawa jazdy. W uzasadnieniu organ wskazał, że w Arkuszu przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy z egzaminu J. D. (dalej jako "egzaminowana" lub "uczestniczka postępowania") skarżący wpisał, że egzaminowana dwukrotnie nieprawidłowo wykonała drugie zadanie egzaminacyjne "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu". Organ I instancji uznał, że egzaminator dokonał nieprawidłowej kwalifikacji błędu popełnionego przez egzaminowaną i w konsekwencji egzaminowana nie miała możliwości powtórnego wykonania czynności polegających na otwarciu i zamknięciu pokrywy silnika w ramach wykonywania pierwszego zadania egzaminacyjnego, gdyż egzaminator polecił rozpoczęcie wykonywania drugiego zadania egzaminacyjnego. Organ I instancji stwierdził, że skarżący wobec zastosowania do oceny osoby egzaminowanej niewłaściwych kryteriów, nie wynikających z tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2019 r., poz. 1206), dalej jako "rozporządzenie", niewłaściwie uznał, że J. D. nieprawidłowo wykonała drugie zadanie egzaminacyjne w obydwu próbach, pomimo że egzaminowana nieprawidłowo wykonała pierwsze zadanie egzaminacyjne w jednej próbie i została pozbawiona powtórzenia wykonania pierwszego zadania.
W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z 30 marca 2022 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał na wstępie przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1212 z późn. zm.), dalej jako "ustawa o kierujących pojazdami" lub "ustawa", z którego wynika, że marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.
Organ przeanalizował arkusz przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy oraz nagranie z egzaminu. W oparciu o arkusz przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego organ ustalił, że jednokrotnie oceniono pozytywnie zadanie nr 1 "Przygotowanie do jazdy", a dwukrotnie negatywnie oceniono zadanie nr 2 "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu".
Z nagrania wynikało, że w ramach wykonania zadania nr 1 zostało wylosowane sprawdzenie poziomu płynu hamulcowego i działanie świateł drogowych. Egzaminowana otworzyła pokrywę silnika (godz. 13:53:53) i sprawdziła poziom płynu hamulcowego. Następnie przymknęła pokrywę silnika (godz. 13:54:11) i sprawdziła działanie świateł drogowych (ok. godz. 13:53:25). Po sprawdzeniu świateł otrzymała od egzaminatora polecenie: "Proszę kontynuować zadanie. Jak Pani będzie gotowa do jazdy proszę mnie o tym poinformować. Dobrze ?" (godz. 13:54:27). Egzaminowana zgłosiła gotowość do jazdy (godz. 13:56:29). Następnie egzaminator dokonał zewnętrznych oględzin samochodu (ok. godz. 13:56:35). O godz. 13:56:39 nagrania egzaminator stwierdził "przechodzimy do wykonania drugiego zadania. Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Od godz. 13:56:48 Egzaminowana wykonywała zadanie egzaminacyjne nr 2. Następnie wykonała dwa przejazdy w celu wykonania zadania. Po pierwszym została poinformowana o nieprawidłowym jego wykonaniu (godz. 13:58:50). Po wykonaniu drugiej próby egzamin przerwano, a egzaminujący wyjaśnił, że negatywny wynik egzaminu wynika z tego, że pokrywa silnika nie była dobrze zamknięta (godz. 14:01:41).
Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że zamknięcie pokrywy silnika zaliczało się do wykonania pierwszego zadania egzaminacyjnego. Skoro egzaminowany do wykonania zadania musi otworzyć pokrywę silnika to powinien ją zamknąć. Mimo niewyliczenia w rozporządzeniu tych czynności trzeba uznać, że są to czynności bezpośrednio związane z wykonaniem zadania. Jeżeli egzamin polegałby jedynie na wskazaniu poziom płynu hamulcowego to osoba egzaminowana mogłaby wykonywać to zadanie już przy otwartej wcześniej przez egzaminatora pokrywie silnika.
Organ odwoławczy podniósł, że z tabeli nr 4 poz. 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia wynika, że osoba egzaminowana powinna co najmniej wskazać, gdzie i przy użyciu jakich przyrządów lub wskaźników sprawdza się poziom odpowiednich płynów w pojeździe. Tak więc to osoba egzaminowana ma zlokalizować prawidłowo zbiornik płynu w pojeździe, do czego niezbędne jest otwarcie przez nią pokrywy silnika, co było zresztą wykonane na egzaminie. Skoro egzaminator nie otwierał i nie zamykał pokrywy silnika to oznacza, że jest to element zadania egzaminacyjnego i inna interpretacja tego zadania wprowadza w błąd osobę egzaminowaną. Istotną okolicznością dla rozstrzygnięcia kwestii czy brak prawidłowego zamknięcia pokrywy silnika stanowi błąd w zadaniu egzaminacyjnym nr 1 czy błąd w zadaniu nr 2 jest sama nazwa zadania egzaminacyjnego wynikająca z tabeli nr 2 poz. 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Zadanie to nazwano "Przygotowanie do jazdy, sprawdzenie stanu technicznego podstawowych elementów pojazdu odpowiedzialnych bezpośrednio za bezpieczeństwo jazdy".
Oczywiste jest w ocenie organu odwoławczego, że m.in. sprawdzenie zamknięcia pokrywy silnika jest elementem przygotowania do jazdy i odbywa się jeszcze przed ruszeniem pojazdu. Do zamknięcia pokrywy nie jest wymagane uruchomienie silnika. Zadanie nr 2 stosownie do treści tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia rozpoczyna się od uruchomienia silnika pojazdu (pkt 1), a następnie włączenia świateł odpowiednich do jazdy w ruchu drogowym, jeżeli światła nie włączają się automatycznie. Analogicznie nie można uznać np. sprawdzenia działania np. świateł mijania, które ewidentnie jest zaliczone do zadania nr 1 jako włączenia świateł odpowiednich do jazdy w ruchu drogowym, co jest elementem zadania nr 2. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zadanie nr 1 oceniono pozytywnie, a egzaminator poinformował egzaminowaną, że przechodzą do zadania nr 2. Analiza nagrania wykazuje, że po sprawdzeniu przez stronę poziomu płynu chłodzącego, a następnie działania świateł drogowych, egzaminator dokonał zewnętrznych oględzin samochodu ok. godz. 13:56:35, a następnie stwierdził "przechodzimy do wykonania drugiego zadania". Skoro egzaminator dokonywał zewnętrznych oględzin pojazdu już po zakończeniu przez J. D. wykonywania zadania nr 1, a jeszcze przed uruchomieniem silnika pojazdu to oznacza, że winien po tych oględzinach stwierdzić czy przygotowanie do jazdy zostało dokonane prawidłowo, a następnie w przypadku dostrzeżenia błędów ewentualnie nakazać powtórzenie zadania nr 1.
Organ II instancji stwierdził, że egzamin był przeprowadzony w sposób niezgodny z § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach poprzez wystawienie negatywnej oceny w sytuacji, gdy egzaminowana tylko jednokrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie egzaminacyjne, a nie miała możliwości powtórzenia wykonania zadania. Kolegium uznało, że doszło do nieprawidłowej kwalifikacji błędu w wykonywaniu zadania, co wynikało z naruszenia przepisów dotyczących zadań egzaminacyjnych, zawartych w poz. 1 i 2 tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia w związku z poz. 1 tabeli nr 4 określającej kryteria wykonania zadania nr 1.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. T. zaskarżył w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, poprzez utrzymanie decyzji organu I instancji.
Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że istota sprawy sprowadza się do ustalenia czy organ nadzoru powinien dokonywać oceny poprawności wykonania zadania egzaminacyjnego. Następnie oceniona powinna być prawidłowość oceny wykonania zadania przez osobę egzaminowaną, tj. czy w świetle obowiązujących przepisów i zebranego w sprawie materiału była ona prawidłowa, czy też rację miał egzaminator.
Skarżący podniósł, że organ przekroczył swoje kompetencje, ponieważ przypisał sobie kompetencję w zakresie w jakim sam ustawodawca milczy, tj. zakwalifikowania błędu polegającego na niedomknięciu pokrywy silnika do zadania nr 1, a nie do zadania nr 2, następnie na tej podstawie zakwestionował negatywną ocenę wykonania zadania egzaminacyjnego dokonaną przez egzaminatora. Skoro zgodnie z wolą ustawodawcy kwalifikacja błędu polegającego na niedomknięciu pokrywy silnika pozostała przemilczana, to tym samym pozostawiona wyłącznie egzaminatorowi jako osobie bezpośrednio obecnej przy egzaminie. Skarżący podkreślił, że wyłącznie egzaminator jest uprawniony do przeprowadzenia egzaminu i dokonywania oceny jego wyników, w tym konkretnym przypadku również zakwalifikowania błędu polegającego na niedomknięciu pokrywy silnika do odpowiedniego zadania. Tylko egzaminator posiadał kompetencje i uprawnienie do oceny, czy osoba, która przystąpiła do praktycznej części egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B posiadała umiejętności określone w ustawie o kierujących pojazdami i rozporządzeniu. Organ nadzoru nie miał możliwości oceny poprawności wykonania przez egzaminowaną poprawności wykonania zadania egzaminacyjnego, gdyż we wszczętym przez siebie postępowaniu nie może wchodzić w rolę egzaminatora i oceniać ponownie każdego manewru wykonanego przez zdającego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wymaga zwrócenia uwagi, że złożona w przedmiotowej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.), sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył organ administracji, a skarżący nie żądał przeprowadzenia rozprawy.
Przedmiotem oceny sądu w niniejszej sprawie jest decyzja organu II instancji o unieważnieniu praktycznego egzaminu państwowego w zakresie kategorii B prawa jazdy, przeprowadzonego przez egzaminatora A. T..
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepisy ustawy o kierujących pojazdami.
Zgodnie z art. 67 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzaniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51, w ramach którego unieważnia egzamin.
Art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.
Skarga koncentruje się na zarzucie dotyczącym braku kompetencji marszałka województwa do dokonania merytorycznej oceny przebiegu egzaminu. Zdaniem skarżącego uprawnienia nadzorcze marszałka województwa dotyczą całości czynności związanych z przeprowadzeniem egzaminu, z obowiązujących przepisów prawa nie wynika natomiast uprawnienie do kwestionowania przez marszałka prawidłowości ocen egzaminatora co do poprawności wykonania zadania przez osobę egzaminowaną.
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu podnieść należy, że z powołanego przepisu art. 67 ustawy o kierujących pojazdami wynika generalna reguła kompetencyjna, zgodnie z którą marszałek województwa sprawuje nadzór nad przeprowadzeniem egzaminów państwowych, o których mowa w art. 51 (przepis ten dotyczy egzaminów państwowych na poszczególne kategorie prawa jazdy). W świetle art. 67 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, unieważnianie egzaminu mieści się w ramach nadzoru. Podstawy unieważnienia egzaminu określa zaś art. 72 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym egzamin unieważnia się, gdy egzaminowi została poddana osoba, o której mowa w art. 50 ust. 2 (pkt 1); był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik (pkt 2).
Nadzór obejmuje swoim zakresem merytoryczną ocenę przeprowadzonych egzaminów przy uwzględnieniu kryteriów ustalonych w przepisach ustawy o kierujących pojazdami i przepisach wykonawczych do ustawy, w rozpoznawanej sprawie jest to rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach. Powyższe przepisy przesądzają wprost o możliwości weryfikacji przez właściwy organ wyników przeprowadzonych egzaminów państwowych na prawo jazdy, co oznacza, że ocena dokonana przez egzaminatora nie jest ostateczna i niepodważalna.
Marszałek w ramach sprawowanego nadzoru posiadał uprawnienia do zbadania zgodności z prawem przeprowadzonego przez egzaminatora egzaminu. Wbrew zarzutom skargi, kompetencje tego organu nie były ograniczone i obejmowały również ocenę prawidłowości wykonania zadania egzaminacyjnego. Nadzór marszałka województwa powinien mieć szeroki, całościowy charakter i obejmować swoim zakresem zarówno przebieg egzaminu jak i jego wynik. Przyjęcie odmiennego stanowiska uniemożliwiałoby sprawowanie wskazanemu organowi realnego nadzoru nad procesem egzaminowania. Stanowisko takie jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych. Z tych przyczyn zarzut dotyczący braku kompetencji marszałka województwa do dokonania merytorycznej oceny przebiegu egzaminu jest nieuzasadniony.
Jak wskazano na wstępie, podstawę unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego, przeprowadzonego [...] września 2021 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B. P., był art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami co wiązało się ze stwierdzeniem, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy.
W rozpoznawanej sprawie organy za niezgodną z przepisami ustawy uznały ocenę egzaminatora dotyczącą dwukrotnego, nieprawidłowego wykonania przez osobę egzaminowaną manewru polegającego na ruszaniu z miejsca oraz jeździe pasem ruchu do przodu i do tyłu, tj. zadania określonego w poz. 2 tabeli nr 2 stanowiącej załącznik do rozporządzenia w sprawie egzaminowania. Egzaminator uznał, że osoba egzaminowana nie upewniła się o możliwości jazdy oraz nie wykluczyła prawdopodobieństwa zagrożenia w ruchu lądowym przez to, że nie upewniła się, czy pokrywa silnika jest zamknięta.
Zgodnie z art. 51 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami w związku z ust. 1 pkt 2, część praktyczna egzaminu dotyczy sprawdzenia umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin, w ruchu drogowym motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składającym się z takiego pojazdu i przyczepy oraz tramwajem. W przypadku prawa jazdy kategorii B, część praktyczna egzaminu przeprowadzanego na placu manewrowym wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego obejmuje sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy tej kategorii (art. 51 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy). Na podstawie art. 52 ust. 2 ustawy, część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Użyty w tym przepisie zwrot "jedynie w przypadku" wyraźnie wskazuje, że tylko zaistnienie sytuacji, w której "zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowe", może być podstawą do przerwania egzaminu. Ponadto użyty przez ustawodawcę zwrot "zagraża bezpośrednio" wskazuje, że powinno to być zachowanie, które realnie powoduje zagrożenie. W zakresie części praktycznej egzaminu, przeprowadzanej na placu manewrowym, przez zachowanie osoby egzaminowanej zagrażające bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego lub narażające jej życie i zdrowie na uszczerbek, stosownie do § 12 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 rozporządzenia, rozumie się m.in. dwukrotne nieprawidłowe wykonanie zadania, o którym mowa w poz. 2-10 tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia. Stosownie też do § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia w sprawie egzaminowania osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu państwowego, jeżeli dwukrotnie nieprawidłowo wykonała to samo zadanie egzaminacyjne.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że skarżący jako egzaminator kwestionował poprawność wykonania przez osobę egzaminowaną zadania nr 2 określonego w tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie egzaminowania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Z opisu kryterium oceny zadania 2, określonego w poz. 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia, w wynika, że kryterium to obejmuje: 1) uruchomienie silnika pojazdu; 2) włączenie świateł odpowiednich do jazdy w ruchu drogowym - jeżeli światła nie włączają się automatycznie; 3) upewnienie się o możliwości jazdy: a) wykluczenie prawdopodobieństwa spowodowania zagrożenia w ruchu drogowym, b) ocena sytuacji wokół pojazdu; 4) płynne ruszenie: a) zwolnienie hamulca postojowego - w przypadku gdy jest uruchomiony, b) łagodne puszczenie sprzęgła, zwiększenie obrotów silnika; 5) dla prawa jazdy kategorii AM*, B1, B, C1, C, D1 - płynna jazda pasem ruchu do przodu i tyłu (w przypadku kategorii AM*, B i B1 w trakcie jazdy do tyłu obserwacja toru jazdy pojazdu zgodnie z techniką kierowania przez tylną szybę pojazdu i lusterka); 6) dla prawa jazdy kategorii B+E, C1+E, C+E, D1+E, D, D+E, T: a) płynna jazda do przodu pasem ruchu, b) cofanie po prostej i łuku, z możliwością zatrzymywania się i ponawiania jazdy do przodu, w czasie nie dłuższym niż 5 minut; 7) nienajeżdżanie kołem na linie wyznaczające zewnętrzne krawędzie stanowisk (w przypadku kategorii AM*, B1 i B nie dotyczy linii wewnętrznych ograniczających i wyznaczających pole zatrzymania pojazdu); 8) nienajeżdżanie na pachołki lub tyczki oraz niepotrącanie ich; 9) zatrzymanie pojazdu przed końcem i początkiem pasa ruchu: a) w przypadku kategorii AM*, B1 i B w wyznaczonym polu zatrzymania pojazdu, b) w przypadku kategorii AM*, B1 i B przeprowadzanej pojazdem osoby niepełnosprawnej przystosowanym do jej rodzaju niepełnosprawności, którego długość przekracza długość pola zatrzymania, w odległości nie większej niż 0,5 m od linii ograniczającej pas, c) w przypadku pozostałych kategorii w odległości nie większej niż 1 m od linii ograniczającej pas. W przypadku egzaminu w zakresie prawa jazdy kategorii B+E, C1+E, C+E, D1+E, D, D+E, T dopuszcza się jedno opuszczenie miejsca kierowcy i pojazdu w czasie wykonywania zadania.
Z nagrania przebiegu egzaminu praktycznego utrwalonego na płycie DVD dołączonej do akt sprawy wynika, że egzaminowana otworzyła pokrywę silnika (godz. 13:53:53) i sprawdziła poziom płynu hamulcowego. Następnie przymknęła pokrywę silnika (godz. 13:54:11) i sprawdziła działanie świateł drogowych (ok. godz. 13:53:25). Po sprawdzeniu świateł osoba egzaminowana otrzymała od egzaminatora polecenie: "Proszę kontynuować zadanie. Jak Pani będzie gotowa do jazdy proszę mnie o tym poinformować. Dobrze ?" (godz. 13:54:27). Egzaminowana zgłosiła gotowość do jazdy o godz. 13:56:29. Następnie egzaminator dokonał zewnętrznych oględzin samochodu (ok. godz. 13:56:35). O godz. 13:56:39 nagrania egzaminator stwierdził "przechodzimy do wykonania drugiego zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu". Od godz. 13:56:48 osoba egzaminowana wykonywała zadanie egzaminacyjne nr 2 w ramach, którego wykonała dwa przejazdy. Po pierwszym została poinformowana o nieprawidłowym jego wykonaniu (godz. 13:58:50). Po wykonaniu drugiej próby egzamin przerwano (godz. 14:01:41). Egzaminator wyjaśnił, że negatywny wynik egzaminu wynika z tego, że pokrywa silnika nie była dobrze zamknięta.
W ocenie sądu słusznie organy obu instancji uznały ocenę egzaminatora za nieprawidłową, stwierdzając, że zamknięcie pokrywy silnika zaliczało się do wykonania pierwszego zadania egzaminacyjnego. Z opisu zadania nr 1 "Przygotowanie do jazdy, sprawdzenie stanu technicznego podstawowych elementów pojazdu odpowiedzialnych bezpośrednio za bezpieczeństwo jazdy", określonego w tabeli nr 4 poz. 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia wynika, że "osoba egzaminowana powinna co najmniej wskazać, gdzie i przy użyciu jakich przyrządów lub wskaźników sprawdza się poziom odpowiednich płynów w pojeździe". Już z tak sformułowanego opisu zadania i kryterium (sprawdzenie poziomu leju w silniku, poziomu płynu hamulcowego, obecność płynu w zbiorniku do spryskiwaczy) wynika, że aby sprawdzić stan pojazdu i przygotowanie pojazdu do jazdy osoba egzaminowana musi otworzyć pokrywę silnika. Otwarcie i zamknięcie pokrywy silnika, pomimo że nie jest elementem znajdującym się w wyliczeniu czynności w ramach zadania polegającego na przygotowaniu do jazdy, to bez wątpienia bezpośrednio związane jest z wykonaniem tego zadania. Słuszna jest konstatacja organu, że jeżeli zadanie polegałby jedynie na wskazaniu poziom płynu hamulcowego to osoba egzaminowana mogłaby wykonywać to zadanie już przy otwartej wcześniej przez egzaminatora pokrywie silnika. Tymczasem z poz. 1 tabeli nr 4 załącznika wynika, że sprawdzenie stanu technicznego pojazdu obejmuje szereg elementów i w odniesieniu do niektórych z nich wymaga podjęcia następujących po sobie konsekwentnie czynności. Otwarcie pokrywy silnika jest niezbędne do zlokalizowania właściwych zbiorników i sprawdzenia poziomów płynów w pojeździe.
Z nagrania przebiegu egzaminu praktycznego wynika, że osoba egzaminowana otworzyła pokrywę silnika, sprawdziła poziom płynu chłodzącego, zamknęła (opuściła) pokrywę silnika, a następnie sprawdziła działanie świateł drogowych. Egzaminator dokonał zewnętrznych oględzin samochodu, po czym pozytywnie ocenił wykonania zadania nr 1 i poinformował osobę egzaminowaną o przystąpieniu do zadania nr 2. Skoro egzaminator dokonywał zewnętrznych oględzin pojazdu już po zakończeniu przez osobę egzaminowaną wykonywania zadania nr 1, a jeszcze przed uruchomieniem silnika pojazdu, które w świetle przywołanego wyżej pkt 1 poz. 2 tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia jest elementem zadania nr 2 "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu", to oznacza, że powinien po tych oględzinach stwierdzić, czy przygotowanie do jazdy zostało dokonane prawidłowo, a następnie w przypadku dostrzeżenia błędów ewentualnie nakazać powtórzenie zadania nr 1. Tym samym za nieuzasadniony należy uznać argument skarżącego, że skoro ustawodawca nie określa do jakiego zadania należy zakwalifikować błąd polegający na niedomknięciu pokrywy silnika, to ocena ta pozostawiona jest wyłącznie egzaminatorowi jako osobie bezpośrednio obecnej przy egzaminie. Wymaga podkreślenia, że luz decyzyjny egzaminatora nie sprowadza się do stosowania dowolnych kryteriów oceny. Ocena negatywna wykonania zadania egzaminacyjnego musi znaleźć uzasadnienie w niebudzącym wątpliwości, co do treści zawartej w nim normy, przepisie obowiązującego prawa (vide wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1753/18).
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie można zatem uznać, że ocena egzaminatora w zakresie kryterium nr 2 dla zadania 2, została dokonana prawidłowo, a w konsekwencji, że egzamin słusznie został przerwany z powodu dwukrotnego nieprawidłowego wykonania zadania egzaminacyjnego nr 2.
Podsumowując stwierdzić należy że organy prawidłowo uznały, że egzamin był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik, tj. że zaistniała przesłanka do unieważnienia egzaminu na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami.
W ocenie sądu organ ustalił stan faktyczny sprawy prawidłowo, uwzględniając wszystkie zgromadzone w sprawie dowody. Organ wskazał w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., dowody, na których się oparł i ocenił je, przyjmując za podstawę ustaleń faktycznych. Uzasadnienie prawne decyzji zawiera szczegółowe wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI